MARIUSZ RZYMEK: - Jeśli reforma wejdzie w życie, to jak się to odbije na religijnej edukacji najmłodszych? Sześciolatki będą uczyć się tego, czego wcześniej uczyli się o rok starsi od nich, czy też będą mieli przed sobą całkiem nowy materiał?

KS. DR MAREK STUDENSKI: - Przez prawie 10 lat obowiązywała w katechezie Podstawa programowa, którą 20 czerwca 2001 r. zatwierdził Episkopat Polski. W związku ze zmianą Podstawy programowej kształcenia ogólnego, a także pośrednio w związku z propozycją przyjęcia sześciolatków do klas pierwszych, Kościół w Polsce postanowił zmienić swoją Podstawę programową. Stało się to 8 marca 2010 r. na 355. Zebraniu Plenarnym Konferencji Episkopatu Polski.

- Co wraz z wprowadzeniem w życie nowej Podstawy programowej zmieniło się w katechezie?

- Zmienił się układ treści i język Podstawy programowej, która teraz jest napisana językiem wymagań. Dostosowana jest w ten sposób do Podstawy programowej kształcenia ogólnego. Wraz ze zmianą Podstawy programowej uległ również modyfikacji Program nauczania katechezy, co pociągnęło za sobą zmianę podręczników. Z tego względu od 2 lat wprowadzamy nowe podręczniki na poszczególne etapy edukacji. Pierwszy etap dotyczył pierwszych klas szkoły podstawowej oraz szkół gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych, a także czwartych klas szkoły podstawowej. W tym roku szkolnym wprowadzamy nowe podręczniki na drugie poziomy tych etapów, czyli do II i V klasy szkoły podstawowej, II klasy gimnazjum i II klasy szkoły ponadgimnazjalnej. Niestety ten proces nie jest płynny, bo mimo ministerialnych zapowiedzi nie wprowadzano do szkół dzieci sześcioletnich.

- Na czym polega problem?

- Dotyczy on okresu przygotowania do Pierwszej Komunii Świętej. Są klasy pierwsze, gdzie są same dzieci siedmioletnie - tak jak to było do tej pory; są klasy mieszane, ale są też i takie, gdzie są same sześciolatki. To wszystko trzeba mądrze rozwiązać.

- Jakie są więc ustalenia?

- Zgodnie z decyzją Komisji Wychowania Katolickiego, w klasach pierwszych, w których są tylko i wyłącznie dzieci sześcioletnie, termin Pierwszej Komunii Świętej przesunięty został na klasę III. Pozostałe klasy pierwsze, tam gdzie są dzieci siedmioletnie oraz gdzie siedmiolatki chodzą razem z sześciolatkami, wszystko zostaje po staremu i Pierwsza Komunia Święta pozostaje w klasie II. W związku z tym klasy pierwsze składające się z dzieci sześcioletnich już obowiązuje inny program i inne podręczniki.

- W niektórych parafiach może dojść do takiej sytuacji, że w jednym roku nie będzie w niej Pierwszej Komunii Świętej...

- Gdyby wskazania reformy wszędzie wprowadzono w tym samym czasie to byłby jeden rok bez Pierwszej Komunii Świętej. Nie wiadomo jednak jak się to w praktyce ostatecznie ułoży i czy rzeczywiście do tego dojdzie.

- Czym zasadniczo różnić się będzie treść nowych podręczników od starych?

- Na pierwszym etapie edukacyjnym zmiana związana jest z tym, że bezpośrednie przygotowanie do Pierwszej Komunii Świętej zostało przesunięte do klasy III szkoły podstawowej. Nowością jest też to, że w związku z redukcją lekcji historii w szkołach średnich, w katechezie znajdzie się dla niej znacznie więcej miejsca. W szkołach średnich pojawi się wiele tematów z zakresu najnowszej historii Kościoła. Chodzi szczególnie o okres obejmujący pontyfikaty papieży końca XIX wieku, po czasy I i II wojen światowych i później, aż do chwili obecnej. W gimnazjum natomiast pojawią się elementy historii Kościoła od wczesnego chrześcijaństwa aż do współczesności.

- Można więc powiedzieć, że religia ratuje historię.

- Myślę, że można tak to ująć. Trzeba jednak uwzględniać fakt, że historia Kościoła jest dziedziną teologii. Podstawa programowa Kościoła katolickiego ukazuje historię Kościoła jako pielgrzymkę wiary. Perspektywa historyczna jest więc tu w całości podporządkowana wierze. To jednak niczego nie zmienia. Są postacie, wydarzenia, daty, fakty. Inaczej być zresztą nie może, bo historia zbawienia toczy się w konkretnym czasie i przy udziale konkretnych ludzi.