Reklama

Pielgrzymka do Ojca Pio

Cień Piłsudskiego

2017-11-08 11:46

Witold Dudziński
Edycja warszawska 46/2017, str. 6

Artur Stelmasiak
Kazimierz Sosnkowski

Rankiem 10 listopada 1918 r. zwolniony przez Niemców z Magdeburga Józef Piłsudski nie wracał do Warszawy sam. Towarzyszył mu wieloletni współpracownik, który był zawsze w cieniu Marszałka.

Tamten i kolejne oraz poprzednie dni były w historii Polski tak ważne, że musiały obrosnąć legendami i mitami: Rzeczpospolita odzyskiwała niepodległość po 123 latach niewoli. Nie rugowano z nich Kazimierza Sosnkowskiego, ale w opowieściach o pamiętnym listopadzie sprzed 99 lat, wiele miejsca dla niego nie było. Postać, osobowość i mit Marszałka nie pozwalały na zbyt wiele uwagi dla wielu ważnych postaci, nie tylko dla jego wieloletniego współpracownika i zastępcy.

Triumfalny wjazd

Gdy 10 listopada rano zwolniony z więzienia w Magdeburgu Józef Piłsudski wracał do Warszawy pociągiem z Berlina, na Dworcu Warszawsko-Wiedeńskim, tonącym we mgle, czekała na niego jedynie niewielka grupa ludzi, a nie – jak chciała potem legenda – tłum rozentuzjazmowanych warszawiaków.

Na dowód na triumfalny wjazd, ówczesna prasa pokazywała zdjęcia z powitania Piłsudskiego przyjeżdżającego do Warszawy... dwa lata wcześniej. Na peronie, w miejscu dzisiejszego ronda Dmowskiego, znajdowali się wówczas tylko jego najbliżsi współpracownicy m.in. z Polskiej Organizacji Wojskowej i wysłannicy Rady Regencyjnej.

Reklama

– Jestem gotowy do podjęcia zadań, jakie mnie czekają – miał powiedzieć Piłsudski przed wysłuchaniem raportu Witold Koca, komendanta POW. Piłsudski przywitał się z księciem Zdzisławem Lubomirskim, członkiem Rady Regencyjnej, który miesiąc wcześniej ogłosił polską deklarację niepodległości, rotmistrzem Rostworowskim, jego adiutantem i prezydentem stolicy Piotrem Drzewieckim.

Niemniej informacja o przyjeździe Komendanta rozeszła się błyskawicznie po Warszawie. Pod dom na ul. Moniuszki, gdzie miał zamieszkać, schodziły się tłumy. Ledwo się ulokował, a już zaczęły przybywać do niego kolejne delegacje.

Osobisty urok

Nikt za bardzo wtedy, a szczególnie potem nie zwracał uwagi na towarzyszącego mu Kazimierza Sosnkowskiego. Tymczasem Sosnkowski był przy Piłsudskim niemal bez przerwy od wielu miesięcy. Zanim wspólnie zajęli kwartał w twierdzy w Magdeburgu, działy się rzeczy, o których potem czytało się z wypiekami na twarzy.

Sosnkowski poznał Piłsudskiego kilkanaście lat wcześniej, gdy wstąpił do PPS i jej Organizacji Bojowej. Postać starszego o 18 lat działacza wywarła na nim wielkie wrażenie. „Osobisty urok Piłsudskiego, czar jego płomiennego słowa i siła argumentacji, miłość Polski, idealizm społeczny, poczucie tradycji i godności narodowej, wszystko to wywarło na mnie wrażenie porywające” – pisał po latach.

Bliżej współpracowali po powołaniu Związku Walki Czynnej, która tworzył Sosnkowski, i Związku Strzeleckiego. W zreorganizowanym w 1912 r. Związku komendantem głównym był Piłsudski, jego zastępcą – Sosnkowski.

Zastępca Komendanta

Po wybuchu I wojny światowej, Sosnkowski koordynował mobilizację organizacji strzeleckich, Odprawił wymarsz Pierwszej Kompanii Kadrowej, która została przekształcona w 1. pułk strzelców, potem w 1. pułk Legionów Polskich i w I Brygadę Legionów Polskich. Kazimierz Sosnkowski został zastępcą komendanta Józefa Piłsudskiego, jak również szefem jego sztabu.

Kilkakrotnie z powodzeniem zastępował w dowodzeniu brygadą nieobecnego Piłsudskiego. Do pierwszego takiego przypadku doszło w połowie sierpnia 1914 r., gdy pod Kielcami legioniści po raz pierwszy starli się z Rosjanami.

Gdy jesienią 1916 r. Józef Piłsudski, w proteście wobec uchylania się przez Niemców i Austriaków od deklaracji na temat przyszłego statusu ziem polskich, złożył rezygnację ze stanowiska dowódcy I Brygady i z Legionów. Zastąpił go, na jego rozkaz, Sosnkowski (szybko zresztą został przez Austriaków zdymisjonowany). Po tzw. kryzysie przysięgowym, w lipcu 1917 r. obaj zostali aresztowani przez Niemców i uwięzieni w Magdeburgu.

Gdy w Niemczech wybuchła rewolucja, a cesarz Wilhelm II uciekł do Holandii, Piłsudski z Sosnkowskim zostali uwolnieni. Traktowani przez Niemców z wielką kurtuazją, przez Berlin wrócili do Warszawy.

Pan sytuacji

Rada Regencyjna początkowo przewidywała dla Piłsudskiego funkcję ministra spraw wojskowych w gabinecie endeckiego premiera Józefa Świeżyńskiego. Sam zainteresowany nic o tym nie wiedział. Jeszcze w Magdeburgu przyniesiono Piłsudskiemu niemiecką gazetę, gdzie ukazała się jego fotografia, jako szefa tego resortu.

Józef Świeżyński powołany został na premiera przez Radę Regencyjną jeszcze 23 października 1918 r. Szybko podjął działania zmierzające do utrwalenia ogłoszonej 7 października niepodległości, m.in. uczestniczył w organizacji sił zbrojnych.

Jednak brak powodzenia różnych jego działań (m.in. bezskutecznie zabiegi o uwolnienie), brak poparcia nawet wśród działaczy narodowych, konflikt z Radą Regencyjną, lewicą i próba przejęcia władzy na własnych warunkach – uznana przez Radę Regencyjną za zamach stanu – zakończył się jego dymisją.

Na polu bitwy pozostawał już tylko Piłsudski. Choć nie od razu. Gdy wrócił do Warszawy, w imieniu lubelskiego Tymczasowego Rządu Ignacy Daszyński zaoferował mu naczelne dowództwo wojskowe. Piłsudski jednak odmówił. To on czuł się panem sytuacji. I tak rzeczywiście było.

Kilka dni później Rada Regencyjna, zdając sobie sprawę, że tylko Piłsudski jest zdolny do sprawowania rządów, przekazała mu całą władzę i rozwiązała się. Rozwiązaniu uległ też rząd lubelski. Zakulisowe rozmowy na ten temat toczyła się w tymczasowym mieszkaniu Komendanta przy ul. Moniuszki 2a. Tylko częściowo uczestniczył w nich Sosnkowski.

Generał brygady

O ile Piłsudski od razu włączył się w negocjacje polityczne, a za chwilę w kierowanie procesem odzyskiwania niepodległości i stanął na jego czele, to Sosnkowski koncentrował się na tworzeniu Wojska Polskiego, stopniowo zajmując w nim coraz wyższe stanowisko. Początkowo realizował doraźne zadania zlecane przez Piłsudskiego, a jednym z pierwszych było doprowadzenie do niełatwej neutralizacji niemieckiej załogi garnizonu warszawskiego, zachowującego się agresywnie wobec Polaków. Doprowadził do podpisania umowy z niemiecką Radą Żołnierską o rozbrojeniu i odtransportowania Niemców z Warszawy i Łodzi.

Jeszcze w listopadzie 1918 r. Sosnkowski został mianowany dowódca Okręgu Generalnego Warszawa WP i awansowany na stopień generała brygady (generała podporucznika). Jego pierwszymi zadaniami było tworzenie nowych formacji wojskowych i zabezpieczenie stolicy przed zakusami różnych sił politycznych, zwłaszcza komunistów, które chciały dokonać zamachu stanu.

Jedyny kandydat

W odrodzonej Rzeczypospolitej kilkakrotnie miał zajmować stanowisko ministra obrony (spraw wojskowych), a podczas wojny polsko-bolszewickiej kierował nie tylko resortem, ale i obroną Warszawy. Piłsudski miał do Sosnkowskiego na tyle zaufania, by w poufnej rekomendacji dla prezydenta uznać generała za jedynego, oprócz Rydza-Śmigłego, kandydata na funkcję naczelnego wodza w razie wybuchu kolejnej wojny.

Tej oceny nie zmieniła nieudana próba samobójcza Sosnkowskiego. W dniach zamachu majowego – kiedy Piłsudski nie wtajemniczył swojego wiernego zastępcy w plany przewrotu, a on miał wybierać między lojalnością wobec prawowitego rządu, a sprawcą zamachu – strzelił sobie w serce. Mimo tej chwili słabości, Marszałek miał mu ufać do końca swoich dni.

Tagi:
Kazimierz Sosnkowski

Dziś mecz o wszystko

2018-06-24 10:24

wpolityce.pl

Pokonane w pierwszej kolejce mundialu piłkarskie reprezentacje Polski i Kolumbii zagrają ze sobą w niedzielę o godz. 20 w meczu o wszystko w Kazaniu. Wcześniej w grupie H Japonia zmierzy się z Senegalem. Na ten dzień zaplanowano też mecz grupy G Anglia - Panama.

kathayut/fotolia.com

Biało-czerwoni na inaugurację przegrali 1:2 z Senegalem, podobnie jak Kolumbia z Japonią. Druga porażka może oznaczać koniec szans na wyjście z grupy.

W składzie zespołu Adama Nawałki szykuje się sporo zmian w porównaniu z meczem z Senegalem. Polacy, spodziewając się ofensywy Kolumbijczyków, zagrają prawdopodobnie defensywnie i będą czekać na kontrataki.

W drużynie z Ameryki Południowej zabraknie ukaranego czerwoną kartką już w trzeciej minucie meczu z Japonią doświadczonego pomocnika Carlosa Sancheza. Tymczasem trener biało-czerwonych ma już do dyspozycji wracającego po kontuzji barku Kamila Glika, choć możliwe, że jeszcze nie zaryzykuje ze wstawianiem go do składu.

Mimo słabego występu we wtorek w Moskwie nastroje w polskiej ekipie są bojowe. Wszyscy wiedzą, że drużyna pod wodzą Nawałki nie rozegrała dotychczas dwóch słabych meczów z rzędu.

Nie bierzemy pod uwagę wariantu pesymistycznego. Czysto piłkarsko nie jesteśmy słabsi od Kolumbii - podkreślił prezes PZPN Zbigniew Boniek.

Nie ma tragedii po porażce z Senegalem. Była złość i kolejne spotkanie chcemy rozegrać na innym poziomie. Wierzę, że czas pomiędzy meczami wykorzystaliśmy maksymalnie - stwierdził Nawałka.

Kolumbijczycy, którzy mają swoją bazę właśnie pod Kazaniem, też zdają sobie sprawę z wagi niedzielnego meczu.

Ich selekcjoner Jose Pekerman powiedział, że podopieczni Nawałki tworzą jeden z najsilniejszych zespołów w Europie.

W meczu z Senegalem Polakom przytrafiło się kilka dziwnych rzeczy - dodał.

Początek meczu w Kazaniu o 20 polskiego czasu. Trzy godziny wcześniej w Jekaterynburgu rozpocznie się starcie Japonii z Senegalem, czyli zespołów mających po trzy punkty w grupie H.

W niedzielę odbędzie się jeszcze jedno spotkanie. O godz. 14 w Niżnym Nowogrodzie Anglia zmierzy się z Panamą (grupa G). W przypadku zwycięstwa Harry Kane i koledzy zapewnią sobie awans do 1/8 finału. Bardzo bliska tego celu jest w tej grupie Belgia, która po sobotnim zwycięstwie nad Tunezją 5:2 ma sześć punktów i o trzy wyprzedza Anglię.

kk/PAP

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Moje pismo Tęcza - 5/6 2018

Poznań: festyn rodzinny na zakończenie obchodów jubileuszu 1050-lecia biskupstwa

2018-06-24 21:07

msz / Poznań (KAI)

Kilka tysięcy osób uczestniczyło w festynie rodzinnym pod hasłem „Poznań dla zdrowia i rodziny – Bądźmy razem”, który zwieńczył centralne obchody jubileuszu 1050-lecia powstania pierwszego biskupstwa na ziemiach polskich. Ostatni dzień wielkiego świętowania przebiegał pod hasłem „Jesteśmy w rodzinie”.

Monika Mężyńska / pl.wikipedia.org

„Wszyscy zdajemy sobie sprawę, że od rodzin zależy ład całego społeczeństwa i jego przyszłość. Rodzinność służy temu, żebyśmy mogli się swobodnie rozwijać i dojrzewać” – powiedział abp Stanisław Gądecki na początku festynu.

Rodzinne świętowanie na placu przed katedrą zainaugurowała salwa honorowa Bractwa Kurkowego. Mimo padającego deszczu wiele rodzin zgromadziło się, by obejrzeć widowisko teatralne pt. „Madagaskar – musicalowa przygoda” w wykonaniu artystów Teatru Muzycznego. Spektakl powstał na podstawie pełnometrażowego filmu animowanego z 2005 roku – wielkiego hitu wytwórni DreamWorks.

Na scenie wystąpiła też grupa muzyczna Małe TGD, a w koncercie finałowym zagrał zespół Punto Latino. Najmłodsi chętnie brali udział w grach i zabawach o charakterze edukacyjnym, korzystali z dmuchanych zamków i trampolin, uczestniczyli w warsztaty dla młodego technika w ramach pokazów Grupy Mały Inżynier. Tradycyjnie też dużym zainteresowaniem cieszyły się wozy strażackie i jednostki ratownicze prezentowane na terenach nadwarciańskich przez Komendę Straży Pożarnej i Policję oraz pokazy pierwszej pomocy. W rozmowie z KAI bp Damian Bryl zaznaczył, że trzeci dzień jubileuszowych obchodów miał na celu podkreślenie wartości rodziny. „Pragniemy wspierać rodziny i stwarzać przestrzeń do wspólnego świętowania. Chcemy, żeby Kościół, który budujemy w naszej diecezji, miał wymiar rodzinny” – powiedział KAI.

Biskup pomocniczy archidiecezji poznańskiej podkreślił, że jubileuszowe obchody miały być nie tylko okazją do wspólnego spotkania i świętowania, ale też impulsem do refleksji nad wielowiekowym dziedzictwem i tym, jak je dalej podejmować.

„Ten czas miał pogłębić naszą identyfikację z Kościołem i twórczo nas poruszyć, żebyśmy chcieli się coraz lepiej i pełniej angażować w Kościół, który tworzymy w diecezji” – zaznaczył bp Bryl. Dyrektor Caritas Archidiecezji Poznańskiej zaznaczył, że tegoroczny festyn rodzinny wpisał się w obchody jubileuszu archidiecezji. „Festyn rodzinny Caritas organizowany z Urzędem Miasta ukazuje wartość rodziny, opartej o małżeństwo kobiety i mężczyzny, jako wspólnoty sobie bliskiej, którą Pan Bóg obdarzył szczególnym zaufaniem” – powiedział KAI ks. Marcin Janecki.

Jubileuszowe rodzinne świętowanie zakończył finał loterii charytatywnej, w której można było wygrać bardzo atrakcyjne nagrody. Dochód z loterii zostanie przeznaczony na organizację letniego wypoczynku dla dzieci i młodzieży. 

Każde dziecko na zakończenie rodzinnego świętowania otrzymało słodki upominek. W ramach „Miasteczka prozdrowotnego”, umiejscowionego wzdłuż ul. Lubrańskiego, prowadzącej w stronę Muzeum Archidiecezjalnego, można było skorzystać z bezpłatnych porad lekarzy, badań profilaktycznych oraz badania videodermatoskopem.

Podobnie jak w ubiegłych latach nie zabrakło mobilnej stacji krwiodawstwa i mammobusu. Na dziedzińcu Pałacu Arcybiskupiego można było obejrzeć zabytkowe samochody. Festyn został zorganizowany we współpracy z Wydziałem Zdrowia Spraw Społecznych Urzędu Miasta Poznania. Obchody jubileuszowe odbywały się pod hasłem „Poznań. Chrystus i my”. Ich celem było ukazanie natury i misji Kościoła, lepsze poznanie jego historii i zaangażowanie wiernych w działalność ewangelizacyjną. 

Biskupstwo poznańskie powstało w 968 r. i do roku 1000 obejmowało całe państwo polskie.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem