Reklama

By pięknie wyglądały

2017-05-25 11:21

Magdalena Miła
Edycja małopolska 22/2017, str. 6-7

Magdalena Miła

„Najpiękniejsza kapliczka” to cykliczny konkurs organizowany w maju w Niepołomicach

W tutejszej parafii pw. Dziesięciu Tysięcy Męczenników, gdzie czczony jest również św. Karol Boromeusz, dwa lata temu w maju po raz pierwszy zorganizowano konkurs na najpiękniejszą kapliczkę.

Inicjatywa

Celem przedsięwzięcia była i jest zachęta parafian do zadbania o przydrożne i przydomowe kapliczki oraz ożywianie ich poprzez śpiew Litanii Loretańskiej. Maj to miesiąc poświęcony Matce Bożej, a ideą konkursu jest, aby wierni kultywowali piękne nabożeństwo majowe i przekazywali tę tradycję młodemu pokoleniu. Często odległość od świątyni parafialnej jest przeszkodą, aby wziąć udział w odprawianym we wspólnocie nabożeństwie majowym. Ale nie w Niepołomicach!

Pomysł na konkurs poddał proboszcz parafii, ks. prałat Stanisław Mika, a w realizację projektu zaangażowali się członkowie Duszpasterskiej Rady Parafialnej. Nagradzani są ci mieszkańcy Niepołomic, którzy całe serce wkładają w przygotowanie swoich małych, przydrożnych sanktuariów. Wystrój kapliczek ocenia trzyosobowe jury. – Bierzemy pod uwagę wkład pracy, wrażenie estetyczne, zaangażowanie lokalnej społeczności czy też ilość odprawionych nabożeństw majowych – informuje Mikołaj Schabowski, przewodniczący jury (z wykształcenia nauczyciel plastyki i historii).

Reklama

Zwycięzcy

Parafia podzielona jest na siedem rejonów, na terenie większości z nich zlokalizowane są kapliczki, czasem nawet kilka. W tym roku pierwsze miejsce przyznano tej położonej w rejonie „Piaski”, u zbiegu ul. Myśliwskiej i Królewskiej. W tym czasie, gdy jurorzy dokonywali oceny, przy kapliczce odbywała się uroczysta majówka, z udziałem zespołu Wrzos. Stanisława Kozub podkreśla: – Konkurs jest dla nas mobilizacją, aby zadbać o wystrój naszej kapliczki. Jest też zachętą do organizowania przy niej „majówek”. Zapraszamy do udziału zespół Wrzos, który chętnie uświetnia majówkę śpiewem i muzyką. Poprzez tak uroczysty charakter nabożeństwa w jeden z pierwszych dni maja, zapraszamy wszystkich do wspólnej modlitwy przez cały miesiąc.

Nasza rozmówczyni zdradza, że aby kapliczka pięknie wyglądała, potrzeba było 40 metrów wstążek, które należało tak upiąć, by utworzyły swoistego rodzaju koronę dla Maryi. Wokół posadzono bratki, begonie, żagwiny, lilie. O wystrój kapliczki i jej otoczenia zadbało kilka osób, w tym m.in.: Stanisława Kozub, Zdzisława Grochot, Aleksandra Drożdż, Krystyna Czuma i Monika Bielecka. Panie nie kryją radości z faktu, że to właśnie ich kapliczka zyskała miano najpiękniejszej. – Doczekaliśmy się tego zaszczytnego wyróżnienia! – mówi z uśmiechem pani Stanisława. I podkreśla: – To sukces wszystkich, którzy dbają o to, aby kapliczka wyglądała pięknie. Mieszkańcy codziennie pamiętają też, by paliły się przy niej świece. Dodaje, że starają się pielęgnować kapliczkę przez cały rok.

Wrażenia

Drugie miejsce otrzymała kapliczka na tzw. Marudach, a trzecie przyznano zlokalizowanej w rejonie Zakościele przy ul. Staniąteckiej w Podborzu. Jury postanowiło też wyróżnić kapliczkę w Boryczowie przy ul. Ludowej, na prywatnej posesji Krystyny Zielonki.

Wyniki tegorocznego konkursu zostały ogłoszone w dniu wyjątkowym, 13 maja, w setną rocznicę pierwszego objawienia Matki Bożej w Fatimie. Komisja była pod dużym wrażeniem zaangażowania mieszkańców w pielęgnowanie tradycji śpiewania Litanii Loretańskiej. Wielkie słowa uznania kierowane są zwłaszcza pod adresem tych rejonów, gdzie codziennie w maju od kilku do kilkunastu osób zbiera się przy kapliczkach, aby uczestniczyć w nabożeństwie majowym. Organizujące je panie przygotowują dla uczestników teksty nie tylko Litanii Loretańskiej, ale również pieśni maryjnych, bo „majówka”, jak od lat nazywa się te nabożeństwa, to również czas śpiewania na chwałę Matki Bożej.

Dodatkowy owoc

Konkurs stał się też przyczynkiem do ważnego przedsięwzięcia, podjętego na ul. Grunwaldzkiej. Przed dwoma laty zorganizowano tam pierwszą „majówkę” przy kapliczce zlokalizowanej na prywatnej posesji państwa Janiny i Andrzeja Musiałowiczów. Mikołaj Schabowski tłumaczy: – Kapliczka pochodzi z poł. XIX wieku i początkowo usytuowana była na niewielkim wzniesieniu, na środku ul. Grunwaldzkiej, która w owym czasie miała formę wąwozu. Podczas regulacji ulicy kapliczkę przesunięto na sąsiednią posesję. W ten sposób znalazła się na prywatnym terenie. To było duże utrudnienie, aby chętni mogli się spotykać przy kapliczce na nabożeństwach majowych czy też na modlitwie różańcowej w październiku.

Podjęte starania, aby przenieść kapliczkę, zaowocowały przywróceniem jej wszystkim mieszkańcom. Dzięki życzliwości władz Niepołomic, obiekt został poddany także renowacji. Ponad pół roku temu ta zabytkowa kapliczka stanęła w sąsiedztwie Kopca Grunwaldzkiego. – W pięknym otoczeniu kopca, dodaje uroku temu miejscu i podnosi jego atrakcyjność. W tym roku już codziennie w maju organizujemy przy niej „majówki” – podkreślają mieszkańcy rejonu „Grunwaldzka”.

Tagi:
konkurs kapliczka

Czar starych kapliczek...

2018-05-23 10:54

Arkadiusz Bednarczyk
Edycja rzeszowska 21/2018, str. IV

Kapliczki i przydrożne świątki są dziedzictwem naszej historii. Stawiali je już nasi przodkowie. Są niemym, ale jakże wymownym świadectwem przeszłości, którą także dzięki nim możemy poznawać i uczyć się. Z każdą taką kapliczką wiążą się ciekawe legendy i opowiadania. Najczęściej w miejscach, w których stawiano krzyż lub kaplicę, działo się coś bardzo ważnego i niezwykłego dla ówczesnych ludzi. A w maju ludzie gromadzili się przy nich, śpiewając pieśni na cześć Matki Bożej

Arkadiusz Bednarczyk
Z lewej: kapliczka w Głogowie Małopolskim Z prawej: jedna z najstarszych kapliczek w Rzeszowie na cmentarzu w Staromieściu

Prawdopodobnie słowo „kapliczka” wywodzi się od łacińskiego wyrazu cappa – płaszcz. Jak wiemy, płaszcz św. Marcina, biskupa z Tours, przywdziewali podczas koronacji monarchowie francuscy, których miał chronić. Płaszcz ten był przechowywany wewnątrz specjalnego, niewielkiego kultowego budynku o charakterystycznych kształtach. Budowlę tę zwano kaplicą, a opiekunów płaszcza – kapelanami. Przydrożne kapliczki stawiano już ponoć w czwartym stuleciu...

Cudowne ocalenie

Przy drodze w kierunku na Sokołów Młp., tuż przed kompleksem leśnym w miejscowości Czarna koło Łańcuta, usytuowano na wysepce małego stawu kapliczkę o niezwykłej historii. W miejscu tym, gdzie dzisiaj stoi kapliczka, miała znajdować się kiedyś karczma, a o wodzie nikt nawet nie słyszał. W tej wiejskiej karczmie odbywały się huczne zabawy i weseliska. Ludzie tańczyli i pili gorzałkę dniami i nocami. Wiejskie dziewuchy piszczały podszczypywane przez rozochoconych kawalerów. Zapominano tutaj o problemach dnia codziennego. Pewnego razu przed karczmą przechodził miejscowy pleban z komunikantem, spiesząc do chorego. Jedynym członkiem orkiestry, który wyszedł przed próg karczmy pokłonić się Najświętszemu Sakramentowi, był cymbalista z orkiestry. Inne wersje mówią, że osobą tą był pan młody... Wówczas gwałtowna fala zalała to miejsce, oszczędzając tylko osobę oddającą hołd Najświętszej Komunii. Cała karczma wraz z rozhulanymi gośćmi znalazła się pod wodą. Nikt poza tą jedną osobą nie ocalał. Ta niezwykła kapliczka powstała prawdopodobnie przed 1848 r. (niektóre źródła wspominają o 1875 r. – jako dacie wystawienia kapliczki). Jej fundatorem mógł być jakiś znaczny gospodarz, może sołtys wioski. Kapliczka stoi na planie kwadratu na środku wysepki. Kryje ją czterospadowy dach, na zewnątrz jest bielona. Kiedyś wewnątrz stała figura św. Jana Nepomucena. Lecz w latach osiemdziesiątych ubiegłego wieku świętokradzka ręka złodzieja sięgnęła po ten zabytek kultury ludowej. Obecnie umieszczono tu obraz i figurę Matki Bożej.

Tu spłonęła czarownica

W siedemnastowiecznej Polsce głośne były procesy o tzw. czary, które rozstrzygały sądy grodzkie i miejskie, pełne ciemnych i fanatycznych ławników. Bogu ducha winne kobiety podejrzane najczęściej o praktyki znachorskie łapano, golono im głowy (wierzono, iż we włosach zatrzymują się siły nieczyste), topiono w wodzie, obserwując, czy woda przyjmie niewinną, czy też wyrzuci na powierzchnię parającą się czarami (o co przy ówczesnych strojach kobiecych nie było trudno). Wówczas też odbył się w Leżajsku sąd wójtowski nad niejaką Mielczarkową, którą oskarżono o rzucanie na ludzi uroków, a także wiele innych równie absurdalnych wyroków. Za nieszczęsną kobietą próbowali wstawić się nawet leżajscy bożogrobcy i ojcowie bernardyni, interweniował nawet sam starosta leżajski Łukasz Opaliński, który zakazał wykonania wyroku, ale ponoć jego polecenie nie dotarło na czas. Dzisiaj miejsce, na którym miano spalić nieszczęsną Mielczarkową, upamiętnia kapliczka (przy ul. Mickiewicza).

O skutkach nadużywania okowity...

Przy ul. Wioślarskiej, w pobliżu Wisłoka, znajduje się stary kamienny krzyż. Od wielu lat przejeżdżałem tędy i intrygowało mnie, dlaczego w tym miejscu postawił ktoś kamienny krzyż. Co takiego musiało się wydarzyć, że postanowiono upamiętnić to miejsce kapliczką? Swego czasu zaprzyjaźniona osoba z tych okolic opowiedziała mi, iż podobno doszło w tym miejscu do nieszczęścia i jeden z gospodarzy utopił się. Po latach dowiedziałem się, że istotnie doszło tu do nieszczęśliwego wypadku: po suto zakrapianym spotkaniu u znajomego na Pobitnie wracał tędy jakiś chłop z pobliskiej Przybyszówki. Było już ciemno, więc pomylił drogę i wpadł do rzeki. Konie utonęły, on ocalał. O wydarzeniu tym pisze również Franciszek Szypuła, który zebrał podania dotyczące kapliczek w broszurze „Staromiejskie kapliczki, krzyże i figury.” Z tym, iż podaje rok wystawienia kapliczki jako 1863, zaś ja w ewidencji zabytków nieruchomych Urzędu Miasta Rzeszowa znalazłem rok 1868. W każdym razie – możemy spokojnie przyjąć, iż kapliczkę tę postawiono w latach sześćdziesiątych XIX stulecia.

Jedna z najstarszych na Podkarpaciu

U wylotu zaś staromiejskiego cmentarza znajduje się prawdziwa perełka architektury. Jest to murowana kapliczka pochodząca z osiemnastego, a może nawet końca siedemnastego wieku. Ktoś, kto postawił tę kapliczkę, chciał zapewne zaznaczyć, iż miejsce to przeznaczono pod cmentarz. Dzisiaj nie zachowało się jej wyposażenie, to, które znajdziemy, jest nowe (krucyfiks, Matka Boża itp.), ale struktura ma ponad dwieście lat z okładem (z tego okresu na całym Podkarpaciu zachowało się naprawdę niewiele kapliczek). Należy jeszcze wspomnieć, iż nowsze kapliczki znajdują się przy kościele, przychodni, przy Staromiejskiej, tzw. czarny krzyż itp.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Moje pismo Tęcza - 5/6 2018

Bp Hinder: apel papieża o pokój w Jemenie to ostatni liczący się głos

2018-06-18 20:51

vaticannews.va / Aden (KAI)

Apel papieża o pokój w Jemenie to jedyny głos, który może mieć jeszcze wpływ na tę sytuację – powiedział bp Paul Hinder, zwierzchnik Kościoła katolickiego w Arabii Południowej, odnosząc się do słów Franciszka po wczorajszej modlitwie Anioł Pański.

pl.wikipedia.org

Papież przyznał, że z wielkim niepokojem śledzi los mieszkańców Jemenu, którzy cierpią na skutek wojny. Zaapelował też do wspólnoty międzynarodowej, by skłoniła strony konfliktu do podjęcia negocjacji.

Jemen jest kolejną areną konfliktu dwóch islamskich mocarstw: Arabii Saudyjskiej i Iranu. W tych dniach trwa ofensywa saudyjskiej koalicji na port w Al-Hudaidzie. Bp Hinder przypomina, że port ten ma wielkie znaczenie strategiczne. W związku z nałożoną przez Arabię Saudyjską blokadą Jemenu jest też jednym miejscem, przez które może napływać pomoc humanitarna. Zależy od niej życie 7 mln osób, które na skutek trwającej od trzech lat wojny, nie mogą się obejść bez pomocy z zewnątrz.

Wikariusz apostolski Arabii Południowej zaznaczył, że trwające obecnie walki zagrażają życiu 250 tys. mieszkańców Jemenu. Mając to na względzie ogłosił on specjalny dzień postu i modlitwy o pokój w Jemenie. Będzie on przeżywany w całym wikariacie 23 czerwca.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Bp Hinder: apel papieża o pokój w Jemenie to ostatni liczący się głos

2018-06-18 20:51

vaticannews.va / Aden (KAI)

Apel papieża o pokój w Jemenie to jedyny głos, który może mieć jeszcze wpływ na tę sytuację – powiedział bp Paul Hinder, zwierzchnik Kościoła katolickiego w Arabii Południowej, odnosząc się do słów Franciszka po wczorajszej modlitwie Anioł Pański.

pl.wikipedia.org

Papież przyznał, że z wielkim niepokojem śledzi los mieszkańców Jemenu, którzy cierpią na skutek wojny. Zaapelował też do wspólnoty międzynarodowej, by skłoniła strony konfliktu do podjęcia negocjacji.

Jemen jest kolejną areną konfliktu dwóch islamskich mocarstw: Arabii Saudyjskiej i Iranu. W tych dniach trwa ofensywa saudyjskiej koalicji na port w Al-Hudaidzie. Bp Hinder przypomina, że port ten ma wielkie znaczenie strategiczne. W związku z nałożoną przez Arabię Saudyjską blokadą Jemenu jest też jednym miejscem, przez które może napływać pomoc humanitarna. Zależy od niej życie 7 mln osób, które na skutek trwającej od trzech lat wojny, nie mogą się obejść bez pomocy z zewnątrz.

Wikariusz apostolski Arabii Południowej zaznaczył, że trwające obecnie walki zagrażają życiu 250 tys. mieszkańców Jemenu. Mając to na względzie ogłosił on specjalny dzień postu i modlitwy o pokój w Jemenie. Będzie on przeżywany w całym wikariacie 23 czerwca.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Jestem od poczęcia

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem