Reklama

Cukierki królowej Jadwigi

2014-04-22 14:51

Aleksandra Polewska
Niedziela Ogólnopolska 17/2014, str. 36-37

ALEKSANDRA POLEWSKA

Jak widzicie, poziom wody w Wiśle znów bardzo się obniżył –powiedział Mundek Wojtyła, prowadząc swego młodszego brata Lolka i mamę Emilię wzdłuż rzeki ku wawelskiemu wzgórzu.

– Naprawdę? – zdziwiła się pani Wojtyłowa, przyglądając się królowej polskich rzek. – Jak na moje oko, wszystko z poziomem w porządku.

– Przez cały miniony tydzień krakowscy strażacy dopompowywali wodę, więc może dlatego dziś wygląda to trochę lepiej, ale jeszcze we wtorek Wisła przypominała wydłużoną, wysychającą kałużę – zapewniał Mundek.

Reklama

Pani Emilia zatrzymała się i spojrzała na syna pytająco.

– Co ty opowiadasz, synu? Strażacy wlewali wodę do Wisły, żeby podnieść jej poziom?!

– Tak. Wiem, że brzmi to nieprawdopodobnie, ale tak właśnie było. Smok Wawelski najadł się znowu jakiejś pikantnej jagnięciny i jak zwykle w takich sytuacjach wyżłopał po jej zjedzeniu większość wody z Wisły!

Ośmioletni Lolek wybuchnął głośnym śmiechem. Uwielbiał swojego starszego brata. Mundek, który studiował medycynę w Krakowie, był bardzo wesołym i skorym do żartów młodzieńcem. Wciąż powtarzał, że kiedy już zostanie lekarzem, będzie leczył chorych nie tylko lekami, ale także radością, bo według niego radość i śmiech były tak samo ważnymi witaminami jak te, które zawierały owoce i warzywa.

– Oczywiście pękł zaraz potem, bo kto by nie pękł po wypiciu połowy największej polskiej rzeki. No i musiałem go zszywać. Nie jestem jeszcze lekarzem i zrobiłem to wbrew przepisom, wobec tego, kochana mamusiu, musisz być przygotowana na to, że twojego syna wkrótce spotka zasłużona kara. Pewnie wsadzą mnie do więzienia za operowanie bez uprawnień.

Pani Wojtyłowa westchnęła tylko i pokręciła, z bladym uśmiechem, głową, Lolek natomiast zataczał się ze śmiechu. Było wiosenne, sobotnie przedpołudnie. Lolek miał w Krakowie ciocie, które jego mama lubiła odwiedzać co kilka tygodni. Często towarzyszył jej wtedy w podróży z Wadowic, a Mundek, jeśli tylko nie miał zajęć na uczelni, pokazywał młodszemu bratu Kraków. Na wycieczkę na wawelskie wzgórze, na którym od wieków prężyły się dumnie zamek polskich władców i dostojna królewska katedra, chłopiec czekał z wielką niecierpliwością. Najbardziej pragnął zobaczyć grobowce polskich królów, zwłaszcza Władysława Jagiełły, którego akurat w tym czasie podziwiał najgorliwiej, wskutek czytanej mu przez ojca powieści „Krzyżacy” Henryka Sienkiewicza. A król Władysław Jagiełło był w niej przedstawiony jako wielki zwycięzca.

Gdy wchodzili na wawelskie wzgórze, Mundek opowiedział mamie i bratu, że jeden z jego uniwersyteckich profesorów jest w posiadaniu starodawnej receptury na cukierki, które dla żony króla Jagiełły – Jadwigi – wytwarzali dawni krakowscy aptekarze.

– Aptekarze? – zdziwił się Lolek, a pani Wojtyłowa zaczęła nawet podejrzewać, że Mundek znów stroi sobie żarty.

– Tak – odparł jednak poważnie jej starszy syn. – W tamtych czasach nie było fabryk cukierków ani czekolady. Czekolady zresztą w czasach Jagiełły nie znano – dopiero kiedy Kolumb odkrył Amerykę, pojawiły się w Europie pierwsze ziarna kakaowców. Wytwarzaniem cukierków zajmowali się więc aptekarze. Te, które robili dla Jadwigi, wykonywali głównie z cynamonu, imbiru, anyżu, gałki muszkatołowej, pieprzu i cukru. Co ciekawe, zdobili każdy z takich cukierków prawdziwym złotem. Drugi rodzaj cukierków przypominał podobno nasze powidła.

– Możesz zdobyć tę recepturę, synku? – zainteresowała się pani Emilia. – Może udałoby się nam zrobić takie w domu?

Mundek odparł, że doskonale ją pamięta i spisze ją mamie na kartce. A potem cała trójka zamilkła i przekroczyła próg wawelskiej katedry, której mury chronią do dziś liczne grobowce polskich władców. Najpierw pani Emilia zaprowadziła Lolka do srebrzystej trumny stojącej w centrum świątyni, w której od wieków spoczywają szczątki pierwszego polskiego świętego – biskupa Stanisława ze Szczepanowa. Następnie wszyscy ruszyli w stronę grobowca aktualnego ulubieńca Lolka – wspomnianego już Władysława Jagiełły. I wtedy Mundek powiedział coś, co Lolka bardzo zdziwiło: nie byłoby wielkiego króla Jagiełły bez jego niezwykłej żony – królowej Jadwigi.

– Tej od cukierków? – chciał się upewnić najmłodszy Wojtyła.

– Tak – odparł Mundek, następnie chwycił brata za rękę i zaprowadził pod boczny ołtarz, w którego centrum widniał duży, czarny krzyż z czarną postacią Chrystusa. – Ten krzyż nazywany jest Krzyżem Jadwigi, bo właśnie z niego Chrystus przemówił kiedyś do młodziutkiej królowej.

Lolek zamienił się w słuch.

– Jadwiga urodziła się na Węgrzech. Była wnuczką króla Kazimierza Wielkiego i kiedy została polską królową, miała 12 lat, więc była tylko 4 lata starsza od ciebie. Miała już narzeczonego, austriackiego księcia Wilhelma, za którego bardzo chciała wyjść za mąż, a on bardzo chciał pojąć ją za żonę. Niestety, w tamtym czasie Polskę wciąż najeżdżali Krzyżacy, odbierając Polakom kolejne ich ziemie. Jadwiga potrzebowała więc męża, który zdołałby przegonić Krzyżaków na dobre. Jej austriacki narzeczony nie był do tego zdolny, ale pewien książę z Litwy, który nazywał się Jagiełło i był gotów Jadwigę poślubić, mógł temu zadaniu sprostać. Jadwiga go nie chciała, bo był od niej dużo starszy, poza tym nie był chrześcijaninem. Polscy wielmoże postanowili więc wygonić Wilhelma z Polski i zmusić Jadwigę do poślubienia Jagiełły. Kiedy Wilhelm został wygnany, młodziutka, zrozpaczona Jadwiga modliła się w tej katedrze, pod tym właśnie krzyżem, prosząc, by Pan Jezus podpowiedział jej, co robić. I wtedy usłyszała, jak Chrystus mówi do niej z krzyża: Jadwigo, ratuj Litwę!

– Dlaczego miałaby ratować Litwę? Przecież to nie był jej kraj – słusznie zauważył Lolek.

– Na Litwie nikt nie słyszał o Panu Jezusie, nikt nie znał Ewangelii. Jagiełło obiecał, że jeśli Jadwiga zgodzi się za niego wyjść, to on, a wraz z nim wszyscy jego poddani przyjmą chrzest i zostaną chrześcijanami. Wtedy Jadwiga się zgodziła. Wyszła za Jagiełłę i była z nim bardzo szczęśliwa. Poza tym była uwielbiana przez swych poddanych z powodu swej ogromnej dobroci. Bez żalu rozdawała swoje klejnoty i wspaniałe szaty biednym, budowała szpitale, troszczyła się o sieroty, dbała o to, by król nie wdawał się w wojny, bo wiedziała, że w czasie wojny mnóstwo ludzi zginie i straci swoich najbliższych. Bardzo wiele czasu spędzała na modlitwie, podobnie jak święty królewicz Kazimierz, o którym już wcześniej Ci opowiadałem. Gdyby Jadwiga nie zgodziła się wyjść za Jagiełłę, nie wiadomo, co stałoby się z Polską, ani co stałoby się z Litwą. Podobno kiedy król Jagiełło wyruszył, by stoczyć z Krzyżakami bitwę pod Grunwaldem, wziął ze sobą portret Jadwigi. To znaczy obraz Matki Bożej, do którego pozowała Jadwiga. Tak więc Maryja z tego obrazu miała jej twarz. Królowa zmarła bardzo młodo, niemal równocześnie ze swą nowo narodzoną córeczką. Nie doczekała zwycięstwa nad Krzyżakami.

– To była naprawdę święta królowa! – stwierdził z zachwytem Lolek, a jego niebieskie oczy zalśniły z owego zachwytu niczym złoto królewskiej korony, które akurat zetknęło się ze słońcem.

– To prawda – przytaknęła synkowi pani Emilia Wojtyłowa. – I w dodatku Jadwiga jest przykładem na to, mój mały, że aby być wielkim świętym, wcale nie trzeba być kanonizowanym, tak jak choćby królewicz Kazimierz czy biskup Stanisław. Jadwiga nigdy nie została wyniesiona na ołtarze, a mimo tego, ponad pięćset lat po jej śmierci, Polacy wciąż mówią o jej ogromnej wierze, złotym sercu i wielkiej mądrości.

– Zaraz, zaraz… – błyszczące oczy Lolka nagle straciły swój blask, a jego brwi zmarszczyły się dość groźnie. – Czy ja dobrze rozumiem? Królowa Jadwiga nie została nigdy ogłoszona świętą? Jak to możliwe?

– I tak od wieków jest traktowana jak święta, więc co to za różnica? – nie widział problemu Mundek.

Lolek tymczasem spoważniał nie na żarty.

– To niedopuszczalne! – zawołał z oburzeniem, stojąc pod legendarnym Krzyżem Jadwigi.

– Zachowuj się grzecznie, synku! – skarciła go szeptem mama. – Jesteśmy w kościele!

– I to w jakim! – dodał wesoło Mundek.

– Jak będę duży – Lolek najwyraźniej nie dosłyszał upomnienia matki, bo wyraził się jeszcze głośniej i jeszcze dobitniej – sam zadbam o to, by Jadwiga została wyniesiona na ołtarze!

– To musiałbyś chyba najpierw zostać papieżem – starszy brat uwielbiał droczyć się z młodszym.

– To zostanę, jak będzie trzeba! – rzucił Mundkowi w twarz tonem nieznoszącym sprzeciwu.

I wtedy właśnie zarówno pani Emilia, jak i jej starszy syn, choć znajdowali się w miejscu, w którym należało zachowywać się poważnie, nie zdołali się opanować i roześmiali się głośno.

– Co to za śmiechy? Jak wy się zachowujecie w katedrze królewskiej? – najmłodszy Wojtyła zagrzmiał groźniej niż burza z piorunami.

– Och, braciszku… – chichotał Mundek – założę się, że śmieją się razem z nami w tej chwili wszyscy spoczywający tu królowie, a nawet i sam biskup Stanisław! O Jadwidze nie wspominając!

Ale królowie się nie śmiali. Nie śmiali się również Jadwiga ani św. Stanisław. Oni już wiedzieli, że słowa, które wydawały się przezabawne pani Wojtyłowej i Mundkowi, spełnią się niczym proroctwo. Pięćdziesiąt lat później Lolek został bowiem papieżem, przyjął imię Jan Paweł II i wkrótce potem wyniósł Jadwigę na ołtarze.

– No dobrze, Wasza Świątobliwość, dość tej zabawy! – Mundek poklepał brata po plecach. – Wracamy do domu, ciocia już pewnie czeka z obiadem!

– To może kupimy po drodze kilka lasek cynamonu i spróbujemy po obiedzie zrobić cukierki królowej Jadwigi, skoro znasz na nie przepis? – zasugerował Lolek.

– Sądzisz, że jeśli będziemy jeść te same cukierki co święta królowa, to staniemy się święci jak ona? – zapytał, a w jego oczach jak zwykle zamigotały figlarne ogniki.

– Ty na pewno nie! – odciął się młodszy brat z lisim uśmieszkiem. – Ale ja, kto wie?

Koniec

Tagi:
Jan Paweł II

Reklama

Włochy: na Gran Sasso upamiętniono pierwszą wizytę Karola Wojtyły

2019-08-17 16:30

vaticannews.va / Fonte Cerreto (KAI)

Gran Sasso to najwyższy masyw włoskich Apeninów. Uważany również przez Włochów za ukochane góry Jana Pawła II, ponieważ najbardziej przypominały mu Tatry. To tam Papież Polak wymykał się z Watykanu, by pooddychać górskim powietrzem.

wikipedia.org

Dziś u podnóża Gran Sasso w stacji turystycznej Fonte Cerreto odsłonięto tablicę upamiętniającą prawdopodobnie pierwszą wizytę Karola Wojtyły w tym miejscu, jeszcze w roku 1962, kiedy był biskupem pomocniczym w Krakowie.

O tym jak zrodził się ten pomysł mówi ks. Paweł Ptasznik, szef sekcji polsko-słowiańskiej w Sekretariacie Stanu.

- Ojciec Święty był tutaj w 1962 r. podczas pierwszej sesji Soboru Watykańskiego II. Towarzyszyli mu wtedy dwaj księża krakowscy, przebywający wówczas w Rzymie, Tadeusz Pieronek i Alojzy Cader – opowiada ks. Ptasznik. – Ks. Pieronek wykonał wtedy zdjęcie, które mieszkańcy tej miejscowości odkryli niedawno przez przypadek w Internecie i zobaczyli, że to miejsce przez lata właściwie w ogóle się nie zmieniło. Dlatego chcieli upamiętnić ten pobyt Karola Wojtyły w ich miejscowości tablicą, która dzisiaj została odsłonięta.

W sanktuarium Jana Pawła II u podnóża Gran Sasso ks. Ptasznik odprawił również Mszę za duszę śp. bp. Tadeusza Pieronka.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Nowy blask Pana Jezusa

2019-08-21 11:25

Łukasz Krzysztofka
Edycja warszawska 34/2019, str. 4

Jest nie tylko wyjątkowym zabytkiem, ale przede wszystkim obiektem otaczanym kultem wiernych. Cudowny krucyfiks z warszawskiej archikatedry właśnie poddawany jest konserwacji

Łukasz Krzysztofka
Każdy odwiedzający Muzeum AW może podpatrywać przez szybę, jak przebiega konserwacja

Prace w Muzeum Archidiecezji Warszawskiej potrwają do końca października. Każdy odwiedzający Muzeum może podpatrywać przez szybę, jak przebiega konserwacja. A w kaplicy Baryczków w archikatedrze, w miejscu, gdzie znajdował się krucyfiks, obecnie oglądać można jego wierną kopię w postaci dużego cyfrowego zdjęcia.

W Warszawie już prawie pięćset lat

Rzeźba przestawiająca Chrystusa Ukrzyżowanego wykonana została z drewna w pierwszych dekadach XVI wieku w Norymberdze. Do Warszawy trafiła w 1525 r. za sprawą kupca i radcy miejskiego Jerzego Baryczki. Gdy w 1602 r., podczas huraganu, zawaliła się wieża kolegiaty, niszcząc sklepienia i wiele obiektów wyposażenia kościelnego, wizerunek Chrystusa pozostał nienaruszony. Wówczas uznano zdarzenie to za cud.

Z krucyfiksem związana jest znana legenda, która mówi, że wkrótce po umieszczeniu krzyża w katedrze na rzeźbie zaczęły rosnąć włosy. Gdy urosły tak, że zasłoniły twarz Chrystusowi, postanowiono je przystrzyc. A ponieważ wciąż odrastały, obcinały je co roku w Wielki Piątek cnotliwe panny. Obcięte włosy miały mieć moc leczniczą. Lecz gdy postrzyżyn dokonała prawnuczka Baryczki, która popełniła grzech cudzołóstwa włosy przestały rosnąć. – Włosy na rzeźbie Jezusa nie są włosami ludzkimi, tylko zostały dodane przypuszczalnie po zakończeniu wojny, ponieważ zapewne spaliły się w czasie pożaru. Prawdopodobnie są to włosie końskie. Niestety, w tamtych czasach nie było żadnej dostępności do peruk – rozwiewa legendę prof. Maria Lubryczyńska z Wydziału Konserwacji Dzieł Sztuki Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie.

W czasie Powstania Warszawskiego katedra została niemal doszczętnie zburzona przez hitlerowców. Walące się mury pogrzebały większość pomników nagrobnych i epitafiów. Kaplica z krucyfiksem ocalała od zniszczenia. 16 sierpnia 1944 r. krzyż został wyniesiony z katedry przez kapelana AK ks. Wacława Karłowicza. – To jak został uratowany krucyfiks, uznajemy za cudowne wydarzenie w aspekcie naszej wiary. Ślady tych doświadczeń powstańczych na krucyfiksie są bardzo widoczne. Tak jak cierpiała Warszawa i jej mieszkańcy w czasie powstania, tak również cierpiał Chrystus, który później wrócił do katedry – zauważa ks. prał. Bogdan Bartołd, proboszcz archikatedry.

Niezbędna konserwacja

Po zakończeniu wojny krucyfiks został umieszczony w obecnym kościele seminaryjnym. Trzy lata później był uroczyście przeniesiony do dźwiganej z ruin katedry. Towarzyszyło temu wielkie zainteresowanie, były tłumy wiernych. – Szczycimy się tym, że przy tym cudownym krucyfiksie modlili się w czasie I pielgrzymki do Polski i podczas kolejnych św. Jan Paweł II, potem w 2006 r. również papież Benedykt XVI – podkreśla ks. Bartołd.

Ostatnia konserwacja krucyfiksu miała miejsce w 1958 r. Utrwalono wtedy m.in. odpadającą polichromię i odkażono ją środkami owadobójczymi, usunięto brud i ślady opalenizny, uzupełniono złoto na perizonium oraz włosy w peruce. Pokryto także pastą woskowo-żywiczną całą figurę i wypolerowano. Krucyfiks nie był dotąd przedmiotem badań naukowych. Jest na terenie Polski jednym z nielicznych cennych zabytków sakralnych dotąd nieopracowanych. Wymaga podjęcia prac konserwatorskich. – Na uszach Chrystusa widoczne są ślady nadpalenia polichromii i obecnie jest ona ciemno brązowa. Zły stan zachowania włosów nie pozwala na ich regenerację. Konieczne będzie wykonanie nowej peruki – mówi prof. Lubryczyńska.

Zdjęcie rzeźby z krzyża pozwoliło też na ocenę stanu zachowania polichromii na szyi i ramionach Chrystusa. Okazało się, że zniszczenia, a zwłaszcza nadpalenia powierzchni są bardzo rozległe. Przed przystąpieniem do konserwacji wykonane będą badania specjalistyczne, m.in. fotografie w świetle rozproszonym i podczerwieni, rentgenogramy, badania mikroskopowe i mikrotechniczne. Po zakończeniu prac konserwatorskich, przed uroczystym przeniesieniem krucyfiksu do archikatedry, będzie można podziwiać go przez pewien czas w Muzeum Archidiecezji Warszawskiej.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

W obronie naszej Matki i Królowej

2019-08-25 21:16

Magda Nowak

W wigilię uroczystości Najświętszej Maryi Panny Częstochowskiej, 25 sierpnia głównymi ulicami miasta przechodzi procesja maryjna na Jasną Górę z udziałem duchowieństwa, mieszkańców Częstochowy i pielgrzymów z terenu archidiecezji. Tradycyjnie procesję poprzedzają nieszpory odprawiane w archikatedrze.

M. Sztajner/Niedziela

– Poprzez macierzyńską obecność Maryi Kościół nabiera szczególnej pewności, że żyje życiem Chrystusa Zbawiciela, że żyje tajemnicą odkupienia i uzyskuje także tę jakby doświadczalną pewność, że jest po prostu domem każdego człowieka – mówił podczas nieszporów abp Wacław Depo, metropolita częstochowski. Wskazał również na Maryję jako na znak nadziei, Ona jest Tą, która zachęca by mieć odwagę uwierzyć na nowo Bogu i śmiało spojrzeć w oczy Chrystusa. – Pragniemy w tej właśnie modlitwie i w naszej procesji, która jest zawsze rodzajem świadectwa, podziękować Bogu za dar Matki.

Zobacz zdjęcia: Procesja z Obrazem Matki Bożej z Archikatedry Częstochowskiej na Jasną Górę

Pragniemy prosić Go, aby postawił Maryję na naszej drodze jako światło, które pomaga nam, abyśmy my stali się światłem dla tych, którzy jeszcze trwają w ciemnościach grzechu – podsumował.

W procesji pod przewodnictwem metropolity częstochowskiego abpa Wacława Depo, uczestniczyli kapłani: z biskupem seniorem Antonim Długoszem, biskupem pomocniczym Andrzejem Przybylskim, kapitułą Bazyliki Archikatedralnej; osoby życia konsekrowanego, duża rzesza wiernych, członkowie ruchów i bractw archidiecezji, klerycy Wyższego Seminarium Duchownego w Częstochowie oraz pielgrzymi.

Uwieńczeniem modlitwy była Msza św. celebrowana na jasnogórskim Szczycie, będąca jednocześnie ostatnią nowennową Eucharystią przed jutrzejszą uroczystością. Kazanie do zebranych wygłosił bp diecezji sosnowieckiej Grzegorz Kaszak. Słowa rozważania skupił na trwających w Polsce aktach profanacji wizerunku Matki Bożej. – W trosce o szacunek dla naszej Królowej i o dobrobyt naszej ukochanej ojczyzny nie możemy milczeć, tylko na różne sposoby musimy wyrazić swój sprzeciw przeciwko tym skandalicznym zachowaniom oraz podejmować czyny pokutne, by zadośćuczynić Panu Bogu za bluźnierstwa wobec Maryi i Jego osoby – mówił.

– Pytamy autorów i uczestników ataków na Przenajświętszą Panią: Cóż złego zrobiła wam Maryja? Za co Ją tak straszliwie obrażacie? To nas bardzo boli. Maryja jest Matką Boga i naszą Matką, którą bardzo szanujemy i kochamy. Tymi haniebnymi czynami obrażacie także nasze uczucia religijne. Dlatego nie ma i nigdy nie będzie naszego przyzwolenia na takie niedopuszczalne zachowanie – zaznaczył abp Grzegorz Kaszak.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem