Reklama

Kraków: prace konserwatorskie przy ołtarzu Wita Stwosza

2018-07-10 20:49

led / Kraków (KAI)

pl.wikipedia.org
Ołtarz Wita Stwosza

Kompleksowe prace badawcze i konserwatorskie ołtarza Wita Stwosza w kościele Mariackim w Krakowie zbliżają się do półmetka. Obecnie specjaliści zajmują się rewersami jego ruchomych skrzydeł. Arcydzieło sztuki późnego gotyku jest jednym z najwybitniejszych dzieł sztuki i najczęściej podziwianym zabytkiem.

Z efektami prac specjalistów zapoznawali się 10 lipca członkowie Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa. - Obecnie zbliżamy się do połowy zaplanowanych prac konserwatorskich, ale ta najciekawsza dla wszystkich część, czyli szafa główna jeszcze przed nami – mówił dr Jarosław Adamowicz, konserwator dzieł sztuki, kierujący pracami przy ołtarzu Wita Stwosza.

Prawdopodobnie prace przy środowej części ołtarza rozpoczną się jeszcze w tym roku. Do tej pory odnowiono m.in. zwieńczenie ołtarza, a restauracji poddawana jest predella czyli podstawa nastawy ołtarzowej. Konserwatorzy zajmują się także sześcioma kwaterami z rewersów skrzydeł ruchomych.

Do prac wykorzystywane są najnowsze technologie badawcze, takie jak lasery czy tomograf techniczny. Pozwalają one m.in. ocenić stan zabytkowych rzeźb, zobaczyć ich konstrukcyjne elementy oraz zbadać związki organiczne, które znajdują się na rzeźbach. W pracach uczestniczą specjaliści z Polski a także eksperci z zagranicy: konserwatorzy dzieł sztuki, historycy, fizycy oraz chemicy, dla których zetknięcie się z rzeźbami Wita Stwosza w takiej bliskości jest rzeczą niezwykle atrakcyjną.

Reklama

Krakowscy specjaliści na zaproszenie ekspertów z Bawarii udali się również do Niemiec, gdzie oglądali ołtarze autorstwa Wita Stwosza. - Dzięki temu uzyskaliśmy olbrzymi pakiet informacji o różnicach i podobieństwach w rzeźbie, płaskorzeźbie, detalu i kolorystce oryginału – mówił dr Adamowicz, dodając, że badacze dowiedzieli się także w jakim stanie są dzieła Wita Stwosza w Niemczech.

Badacze posiłkują się tradycyjną fotografią w promieniach rentgenowskich i stosują badania analityczne, które pozwalają zdiagnozować pierwotną budowę technologiczną i historyczną. Konserwatorzy analizują również skład pierwiastkowy, który pozwala m.in. na określenie jakie barwniki zostały zastosowane, stosowane są także lasery do oczyszczania struktur drewna.

Kompleksowe prace badawcze i konserwatorskie ołtarza Wita Stwosza w kościele Mariackim w Krakowie rozpoczęły się we wrześniu 2015 roku. Koszt prac szacuje się na blisko 14 mln zł.

Ołtarz Wita Stwosza powstał w latach 1477-1489. W głównej części ołtarza artysta przedstawił scenę Zaśnięcia Marii Panny w otoczeniu apostołów, a nad tą sceną jej Wniebowzięcie. Na ruchomych skrzydłach ołtarza można zobaczyć Zwiastowanie, Hołd Trzech Króli, Zesłanie Ducha Świętego, a po ich zamknięciu, płaskorzeźby nawiązujące do wydarzeń z życia Marii i Chrystusa. Ołtarz w czasie II wojny światowej został zrabowany przez hitlerowców. Odnaleziono go w Norymberdze. Do Bazyliki Mariackiej powrócił w 1957 r.

Tagi:
zabytki

2 miliony złotych na zabytki

2019-04-16 18:32

Agnieszka Bugała

Plan i wysokość kwot dofinansowania prac konserwatorskich, remontowych i robót budowlanych przy zabytkach w regionie przedstawił dziś na konferencji prasowej Wojewoda Dolnośląski Paweł Hreniak. W spotkaniu wzięła także udział Barbara Nowak-Obelinda, Dolnośląski Wojewódzki Konserwator Zabytków oraz Piotr Oszczanowski, Dyrektor Muzeum Narodowego we Wrocławiu.

Arch. DUW

Dotacja na dofinansowanie prac konserwatorskich, remontowych i robót budowlanych przy zabytkach w regionie w 2019 r. wyniesie prawie 2 mln zł. Wojewoda podjął też decyzję o wsparciu kwotą blisko 80 tys. zł prac zabezpieczających i konserwatorskich na terenie pocysterskiego kompleksu klasztornego w Lubiążu. W ramach tego projektu wykonane zostaną dwa zadania:

- gazowanie zawartości pomieszczenia w klasztorze w Lubiążu, w którym przechowywane są stropy Willmanna z Moczydlnicy Klasztornej,

- konserwacja 5 obrazów – elementów wyżej wymienionych stropów.

Do Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków we Wrocławiu w 2019 r. wpłynęło 205 wniosków o dofinansowanie prac konserwatorskich, remontowych i robót budowlanych przy zabytkach wpisanych do rejestru zabytków na łączną kwotę niemal 30 mln zł.

Zebrane wnioski zostały zweryfikowane pod względem formalno-prawnym tj.: czy obiekt jest wpisany do rejestru zabytków, czy osoba ubiegająca się o dofinansowanie obiektu zabytkowego jest właścicielem tego zabytku, czy została dołączona pełna dokumentacja zgodnie z obowiązującymi formularzami, jak również czy wnioskowana kwota jest zasadna.

Po przeanalizowaniu złożonych dokumentów, Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków we Wrocławiu przeprowadził inspekcję obiektów zabytkowych pod kątem zasadności udzielania dotacji.

Przyjętymi kryteriami do umieszczenia wniosku w planie finansowym były:

- wartość zabytku: historyczna, artystyczna, naukowa, zabytkowa,

- obiekt na liście UNESCO, Pomnik Historii w ich obrębie,

- stan zachowania zabytku – zagrożenia, katastrofy budowlane,

- celowość realizacji zadania – kontynuacja prac,

- finansowy stopień zaangażowania, starania przyznania dotacji u innych podmiotów.

Zgodnie z przyjętymi kryteriami pozytywnie zostały zaopiniowane 44 wnioski zgodnie z planem finansowym Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków.

Nie zostało uwzględnionych 161 wniosków, w tym:

- 25 wniosków odrzuconych ze względu na uchybienia formalne

- 136 wniosków niezakwalifikowanych do objęcia dotacją

Lista pozytywnie zaopiniowanych wniosków

1. Bardo - Konserwacja ambony z kościoła parafialnego pw. Nawiedzenia NMP kwota dotacji: 40000

2. Bystrzyca - Remont dachu domu przysłupowego nr 12, kwota dotacji: 45000

3. Cieśle - Konserwacja epitafium tablicowego z kościoła filialnego pw. MB Tuchowskiej, kwota dotacji: 30000

4. Dębice - Konserwacja płyty epitafijnej NN rycerza na elewacji kościoła filialnego pw. św. Jadwigi, kwota dotacji: 25000

5. Doboszowice - Konserwacja ołtarza bocznego pw. Siedmiu Boleści Marii z kościoła parafialnego pw. św. Mikołaja, kwota dotacji: 40000

6. Dobra - Konserwacja loży kolatorskiej wraz z epitafium G.A.von Huegel i H. von Gfug w kościele parafialnym pw. NMP z Góry Karmel, kwota dotacji: 40000

7. Dzierżoniów - Konserwacja balustrad empor kościoła parafialnego pw. św. Jerzego kwota dotacji: 50000

8. Głębowice - Konserwacja ołtarza głównego z kościoła parafialnego pw. NMP z Góry Karmel, kwota dotacji: 40000

9. Jaczków - Konserwacja ołtarza głównego z kościoła filialnego pw. MB Częstochowskiej, kwota dotacji: 30000

10. Jelenia Góra-Sobieszów - Konserwacja empor kościoła pomocniczego pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa, kwota dotacji: 50000

11. Kamieniec Ząbkowicki - Konserwacja ołtarza bocznego pw. Serca Jezusa z kościoła parafialnego pw. Wniebowzięcia NMP, kwota dotacji: 40000

12. Kąty Bystrzyckie - Konserwacja obrazu „Naigrywanie” z kościoła filialnego pw. św. Katarzyny, kwota dotacji: 7500

13. Kurów Wielki Konserwacja ołtarza bocznego pw. św. Anny z kościoła parafialnego pw. św. Jana Chrzciciela, kwota dotacji: 40000

14. Legnica - Konserwacja epitafium N.N osoby z elewacji kościoła pw. NMP, kwota dotacji: 20000

15. Legnica - Wykonanie badań geologicznych w kościele parafialnym pw. Św. Jana Chrzciciela, kwota dotacji: 30000

16. Lewin Kłodzki - Konserwacja ołtarza bocznego pw. św. Rodziny z kościoła parafialnego pw. św. Michała Archanioła, kwota dotacji: 20000

17. Lubiąż - Konserwacja portalu fasady kościoła klasztornego pw. Wniebowzięcia NMP, kwota dotacji: 50000

18. Lubiąż - Remont dachu kościoła parafialnego pw. św. Walentego, kwota dotacji: 50000

19. Miękinia - Konserwacja rzeźby Matki Boskiej z Dzieciątkiem z kościoła parafialnego pw. Narodzenia NMP, kwota dotacji: 6000

20. Milicz - Remont dachu i stropów kościoła parafialnego pw. św. Andrzeja Boboli w Miliczu, kwota dotacji: 100000

21. Niedźwiedzica - Konserwacja malowideł ściennych w kościele filialnym pw. św. Mikołaja, kwota dotacji: 30000

22. Niwnice - Konserwacja ołtarza bocznego pw. św. Barbaryz kościoła filialnego pw. św. Jadwigi, kwota dotacji: 50000

23. Olszyna - Konserwacja polichromowanego stropu w kościele pomocniczym pw. Podwyższenia Krzyża Św., kwota dotacji:30000

24. Pątnów-Pawlikowice Konserwacja malowideł ściennych w kościele filialnym pw. św. Jana Chrzciciela, kwota dotacji: 30000

25. Piotrkowice - Remont konstrukcji oraz rekonstrukcja i izolacja sklepień mauzoleum Dankckelmanów, kwota dotacji: 40000

26. Ręszów - Konserwacja chrzcielnicy z kościoła filialnego pw. Narodzenia NMP, kwota dotacji: 20000

27. Rościsławice - Konserwacja ołtarza głównego z kościoła parafialnego pw. Podwyższenia Krzyża Św., kwota dotacji:15000

28. Skorzynice - Remont ścian ryglowych piętra domu przysłupowego nr 26, kwota dotacji: 45000

29. Smogorzów Wielki - Konserwacja rzeźby - Pieta z kościoła parafialnego pw. św. Michała Archanioła, kwota dotacji:15000

30. Sokołowsko - Odbudowa i remont górnych partii ścian budynku dawnego Sanatorium "Grunwald", kwota dotacji: 80000

31. Stary Zamek - Remont dachu kościoła parafialnego pw. św. Stanisława Biskupa i Męczennika, kwota dotacji: 100000

32. Struga - Remont dachu pałacu, kwota dotacji: 50000

33. Strzegom - Konserwacja ołtarza bocznego pw. Krzyża Św. z kościoła parafialnego pw. śś. Ap. Piotra i Pawła, kwota dotacji: 40000

34. Szklary Górne - Konserwacja ołtarza głównego z kościoła parafialnego pw. śś. Ap. Piotra i Pawła, kwota dotacji: 25000

35. Świdnica - Konserwacja ołtarza głównego z kościoła parafialnego pw. św. Stanisława B.M. i św. Wacława M., kwota dotacji: 50000

36. Świdnica - Konserwacja loży cechowej poszewników w Kościele Pokoju, kwota dotacji: 50000

37. Święta Katarzyna - Konserwacja kapliczki na koronie muru cmentarnego przy kościele parafialnym pw. św. Katarzyny, kwota dotacji: 24000

38. Trzebnica - Remont konstrukcji więźby dachowej wraz z wymianą pokrycia dachowego klasztoru Kongregacji Sióstr Miłosierdzia św. Karola Boromeusza, kwota dotacji: 100000

39. Uniemyśl - Remont dawnego kościoła pw. św. Mateusza, kwota dotacji: 100000

40. Wałbrzych - Remont ścian ryglowych kościoła parafialnego pw. św. Józefa Oblubieńca, kwota dotacji: 60000

41. Wilków Średzki - Konserwacja malowideł ściennych w kościele filialnym pw. św. Mateusza, kwota dotacji: 50000

42. Zalesie - Konserwacja stropu i balustrady chóru muzycznego w kościele filialnym pw. św. Anny, kwota dotacji: 40000

43. Lubań Montaż dachówki po konserwacji wraz z uzupełnieniem dachówką rzemieślniczą na budynku Domu Solnego przy ul. Podwale 4, kwota dotacji: 100000

44. Stara Kamienica Konserwacja portalu wejścia głównego do zamku, kwota dotacji: 30000

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Święcenie pokarmów

2013-03-28 12:00

Ks. Henryk Krukowski
Edycja zamojsko-lubaczowska 13/2013, str. 5

BOŻENA SZTAJNER

Kościół ustanowił sakramentalia, czyli „święte znaki, które z pewnym podobieństwem do sakramentów oznaczają skutki, przede wszystkim duchowe. Sakramentalia nie udzielają łaski Ducha Świętego na sposób sakramentalny, lecz przez modlitwę Kościoła uzdalniają do przyjęcia łaski i dysponują do współpracy z nią. Wśród sakramentaliów znajdują się najpierw błogosławieństwa (osób, posiłków, przedmiotów, miejsc). Każde błogosławieństwo jest uwielbieniem Boga i modlitwą o Jego dary” (KKK 1667-1671). Modlitwa i błogosławienie pokarmów znane jest już w Starym Testamencie, czyni to także Jezus: „On tymczasem wziął pięć chlebów i dwie ryby, podniósł wzrok ku niebu, pobłogosławił je, połamał i dawał uczniom, aby rozdawali ludziom” (Łk 9, 16).

W ciągu roku liturgicznego Kościół poświęca różne przedmioty: zioła, pierwociny zbóż, kwiaty i pokarmy. Natomiast w Wielką Sobotę poświęca się tylko pokarmy, które wierni nazywają Paschą. Dlaczego w Wielką Sobotę? Był to dzień, kiedy Ciało Jezusowe spoczywało w grobie oczekując na zmartwychwstanie. Wydarzenia, jakie dokonały się od Wielkiego Czwartku do Niedzieli Wielkanocnej zostały przez Boga zapowiedziane w Starym Testamencie. Ojciec Niebieski przez Mojżesza polecił Izraelitom zabicie baranka, którego powinna spożyć cała rodzina. Jest on archetypem Jezusa Chrystusa. Krew tego baranka ocaliła Izraelitów przed śmiercią i przyczyniła się do wyjścia z niewoli egipskiej do wolności. W Wielki Piątek na krzyżu umiera Baranek Boży, którego krew wyzwala ludzkość z niewoli szatana. Wyjście z niewoli dla narodu wybranego to właśnie Pascha. Śmierć i zmartwychwstanie Jezusa to nasza Pascha. Jej symbolem jest baranek, w niektórych krajach wschodu chrześcijanie na Wielkanoc zabijali baranki, aby w ten sposób upamiętnić i głębiej przeżyć te najważniejsze wydarzenia zbawcze. Dziś pozostał już tylko baranek z cukru lub z ciasta, oraz pokarmy: mięso, chleb, jajko, ser, sól, chrzan i in.

W liturgii świętowanie Paschy - Wielkanocy rozpoczyna się już w Wielką Sobotę, a święcenie pokarmów to jeden z gestów, który przypomina o najważniejszym dla ludzkości wydarzeniu, o zmartwychwstaniu Jezusa. Pierwsza modlitwa poświęcenia pokarmów prowadzi nas do Wieczernika, a także do spotkania ze Zmartwychwstałym: „Panie Jezu Chryste, Ty w dzień przed męką i śmiercią kazałeś uczniom przygotować paschalną wieczerzę, w dzień Zmartwychwstania przyjąłeś zaproszenie dwóch uczniów i zasiadłeś z nimi do stołu, a późnym wieczorem przyszedłeś do Apostołów, aby spożyć wraz z nimi posiłek; prosimy Cię, daj nam z wiarą przeżywać Twoją obecność między nami podczas świątecznego posiłku, w dzień Twojego zwycięstwa, abyśmy mogli się radować z udziału w Twoim życiu i zmartwychwstaniu”.

Następna modlitwa, to poświęcenie chleba, który w tradycji chrześcijańskiej jest najważniejszym z symboli, ponieważ przedstawia Ciało Chrystusa, ale jest on także pamiątką nakarmienia ludu na pustyni. Potem święci się mięso i różne wędliny, które są jakby echem dawnego baranka i w pewien sposób go zastępują. „Baranku Boży, który zwyciężyłeś zło i obmyłeś świat z grzechów, pobłogosław to mięso, wędliny i wszelkie pokarmy, które będziemy jedli na pamiątkę Baranka paschalnego i świątecznych potraw, które Ty spożyłeś z Apostołami na Ostatniej Wieczerzy”.

Trudno sobie dziś wyobrazić święta Wielkanocy bez święconego jajka, którym po Rezurekcji dzielimy się w gronie rodziny i najbliższych. Dla chrześcijan jajko to także symbol Paschy. Jajko to twarda skorupa okrywająca powstające życie, które musi przebić się przez tę skorupę. Widać w tym podobieństwo do zmartwychwstania Jezusa, który musi przebić skorupę - grobową skałę, aby żywy, wspaniały, przemieniony wyjść na świat. Jest ono dlatego symbolem odradzającego się życia i zwycięstwa nad śmiercią. „Chryste, życie i zmartwychwstanie nasze, pobłogosław te jajka, znak nowego życia, abyśmy dzieląc się nimi w gronie rodziny, bliskich i gości, mogli się także dzielić wzajemnie radością z tego, że jesteś z nami. Daj nam wszystkim dojść do wiecznej uczty Twojej, tam, gdzie Ty żyjesz i królujesz na wieki wieków” (Agenda Liturgiczna).

Do świątecznego koszyczka wkłada się jeszcze ser, sól, chrzan, ciasto, czasem słodycze. Te produkty są jakby uzupełnieniem właściwej święconki. Ser pochodzi od zwierząt i w tym poświęceniu jest prośba ludu, aby Chrystus zmartwychwstały chronił od chorób ludzi i zwierzęta. Sól to życiodajny minerał, od którego zależy smak potraw i ich konserwacja. Pokarmy, które spożywamy są w smaku różnorakie: słodkie, gorzkie, pikantne i słone. Życie ludzkie jest także różnorakie i nie składa się tylko z chwil przyjemnych. Jak sól dla pokarmu, tak cierpienie nadaje ludziom smak życia. Jest jeszcze ciasto, to też chleb, a więc nie ma specjalnej symboliki, ale jest ono ważnym elementem w liturgii Kościołów wschodnich. Artos („kwaśny chleb” - grek.) - chleb, poświęcany podczas nocy Paschalnej. Przez cały tydzień paschalny artos - symbol Zmartwychwstania Chrystusa - przebywa na pulpicie naprzeciwko Carskich Wrót ołtarza i codziennie wynoszony jest na wielkanocne procesje. W Wielkanocną Sobotę ze szczególną modlitwą jest on dzielony i rozdawany wiernym. Narodowa pobożność przyswoiła dla artosu i krieszczeńskiej świętej wody znaczenie jako zamienników Świętych Darów dla ludzi umierających, nie mogących przyjąć Komunii św. W Kościołach wschodnich podobnie jak u nas w Wielką Sobotę poświęca się pokarmy, pisze pisanki czy raczej malowane na czerwono jajka zwane kraszankami (za: „Święty chleb - Prawosławny elementarz”).

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Abp Jędraszewski: zmartwychwstanie Jezusa ukazuje program życia dla chrześcijan

2019-04-21 07:42

led / Kraków (KAI)

Kościół żyje chlubą swoich męczenników i świadków, na przekór światu i jego prawom - mówił abp Marek Jędraszewski w Wielką Sobotę podczas Wigilii Paschalnej, której przewodniczył w katedrze na Wawelu. Metropolita krakowski podkreślił, że śmierć i zmartwychwstanie Jezusa ukazuje określony program życia dla chrześcijan.

Joanna Adamik/archidiecezja krakowska

W homilii abp Marek Jędraszewski powiedział, że śmierć i zmartwychwstanie Jezusa ukazuje bardzo określony program życia dla chrześcijan: „umarliście dla grzechu, żyjecie zaś dla Boga w Chrystusie Jezusie, a z tym wiąże się chrześcijańska nadzieja”.

Metropolita krakowski wyjaśniał, że dzieje Kościoła to dzieje ludzi, którzy złączyli się z Chrystusem, z Jego śmiercią i z Jego zmartwychwstaniem i „odtąd żyli już nowym życiem i odtąd stawali się znakiem sprzeciwu dla świata”.

Hierarcha zwracał uwagę na to, że na przestrzeni wieków chrześcijaństwo jawiło się jako coś z czym trzeba walczyć, konsekwencją tego były prześladowania tych, którzy uważali, że jedyną prawdę głosi chrześcijaństwo. Jak dodał, wielu ludzi przypieczętowało taką postawę męczeństwem.

Jego zdaniem, tego rodzaju zarzuty pojawiają się i dzisiaj, a chrześcijanie często oskarżani są o homofobię i o nienawiść do człowieka.

- Historia Rzymu pierwszych dziesięcioleci chrześcijaństwa to historia, która wielokrotnie powtarzała się i powtarza po dzień dzisiejszy. Historia Kościoła, który żyje chlubą swoich męczenników i świadków, na przekór światu i jego prawom. Na przekór temu, że wiele państw szczyci się tym, że są państwami prawa – powiedział arcybiskup.

- Zdajemy sobie sprawę, że otwierając się na dary Ducha Świętego i odnawiając w sobie te przyrzeczenia, które określiły w dniu chrztu świętego naszą chrześcijańską tożsamość, wyrażamy gotowość by świadczyć (…) własnym cierpieniem i życiem – wyjaśniał metropolita krakowski, dodając, że w tajemnicę chrztu, który włącza chrześcijan w śmierć i zmartwychwstanie Jezusa, wpisana jest także ich gotowość na męczeństwo.

Uroczystość zakończyła procesja rezurekcyjna, która przeszła wokół katedry wawelskiej.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem