Reklama

Królowo Niebieska, wesel się…

2017-05-10 14:19

Ks. Zenon Czumaj
Edycja podlaska 20/2017, str. 7

Graziako

Najważniejszą uroczystością w ciągu roku jest Wielkanoc, jednak pod względem różnych zwyczajów w porównaniu do świąt Bożego Narodzenia czas paschalny wypada dość blado. Warto więc chronić nieliczne perełki, które stanowią nasze dziedzictwo

Tym, co odróżnia okres wielkanocny od reszty roku, jest m.in. południowa modlitwa Kościoła, zastępująca „Anioł Pański”. Z ust wierzących płyną słowa antyfony „Regina coeli, laetare!” – „Królowo nieba, wesel się!”.

Pieśń św. Grzegorza I

Jej powstanie tradycja przypisuje św. Grzegorzowi I Wielkiemu ponad 1400 lat temu. W 1742 r. papież Benedykt XIV zatwierdził odmawianie tej modlitwy w okresie paschalnym. Śpiewana wersja w języku polskim obecnie jest najczęściej znana jako pieśń „Wesel się, Królowo miła”, ułożona na początku XIX wieku. Zamieszczona w popularnym śpiewniku ks. Mioduszewskiego z czasem niemal całkowicie wyparła dawne tłumaczenie, o wiele wierniejsze łacińskiemu oryginałowi, noszące tytuł „Królowo Niebieska”. Na skutek pomijania w oficjalnych śpiewnikach kościelnych zaczęło ono niesłusznie uchodzić za śpiew regionalny. Nie zapomniano o nim w różnych częściach Polski – w wiejskich kościołach i u benedyktynów w Tyńcu, na Mazowszu i na Pomorzu Gdańskim. Do tych „skarbców”, przechowujących sześćsetletnie dziedzictwo polskiego Kościoła, należą też niektóre parafie diecezji drohiczyńskiej.

Reklama

Wielkanoc nad Bugiem i Liwcem

W części Podlasia, włączonej w czasie rozbiorów do diecezji wileńskiej, staropolski paschalny śpiew został zastąpiony pieśnią „Wesel się, Królowo…” zapewne jeszcze w XIX wieku, gdyż nie pamiętają go nawet najstarsi. Dłużej utrzymał się na terenie dawnej diecezji podlaskiej, podobnie jak i w okolicach Warszawy. Jeszcze kilkadziesiąt lat temu „Królowo Niebieska” śpiewano w większości kościołów na środkowym i dolnym Pobużu – od Radzymina po Łosice. Dzisiaj tę antyfonę można usłyszeć w nielicznych parafiach. Trochę przyczynili się do tego organiści, chociaż trudno ich obwiniać, jeśli nie znali miejscowej tradycji, a nikt z parafian jej nie przekazał. Dostojna melodia wielkanocnej antyfony przetrwała w różnych wersjach, jednak w większości bardzo podobnych do tej z Tyńca i odległej diecezji pelplińskiej. Najbardziej odbiegająca od reszty – a zarazem „własna” – jest śpiewana w Liwie, gdzie odmienności dotyczą nie tylko melodii, ale i części tekstu. Bliższą średniowiecznemu oryginałowi można usłyszeć w okolicach Łochowa (Kamionna, Ostrówek) czy Sterdyni (Łazówek). W kilku innych parafiach (np. starowiejskiej) śpiewa się ją przy kapliczkach podczas nabożeństwa majowego.

Zmartwychpowstał – wniebowstąpił – Ducha zesłał

Dawniej zdarzało się usłyszeć, że Rezurekcja bez „Królowej Niebieskiej” jest nieważna. Oczywiście takie stwierdzenie stanowi przesadę, ale niepisanym zwyczajem było śpiewanie (trzykrotne, jak np. „Apel Jasnogórski”) polskiej wersji „Regina coeli” na zakończenie każdej Mszy św. podczas świąt i całej oktawy wielkanocnej oraz we wszystkie niedziele okresu paschalnego – także te ostatnie, przy czym we wszystkich wersjach, począwszy od Wniebowstąpienia Pańskiego do soboty przed Zesłaniem Ducha Świętego włącznie, słowo „zmartwychpowstał” zastępuje „wniebowstąpił”, a na Zielone Świątki – „Ducha zesłał”. Choćby z tego powodu warto się jej nauczyć, by nie brakowało stosownych pieśni na uroczystość Wniebowstąpienia Zbawiciela i następne dni. Pozornie melodia wydaje się trudna, ale gdy ktoś chociaż raz usłyszy, jak grzmią te słowa (to nie pomyłka – grzmią! ) w ustach zgromadzonego ludu, dzielącego się z Maryją radością zwycięstwa Jej Syna, wręcz może się zachwycić tak gromkim śpiewem. Jej nie da się śpiewać cicho, zwłaszcza w wyższej tonacji, a jedynie pełną piersią – o co, niestety, w naszych kościołach coraz trudniej. Dlatego bądźmy wdzięczni tym, którzy ów „spadek” po przodkach przechowali i zróbmy wszystko, aby to dziedzictwo wielkanocne i maryjne – chrześcijańskie i narodowe – przetrwało także dla następnych pokoleń.

Tagi:
pieśń

Religijnie i patriotycznie

2018-06-06 12:21

Brygida Gucwa
Edycja legnicka 23/2018, str. V

Ks. Erwin Jaworski
Uczestnicy przeglądu w lubomierskim kościele

W kościele parafialnym w Lubomierzu odbył się 16 maja br. XIII Przegląd Pieśni Religijnych „Janie Pawle II, śpiewamy dla Ciebie”. Ze względu na 100. rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości, repertuar tegorocznego przeglądu został wzbogacony o utwory patriotyczne.

Organizatorem wpisanego w tradycję środowiska wydarzenia był miejscowy Zespół Szkolno-Przedszkolny. Oprócz reprezentacji przedszkola i poszczególnych klas Szkoły Podstawowej im. Jana Pawła II, w przeglądzie uczestniczyli również przedstawiciele szkół podstawowych z: Biedrzychowic, Pławnej, Płóczek, Jeleniej Góry i Zespołu Szkół w Lubomierzu. Gościem specjalnym przeglądu był dyrektor Wydziału Katechetycznego Legnickiej Kurii Biskupiej ks. Jarosław Kowalczyk. Obecny był również gospodarz miejsca – proboszcz ks. Erwin Jaworski oraz dyrektorzy lubomierskich szkół – Marek Kozak, Andrzej Górski, Joanna Paśko-Sikora, Marek Chrabąszcz oraz dyrektor Szkoły Podstawowej z Pławnej Teresa Śliwińska. Natomiast sprawami organizacyjnymi zajmował się zespół nauczycieli: Bożena Ciereszko, Renata Juncewicz, Beata Pomorska, Wioletta Rotkiewicz, Regina Stanicka-Wachowicz oraz ks. Piotr Olszówka.

Uczestników przywitał w kościele dyrektor Marek Kozak, podkreślając, że ideą przeglądu nie jest rywalizacja, ale wspólne oddanie czci Największemu z Polaków, który jest patronem miejscowej szkoły podstawowej. Natomiast ks. Jarosław Kowalczyk nawiązał do niepodległościowej rocznicy i odwołał się do przypadającego w tym dniu wspomnienia św. Andrzeja Boboli. Z racji, że ten męczennik za wiarę jest patronem Polski, Ksiądz Dyrektor zaproponował modlitwę św. Andrzeja za Ojczyznę, którą odczytał uczeń Mikołaj Bieńko. Gość z Legnicy przytoczył słowa św. Augustyna: „Kto śpiewa – dwa razy się modli” oraz Goethego: „Gdzie słyszysz śpiew – tam wchodź/tam dobre serca mają./Źli ludzie – wierzaj mi – ci nigdy nie śpiewają”, które oddają atmosferę tych przeglądów.

Wstępem do tej duchowej i artystycznej uczty był montaż słowny „Droga do niepodległości”, oparty na fragmentach „Dekalogu wolności”, który powinien być wyznacznikiem postępowania Polaków – o czym mówił Jan Paweł II podczas pielgrzymki do Polski w 1991 r. Wartości patriotyczne podkreślały również biało-czerwone i ludowe stroje dzieci. Natomiast w starannie dobranym repertuarze – oprócz pieśni związanych ze św. Janem Pawłem II – znalazły się m.in. utwory Chopina czy też „Rota”. Tradycyjnie na zakończenie wystąpili dorośli – organizatorzy przeglądu, opiekunowie grup, zaproszeni goście, których w tym roku wspierała Marzena Szramowiat z grupą akompaniującej na instrumentach młodzieży. Występ tej grupy zawsze cieszy się wielkim zainteresowaniem i jest przyjmowany z aplauzem przez uczestników przeglądu. Zostały także wręczone nagrody uczniom klas IV i VI za udział w konkursie biograficznym i plastycznym, dotyczące św. Jana Pawła II, który w lubomierskiej szkole przeprowadziła katechetka Wioletta Rotkiewicz.

Podczas agapy w szkole ks. Jarosław Kowalczyk podziękował dyrekcji Zespołu Szkolno-Przedszkolnego i z uznaniem wyraził się o idei przeglądu, który w Lubomierzu odbywa się już 13 lat. Niewątpliwie jest to owoc dobrej współpracy środowiska lokalnego – szkoły i parafii, nauczycieli, księży, katechetów i rodziców. Dobra układa się także współpraca z dyrektorem Ośrodka Kultury i Sportu Mirosławem Laskowskim, który zawsze chętnie użycza sprzętu nagłaśniającego.

Przedstawiciele Szkoły Podstawowej im. Jana Pawła II w Lubomierzu uczestniczą w różnych wydarzeniach w diecezji oraz w Polsce i godnie reprezentują swoją miejscowość i wartości głoszone przez patrona, którego zaszczytne imię noszą.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Premier Morawiecki w "Haaretz" odpowiada na oszczerstwa Katza

2019-02-22 17:23

wpolityce.pl

Nie zaakceptujemy kłamstw, rasistowskich obelg i pisania historii na nowo – zapowiedział premier Mateusz Morawiecki w rozmowie z izraelskim dziennikiem „Haaretz”.

KPRM

Szef polskiego rządu odnosił się do sprawy skandalicznej wypowiedzi nowego szefa izraelskiego MSZ.

Nie mam problemu z tym, że ktoś wspomni, że podczas w czasie tej okrutnej, złej i dehumanizującej wojny w moim narodzie też były przypadki kryminalistów - oczywiście, że byli, tak jak w każdym narodzie - powiedział Morawiecki.

Jeżeli jednak ktoś używa tego stereotypu, że „każdy Polak wyssał antysemityzm z mlekiem matki”, to jest to nic innego jak rasizm - dodał.

Mówi tez o tym, jak zareagował na skandaliczne słowa Katza.

Kiedy pierwszy raz usłyszałem te słowa, wydawało mi się to nieprawdopodobne. Takich słów może używać radykalny ekstremista, a nie minister spraw zagranicznych - stwierdził polski premier.

Zdaję sobie sprawę, że trwa kampania wyborcza i niektórzy politycy chcą pojawić się na czołówkach mediów

- dodał.

Mówił też o problemie antysemityzmu w Polsce i Europie.

W Polsce też musimy radzić sobie z antysemityzmem, ale na szczęście jest to margines - powiedział.

Polska jest jednym z niewielu krajów Unii Europejskiej, w których liczba antysemickich incydentów spada. W tym samym czasie, w innych krajach widzimy niepokojący wzrost - dodał.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Watykan: drugi dzień spotkania o ochronie nieletnich

2019-02-22 21:04

Paweł Pasierbek SJ / www.vaticannews.va

W Watykanie rozpoczął się drugi dzień szczytu poświęconego ochronie nieletnich. Dziś głównym tematem obrad jest kolegialność. Punktem wyjścia do dyskusji są referaty kard. Oswalda Graciasa z Indii, kard. Blase'a Cupicha z USA oraz Lindy Ghisoni, podsekretarz Dykasterii ds. Rodziny, Świeckich i Życia.

Vatican Media

Spotkanie rozpoczęło się od modlitwy, w czasie której proszono Boga o dar życia w prawdzie, bez hipokryzji. Uczestnicy szczytu wysłuchali także bardzo wzruszającego świadectwa. „Kiedy stałem się ofiarą nadużycia ze strony kapłana, moja matka Kościół pozostawiła mnie samego... Wszyscy się odwrócili i czułem się jeszcze bardziej samotny, nie wiedząc, do kogo się zwrócić” – mówiła w swym świadectwie ofiara nadużyć. Po jego wysłuchaniu nastąpiła długa chwila ciszy.

Następnie o. Federico Lombardi przypomniał, że wszyscy uczestnicy szczytu otrzymali dokument Organizacji Narodów Zjednoczonych na temat walki z przemocą wobec dzieci: „Toward a world free from violence. Global survey on violence against children” oraz dokument UNICEF „A familiar face” wskazujący, że przemoc wobec dzieci często pochodzi od osób najbliżych, od tych, którzy są blisko, od kogoś z rodziny.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem