Reklama

Historia

Ubeckie teczki lubuskich Żołnierzy Niezłomnych

Już po raz piąty 1 marca będziemy obchodzili Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych. Z tej okazji w wielu kościołach naszej diecezji zostaną odprawione w ich intencji Msze św., w których obok żyjących Żołnierzy Niezłomnych wezmą udział również młodzi, członkowie organizacji patriotycznych, wychowawczych oraz wojsko. Pod pomnikami i tablicami na cmentarzach, gdzie spoczywają Niezłomni, odbędą się apele pamięci i spotkania, zostaną złożone kwiaty i zapalone znicze

Niedziela zielonogórsko-gorzowska 9/2016, str. 4-5

[ TEMATY ]

żołnierze wyklęci

Ze zbiorów IPN Poznań

Por. Henryk Maj "Cortez"

Żary oddadzą cześć Żołnierzom Wyklętym odsłonięciem pomnika. W Zielonej Górze miejskie uroczystości połączono z peregrynacją znaków Światowych Dni Młodzieży.

Ważne słowa

Bóg, Honor, Ojczyzna – dewiza Wojska Polskiego, stanowiąca idealistyczne ujęcie wierności państwu, stała się dla mnie tematem przewodnim cyklu felietonów historycznych, poświęconych lubuskim Żołnierzom Niezłomnym, którzy swoje życie oddali Ojczyźnie. Od prawie trzech lat ukazuje się on na łamach „Aspektów”. Po analizie badawczej wielu tysięcy stron najróżniejszych dokumentów (IPN), stanowiących dla mnie główne źródło poznania tragicznych losów, utwierdziłem się w przekonaniu, że nie była ona dla nich pustym hasłem. Symbolika tej dewizy, obowiązującej w Polskich Siłach Zbrojnych na Zachodzie na mocy dekretu Prezydenta Rzeczpospolitej z 15 października 1943 r., w przypadku dziejów walki i męczeństwa Żołnierzy Niezłomnych, nabrała niepowtarzalnego znaczenia. Stała się ona mitem, legendą, budującą naszą współczesną tożsamość. Żołnierze ci swoje życie złożyli na świętym ołtarzu Ojczyzny w wymiarze, jakiego dotychczas nie znała nasza historia. Dlatego po latach kłamstwa i wrogiej propagandy dziś potrzebujemy rzetelnej prawdy na temat ich bohaterskiej postawy. Należy szukać wszelkich śladów, dowodów, prowadzić badania, aby do naszej zbiorowej świadomości wprowadzić jak najszerszą wiedzę historyczną.

Badania

Staram się wnikliwie i obiektywnie poddawać historycznym badaniom dokumenty śledztw prowadzonych przez funkcjonariuszy powiatowych i wojewódzkich urzędów bezpieczeństwa publicznego i prokuratury wojskowej oraz protokoły rozpraw wojskowych sądów rejonowych z Poznania, Wrocławia i Zielonej Góry. Zdaję sobie sprawę, że zostały one stworzone na potrzeby totalitarnego, niedemokratycznego państwa, całkowicie pozbawionego suwerenności. Dokumenty te miały jedynie sprawiać pozory uczciwych śledztw oraz sprawiedliwych procesów. Dlatego bardzo skomplikowane i w dużym stopniu ograniczone jest w tym przypadku dochodzenie do prawdy historycznej. Jednakże nie jest to wykluczone, ponieważ pojawiają się czasami dość przypadkowe informacje, które w zestawieniu z innymi, z innych źródeł, rzucają zupełnie nowe światło na sprawę, a oskarżonych ukazują jako bohaterów i ludzi honoru – np. Alojzy Piaskowski, jeden z założycieli Konspiracyjnego Związku Harcerstwa Polskiego w Nowej Soli, skarżony o zabójstwo funkcjonariusza UB, czy też sierżant Roman Szczur – skazany na karę śmierci za napad na bank w Nowej Soli, a w rzeczywistości zasłużony dowódca oddziału, który zasłynął z brawurowych akcji uwalniania więźniów politycznych.

Reklama

Opis teczki

Co znajdujemy w ubeckich teczkach? Tekturową okładkę z tytułem i numerem (np. Sr 444/48. „Akta w sprawie przeciwko Świrskiemu Kazimierzowi i towarzyszom”), artykuł i paragraf określający rodzaj przestępstwa, kartkę z inicjałami „K.S.” (kara śmierci), daty powstania pierwszego i ostatniego dokumentu. Zaczynamy lekturę od zgłoszenia konkretnego przestępstwa w postaci notatki służbowej, sporządzonej przez milicjanta, np. dotyczącej znalezienia zwłok albo informacji o napadzie na spółdzielnię rolniczą, młyn państwowy itp. Sprawa jest następnie przekazywana do Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w formie meldunku służbowego podpisanego prze komendanta posterunku MO. I od tej chwili już mamy do czynienia przede wszystkim z dokumentami UB. W pierwszej kolejności są to przesłuchania świadków, następnie nakazy rewizji w mieszkaniach podejrzanych, często wielokrotne. W ich trakcie są znajdowane i rekwirowane przede wszystkim: broń, amunicja, rzeczy z napadów, pieniądze i różne przedmioty osobiste. Zawsze rewizje odbywały się w obecności jednego albo dwóch świadków. Sporządzano z ich przebiegu protokoły podobnie jak protokoły z oględzin broni czy oceny ich stanu technicznego pod kątem możliwości jej użycia. Można się w nich natknąć na jednoznaczne sformułowanie, że właściciel broni zastrzelił z niej ofiarę. W dalszej kolejności znajdujemy podpisany przez komendanta PUBP nakaz tymczasowego aresztowania podejrzanego z podaniem zarzucanego mu czynu i paragrafu, jaki przekroczył. Kolejne obszerne dokumenty to przesłuchania podejrzanego i ich przebieg, podpisane przez oficera śledczego i protokolanta. Na każdej stronie protokołu widnieje podpis przesłuchiwanego, nie zawsze jest on wyraźny i pisany pewną ręką. W trakcie wielokrotnych i wielogodzinnych przesłuchań padają konkretne pytania ze strony śledczego, na które uzyskuje on prawie zawsze wyczerpujące odpowiedzi, takie, jakich oczekiwał. Odnosi się wrażenie, że są realizowane określone scenariusze. Wyjaśnienie odnajdujemy w protokołach sądowych, kiedy oskarżeni prze sądem zmieniają zeznania, twierdząc, że mówili to, co im kazano, bo byli bici. W pierwszej części akt znajdujemy także protokoły z oględzin zwłok ofiar lub dokładne opisy sekcji, sporządzone przez biegłych lekarzy. Sąd w wielu przypadkach nie brał ich pod uwagę, jeśli nie zgadzały się z wersją zabójstwa przedstawioną przez UB. Pracę śledczego kończy obszerny akt oskarżenia, w którym znajdujemy życiorys oskarżonego, opis przestępstwa, jakiego się dopuścił, z podkreśleniem postawy pełnej nienawiści do władzy ludowej. Najważniejszym źródłem badawczym jest protokół z rozprawy. Sprawia wrażenie, że był sporządzany zgodnie z jej przebiegiem. Jego wiarygodność potwierdzać miały odnotowane zmienione przez oskarżonych zeznania, jak również podany tego powód – bicie! Sąd jednak ignorował sposób wymuszania zeznań, za podstawę wyroków przyjmował ustalenia śledczych. Każda rozprawa kończy się wnioskiem prokuratora o najwyższy wymiar kary (we wszystkich badanych przeze mnie sprawach), a łagodny ze strony obrońcy. W kilku przypadkach pojawia się prośba oskarżonego o sprawiedliwy wymiar kary. W osobnym dokumencie znajduje się wyrok, w którym najpierw następuje opis oskarżenia, a dopiero potem wysokość kary, zawsze wyrok śmierci. Niektórzy oskarżeni otrzymują podwójną karę śmierci (za morderstwo, za posiadanie broni), np. Edmund Lisicki – pierwszy zamordowany przez komunistyczny wymiar sprawiedliwości w Zielonej Górze.

Dodatkowe kary

W każdym badanym przeze mnie przypadku sąd orzekał również kary dodatkowe w postaci pozbawienia praw obywatelskich i honorowych na zawsze oraz przepadek mienia. Po wydaniu wyroku śmierci sędzia miał obowiązek sporządzenia opinii na temat skazanego, która kończyła się stwierdzeniem, czy skazany zasługuje, czy nie, na akt łaski. Tylko w jednym przypadku na 55 sędzia zasugerował akt łaski, w pozostałych przypadkach sędziowie podtrzymują karę śmierci. Opinie sędziów były dołączane do wniosku o ułaskawienie, kierowanego przez skazanego lub jego obrońcę do prezydenta Bieruta. Natknąłem się również na kilka wystąpień o rewizje rozprawy do Naczelnego Sądu Wojskowego, których autorami byli obrońcy. Do momentu uzyskania odpowiedzi ze strony Bieruta lub NSW skazaniec przebywa w celi śmierci. Odpowiedź przychodziła najczęściej w formie telegramu, wówczas więźnia albo przenoszono do zwykłej celi, jeśli to było ułaskawienie (dożywocie), albo bezpośrednio przygotowywano do rozstrzelania, które następowało po kilku dniach. W większości przejrzanych przeze mnie akt zachowały się protokoły wykonania wyroków śmierci. W jednym przypadku natrafiłem na list pożegnalny do rodziny, w którym skazaniec żegna się z bliskimi i przeprasza, że naraził ich na cierpienia, odchodzi na drugi świat pogodzony i wierzy, że Bóg daruje mu jego winy (!).

W aktach straconego znajdujemy liczne dokumenty urzędowej korespondencji w jego sprawie. Zdarzają się również listy członków rodzin, którzy pytają sąd wojskowy o los swoich krewnych.

Reklama

Jako badacz dziejów lubuskich Żołnierzy Niezłomnych z „K.S.” mam wielką radość, jeśli na końcu teczki znajduję orzeczenie Sądu RP z lat 90. czy też późniejszych, stwierdzające nieważność wydanego wyroku śmierci, uwzględniającego, że oskarżony jako Żołnierz Niezłomny walczył o niepodległość państwa polskiego. Niestety, tych orzeczeń jest tylko kilka. W pozostałych przypadkach nikt o to nie zabiegał. Z takim wnioskiem mogą jedynie wystąpić do sądu Rzecznik Praw Obywatelskich, członek najbliższej rodziny lub jakaś organizacja kombatancka. Dziś sądy orzekające w tych sprawach coraz rzadziej rozstrzygają zgodnie z wolą wnioskodawców. Jako historyk uważam to za wielce niesprawiedliwe.

2016-02-25 09:59

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Wierni przysiędze

Niedziela toruńska 11/2020, str. I

[ TEMATY ]

pamięć

ojczyzna

żołnierze wyklęci

władza komunistyczna

Aleksandra Wojdyło

Łasin pamięta o Wyklętych

Mieli zostać zapomniani, ale stali się ziarnem. Wydaje ono owoce – miłości ojczyzny, pamięci o bohaterach i świadomości narodowej.

Żołnierze Wyklęci, którzy nie złożyli broni, bo byli wierni przysiędze wojskowej, którzy nie chcieli bratać się z sowietami i walczyli do końca. To oni stanęli w szeregi drugiej, powojennej konspiracji. Władza komunistyczna widziała w nich bandytów i tropiła jak wilki.

Mieli zostać zapomniani – tak sobie „życzyła” władza komunistyczna. Stali się jednak ziarnem, dzięki któremu wzrasta dobro i wydaje owoce – miłości ojczyzny, pamięci o bohaterach i świadomości narodowej, przynależności do wspólnoty oraz poczucia, że nie należy się poddawać w realizowaniu ważnych celów.

Ósmy bieg „Tropem Wilczym” z okazji 9. Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych odbył się po raz pierwszy w Łasinie. Ponad 80 osób stanęło na linii startu. Burmistrz Łasina odczytał list przewodni Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej przypominający ideę święta oraz biegu. Nowoczesny patriotyzm połączył wszystkie pokolenia. W biegu pamięci wystartowali młodzi i dorośli, uczniowie i nauczyciele, rodzice i dzieci, członkowie klubu sportowego, Klubu Historycznego im. Armii Krajowej oraz niezrzeszeni. Wszyscy dumnie prezentowali bohaterów drugiej konspiracji na swoich koszulkach. Była to także doskonała okazja do zainteresowania się życiorysami niezłomnych, którzy zapłacili życiem za marzenia o wolnej Polsce, nie dali się złamać i nie dali się zniszczyć w najtrudniejszych czasach. Na mecie uśmiechy na twarzach rozświetlały wyjątkowe medale, a organizator – Stadion Miejski – zapewnił gorący poczęstunek. Radość płynie z faktu, że pamięć o rodzinnych bohaterach wyklętych, którą kultywował przede wszystkim Klub Historyczny im. AK (m.in. przez Festiwal Piosenki i Poezji Patriotycznej, apele i wystawy okolicznościowe, dzielenie się informacjami), podejmuje teraz także środowisko sportowe.

Bóg, Honor, Ojczyzna – tego bronili do śmierci, a naszym obowiązkiem jest pamięć o nich.

Bóg, Honor, Ojczyzna – tego bronili do śmierci, a naszym obowiązkiem jest pamięć o nich. Zawołajmy ich po imieniu! Niech pamięć trwa. Nie dajmy sobie wydrzeć wartości, za które ginęli niezłomni. Mordowani w ubeckich katowniach, zakopywani w bezimiennych dołach śmierci, do dziś nie wszyscy mają swoje groby. A tych, których jeszcze nie udało się odnaleźć, prosimy – bohaterowie – dajcie się odnaleźć!

CZYTAJ DALEJ

Czy Matka Speranza przewidziała wybór Karola Wojtyły na papieża?

2020-07-01 13:16

[ TEMATY ]

błogosławieni

rafael.pl

Czy Matka Speranza, mało znana w Polsce hiszpańska mistyczka, przewidziała wybór Karola Wojtyły na papieża? Czy 13 maja 1981 roku pomogła ocalić Jana Pawła II?

Czy to ona przyczyniła się do wyniesienia na ołtarze siostry Faustyny Kowalskiej?

Czy wyprosiła dla poległych pod Monte Cassino polskich żołnierzy łaskę nieba?

Czy wreszcie to prawda, że ta niepozorna, skromna i zawsze uśmiechnięta zakonnica posiadała dar bilokacji, stygmatów, wglądu w ludzkie serca i kontaktu z duszami czyśćcowymi?

Na te intrygujące pytania twierdząco – bez cienia wahania – odpowiada biograf bł. Speranzy Jose Maria Zavala, znany już w Polsce dzięki wyreżyserowanemu przez siebie filmowi „Tajemnica ojca Pio”.

Matka Speranza pochodziła z Hiszpanii, ale większość życia spędziła we Włoszech. Dziełem jej życia było głoszenie orędzia Bożego Miłosierdzia. Założyła Zgromadzenia Sióstr i Synów Miłości Miłosiernej oraz doprowadziła do powstania Sanktuarium Miłości Miłosiernej w Collevalenzie. Ale to, co czyni ją wyjątkową, są liczne dary mistyczne, które otrzymała od Boga. Dość powiedzieć, że przyjaźniła się z Ojcem Pio, tyle że ich spotkania odbywały się... dzięki darowi bilokacji obydwojga mistyków.

W 1964 roku doszło do spotkania Matki Speranzy z Karolem Wojtyłą. Był to czas, gdy biskup z Krakowa zmagał się z odmową Świętego Oficjum co do uznania zgodności z nauką Kościoła „Dzienniczka” siostry Faustyny i rozpoczęcia procesu beatyfikacyjnego tej krakowskiej zakonnicy. Ale Matka Speranza, dzięki mistycznym darom, wiedziała więcej. Wskazała przyszłemu papieżowi, by jeszcze raz przyjrzano się tłumaczeniu „Dzienniczka”, sugerując, że wkradły się tam błędy. Biskup Wojtyła skorzystał z rad zakonnicy. Jak się okazało, to był przełom w zatwierdzeniu „Dzienniczka” i rozpoczęciu procesu beatyfikacyjnego siostry Faustyny.Kilka miesięcy po tym spotkaniu Matka Speranza wyraziła przekonanie, że krakowski biskup wróci do Collevalenzy jako... papież.

U Matki Speranzy bywał też kard. Wyszyński. W 1963 roku ofiarował jej obrazek Matki Bożej Częstochowskiej, który już na zawsze zawisł na ścianie jej celi.

13 maja 1981 roku już o drugiej w nocy Matka Speranza doznała potężnego ataku bólu połączonego z silnym krwotokiem. Maria Isabel Matazarro, dokumentalistka twierdzi, że : „Nie ma wątpliwości, że Matka Speranza wiedziała wcześniej, co się wydarzy i że Jan Paweł II po zamachu straci mnóstwo krwi, co zagrozi jego życiu. Mistyczka przyjęła zatem tę formę cierpienia, ofiarowując je w intencji uratowania Ojca Świętego. Wydaje się, że sam papież również wiedział, co w dniu zamachu wydarzyło się w Collevalenzie. Na miejsce swojego dziękczynienia Bogu po uratowaniu życia wybrał bowiem właśnie Sanktuarium Miłości Miłosiernej, gdzie spotkał po raz drugi Matkę Speranzę.”

Matka Speranza zmarła 8 lutego 1983 roku. Jeszcze za pontyfikatu Jana Pawła II rozpoczął się proces wyniesienia jej na ołtarze. Błogosławioną została ogłoszona w 2014 roku. Świadectwa tysięcy cudów wypraszanych przez nią tak za życia, jak i po jej śmierci sprawiają, że rzesze wiernych otaczają błogosławioną szczególną miłością i za jej pośrednictwem szturmują niebo. Także wielu Polaków otacza niezwykłym kultem błogosławioną Speranzę, jak również pielgrzymuje do sanktuarium i cudownego źródełka w Collevalenzie, zwanym przez pielgrzymów „małym Lourdes”.

Pełna biografia bł. Matki Speranzy właśnie ukazała się w Polsce nakładem Domu Wydawniczego „Rafael”, pod patronatem "Niedzieli". Więcej: Zobacz

CZYTAJ DALEJ

Odpust w Lipach przypomina o wierności słowu

2020-07-02 14:30

[ TEMATY ]

diecezja toruńska

Lipy

Matka Boża Lipska

ks. Paweł Borowski

Podczas odpustu ku czci Matki Bożej Lipskiej bp Józef Szamocki przypomniał, że wszyscy jesteśmy wezwani do tego, by pomnażać chwałę Bożą w świecie, w którym żyjemy.

Zobacz zdjęcia: Odpust w Lipach przypomina o wierności słowu

Wypełnienie tej misji wiąże się z wiernością słowu danemu Chrystusowi, życiem sakramentami i słuchaniem Słowa Bożego. Tylko w ten sposób będziemy jak Maryja wskazywać ludziom na Chrystusa.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

Wspierają nas

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję