Reklama

Sztuka w kościołach

2018-02-22 10:40

Z ks. Pawłem Batorym – dyrektorem Muzeum i diecezjalnym konserwatorem zabytków diecezji rzeszowskiej – rozmawia Irena Markowicz
Edycja rzeszowska 8/2018, str. VI

Irena Markowicz
Najlepiej zachowaną grupą zabytków w Polsce są obiekty sakralne – mówi ks. Paweł Batory

Irena Markowicz: – Kiedy odwiedza się polskie kościoły, widać, że tam troska o zabytki jest na bardzo wysokim poziomie, świątynie są piękne.

Ks. Paweł Batory: – Raport opracowany w ubiegłym roku przez Narodowy Instytut Dziedzictwa podkreśla, że najlepiej zachowaną grupą zabytków w Polsce są właśnie obiekty sakralne. Na ponad 70 tys. obiektów wpisanych do rejestru ok. 13 tys. stanowią zabytkowe zespoły kościelne, pełniące nieprzerwanie od lat te same funkcje użytkowe. Są tak dobrze zachowane, bo cały czas wspólnoty parafialne o nie dbają. Tutaj należy też podkreślić ogromną pracę księży proboszczów, zdobywających fundusze na remonty czy wyposażenie kościołów, dbających o powierzone im dobra. Efekty świadczą o tym, jak bardzo im na tym zależy. Do tego należy dodać dobrze układającą się współpracę z państwowymi służbami ochrony zabytków w Rzeszowie, na Podkarpaciu i w Małopolsce. Zwykle jest duża wzajemna życzliwość z obu stron – kościelnej i urzędniczej. Proboszczowie starają się spełniać wszystkie formalne wymogi, chociaż problemy też się zdarzają. Generalnie jednak – nie można narzekać.

– Od początku roku 2018 obowiązują znowelizowane przepisy ustawy o ochronie zabytków i opiece nad nimi, jakie zmiany niosą?

– Najbardziej dotkliwe dotyczą kar pieniężnych nakładanych na właściciela lub posiadacza zabytków za niektóre uchybienia. Ich rozpiętość jest duża od 500 zł do nawet 500 tys. Wszelkie działania muszą być prowadzone zgodnie z prawem i wszystkimi formalnymi, wymaganymi zezwoleniami. Inne zmiany dotyczą większej możliwości uzyskania dotacji dla zabytków i od samorządów, i od wojewódzkiego konserwatora zabytków nawet na obiekty, które nie są wpisane do rejestru zabytków (wystarczy, że są w ewidencji gminnej).

– W otoczeniu starych kościołów i na cmentarzach parafialnych rośnie wiele drzew, zieleni. W ubiegłym roku było z wycinką drzew sporo emocji, ale nie dotyczyły one raczej terenów kościelnych.

– To jest trudny temat. Niestety, sporo drzew już zostało wyciętych wcześniej: i na cmentarzach, i wokół kościołów. Zapewne w niektórych przypadkach było to jakoś uzasadnione, ale wydaje mi się, że najczęściej nie przysłużyło się to dobrze tym zabytkowym zespołom.

– Co cieszy, a co martwi w obecnej rzeczywistości?

– Cieszy, że wiele parafii dba o swoje kościoły i widać, że leży to na sercu zarówno proboszczom, jak i parafianom. Mają przeświadczenie i świadomość posiadania czegoś cennego, o co trzeba dbać. Ale zdarzają się też problemy, na przykład związane z wystrojem kościoła. Kościół żyje i zmienia się, pojawiają się nowe obiekty, obrazy, figury, nie zawsze stoją one na wysokim poziomie artystycznym, to jest czasami ból. Takim polem wyjątkowo trudnym jest budowa nowych kościołów i ich wystrój. Tu jest sporo do zrobienia, a wiąże się to przecież z kosztami, współpracą z artystami i jakąś koncepcją całości. Te sprawy są też zwykle konsultowane z Wydziałem Sztuki i Architektury naszej diecezji, przy którym działa również komisji złożona z artystów, historyków sztuki i liturgistów. Na naszym terenie jest poza tym kilka ciekawych kościołów z polichromiami i wyposażeniem z lat sześćdziesiątych i siedemdziesiątych, a te realizacje są czasem niesłusznie niedoceniane przez parafian czy proboszczów, dlatego staram się w takich przypadkach, na ile potrafię, ukazywać ich wartość w nadziei uchronienia przed ewentualnym zniszczeniem.

– Na Podkarpaciu są cenne obiekty architektury drewnianej, ale czasami takie obiekty przegrywały z potrzebą parafian posiadania nowego kościoła.

– Wiele jest takich parafii, gdzie nowy kościół, większy, betonowy czy murowany stoi obok starej, drewnianej świątyni. Ale na szczęście te wcześniejsze budowle zwykle nie są zaniedbane, proboszczowie starają się o fundusze na konserwację, poza tym bywają one użytkowane: odbywają się tam np. ceremonie ślubne oraz inne Msze i nabożeństwa, są też udostępniane turystom. Ochrona zabytków i konserwacja to stała troska, ale też radość, kiedy obiekt zostanie uratowany, odnowiony i dalej może służyć wiernym.

Tagi:
zabytki

Płock: zabytki sakralne dostępne dla turystów

2018-06-15 15:33

eg / Płock (KAI)

„Odkryj z nami Płock” – pod takim hasłem Płocka Lokalna Organizacja Turystyczna po raz ósmy zaprasza mieszkańców i turystów do poznawania zabytków miasta, w tym jego obiektów sakralnych. Spacery rozpoczynają się 16 czerwca, a chętni będą mogli na przykład zwiedzić z przewodnikiem XII-wieczną katedrę czy Muzeum Żydów Mazowieckich.

wikipedia.org.pl

Płocka Lokalna Organizacja Turystyczna pod hasłem „Odkryj z nami Płock” od kilku organizuje dla mieszkańców i turystów spacery zabytkoznawcze. To dobra okazja do bezpłatnego zwiedzenia, pod okiem wykwalifikowanego przewodnika, najważniejszych obiektów turystycznych miasta.

Wśród zabytków znajdują się także miejsca związane z kultem religijnym: XII-wieczna katedra przy ul. Tumskiej, Sanktuarium Bożego Miłosierdzia na Starym Rynku nr 14/18, Katedra Kościoła Starokatolickiego Mariawitów przy ul. Kazimierza Wielkiego 27, Liceum Ogólnokształcące im. Marszałka St. Małachowskiego z odtworzoną kaplicą kolegiaty św. Michała czy Muzeum Żydów Mazowieckich przy ul. Kwiatka 7. W programie zwiedzania ujęty będzie także m.in. Szlak Gotyku Ceglanego, który wiódł przez miasto oraz średniowieczny Płock.

Spacery zabytkoznawcze rozpoczynać się będą w weekendy o godz. 12.00. Każdy z uczestników otrzyma Płocki Paszport Turystyczny – to mini przewodnik o Płocku, do którego będzie można zbierać pieczątki w odwiedzanych miejscach. W czasie poprzednich edycji Płock zwiedziło w ten sposób kilkanaście tysięcy osób.

Szczegółowy program akcji „Odkryj z nami Płock” znajduje się na stronie internetowej Płockiej Lokalnej Organizacji Turystycznej: www.turystykaplock.eu. Akcja potrwa do 26 sierpnia.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Książka: Antymasońska komórka Episkopatu Polski

2018-06-20 18:39

Marian Florek

W dniu 20 czerwca 2018 r. w auli Tygodnika Katolickiego „Niedziela” odbyło się spotkanie z Tomaszem Krokiem, autorem książki zatytułowanej „Antymasońska komórka Episkopatu Polski w świetle badań i dokumentów (1946-1952)”.

Marian Florek/TV Niedziela

Zmistyfikowany temat czy też nieodkryty i niedostępny? „Antymasońska komórka Episkopatu Polski w świetle badań i dokumentów (1946-1952)” autorstwa Tomasza Kroka być może oświetli nieco ciemne zakamarki masońskich dziejów.

Sensacyjny materiał został zebrany w trakcie starannej kwerendy prowadzonej w archiwach IPN. Okazuje się, że w czasach PRL z poparciem również finansowym kard. Stefana Wyszyńskiego, „pod płaszczykiem” Episkopatu Polski działała tajna komórka wywiadowcza inflirtująca środowiska masońskie i pokrewne. Jej dokonania i efekty były wykorzystywane zarówno przez Kościół jaki i organy bezpieczeństwa Polski Ludowej.

Autor opisuje nieznane dotąd fakty z historii Kościoła Katolickiego w Polsce, nieznane działania i postanowienia hierarchów. W recenzji recenzji prof. dr hab. Tadeusza Cegielskiego (w latach 2000–2003 wielkiego mistrza Wielkiej Loży Narodowej Polski) - czytamy m. in.: „Autor podjął tematykę praktycznie nieobecną w polskiej historiografii: antymasońską aktywność środowisk katolickich po II wojnie światowej. Odniósł się z należytym dystansem tak wobec źródeł policyjnych, jak i pochodzących z kręgów związanych z Kościołem. Pokazał – pośrednio – straty, jakie poniosła społeczność katolicka w wyniku tej aktywności”. I dalej : „Zamiarem niniejszej pracy nie jest jednak przedstawienie wiarygodnych dziejów polskich środowisk wolnomularskich czy też paramasońskich po 1945 r. (ze względu na specyfikę materiału źródłowego byłoby to niemożliwe), lecz ukazanie spiskowego sposobu myślenia osób z tych grup, ich destruktywnej roli i wynikających z tego konsekwencji”.

Rozmowę z autorem publikacji poprowadził Bartosz Kapuściak z katowickiego IPN.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Jestem od poczęcia

Przeor Taizé podkreśla znaczenie pielgrzymki papieża do Genewy

2018-06-21 10:09

tom (KAI) / Genewa

- Chrześcijanie tracą wiarygodność, gdy mówią o "Bogu miłości" i pozostają podzieleni. Pewnego razu chrześcijanie rozdzielili się w imię prawdy Ewangelii. Dzisiaj, w imię Ewangelii, ważne jest, aby się pojednali - podkreśla przeor ekumenicznej Wspólnoty z Taizé, brat Alois w wywiadzie dla szwajcarskiego dziennika "Tribune de Geneve " z okazji wizyty papieża Franciszka w siedzibie Światowej Rady Kościołów z okazji 70 rocznicy jej istnienia.

Grzegorz Gałązka

Zdaniem brata Aloisa "ekumeniczna pielgrzymka" papieża do Genewy jest "kamieniem milowym" na drodze do jedności chrześcijan. Przypomniał, że założyciele Światowej Rady Kościołów i Wspólnoty Taizé byli "pełni pasji dla jedności". "Mieli oni wizję nowego etapu drogi dla podzielonych Kościołów, etapu komunii i braterstwa między chrześcijanami, mając na celu dążenie do pokoju po katastrofie II wojny światowej. Papież Franciszek uczynił wszystko, co było możliwe, od czasu objęcia przez niego papieskiego urzędu, aby ożywić na nowo pragnienie jedności" - powiedział przeor Wspólnoty z Taizé.

Jego zdaniem Ojciec Święty zadaje pytania, które są ważne dla wszystkich: w jaki sposób różnice mogą przyczynić się do wzajemnego ubogacenia? Jak można zapewnić, aby szacunek dla zdrowej różnorodności nie wpływał na "dynamikę jedności"? Wobec odżywania nacjonalizmów i starań o utrzymanie tożsamości, czy chrześcijanie mogą pokazać, że wszyscy potrzebują siebie nawzajem?

"Taizé zaprasza Kościoły do znalezienia innych możliwości modlitwy i życiodajnego dzielenia się poza Tygodniem Modlitw o Jedność Chrześcijan" - powiedział brat Alois i dodał: "Zróbmy razem wszystko, co możliwe".

Taizé jest jednym z najważniejszych ośrodków ruchu ekumenicznego. Ta niewielka wioska we francuskiej Burgundii jest siedzibą wspólnoty, która od ponad 70 lat jest miejscem spotkania młodzieży z całego świata. We Wspólnocie Taizé żyje ok. stu braci z ponad 25 krajów, należących do różnych Kościołów chrześcijańskich.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem