Reklama

Wiara

WIELKI PONIEDZIAŁEK A.D. 2026

W świecie biblijnym namaszczenie było znakiem gościnności i czci

[ TEMATY ]

Ks. Krzysztof Młotek

Glossa Marginalia

Grażyna Kołek

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Iz 42,1-7 <- KLIKNIJ

Iz 42,1-7 otwiera pierwszą pieśń o Słudze Pana. Tekst pochodzi z części Izajasza związanej z wygnaniem babilońskim i z obietnicą odnowy. Sługa (ʿeḇeḏ) zostaje ukazany jako wybrany, w którym Bóg ma upodobanie. Duch (rûaḥ) spoczywa na nim, więc misja ma źródło w Bogu. Zadanie brzmi: przynieść narodom mišpāt. To słowo oznacza sprawiedliwy wyrok i porządek życia, w którym najsłabszy nie ginie. Sługa nie zdobywa posłuchu krzykiem. Wchodzi w przestrzeń ludzkiej kruchości. „Trzcina nadłamana” była materiałem kruchym. Służyła jako miara, flet i przyrząd do pisania, a uszkodzona traciła wartość. „Knot o nikłym płomyku” to lniany knot oliwnej lampy, który dymi i gaśnie. Oba obrazy mówią o człowieku zranionym i o wspólnocie bliskiej zgaśnięcia. Bóg zapowiada, że Sługa nie dopełni zniszczenia. Podtrzyma resztkę życia i doprowadzi do prawdy. Potem Bóg mówi: powołałem cię w sprawiedliwości, ująłem cię za rękę, ustanowiłem cię jako berît dla ludu i jako światło dla narodów. Celem jest: otworzyć oczy niewidomym, wyprowadzić więźniów z zamknięcia. W tle stoi doświadczenie wygnania i utraty wolności. Hieronim zauważa, że Mateusz cytuje tę pieśń inaczej niż Septuaginta i tłumaczy to sięgnięciem po sens hebrajskiego tekstu. Wskazuje, że w przekładzie greckim pojawiają się „Jakub” i „Izrael”, których w hebrajskim Iz 42,1 nie ma. Teodoret z Cyru łączy tytuł „sługa” z człowieczeństwem Chrystusa i wyjaśnia, że „otrzymanie Ducha” ukazuje Go jako wzór dla wierzących. W jego komentarzu łagodność Sługi widać w słowach Jezusa wypowiedzianych po policzku: wskazanie prawdy bez odwetu.

J 12,1-11 <- KLIKNIJ

Jan umieszcza ucztę w Betanii sześć dni przed Paschą, tuż po wskrzeszeniu Łazarza. Betania leży blisko Jerozolimy, więc napięcie rośnie na progu święta. Łazarz siedzi przy stole. Marta usługuje. Ten szczegół działa jak świadek faktu. Augustyn podkreśla, że Łazarz je i rozmawia, aby nikt nie tłumaczył cudu złudzeniem. Maria bierze funt olejku z czystego nardu (nardos pistikēs). Grecka litra oznacza rzymski funt, około 327 g, więc ilość jest wielka i kosztowna. Wartość pada w rozmowie: „trzysta denarów”, czyli blisko trzysta dniówek. Tak wycenia to Judasz, a denar był zwyczajową zapłatą za dzień pracy. W świecie biblijnym namaszczenie było znakiem gościnności i czci. W synoptykach pojawia się namaszczenie głowy w Betanii, u Jana stóp. Stopy zwykle obmywano wodą. Olejek na stopach i włosy użyte do wytarcia mówią o uniżeniu i o oddaniu. Jan dopowiada, że dom napełnia się wonią olejku. Obraz zostaje wpisany w czas męki. Jezus nazywa ten gest przygotowaniem do pogrzebu. W tekście greckim brzmienie pozwala rozumieć to także jako obronę zamiaru Marii. Zachowała olejek na dzień pogrzebu. W czwartej Ewangelii pochówek pojawia się także w J 19,39, gdzie Nikodem przynosi wielką ilość wonności. Wchodzi w to komentarz Judasza o ubogich. Ewangelista odsłania motyw: Judasz kradnie z trzosu. Jan nazywa go słowem glōssokomon, które oznaczało pojemnik, a pierwotnie futerał na stroiki instrumentów. Zdanie Jezusa o ubogich brzmi jak przypomnienie z Pwt 15,11 o stałej obecności biedy i o trwałym obowiązku otwartej dłoni. Chryzostom zauważa, że Maria kieruje cześć ku Jezusowi samemu i podchodzi do Niego jak do Boga. W tej samej homilii wskazuje, że Jezus nie demaskuje Judasza publicznie, choć zna jego czyny, i w ten sposób odsłania cierpliwość wobec człowieka wikłającego się w chciwość. Augustyn zatrzymuje się przy słowie „pistikēs”. Widzi w nim aluzję do pistis, czyli wiary, i łączy wonność z życiem prawym. Włosy Marii tłumaczy jako to, co zbywa, a co może zostać przeznaczone dla potrzebujących, już bez maski obłudnej troski. Na końcu pojawia się decyzja arcykapłanów. Planują śmierć Łazarza, bo jego obecność prowadzi wielu do wiary w Jezusa. Augustyn opisuje ten zamiar jako „oślepłą wściekłość” i przypomina, że Ten sam Pan, który wskrzesza zmarłych, wskrzesza także zabitych.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2026-02-14 14:31

Ocena: +94 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Modlitwa nie ucieka od odpowiedzialności; przygotowuje do czynu

[ TEMATY ]

Ks. Krzysztof Młotek

Glossa Marginalia

Karol Porwich/Niedziela

Tekst pochodzi z greckich partii Księgi Estery. W tekście hebrajskim księga nie wymienia ani razu imienia Boga, a modlitwy Estery i Mardocheusza pojawiają się w tradycji greckiej. Dlatego w Biblii Tysiąclecia wersy oznaczono literami przy numerach, jak 17k. Sceneria to Suza i dwór perski. W tle stoi prawo dworskie, które czyni wejście do króla bez wezwania wydarzeniem granicznym. Estera stoi na progu takiego wejścia, a modlitwa odsłania jej bezbronność. Zdanie o niebezpieczeństwie „w mojej ręce” podkreśla ciężar decyzji i odpowiedzialności. Pada wyznanie: „Ty jesteś jedyny”. Brzmi ono w pałacu świata, który zna wielu bogów i wielu panów. Królowa nazywa Boga „Królem” i „Władcą nad władcami”. Tytuły ustawiają właściwą hierarchię. Estera mówi o sobie: „samotna” i „opuszczona”. Władza i bliskość pałacu nie dają oparcia. Pamięć o Bożym wyborze Izraela i o wierności obietnicom staje się dla niej językiem nadziei. W samym środku pada prośba: „daj się rozpoznać w chwili naszego udręczenia”. To modlitwa o obecność, która daje odwagę do wejścia w ciemność. Prośba dotyczy odwagi oraz mowy. Brzmi jak modlitwa kogoś posłanego. Z Biblii znane są podobne obrazy. Mojżesz słyszy obietnicę obecności w ustach, a Jeremiasz doświadcza dotknięcia ust. Estera prosi o słowa, które rozbroją gniew monarchy. Obraz „lwa” nazywa zagrożenie po imieniu. Modlitwa nie ucieka od odpowiedzialności; przygotowuje do czynu. Św. Ambroży w „De officiis” stawia Esterę obok biblijnych wzorów odwagi. Pokazuje królową, która naraża życie, aby ocalić swój lud. W jego ujęciu ryzyko ma kształt cnoty i troski o innych.
CZYTAJ DALEJ

Włochy: Służby medyczne w Modenie: ranna Polka w poważnym, ale stabilnym stanie

2026-05-18 13:09

[ TEMATY ]

wypadek

Włochy

PAP/EPA

Polka, która została ranna w Modenie na północy Włoch, gdzie w sobotę rozpędzony samochód wjechał w grupę przechodniów, jest nadal w poważnym, ale stabilnym stanie - poinformowały służby medyczne w opublikowanym w poniedziałek komunikacie. Pięć osób nadal przebywa w szpitalach.

W sobotę po południu samochód jadący z prędkością około 100 km/godz. uderzył w grupę przechodniów w centrum Modeny w regionie Emilia-Romania. Obrażenia odniosło osiem osób, wśród nich Polka mieszkająca w pobliskiej miejscowości. Za kierownicą siedział 31-letni obywatel Włoch pochodzenia marokańskiego, który został aresztowany.
CZYTAJ DALEJ

Przewodniczący episkopatu Kuby: nasz kraj cierpi, to najtrudniejszy moment w historii

2026-05-19 09:19

[ TEMATY ]

Przewodniczący episkopatu Kuby

kraj cierpi

najtrudniejszy moment

Vatican Media

„Wszystko sprowadza się do walki o przetrwanie. Teraźniejszość jest niepewna, a przyszłość całkowicie nieznana” - mówi bp Marcelo Arturo González Amador. Przewodniczący Konferencji Episkopatu Kuby wskazuje, że parafie w całym kraju „codziennie stykają się z rozpaczą” ludzi, którzy nie wiedzą, jak przeżyć kolejny dzień. „Kuba cierpi. To najsmutniejszy i najtrudniejszy moment, jaki pamiętam w historii mojego narodu” - wyznaje kubański hierarcha.

To maleńkie państwo wyspiarskie przeżywa ogromny kryzys humanitarny. Brakuje ponad 90 proc. leków i środków medycznych, a chorzy skazani są na zakupy na czarnym rynku. Podobna sytuacji dotyczy żywności i środków higienicznych. W wyniku wstrzymania dostaw ropy naftowej, Kuba przeżywa również poważny kryzys energetyczny, przejawiający się m.in. częstymi i wielogodzinnymi przerwami w dostawach prądu, ceny paliw osiągnęły niespotykany poziom.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję