Reklama

Pielgrzymka do Ojca Pio

Obrońca studentów i autonomii Uniwersytetu

2014-07-08 13:29

Ks. Antoni Dębiński
Niedziela Ogólnopolska 28/2014, str. 16-17

www.kul.pl

W tym roku mija 35 lat od śmierci ks. rektora Wincentego Granata. W pamięci współczesnych zapisał się on jako człowiek wielkiej wiedzy i ogromnej życzliwości; doktor Bożych tajemnic i „doctor humanus” - doktor ludzki. Został zapamiętany jako człowiek prawy, odważny obrońca studentów i autonomii uniwersytetu

Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II, którego założenie w 1918 r. zbiegło się z narodzinami II Rzeczypospolitej, przechodził różne koleje losu. Jego historię współtworzyli uczeni, profesorowie, wychowawcy i studenci. W jego dzieje wpisali się też rektorzy, a jednym z nich był ks. Wincenty Granat - profesor, wybitny teolog i pisarz. Jego druga kadencja przypadła na koniec lat 60. - trudny okres dla nauki i środowisk akademickich w Polsce, naznaczony wydarzeniami marcowymi 1968 r. Zdecydowanie stając po stronie humanitarnych wartości, broniąc studentów, ks. Wincenty Granat okazał się rektorem odważnym i prawym, zapewnił uczelni godne i autonomiczne przetrwanie w trudnym momencie jej historii.

Kim był

Urodził się 1 kwietnia 1900 r. w znanym z produkcji porcelany Ćmielowie k. Ostrowca Świętokrzyskiego. Kształcił się w Sandomierzu, najpierw, w latach 1914-18, w Męskiej Szkole Filologicznej, a następnie w Wyższym Seminarium Duchownym (1918-23), gdzie odbył studia filozoficzno-teologiczne. Następnie swoje studia - jeszcze przed otrzymaniem święceń kapłańskich (przyjął je 24 sierpnia 1924 r.) - kontynuował na Papieskim Uniwersytecie Gregoriańskim w Rzymie. W Wiecznym Mieście uzyskał dwa doktoraty: w zakresie filozofii i teologii. Po powrocie do kraju pracował w Radomiu - pełnił tam funkcję prefekta szkół powszechnych i średnich. Dał się poznać jako dobry organizator życia społecznego; owocnie prowadził działalność charytatywną. W 1933 r. został profesorem Wyższego Seminarium Duchownego w Sandomierzu, wykładał kilka przedmiotów, w tym logikę i teologię dogmatyczną. W okresie okupacji aktywnie działał w ramach tajnego nauczania.

Z KUL-em związał się w 1952 r. W lubelskiej Alma Mater przeszedł kolejne stopnie kariery naukowej, zyskując w 1970 r. stopień profesora nadzwyczajnego. Przez lata był kierownikiem II Katedry Teologii Dogmatycznej. W 1965 r. na posiedzeniu Senatu Akademickiego KUL został wybrany na rektora uczelni. Ponownie na to stanowisko Senat powołał go w 1968 r. Dwa lata później, po rezygnacji z funkcji rektora, ks. Granat opuścił Lublin. Zmarł 11 grudnia 1979 r. w Sandomierzu w opinii świętości. W czerwcu 1995 r. rozpoczął się jego proces beatyfikacyjny.

Reklama

Dorobek naukowy

Przez całe swoje życie prowadził intensywne badania naukowe, których owocem było wiele prac o charakterze filozoficzno-teologicznym. Najważniejszym dziełem jest monumentalna, dziewięciotomowa „Dogmatyka katolicka” (Lublin 1959-67), przepracowana następnie w duchu Soboru Watykańskiego II i opublikowana pod tytułem „Ku człowiekowi i Bogu w Chrystusie” (t. I-II, Lublin 1972-74).

Ks. Granat położył niekwestionowane zasługi w zakresie recepcji zachodniej myśli teologicznej na grunt polski w okresie II Soboru Watykańskiego. Jego publikacje miały ogromny wpływ na kształtowanie się polskiej kultury intelektualnej. Przez wiele lat pełniły i do tej pory pełnią one funkcję nowatorskich i oryginalnych pomocy w kształceniu polskiego duchowieństwa oraz inteligencji katolickiej.

Lublin i wydarzenia marcowe

Ks. Wincenty Granat z ogromnym zaangażowaniem zabiegał o sprawy KUL-u w okresie wrogiej polityki władz PRL-u wobec katolickiej uczelni. W czasie sprawowania przez niego funkcji rektora, w 1968 r. w Polsce trwał kryzys społeczno-polityczny, powszechnie określany „wydarzeniami marcowymi”. Nastąpił on wskutek rozruchów studenckich w wielu miastach, m.in. w Warszawie, Krakowie, Gdańsku, Lublinie. Kryzys połączony był z rozgrywkami wewnątrz kierownictwa Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej, która, sprawując władzę państwową w sposób autorytarny, dążyła do uzyskania kontroli nad wszystkimi sferami życia społecznego. Bezpośrednim impulsem wybuchu zajść 10 stycznia 1968 r. stała się demonstracja studentów w Warszawie, którzy występowali przeciwko zdjęciu przez cenzurę spektaklu „Dziady”, wyreżyserowanego przez Kazimierza Dejmka na podstawie dramatu Adama Mickiewicza. Uczestnicy demonstracji zostali poddani różnym restrykcjom, niektórych dyscyplinarnie usunięto z uczelni. Sankcje i obostrzenia wywołały w dniach 8-11 marca powszechną akcję protestacyjną studentów domagających się liberalizacji życia politycznego. Protesty były brutalnie rozbijane przez oddziały milicyjne i tzw. aktyw robotniczy, składający się z pośpiesznie zmobilizowanych do tego zadania członków Ochotniczej Rezerwy Milicji Obywatelskiej. Do końca marca 1968 r. demonstracje studenckie zostały spacyfikowane.

Zdjęcie „Dziadów” ze sceny stołecznego Teatru Narodowego wywołało demonstracje na Lubelszczyźnie - przede wszystkim w środowisku akademickim Lublina, w którym funkcjonowało podówczas pięć uczelni, w tym dwa uniwersytety: założony w 1944 r. UMCS i funkcjonujący od 1918 r. KUL. Lublin stał się świadkiem wielu zgromadzeń studenckich i wieców poparcia dla studentów z Warszawy. 11 marca 1968 r. w kierunku centrum miasta przeszło ok. tysiąca studentów, skandujących hasła: „Precz z cenzurą!”, „Żądamy wznowienia «Dziadów»!”. W pobliżu gmachu KUL-u przy Al. Racławickich zatrzymały ich milicja i „aktyw robotniczy”. Zażądano rozejścia się, wobec opornych użyto siły; zatrzymano kilkadziesiąt osób, w tym 21 studentów KUL-u.

Największy liczebnie wiec miał miejsce 13 marca. W tym dniu w „Chatce Żaka” zebrało się ok. 2 tys. studentów. Jedna z uczestniczek, Maria Wrzeszcz, podówczas studentka historii KUL-u, relacjonuje: „Wiec potwierdził fakt obarczenia winą za te zajścia studentów KUL-u, którzy wielokrotnie zabierali głos”. Domagali się obiektywnych i uczciwych informacji w mediach, uwolnienia aresztowanych studentów lubelskich uczelni i oczyszczenia ich z krzywdzących zarzutów.

Jak ojciec

Następnego dnia, 14 marca, lubelski dziennik „Sztandar Ludu” wydrukował oświadczenie rektora UMCS-u - prof. Grzegorza L. Seidlera, który postawił zarzuty studentom KUL-u. Stwierdził, że przebywając bezprawnie w gmachach UMCS-u, „uporczywie starali się siać niepokój i, mimo wyjaśniania spraw, złośliwymi pytaniami starali się godzić w ustrój Polski Ludowej, porządek prawny i zasady współżycia akademickiego”, a nadto „nawoływali do organizowania zebrań w celu wywołania awantur i niepokoju”.

W tej trudnej sytuacji, kiedy każde nierozważne działanie groziło likwidacją uniwersytetu, ks. rektor Wincenty Granat stanął heroicznie po stronie studentów. Kiedy lubelskie kolegia karno-administracyjne ukarały grzywnami 23 studentów, w tym 15 z KUL-u, ksiądz rektor wyłożył należną sumę, aby uwolnić te osoby od kary i umożliwić im kontynuowanie studiów. Wielkoduszność rektora pobudziła odwagę studentów do zorganizowania zbiórki pieniędzy, by wesprzeć ofiary antykomunistycznych zajść.

15 marca ks. Granat zwołał posiedzenie Senatu, którego pierwszym punktem obrad była sprawa publicznego oskarżenia studentów KUL-u, opublikowanego przez rektora UMCS-u. Senatorzy - jak czytamy w protokole posiedzeń - po dyskusji powzięli jednogłośnie następującą uchwałę: „Senat Akademicki Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego protestuje stanowczo przeciwko tym (rektora UMCS-u - A.D.) zarzutom”. To z pozoru skromne oświadczenie nie mogło być rozumiane wówczas inaczej niż jako odważny akt solidarności z prześladowanymi studentami. Ks. rektor Granat nie ugiął się przed żądaniami władz także wtedy, gdy Ministerstwo Oświaty i Szkolnictwa Wyższego zażądało usunięcia z uczelni uczestników zajść, według przesłanej listy proskrypcyjnej. Nikt z pracowników i studentów nie został wydalony z uniwersytetu.

W tym roku mija 35 lat od śmierci ks. rektora Wincentego Granata. W pamięci współczesnych zapisał się on jako człowiek wielkiej wiedzy i ogromnej życzliwości; doktor Bożych tajemnic i „doctor humanus” - doktor ludzki. Został zapamiętany jako człowiek prawy, odważny obrońca studentów i autonomii uniwersytetu.

Autor korzystał z publikacji: Maria Wrzeszcz, „Mój Marzec ’68”, w: „Koło Naukowe Historyków Studentów KUL 1919 - 2004. Księga Jubileuszowa”, Lublin 2004, s. 261-273.

Antoni Dębiński - ksiądz katolicki, profesor zwyczajny nauk prawnych, specjalista w zakresie prawa rzymskiego; od 2012 r. rektor Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II.

Tagi:
sylwetka

Jedyna w Jeleniej Górze o takim imieniu

2018-07-17 13:10

Anna Kaczorowska
Edycja legnicka 29/2018, str. V

Archiwum Anny Kaczorowskiej
Pani Emeryka z ukochanym mężem Adolfem

Dobrze wiedzieć, jak dobrzy ludzie zamieszkiwali i zamieszkują to miasto. Mamy na myśli jedną z nich – to pani Emeryka Szyszkowska, która zmarła w Jeleniej Górze w przeddzień święta Miłosierdzia Bożego. Pani ta może stać się świetlanym przykładem dla kobiet, które chciałyby naśladować ją w okazywaniu dobroci.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Jestem od poczęcia

Sercański jubileusz

2018-07-04 11:10

Izabela Fac
Edycja przemyska 27/2018, str. I-II

Archiwum Zgromadzenia
Jubileuszowej Eucharystii w kościele pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa przewodniczy abp Adam Szal

Ten wyjazd, ta uroczystość były jak podróż w przeszłość, nie tak dawną, ale jednak. Kiedy koperta ze znaczkiem Citta Del Vaticano znalazła się w moich rękach, a w niej zaproszenie do Krakowa na jubileusz 25-lecia profesji zakonnej jednej z sióstr ze Zgromadzenia Służebnic Najświętszego Serca Jezusowego to nie było wątpliwości – 16 czerwca trzeba koniecznie stawić się na ul. Gancarskiej 24 w Krakowie. Piękna, wzruszająca uroczystość z mnóstwem wspomnień.

Jubileuszowej Eucharystii sprawowanej w intencji Jubilatek: s. Zefiryny Bąk, s. Beatryksy Kastelik, s. Nazarii Bryndal, s. Sebastiany Choroś i s. Bogny Stolarczyk w kościele pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa w Krakowie przewodniczył abp Adam Szal. Podczas homilii mówił o dobroci i miłości Serca Jezusowego. Przywołał także słowa modlitwy św. Józefa Sebastiana Pelczara, zawarte w jednym z jego listów pasterskich z 1920 r., którymi zawierzył całe Zgromadzenie Sióstr Sercanek Najświętszemu Sercu Jezusowemu: – Wolą moją nieodwołalną jest należeć całkowicie do tego Serca i czynić wszystko z miłości ku Niemu, wyrzekając się z całego serca tego, co by Mu się mogło nie podobać. Oby to Najświętsze Serce było jedynym przedmiotem mojej miłości, Opiekunem mego życia i Obrońcą mego zbawienia – mówił. Po zakończeniu homilii Siostry Jubilatki, z wiankami z białych róż na welonach, trzymając w ręku zapalone świece wspólnie odmówiły modlitwę jubileuszową i ponowiły swoje śluby zakonne, oddając się na nowo Sercu Bożemu.

„Jego Świątobliwość papież Franciszek łączy się duchowo w radosnym «Te Deum» Sióstr ze Zgromadzenia Najświętszego Serca Jezusowego, które w dniu 16 czerwca 2018 r. obchodzą jubileusz 25-lecia profesji zakonnej. Zawierzając je opiece Matki Kościoła z serca udziela apostolskiego błogosławieństwa” – te słowa Papieża skierowane do Sióstr Jubilatek odczytał na rozpoczęcie uroczystości ks. prał. Paweł

Ptasznik, rektor kościoła św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Rzymie, duszpasterz polskiej emigracji w tym mieście oraz kierownik Sekcji Polskiej watykańskiego Sekretariatu Stanu. W uroczystości uczestniczyła matka generalna Olga Podsadnia wraz z zarządem generalnym, matki prowincjalne polskich prowincji, siostry ze wspólnot Sióstr Jubilatek, w tym także delegacje sióstr z Rzymu, Francji i Ukrainy oraz siostry z krakowskich wspólnot oraz rodziny i przyjaciele Sióstr Jubilatek.

Na zakończenie można było zobaczyć fascynujące muzeum z licznymi pamiątkami po założycielach Zgromadzenia – św. Józefie Sebastianie Pelczarze i bł. M. Klarze Szczęsnej oraz niezwykle wzruszające pamiątki związane z Janem Pawłem II, któremu siostry sercanki miały zaszczyt posługiwać w Krakowie i na Watykanie.

Siostry sercanki pracują w kurii i Domu Biskupim w Przemyślu i Rzeszowie, w Watykanie, prowadzą m.in. Dom Księży Seniorów „Emaus” i Dom św. Józefa w Korczynie, Dom Samotnej Matki w Rzeszowie i sprawują opiekę nad znajdującym się tam „Oknem życia”, przez kilka lat pracowały w Radio VIA Rzeszów.

To właśnie od Radia VIA rozpoczęła się moja trwająca już kilkanaście lat znajomość z siostrami sercankami, niezapomniane wyjazdy w Tatry, które były swoistymi rekolekcjami na górskich szlakach, pobyty w Domu Zgromadzenia w Zakopanem, rozmowy w radiu i poza nim, w Rzeszowie, Rzymie i Krakowie, wspólne audycje o bł. M. Klarze Szczęsnej. Uroczystość w Krakowie to kolejny element tej znajomości. Piękny i niezapomniany.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Bahrajn: rozpoczęto prace przy budowie katedry katolickiej

2018-07-19 20:54

(KAI/vaticannews.va) / Manama

W Bahrajnie rozpoczęły się prace przy budowie katedry poświęconej Matce Bożej, która stanie się sercem wspólnoty katolickiej wikariatu apostolskiego Arabii Północnej, obejmującego Kuwejt, Arabię Saudyjską, Katar i sam Bahrajn.

maxos_dim/pixabay.com

Katedra wznoszona jest 20 km od stolicy kraju - Manamy i będzie nie tylko miejscem kultu. Oprócz świątyni znajdą się tam także kuria biskupia, dom dla gości oraz centrum formacji duszpasterskiej i społecznej. Teren pod budowę obiektu ofiarował król Bahrajnu Hamad bis Isa Al Chalifa. Zakończenie prac przewidziane na 2021 rok.

Powstająca katedra, obliczona na 2 tys. wiernych, stanie się wyraźnym świadectwem obecności chrześcijan na Półwyspie Arabskim, w ogromnej większości muzułmańskim. W fundamentach budowli umieszczono kapsułę, zawierającą opis historii Kościoła katolickiego na świecie, ze szczególnym uwzględnieniem jego obecności w tym regionie, a także podstawowe informacje na temat powstającej katedry.

Dla tamtejszych katolików, w ogromnej większości migrantów, którzy na co dzień niejednokrotnie doświadczają różnego rodzaju zniewag, dyskryminacji i trudności, nowa świątynia jest powodem do dumy i radości. Oni też finansowo włączają się w jej budowę. Wspólnotę katolicką stanowią tam przede wszystkim chrześcijanie z Iraku i Iranu, a także ze Sri Lanki, Indii, Libanu i Filipin, którzy przybyli do Bahrajnu w poszukiwaniu pracy. Na duże uroczystości do katedry Matki Bożej w Bahrajnie będą przybywać także chrześcijanie z innych krajów, np. z Arabii Saudyjskiej, gdzie wyznawanie innej wiary poza islamem jest całkowicie zabronione.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Moje pismo Tęcza - 5/6 2018

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem