Reklama

Strefa Chwały Opole

Ostatni wrzesień w Breslau

2018-08-28 12:05

Agnieszka Bugała
Niedziela Ogólnopolska 35/2018, str. 22-23

Walter Genewein
Wrzesień 1939, zdjęcie wykonane przez niemieckiego oficera gdzieś we Wrocławiu we wrześniu 1939 r. Przedstawia pojazdy niemieckich sił powietrznych przed wyjazdem do Polski

Lato 1939 r. w Polsce było wyjątkowo piękne. Miasta tonęły w słońcu – pogoda nie zapowiadała tragedii. Ze wspomnień dramatu wybuchu wojny wiemy, jak cierpiały Warszawa, Kraków, ile łez wylano w polskich domach. Czy wiemy, jak wojenna machina rozpędzała się w niemieckim Wrocławiu?

Zanim międzynarodowe traktaty przywróciły Polsce Wrocław, Breslau – zachodnie miasto Trzeciej Rzeszy – przeżył on swoją gehennę.

Lekceważone sygnały

Tamtego lata wieczory w Breslau zachęcały do długich spacerów po nużącym upale dnia. Mieszkańcy chętnie zajmowali stoliki przy eleganckiej Schweidnitzer Strasse (dziś ul. Świdnicka) i ucinali sobie pogawędki w smugach zachodzącego słońca. Ale nie wszyscy. Od pamiętnej nocy z 9 na 10 listopada 1938 r., nocy mordu Żydów i pożarów synagog, coraz częściej można było trafić na wyraźne napisy: „Für Juden verboten”. Niemcy, rządzone twardą ręką Hitlera, szykowały się do wojny. „Widzę groźne objawy bliskiej nowej wojny światowej, która wybuchnąć musi najdalej we wrześniu (pragnie jej Trzecia Rzesza, ale przyczyniają się do tego „demokratyczne” kraje oraz międzynarodowe żydostwo). Widzę całkowitą ruinę i upadek Trzeciej Rzeszy, która nieuchronnie dąży do swojej katastrofy”* – notuje 24 czerwca 1939 r. mieszkaniec Breslau, urodzony w 1890 r. w Trzebnicy Żyd Walter Tausk, który od 1925 do 1940 r. prowadzi codzienne zapiski na temat sytuacji w mieście. Przedstawia w nich tragiczne losy Żydów w opanowanym przez brunatny reżim Wrocławiu. Siedem woluminów dzienników Tauska ocalało i znajduje się w Bibliotece Uniwersyteckiej we Wrocławiu. Fragmenty ukazały się w 1973 r. jako „Dżuma w mieście Breslau”. Dziś to jeden z niewielu dokumentów opisujących realia tamtych dni.

W 1939 r. Tausk przez kilka miesięcy stara się wyjechać, próbuje opuścić Niemcy – planuje emigrację do Londynu – ale na skutek zamieszania jego dokumenty nie trafiają na czas tam, gdzie powinny, i wyjazd przestaje być możliwy.

Reklama

8 sierpnia notuje, dużymi literami: „A NOWA WOJNA JEST JUŻ U DRZWI. Obok wielu innych jej objawów dwa są szczególnie znaczące: od 17 bm. zostaną zarekwirowane wszystkie prywatne samochody osobowe oraz omnibusy, do 25 bm. wszystkie pola i ogródki działkowe należy opróżnić z plonów. Ostatnio nie ma wołowiny, nie ma wieprzowiny, są natomiast tylko przygotowania wojenne, krzątanina o charakterze agresywnym przeciwko Gdańskowi i Polsce”.

Co będzie z Żydami?

„W okolicy Scheitnig (Szczytniki) widok jak z czasów wojny. Przez Scheitniger Stern (Rondo Reagana) przejechała właśnie kolumna samochodów” – pisze w dzienniku pod datą 22 sierpnia 1939 r. inny niemiecki Żyd, Willy Cohn, historyk i nauczyciel, który urodził się w 1888 r. w zasymilowanej rodzinie niemieckich Żydów. Spadkobierca fortuny – jego odważni rodzice przebojem weszli do elity Breslau, w 1902 r. przypieczętowując sukces budową w Rynku domu handlowego – też pisze dziennik. Dziś na murze kamiennicy pod numerem 49 wisi w Rynku tablica wspominająca Cohna, którego staranne zapiski również należą do najważniejszych kronik przedwojennego Wrocławia.

„Na Hindenburgplatz (pl. Powstańców Śląskich) nie wolno nam już usiąść” – pisze Cohn. „Na wszystkich ławkach jest napisane «Für Juden verboten»”. Mimo to historyk ocenia kroki podejmowane przez rząd jako Niemiec, nie widzi zagrożenia, które decyzje Hitlera ściągają na Europę, ma nadzieję na lokalny wymiar konfliktu. 22 sierpnia pisze o gwałtownym zwrocie w polityce, odnosi się do zawartego paktu między Niemcami i Związkiem Radzieckim. „Tak więc Polska będzie musiała się ugiąć pod żądaniami Niemiec. Być może w ten sposób pokój na świecie zrobi jakieś postępy” – notuje krótkowzrocznie i naiwnie.

„Od około połowy czerwca wszystkie ławki na skwerach i w parkach wrocławskich zaczęto zaopatrywać w szablonowe napisy «ŻYDOM ZAKAZANE»” – pisze oburzony Tausk. „Ponieważ litery są czarne i umieszczone na środku oparcia – napis ma wymiary 5 x 35 cm – często się zdarza, że tekst bywa niezauważony. Szczególnie wtedy, gdy ktoś go zasłania albo kiedy ławka jest brudna i zniszczona. Pechowi Żydzi, którzy przez pomyłkę usiądą na «aryjskiej» ławce (a są nimi głównie starsze panie i krótkowidze), są natychmiast aresztowani”.

Ostatni sierpień w niemieckim mieście

Ostatnie dni sierpnia w notatkach Cohna są bardzo niepokojące. Ogłoszono nakaz znoszenia rzeczy osobistych do piwnic: płynów, amoniaku, waty, słodyczy dla dzieci. Szkoły są zamieniane w koszary. Mówi się o wydawaniu kartek na żywność. 28 sierpnia do miasta nie dotarła żadna poczta zamiejscowa i zagraniczna. Cohn ocenia, że przyczyną jest redukcja do minimum ruchu na kolei.

Informacje notowane przez Waltera Tauska są podobne. Pod datą 8 sierpnia pisze: „Dzisiaj podano w porannych wiadomościach radiowych, że od jutra wszystkie tutejsze szkoły zostaną zamknięte na okres 5 tygodni i zajęte przez wojsko (80 tys. ludzi). Oprócz tego zapełnia się żołnierzami kwatery prywatne. Już w poprzednim tygodniu wiedziano, że w północnej i wschodniej części Wrocławia wszystkie szkoły podstawowe zostały zajęte przez wojsko, a kwatermistrze udawali się nawet do prywatnych domów. To wszystko są przygotowania do wojny!” 20 sierpnia opisuje sytuację: „Z mojego wyjazdu za granicę nic już chyba nie będzie, bo według dzisiejszych gazet, wojna z Polską wybuchnie na pewno jeszcze w tym tygodniu. I będzie to wojna totalna”.

Tausk mieszka przy dzisiejszej ul. Zielińskiego, od początku lipca dzień i noc obserwuje przemarsz wojska. Jeszcze w sierpniu, wciąż niepogodzony z odmową wyjazdu, pisze: „A co słychać we Wrocławiu? Na naszej ulicy wyciągano dzisiaj w nocy z łóżek rezerwistów, którzy mieli się zgłosić do wojska dopiero podczas mobilizacji. Na własne oczy widziałem w trakcie krótkiego wieczornego spaceru w bocznych ulicach, na promenadach, ale i na głównych ulicach pijanych żołnierzy służby czynnej i rezerwistów w grupach po trzech i czterech, wszyscy z zachodnich Niemiec, którzy interesowali się oczywiście każdą «dziewczynką» i wszystkimi ładnymi kobietami spacerującymi bez męskiego towarzystwa”. Tausk zanotował też, że w ostatnim tygodniu przed wybuchem wojny odbył się szturm na banki i kasy oszczędnościowe i wprowadzono zakaz sprzedaży wódki.

W ostatnim dniu sierpnia, w czwartek, ewakuowano żydowski szpital. Wyrzucono pacjentki z oddziału ginekologii, zlikwidowano przytułek dla kalek i starców, 380 łóżek stoi wolnych. Taki los spotkał też inne szpitale. Gestapo i wojsko zachowywały się wręcz nieludzko – pisze Tausk. Niemcy usuwali Niemców – z ich domów, szkół, szpitali, z miejsc pracy. Nastroje antysemickie tężeją, podsycane przez Niemców. „Żydzi muszą się wynieść” – notuje Willy Cohn antysemicką uwagę, którą usłyszał, przechodząc ulicą. Była powiedziana po niemiecku do niemieckiego Żyda w niemieckim mieście...

Ogłaszają nakaz zaciemniania mieszkań. Rodzina Cohnów, która od 1934 r. mieszka przy Opitzstrasse 28 (dziś ul. Żelazna), zakleiła szyby od wewnątrz czarnym papierem i dzięki temu wieczorem odważnie zapalają lampę nad stołem. Ale Willy co wieczór staje pod oknami, by sprawdzić, czy aby na pewno nic nie widać.

31 sierpnia po południu na wyrzucanych ze szpitali chorych psychicznie, świeżo zoperowanych pacjentów i wszystkich, którzy opuścili zajmowane łóżka, lunął deszcz, a przez miasto przetoczyła się gwałtowana burza.

Początek piekła

To był piątek, świtało, gdy 1. września Niemcy uderzyły na Polskę z zachodu, północy i południa. O godz. 4.02 z niemieckiego lotniska Nieder Ellguth, leżącego między Wrocławiem a Opolem, wystartowały bombowce nurkujące Ju-87B z 4. Floty Powietrznej Luftwaffe. Ich celem był Wieluń. O 4.35 pierwsze bomby spadają na miasto. Historycy są zgodni, że Wieluń nie miał znaczenia militarnego, nalot był sposobem na sianie terroru wśród Polaków. – Zniszczenie Polski jest naszym pierwszym zadaniem. „Bądźcie bez litości, bądźcie brutalni” – brzmiało polecenie Hitlera. „Dzisiaj rano od godziny 4.45 do godziny 7.00 bez przerwy ciągnęły nad miastem na wschód bombowce, myśliwce i inne samoloty. O godzinie wpół do 9 zjawiła się u nas administratorka domu z obwieszczeniem policji nakazującym przygotować się do zaciemniania okien, zadbać o wodę na wypadek nalotu nieprzyjacielskiego, utrzymywać schron przeciwlotniczy w dobrym stanie itd.” – notował Tausk. „Dziś, około godziny 5, kilka ciężkich eskadr leciało na dużej wysokości w kierunku Górnego Śląska. Ciągle słychać odgłos silników w powietrzu” – notował, niemal identycznie, Willy Cohn.

„Począwszy od godziny 10 słychać przez głośniki zainstalowane w pobliżu nas JEGO przemówienie transmitowane z Reichstagu. Od lat nic nowego: żaden naród i żaden mąż stanu nie jest tak niewinny, źle rozumiany, zdradzany i oczerniany jak ON i jego «naród», żaden naród i żaden mąż stanu nie miłuje tak pokoju itd. I głos: gardłowy, rzężący, zachłystujący się, trzęsący, skomlący, modlący, potem znowu rozszalały, żeby ponownie przygasnąć. I wszystkiemu winien jest, oczywiście, Polak...” – notował dotknięty do żywego przemówieniami Führera Walter Tausk, Żyd, w niemieckim Breslau.

***

Kilka lat temu widziałam film udostępniony przez niemieckiego dokumentalistę Karla Hoeffkesa. Prywatny, nakręcony pod koniec lata 1939 r. na potrzeby domowego archiwum. Bohaterami filmu byli: chłopiec o imieniu Poldi i jego ojciec, oficer Wehrmachtu. Kolejne kadry pokazywały rodzinę mieszkającą na wrocławskich Krzykach przy Eichendorff Strasse (dzisiaj ul. Sokola), chłopca pędzącego na rowerze wśród zieleni Charlotten Strasse (dziś ul. Krucza), chłopca na łódce kołyszącej się leniwie na Odrze i słońce między wieżami katedry na Ostrowie Tumskim. Nikt niczego nie przeczuwa. Nikt się nie boi. Słońce, jak zawsze, świeci nad dobrymi i złymi zamiarami dobrych i złych ludzi.

Nikt nie wie, że sześć lat później, „kiedy się wypełniły dni”, zniszczone we Wrocławiu budynki obrócą się w 18 milionów metrów sześciennych gruzu. I słońce nie znajdzie już dwóch strzelistych wież katedry w drodze ze wschodu na zachód.

Choć „lato było piękne tego roku...”.

*Pisownia oryginalna – zarówno Tauska, jak i Cohna.
Materiały, z których korzystałam:
„Żadnego prawa – nigdzie. Dziennik z Breslau 1933-1941”, Willy Cohn, przeł. Viktor Grotowicz, Wyd. Via Nova, Wrocław 2010.
„Dżuma w mieście Breslau”, Walter Tausk, przeł. Ryszard Kincel, Wyd. Książka i Wiedza, Warszawa 1973.I

Tagi:
II wojna światowa

To pokój musi kierować losami narodów

2018-09-12 10:44

Ks. Krzysztof Hawro
Edycja zamojsko-lubaczowska 37/2018, str. I

Ks. Krzysztof Hawro
Zamojska Rotunda w latach 1940-1944 była miejscem kaźni ludności Zamojszczyzny

W jednej z pieśni śpiewanych w zamojskiej katedrze padają słowa skierowane do Matki Bożej Odwachowskiej: „Przodkom naszym pomagałaś w czas zaborów! Łagodziłaś wszystkie klęski, ciosy, blizny. Srogie męki i katusze wycierpiałaś, Patrząc na tragedię Dzieci Zamojszczyzny!”

Każde spojrzenie na Jej obraz i każdy wrześniowy dzień przypominają mi o tragizmie lat 1939-1945. Najbardziej przeraża i napełnia bólem los, jaki spotkał tych najmłodszych – Dzieci Zamojszczyzny.

Cierpienie, które dotknęło dzieci mieszkające na Zamojszczyźnie podczas II wojny światowej, jest nie do opisania. Słabe, niewinne i objęte przymusowymi wysiedleniami w celu założenia tu nowych osad dla ludności etnicznie niemieckiej z innych krajów Europy. Według szacunków historyków Niemcy wysiedlili z Zamojszczyzny ponad 30 tys. dzieci. Odbyło się to w ramach Aktion Zamość, która trwała zaledwie kilka miesięcy, od końca listopada 1942 r. do marca 1943 r.

Wysiedleńców z Zamojszczyzny kierowano do obozów przesiedleńczych podlegających Centrali Przesiedleńczej w Łodzi, zlokalizowanych w Zamościu przy ul. S. Okrzei, w Zwierzyńcu, Budzyniu, Frampolu, w Lublinie przy ul. Krochmalnej, Majdanie Starym, Tarnogrodzie, Woli Derezieńskiej, Biłgoraju oraz w Puszczy Solskiej. Tam dokonywano selekcji rasowej, dzielono wysiedleńców na grupy oraz oddzielano rodziców od dzieci. To właśnie w wyniku selekcji w obozach przesiedleńczych powstała grupa osieroconych dzieci znanych jako Dzieci Zamojszczyzny.

Jednym z tych dzieci, skierowanych przez Niemców do obozów koncentracyjnych, była Czesława Kwoka, Polka i katoliczka, urodzona 15 sierpnia 1928 r. w Wólce Złojeckiej, a zmarła 12 marca 1943 r. Razem ze swoją mamą, Katarzyną Kwoką, trafiła pierwszym transportem z obozu przejściowego w Zamościu do obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau, gdzie została zabita zastrzykiem fenolu 12 marca 1943 r.

Los Dzieci Zamojszczyzny i zbliżająca się 79. rocznica agresji Związku Radzieckiego na Polskę napełniają smutkiem, ale też skłaniają do refleksji i do wołania za św. Janem Pawłem II: „Nigdy więcej wojny! To pokój, pokój musi kierować losami narodów i całej ludzkości”.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Moje pismo Tęcza - 7/8 2018

Tajemnice radosne

Ks. Robert Strus
Edycja zamojsko-lubaczowska 40/2003

Ojciec Święty Jan Paweł II w encyklice „Redemptoris Mater”, poświęconej Najświętszej Maryi Pannie pisze, że Maryja, „szła naprzód w pielgrzymce wiary”. Dzisiaj Maryja jako nasza najlepsza Matka uczy nas wiary. Biorąc więc do rąk różaniec i rozważając tajemnice radosne chcemy uczyć się od Maryi prawdziwej wiary.

Jiri Hera/fotolia.com

1. Tajemnica zwiastowania.

Anioł rzekł do Maryi: Nie bój się, Maryjo, znalazłaś bowiem łaskę u Boga. Oto poczniesz i porodzisz Syna, któremu nadasz imię Jezus. (…) Na to Maryja rzekła do anioła: Jakże się to stanie, skoro nie znam męża? Anioł Jej odpowiedział: Duch Święty zstąpi na Ciebie i moc Najwyższego osłoni Cię. (…) Dla Boga bowiem nie ma nic niemożliwego. Na to rzekła Maryja: Oto Ja służebnica Pańska, niech Mi się stanie według twego słowa (Łk 1, 30-38).
Każdy z nas ma swoje zwiastowanie. Tak jak do Maryi i do nas Bóg posyła anioła ze wspaniałą wiadomością. Ta wiadomość to prawda, że Bóg nas kocha, że ma wobec nas wspaniały plan swej miłości. Nieraz nie bardzo rozumiemy to zwiastowanie. Jakże się to stanie, to niemożliwe, dlaczego ja? - pytamy Boga i samych siebie. Maryja, mimo tego, że też nie wszystko rozumiała, odpowiedziała Bogu „niech mi się stanie według twego słowa”. Rozważając tę tajemnicę prośmy Boga, abyśmy tak jak Maryja zawsze z radością odpowiadali „tak” na Jego propozycje.

2. Tajemnica nawiedzenia św. Elżbiety.

W tym czasie Maryja wybrała się i poszła z pośpiechem w góry do pewnego miasta w [pokoleniu] Judy. Weszła do domu Zachariasza i pozdrowiła Elżbietę. Gdy Elżbieta usłyszała pozdrowienie Maryi, poruszyło się dzieciątko w jej łonie, a Duch Święty napełnił Elżbietę (Łk 1, 39-41).
Nawiedzenie św. Elżbiety przez Maryję to doskonały wzór takich spotkań, których celem jest pogłębienie wiary, przybliżenie się do Boga. Elżbieta w czasie tego spotkania została napełniona Duchem Świętym i zaczęła wielbić Boga. Tak jak do Elżbiety przyszła Maryja i umocniła jej wiarę, tak i my spotykamy się z ludźmi, dzięki którym przybliżamy się do Boga. W tej tajemnicy dziękujmy Bogu za tych wszystkich ludzi, dzięki którym nasza wiara została umocniona.

3. Tajemnica narodzenia Pana Jezusa.

Kiedy tam przebywali, nadszedł dla Maryi czas rozwiązania. Porodziła swego pierworodnego Syna, owinęła Go w pieluszki i położyła w żłobie, gdyż nie było dla nich miejsca w gospodzie (Łk 2, 6-7).
W czasie rozważania tej tajemnicy staje przed nami obraz stajenki betlejemskiej. Przedziwny pokój i radość z niej promieniują. Chociaż na świecie panują jeszcze legiony rzymskie, a król Herod już czyha na życie Nowonarodzonego, Maryja, Józef i Jezus czują się bezpieczni w ubogiej stajence. Tak też będzie, kiedy prawdziwie Jezus narodzi się w naszych sercach, kiedy nasze serca staną się betlejemskimi stajenkami. Nawet jeżeli na świecie będzie wiele niepokoju, nawet jeżeli będziemy doświadczać różnych problemów, to będziemy szczęśliwi szczęściem, które da nam Nowonarodzony. Prośmy zatem, aby Jezus prawdziwie narodził się w naszych sercach.

4. Tajemnica ofiarowania Pana Jezusa w świątyni.

Gdy potem upłynęły dni ich oczyszczenia według Prawa Mojżeszowego, przynieśli Je do Jerozolimy, aby Je przedstawić Panu. Tak bowiem jest napisane w Prawie Pańskim: Każde pierworodne dziecko płci męskiej będzie poświęcone Panu (Łk 2, 22-23).
Maryja i Józef ofiarowali Bogu to, co było dla nich najcenniejsze - ukochane Niemowlę. Uczynili to nie tylko dlatego, żeby spełnić przepis prawa, ale również dlatego, ponieważ byli przekonani, że wszystko, co człowiek posiada, pochodzi od Boga i trzeba to odnosić do Boga, przedstawiać Panu Bogu. Trudne jest to do zrozumienia dla współczesnego człowieka, który często zapatrzony w siebie, wszystko odnosi do siebie - stawiając siebie w centrum wszechświata. Rozważając tę tajemnicę uczmy się od Maryi i Józefa, że wszystko powinniśmy ofiarować Panu Bogu.

5. Tajemnica odnalezienia Pana Jezusa w świątyni.

Rodzice Jego chodzili co roku do Jerozolimy na Święto Paschy. Gdy miał lat dwanaście, udali się tam zwyczajem świątecznym. Kiedy wracali po skończonych uroczystościach, został Jezus w Jerozolimie, a tego nie zauważyli Jego Rodzice (Łk 2, 41-43).
Jak łatwo jest zgubić Chrystusa. Wystarczy chwila nieuwagi, pokusa, grzech i Chrystus schodzi na dalszy plan naszego życia. Może nam się nawet wydawać, że jesteśmy blisko Jezusa, że jesteśmy dobrymi chrześcijanami i nie dostrzegamy tego, iż Go zgubiliśmy, tak jak Maryja i Józef nie dostrzegli tego, że Jezus został w Jerozolimie. Maryja, która z bólem serca szukała swego Syna, dzisiaj pomaga nam powracać do naszego Pana i Zbawiciela. Prośmy Maryję, abyśmy szli przez życie zawsze z Jej Synem, a gdy Go zgubimy, aby pomagała nam Go odnajdywać.

Maryjo, ukochana Matko, nasza pielgrzymka wiary ciągle trwa. Prosimy Cię, bądź z nami, kiedy pielgrzymujemy do Twego Syna po drogach XXI wieku. Spraw, aby nasza wiara każdego dnia stawała się coraz bardziej żywa, prawdziwa i konsekwentna.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Watykan: ogłoszono program papieskiej podróży do Panamy

2018-11-20 19:35

st (KAI) / Watykan

Biuro Prasowe Stolicy Apostolskiej opublikowało program pierwszej w roku 2019 podróży zagranicznej Ojca Świętego - do Panamy z okazji XXXIV Światowego Dnia Młodzieży. Papież odbędzie 8 spotkań z młodzieżą, wygłosi 7 przemówień oraz 3 homilie.

Środa, 23 stycznia 2019 r

RZYM-PANAMA

9.35 Wylot samolotem z Rzymu / Fiumicino do Panamy

16.30 (22.30 czasu polskiego) Przylot na lotnisko Panama Tocumen

POWITANIE OFICJALNE

16.50 (22.50 czasu polskiego) Przejazd do Nuncjatury Apostolskiej

Czwartek, 24 stycznia 2019

PANAMA

9.45 (15.45 czasu polskiego) UROCZYSTOŚĆ POWITALNA przy wejściu głównym do Pałacu Prezydenckiego - Palacio de las Garzas

WIZYTA KURTUAZYJNA U PREZYDENTA REPUBLIKI w Pałacu prezydenckim - Palacio de las Garzas

10.40 (16. 40 czasu polskiego) SPOTKANIE Z PRZEDSTAWICIELAMI WŁADZ, Z KORPUSEM DYPLOMATYCZNYM ORAZ PRZEDSTAWICIELAMI SPOŁECZEŃSTWA w Palacio Bolivar - Ministerstwo Spraw Zagranicznych

Przemówienie Ojca Świętego

11.15 (17. 15 czasu polskiego) SPOTKANIE Z BISKUPAMI AMERYKI ŚRODKOWEJ w kościele św. Franciszka z Asyżu,

Przemówienie Ojca Świętego

17.30 (23. 30 czasu polskiego) UROCZYSTOŚĆ POWITANIA I OTWARCIE ŚDM na Campo Santa Maria la Antigua - Cinta Costera

Przemówienie Ojca Świętego

Piątek, 25 stycznia 2019 r

PANAMA

10.30 (16. 30 czasu polskiego) LITURGIA POKUTNA Z MŁODZIEŻĄ POZBAWIONĄ WOLNOŚCI w Centro de Cumplimiento de Menores Las Garzas w Pacora

Homilia Ojca Świętego

11.50 (17. 50 czasu polskiego) Przelot helikopterem do Nuncjatury Apostolskiej

17:30 (23. 30 czasu polskiego) DROGA KRZYŻOWA Z MŁODZIEŻĄ na Campo Santa Maria la Antigua - Cinta Costera

Przemówienie Ojca Świętego

Sobota, 26 stycznia 2019 r

PANAMA

9. 15 (15. 15 czasu polskiego) MSZA ŚWIĘTA z poświęceniem ołtarza bazyliki katedralnej w Santa Maria la Antigua z kapłanami, osobami konsekrowanymi i ruchami wiernych świeckich

Homilia Ojca Świętego

12.15 (15. 15 czasu polskiego) Obiad z młodzieżą w Wyższym Seminarium Duchownym św. Józefa

18.30 (15. 15 czasu polskiego) CZUWANIE Z MŁODZIEŻĄ na Campo San Juan Pablo II - Metro Park

Przemówienie Ojca Świętego

Niedziela, 27 stycznia 2019

PANAMA - RZYM

8.00 (14. 00 czasu polskiego) MSZA ŚWIĘTA Światowego Dnia Młodzieży na Campo San Juan Pablo II - Metro Park

Homilia Ojca Świętego

10.45 (16. 45 czasu polskiego) WIZYTA W HOGAR DEL BUEN SAMARITANO (Domu Dobrego Samarytanina)

Przemówienie Ojca Świętego

Anioł Pański

16.30 (23. 30 czasu polskiego) SPOTKANIE Z WOLONTARIUSZAMI ŚDM na stadionie Rommel Fernandez

Przemówienie Ojca Świętego

18.00 (24.00 czasu polskiego) UROCZYSTOŚĆ POŻEGNALNA na lotnisku międzynarodowym Panama City

18.15 (0. 15 czasu polskiego) Wylot do Rzymu

Poniedziałek 28 stycznia 2019 r

RZYM

11.50 Przylot na lotnisko Rzym / Ciampino

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Kalendarz pielgrzyma 2019

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem