Reklama

Kalendarze 2019

Jak wtorek, to tylko ze św. Antonim...

2018-06-13 10:08

Arkadiusz Bednarczyk
Edycja rzeszowska 24/2018, str. VI

Arkadiusz Bednarczyk
Zabytkowa figurka św. Antoniego z Żołyni

Tak naprawdę nazywał się Fernando i nie pochodził z Padwy, gdzie spędził jedynie ostatni rok swego życia. Przełomem w jego biografii było pamiętne kazanie we włoskiej katedrze w Forli w 1222 r. Po wygłoszeniu tej homilii dotąd cichy, nikomu nieznany mnich mianowany został profesorem teologii na bolońskim uniwersytecie...

Objawienie Dzieciątka Jezus św. Antoniemu, które wyznało gorącą miłość do zakonnika, stało się inspiracją dla artystów tworzących najczęstsze i najbardziej znane ikonograficzne ujęcia świętego z Padwy. Kult Antoniego rozpowszechnił się w Polsce w XVII stuleciu dzięki zakonom franciszkańskim, które zakładały specjalne bractwa noszące wezwanie św. Antoniego. Któż z nas nie pamięta z dzieciństwa pięknego zwyczaju święcenia przez dzieci w czerwcowym dniu św. Antoniego białych lilijek. Św. Antoni patronuje kapucynom, reformatom, bernardynom i franciszkanom konwentualnym. W kościele Kapucynów w Sędziszowie znajduje się obraz świętego przywieziony z Oleska (gdzie już wówczas słynął cudami), namalowany przez wybitnego malarza Szymona Czechowicza w osiemnastym stuleciu. Podobną scenę – Antoniego z Dzieciątkiem znajdziemy w poreformackim kościele w Rzeszowie – dzisiaj garnizonowym. Pod ołtarzem znajduje się krypta Konfederatów Barskich.

W naszych kościołach

Dzięki bractwom antoniańskim od XVII stulecia rozpowszechniła się praktyka tak zwanych wtorków św. Antoniego. Łączy się to z faktem, że pogrzeb świętego odbył się 17 czerwca 1231 r., właśnie we wtorek. Od chwili śmierci św. Antoni był uważany za patrona rzeczy zagubionych i skradzionych, opiekuna młodzieży i dzieci. Od drugiej połowy wieku XIX rozpowszechnił się zwyczaj zapoczątkowany we Francji składania ofiar na „chleb św. Antoniego”. W kościołach spotykamy skarbonki z takim właśnie napisem: „Chleb św. Antoniego”, a stojące na nich figury świętego przedstawiane są z bochenkiem chleba. Tak jest np. w kościele Ojców Bernardynów w Rzeszowie, gdzie w każdy wtorek odprawia się nabożeństwo do św. Antoniego. W tym pięknym kościele znajduje się późnobarokowy ołtarz świętego z jego wizerunkiem.

Reklama

Jedno z piękniejszych miast Podkarpacia – Jasło, zostało podczas ostatniej wojny doszczętnie zniszczone przez hitlerowców. W zgliszczach dawnego kościoła franciszkanów znaleziono cudownie ocalałą figurkę św. Antoniego. Był to wymowny znak dla miasta... W 1997 r. ordynariusz rzeszowski bp Kazimierz Górny ogłosił świętego patronem Jasła. Co roku właśnie w czerwcu figura świętego przenoszona jest w uroczystej procesji ulicami miasta w kierunku Rynku.

I w kapliczkach

Na polskich wsiach i miasteczkach ludzie upodobali sobie tego świętego, czcząc go w niezliczonej liczbie kapliczek przydrożnych. Z wielu wiążą się ciekawe historie. Jedną z najstarszych jest kapliczka z początku XIX wieku. W pobliżu w średniowieczu znajdował się szpital duchaków dla ubogich. Na przedniej ścianie kapliczki widnieje zagadkowy napis „F.I.B. A.D.1819”. Wszelkie próby rozszyfrowania początkowych trzech liter z napisu: „F.I.B” jak dotąd nie przyniosły ostatecznego wyjaśnienia. O ile litery A.D. i data są oczywiste (rok Pański 1819), to kłopotliwe do rozstrzygnięcia są trzy pierwsze litery. Są być może skrótem nazwisk fundatorów (np. Fundator. Iksiński. Beksiński. – stąd F.I.B.). Ta drewniana kapliczka w niewyjaśniony sposób oparła się płomieniom w 1820 r. podczas pożaru całego miasta. Stąd jeszcze bardziej cieszy się kultem okolicznych mieszkańców. Być może kapliczka upamiętnia także zmarłych tutaj średniowiecznych ludzi, którzy zmarli w przytułku w czasie licznych w owych czasach epidemii i chorób. Św. Antoni trzymający Dzieciątko został wyrzeźbiony w drewnie przez nieznanego dzisiaj artystę. Jak pamiętamy, był on patronem ubogich. Stąd nieprzypadkowa obecność tego świętego na terenie dawnego szpitala dla ubogich. Figurka 1,5-metrowej wysokości stoi we wnętrzu kaplicy i jest milczącym świadkiem minionych wydarzeń.

Tagi:
św. Antoni

Odnaleziony św. Antoni

2018-07-25 11:42

Władysław Burzawa
Edycja kielecka 30/2018, str. 4

Maria Magdalena była pierwszą patronką kościoła w Kątach Starych. To przez jej wstawiennictwo do Boga przez wieki modlili się pierwsi gospodarze klasztoru – ojcowie reformaci. Dzisiaj w klasztorze są nowi gospodarze – sercanie. Jest także nowy patron kościoła – św. Antoni Padewski, którego wizerunek w cudowny sposób przetrwał II wojnę światową. Obraz św. Antoniego został odnaleziony przez o. Klemensa Warzyboka w gruzach franciszkańskiego kościoła wysadzonego w powietrze przez Niemców

TER
Wnętrze kościoła. Po prawej obraz patrona św. Antoniego Padewskiego

Początki istniejącego klasztoru w Kątach Starych sięgają pierwszej połowy XVII wieku, kiedy to wojewoda sandomierski Krzysztof Ossoliński herbu Topór wraz z żoną Zofią z Wojsławic Cikowską ufundował klasztor dla reformatów. Ojcowie reformaci brali udział w polemikach i dysputach teologicznych z innowiercami, których w okolicach nie brakowało. „Dzięki Bożej pomocy, wielu arian, nasi bracia słowem i przykładem przywrócili do zbawiennej wiary, szczególniej z najsławniejszych domów Morsztynów i Komorowiczów”, czytamy w kronikach. Jak wspomina ks. Jan Wiśniewski w swoim „Historycznym opisie kościołów, miast zabytków i pamiątek w stopnickiem”: „Czasu wojen szwedzkich w XVII wieku pod wpływem cudownego obrazu Najświętszej Maryi Panny Młodzawskiej nawrócili się z kalwinizmu Jerzy i Zofia Komorowscy z Kozubowi. On będąc w obozie, pojechał do Stopnicy i tam rewokował u księży reformatów”.

Kościół na skraju Stopnicy

27 kwietnia 1637 r. nastąpiło uroczyste poświęcenie i położenie kamienia węgielnego pod budowę kościoła. Dokonał tego ks. Grzegorz Kownacki – delegat biskupa krakowskiego Jakuba Zadzika. Powstała jednonawowa barokowa świątynia, dla której wzorem był kościół reformacki wcześniej wybudowany w Wieliczce. Prezbiterium było dwuprzęsłowe, zamknięte prostą ścianą. W 1648 r. do wybudowanego kościoła i klasztoru ojcowie reformaci zostali uroczyście wprowadzeni. Już rok później klasztor przeżył najazd Kozaków a w 1651 r. do klasztoru dotarło „morowe powietrze”. Jak pisze w swojej książce „Klasztor w Stopnicy-Kątach Starych” ks. Jacek Szczygieł SCJ na ten okres datują się dwa cuda, o których można przeczytać w klasztornej kronice.

W 1655 r., podczas potopu szwedzkiego, klasztor został doszczętnie zniszczony i zrabowany przez wojska Karola Gustawa. Po tym tragicznym czasie klasztor został odnowiony dzięki szlacheckim rodom, które wspierały ojców reformatów. Kolejne nieszczęście spadło na klasztor w 1723 r., kiedy to pożar strawił przednią część świątyni z trzema ołtarzami. Odrestaurowany kościół w 1725 r. konsekrował biskup krakowski Konstanty Szaniawski. Gdy nadszedł czas zaborów udało się uratować klasztor przed zamknięciem. Austriacy dali się przekonać, by reformaci nadal pełnili posługę duszpasterską. Po upadku Księstwa Warszawskiego władzę nad tymi terenami przejęli Rosjanie. Gdy wybuchło powstanie listopadowe ojcowie reformaci czynnie poparli zryw udzielając schronienia walczącym, a także udając się w szeregi tych, co walczyli za Ojczyznę. Podobnie było, gdy wybuchło powstanie styczniowe, wtedy to w walki powstańcze zaangażowało się dwunastu ojców i braci. Stopnicki klasztor uniknął kasaty ponieważ był przeznaczony na „klasztor etatowy” – miejsce dopuszczone do istnienia tylko do śmierci ostatniego zakonnika. Klasztor opustoszał w 1885 r. po śmierci ostatniego przełożonego o. Symforiana Jasińskiego. Po odzyskaniu niepodległości klasztor i kościół, dzięki pomocy wielu darczyńców, powoli odzyskiwał dawny blask. Kres kościoła i klasztoru przyniósł rok 1944, kiedy to Niemcy celowo wysadzili w powietrze świątynię, a ostrzał artyleryjski zniszczył zabudowania klasztorne. Po przejściu frontu z 6 tys. domów w Stopnicy w całości nie ocalał ani jeden. Po II wojnie światowej po 346 latach obecności reformatów w Kątach Starych, klasztor został przekazany zgromadzeniu Księży Najświętszego Serca Jezusowego (1979).

Na zgliszczach

– Lata powojenne były bardzo ciężkie. Wcześniej kościół został celowo wysadzony przez Niemców w powietrze. Zostały po nim tylko ruiny, ale opiekę duszpasterską trzeba było prowadzić – mówi o. Stanisław Dadej, nieformalny kustosz klasztoru, przewodnik i miłośnik historii. Z powodu braku odpowiednich pomieszczeń Eucharystie sprawowano w ocalałym refektarzu. Na odbudowę kościoła ówczesne władze nie zezwoliły. Z czasem, kiedy refektarz okazał się za mały, aby pomieścić wszystkich wiernych, zaadaptowano jedno ze skrzydeł klasztoru, wyremontowano je, i tak powstał kościół, w którym do dnia dzisiejszego modlą się okoliczni mieszkańcy.

– Kościół jest skromny, jednonawowy. Ma małe prezbiterium, a tu po prawej stronie znajduje się nasz skarb, ocalały z wojennej zawieruchy obraz św. Antoniego – mówi o. Dadej. – A historia tego obrazu i jego ocalenia jest taka: o. Stanisław opowiada historię, którą znają wszyscy goście klasztoru. Każda wycieczka, odwiedzająca te mury, musi wejść do kościoła, zobaczyć obraz i poznać jego niezwykłe losy. W lipcu 1943 r. do klasztoru przybył na zaproszenie o. Alfonsa Koguta ks. prof. Józef Kaczmarczyk. Był on doktorem teologii, biblistą, profesorem Uniwersytetu Jagiellońskiego, ale także artystą, malarzem, uczniem Jana Matejki, konserwatorem dzieł sztuki i profesorem kleryka Karola Wojtyły. Gość postanowił odwdzięczyć się za przyjęcie, malując w czasie swojego pobytu obraz przedstawiający św. Antoniego. Rok później, gdy sowieci zbliżali się do Stopnicy, 7 listopada Niemcy wysadzili kościół w powietrze. Pod koniec listopada o. Klemens Warzybok wraz z Klemensem Jankowskim z Kikowa oraz niemieckim żołnierzem pochodzącym z Gdańska poszli na zgliszcza kościoła. Chodząc po gruzowisku o. Warzybok zauważył wystający spod gruzów obraz św. Antoniego. „ Odrzuciłem gruz – obraz cały– ma tylko małą dziurę u dołu. Oderwałem płótno obrazu od klajstromu i zwinąłem obraz w rulon” – wspomina. Dzisiaj właśnie ten obraz znajduje się w kościele i św. Antoni jest jego patronem. – Nasz obraz jest bardzo podobny do tradycyjnych wyobrażeń św. Antoniego, różni się tym, że wokoło naszego patrona jest mnóstwo lilii – mówi o. Stanisław. 5 października 1986 r. biskup kielecki Stanisław Szymecki wydał dekret ustawiając nowego patrona dla kościoła w Kątach Starych oraz erygował oddzielną parafię.

Święty z Dzieciątkiem Jezus

Św. Antoni Padewski urodził się w Lizbonie w bogatej i szanowanej rodzinie. Na chrzcie otrzymał imię Ferdynand. Ojciec pragnął, by syn poszedł w jego ślady. Nie chciał, by ten poświęcił się służbie Bogu. Przed 20. rokiem życia Ferdynand wstąpił do zakonu Kanoników Regularnych św. Augustyna. Kiedy częste wizyty krewnych utrudniały mu skupienie się na nauce poprosił przełożonych o przeniesienie go do opactwa w Coimbrze. Tam w 1219 r. otrzymał święcenia kapłańskie. Tam poznał pięciu franciszkańskich zakonników, którzy później ponieśli śmierć męczeńską w Maroku. Zauroczony ich życiem wstąpił do zakonu franciszkanów, przybierając imię zakonne Antoni. Trafił do Włoch, gdzie m.in. nawracał heretyków. Był wielkim znawcą Biblii i kaznodzieją, którego kazania gromadziły tysiące osób. Niezwykle elokwentny, ze świetną pamięcią i szeroką wiedzą stał się jednym z najbardziej cenionych kaznodziei XIII wieku. Już za życia był znany z wielu cudów. Zmarł w wieku 36 lat. Jego proces kanonizacyjny jest najkrótszym w historii Kościoła.

Św. Antoni został kanonizowany 30 maja 1232 r. przez papieża Grzegorza IX – w 352 dni od śmierci. Jest patronem osób i rzeczy zaginionych, dzieci, górników, ubogich i podróżnych. W ikonografii przedstawiany jest w habicie franciszkańskim, na prawym ręku trzyma Dziecię Jezus. Jego atrybutami są: księga, lilia, serce, bochen chleba, osioł i ryba.

Sercańska parafia

Proboszczem parafii jest ks. Andrzej Woźniak SCJ, wcześniej pracował m.in. na Białorusi, w Postawach w diecezji witebskiej. Od dwóch lat przewodniczy wspólnocie w Kątach Starych. W kościele podtrzymywany jest kult świętego patrona. Co tydzień, we wtorki, odprawiane są Msze św., po których odmawiana jest Nowenna do św. Antoniego. Odczytywane są prośby od wiernych i odmawiana Litania do św. Antoniego, a wierni mają możliwość ucałowania jego relikwii. Odpust ku czci patrona odbywa się 13 czerwca i nie jest przenoszony na inny dzień. Kolejny odpust wspólnota parafialna obchodzi w uroczystość Matki Bożej Anielskiej. Podczas każdej Mszy św. święcone są lilie, a podczas Mszy św. dla dzieci jest specjalne nabożeństwo, podczas którego są błogosławione. W kościele znajduje się tradycyjna figura św. Antoniego, a w ogrodzie klasztornym w małej kapliczce jest kolejna. Rzeźba pochodzi z 1658 r. i przedstawia Matkę Bożą, jak podaje Dzieciątko Jezus św. Antoniemu. Przed wejściem głównym na plac kościelny przy drodze, na małym postumencie, znajduje się jeszcze jedna figura św. Antoniego wykonana w 1970 r. w miejsce uszkodzonej rzeźby, obecnie ustawionej we wnęce muru klasztornego od strony ogrodu.

– Nasi współbracia biorą udział w uroczystościach parafialnych, udzielamy pomocy w pracach duszpasterskich, m.in przez spowiedź. Kościół św. Antoniego jest z naszym klasztorem nierozerwalnie związany – podsumowuje o. Stanisław Dadej. I

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Kalendarz pielgrzyma 2019

Św. Teresa z Avila - życiowa mistyczka

Elżbieta Adamczyk
Edycja łódzka 41/2007

François Gérard, "Św. Teresa”
Św. Teresa Wielka z Ávila – piękna kobieta, „teolog życia kontemplacyjnego”

Czy czytali Państwo „Drogę doskonałości” św. Teresy z Avila, reformatorki żeńskich klasztorów karmelitańskich, mistyczki i wizjonerki? A jej listy pisane do osób duchownych i świeckich? To zaskakująca literatura. Autorka, święta i doktor Kościoła, żyjąca w XVI w. w Hiszpanii, ujawnia w niej nadzwyczajną trzeźwość umysłu oraz wiedzę o świecie i człowieku. Jej znajomość ludzkiej, a szczególnie kobiecej natury, z pewnością przydaje się i dziś niejednemu kierownikowi duchowemu. Trapiona chorobami, prawie nieustannie cierpiąca, św. Teresa zwraca się do swoich sióstr językiem miłości, wolnym od pobłażania, ale świadczącym o głębokim rozumieniu i nadprzyrodzonym poznaniu tego, co w człowieku słabe, i może stanowić pożywkę dla szatańskich pokus.
Po latach pobytu w klasztorze św. Teresa podjęła trudne dzieło reformy żeńskich wspólnot karmelitańskich. Dostrzegła niedogodności i zagrożenia wynikające z utrzymywania dużych zgromadzeń, zaproponowała więc, aby mniszki całkowicie oddane na służbę Chrystusowi mieszkały w małych wspólnotach, bez stałego dochodu, zdane na Bożą Opatrzność, ale wolne od nadmiernej troski o swe utrzymanie. Zadbała także o zdrowie duchowych córek, nakazując, aby ich skromne siedziby otoczone były dużymi ogrodami, w których będą pracować i modlić się, korzystając ze świeżego powietrza i słońca. Te wskazania św. Reformatorki pozytywnie zweryfikował czas i do dziś są przestrzegane przy fundacji nowych klasztorów.
Oczywiście, główna troska św. Teresy skierowana była na duchowy rozwój Karmelu. Widziała zagrożenia dla Kościoła ze strony proponowanych przez świat herezji. Cóż może zrobić kobieta? - pytała świadoma realiów. Modlitwa i ofiara jest stale Kościołowi potrzebna. Kobieta, przez daną jej od Boga intuicję i wrażliwość, potrafi zaangażować nie tylko swój umysł, ale i serce na służbę Bożej sprawy. W życiu ukrytym i czystym, przez modlitwę i ufność może ona wyprowadzić z Serca Jezusa łaski dla ludzi. Jak korzeń schowany w ziemię czerpie soki nie dla siebie, ale dla rośliny, której część stanowi, tak mniszka za klauzurą Karmelu podtrzymuje duchowe życie otaczającego świata. Dąży do zażyłości z Panem nie dla zaspokojenia własnych pragnień, lecz dla Królestwa Bożego, aby Stwórca udzielał się obficie stworzeniu, karmiąc je łaską i miłością. Tak widziała to św. Teresa i tak postrzegają swe zadanie dzisiejsze karmelitanki. Modlą się za Kościół, za grzeszników i ludzi poświęconych Bogu, narażonych na potężne i przebiegłe zasadzki złego, aby wytrwali i wypełnili swoje powołanie. Szczęśliwe miasto, w którym Karmel znalazł schronienie. Szczęśliwa Łódź.
Pełne wiary, wolne od strapień doczesnych, mieszkanki Karmelu potrzebują wszakże naszego wsparcia, materialnej ofiary, dziękczynnej modlitwy. W przededniu święta Założycielki Karmelu terezjańskiego, w roku poprzedzającym 80. rocznicę obecności Karmelitanek Bosych w Łodzi przy ul. św. Teresy 6, ku nim zwracamy spojrzenie. Niech trwa wymiana darów.

Przeczytaj także: Człowiek pióra i czynu
CZYTAJ DALEJ

Reklama

„Polskie drogi do Niepodległej”

2018-10-16 18:30

12. Konferencja Katolickiego Stowarzyszenia Dziennikarzy pt. „POLSKIE DROGI DO NIEPODLEGŁEJ” odbędzie się 20 X 2018 r. od godz. 10 w Auli Wyższego Seminarium Duchownego w Łodzi, ul. św. Stanisława 14.

Patronat Honorowy

Abp Grzegorz Ryś – Metropolita Łódzki

Prof. Piotr Gliński – Wicepremier, minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego

PROGRAM

Otwarcie: red. Zygmunt Chabowski

Odczytanie listu od Metropolity Łódzkiego JE abp-a Grzegorza Rysia

Słowo od Rektora WSD w Łodzi ks. dr-a Sławomira Sosnowskiego

Wprowadzenie: red. Krzysztof Nagrodzki - Polskie drogi ku Niepodległej. Nasze drogi w Niepodległej

10:30 Sesja I. Prowadzi: red. Zygmunt Chabowski

Ks. prof. Tadeusz Guz: Czym jest dzisiaj patriotyzm twórczy (C.K.Norwid)

Prof. Jan Żaryn: Nie tylko z bronią w ręku. Rola Paderewskiego i Dmowskiego w odzyskaniu niepodległości.

Red. Piotr Szubarczyk: Zasługi kard. Prymasa Augusta Hlonda dla „Świętej Sprawy Niepodległości Polski”

Ks. prof. Paweł Bortkiewicz: Jana Pawła II myśl o wolności i czyn wyzwolenia – 1979 i 1991

Po każdym wystąpieniu krótkie pytania do prelegenta i odpowiedzi.

Ok. 13: 30 Poczęstunek dla uczestników

14:15 Sesja II. Prowadzi red. Tomasz Bieszczad

Red. Tadeusz Płużański: Żołnierze Niezłomni w walce o Niepodległą

Red. Dorota Kania: W drodze do niepodległości – walka z systemem służb komunistycznych

Red. Wojciech Reszczyński: Romantyzm celów – pozytywizm środków

Red. Witold Gadowski: Polska niepodległość wobec zmieniającego się świata

Po każdym wystąpieniu krótkie pytania do prelegenta i odpowiedzi.

Koncert Pawła Piekarczyka

Słowo od JE bp. Adama Lepy

Organizatorem Konferencji jest Oddział Łódzki KSD.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Jestem od poczęcia

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem