Reklama

W świecie ludzi ciszy i ciemności

2016-04-28 10:34

Rozmawiał Bogdan Nowak
Edycja szczecińsko-kamieńska (Kościół nad Odrą i Bałtykiem) 18/2016, str. 6-7

Bogdan Nowak

Redemptorysta 74-letni ojciec Cyryl Axelrod, urodzony w RPA, jest pierwszym na świecie głuchoniewidomym kapłanem katolickim. Służy jako duszpasterz ludzi ciszy i ciemności w Wielkiej Brytanii.

Wielu uważa, że głuchoniewidomemu nie można pomóc, bo skoro nie widzi i nie słyszy, to jak może się zintegrować z miejscową społecznością. Jest to efekt, iż wiedza na temat głuchoślepoty jest w naszym kraju bardzo uboga. Trudno się temu dziwić, skoro głuchoniewidomi są rozproszeni przestrzennie, a nierzadko też wstydzą się swojej niepełnosprawności. W Polsce mamy około ośmiu tysięcy głuchoniewidomych, czyli osób, które wskutek jednoczesnego poważnego uszkodzenia wzroku i słuchu napotyka trudności odmienne od spowodowanych wyłącznie uszkodzeniem wzroku lub słuchu, widoczne we wszelkich sferach jej funkcjonowania, zwłaszcza w komunikowaniu się, samodzielnym poruszaniu i dostępie do informacji. Im służy od ćwierć wieku Towarzystwo Pomocy Głuchoniewidomych, które ma swoje oddziały w trzynastu województwach. Także na Pomorzu Zachodnim. W Szczecinie prowadzi je bardzo aktywnie od sześciu lat Piotr Pawlak wraz z grupą specjalistów i wolontariuszy. Głuchoniewidomi w każdy piątek spotykają się w towarzystwie wolontariuszy i tłumaczy – przewodników na zajęciach klubowych. To tutaj mogą dzielić się swoimi problemami i spotykać ciekawych ludzi, uczyć się samodzielności i rozwijać swoje pasje.

Reklama

– Z głuchoniewidomymi zetknąłem się kilka lat temu w Stowarzyszeniu Pomocy w Rozwoju Społecznym i Zawodowym Osób Niepełnosprawnych w Płoni, gdzie w Warsztatach Terapii Zajęciowej prowadziłem pracownię ceramiczną – wspomina Piotr Pawlak. – Tam moim podopiecznym był artystycznie uzdolniony głuchoniewidomy Mariusz Szarkowicz, którego pasjonowała sztuka użytkowa w postaci robienia talerzy, półmisków, wazonów i świeczników. Ten rodzaj szczególnej niesprawności zachęcił mnie do zwiększenia mojej świadomości w obszarze głuchoślepoty. Wszystko po to, by móc w lepszy sposób działać na rzecz drugiego człowieka w tym wypadku m.in. dla osób z jednoczesnym uszkodzeniem wzroku i słuchu.

BOGDAN NOWAK: – Obecnie skupia się Pan na działalności w…

PIOTR PAWLAK: – …Zachodniopomorskiej Jednostki Wojewódzkiej Towarzystwa Pomocy Głuchoniewidomych. Przeszedłem odpowiednią edukację, stając się tłumaczem – przewodnikiem osoby głuchoniewidomej oraz instruktorem orientacji przestrzennej i lokomocji. Znane mi są podstawy języka migowego, a także alfabet lorma, którym posługują się osoby głuchoniewidome, wynalazcą tej metody komunikacji jest austriacki pisarz Hieronymus Lorm. Oparty jest on na systemie punktów, linii i znaków dotykowych, które umieszczone są na dłoni. Trzeba bowiem wiedzieć, że prawie 80% informacji o świecie dostarcza wzrok, a słuch tylko nieco ponad 10%. Człowiek pełnosprawny ciągle jest wzbogacany wieściami otaczającej go rzeczywistości, dzięki którym panuje nad otoczeniem, czuje się bezpiecznym i doznaje psychicznego komfortu. Uszkodzony w różnym stopniu słuch i wzrok powodują, iż głuchoniewidomy staje się coraz bardziej zależny od drugiego. Najgorzej czują się całkowicie głuchoniewidomi. Na Pomorzu Zachodnim mamy 40 osób – członków naszego Towarzystwa, głównie są to osoby dorosłe, ale wspieramy też dzieci. Do niektórych docieramy do ich miejsca zamieszkania. Nie wszystkich bowiem stać na przyjazd do naszego szczecińskiego klubu, bo to zawsze wiąże się z angażowaniem tłumacza – przewodnika.

– Czy ta organizacja jest tak bardzo potrzebna głuchoniewidomym?

– TPG, czyli Towarzystwo Pomocy Głuchoniewidomym jest organizacją pożytku publicznego, specjalizującą się w profesjonalnym wspieraniu osób z jednoczesnym uszkodzeniem wzroku i słuchu. Jesteśmy po to, by wsłuchiwać się w pojedyncze potrzeby głuchoniewidomych i im skutecznie pomagać. Pomagamy również ich rodzinom. W tym szlachetnym celu wspierają nas naukowcy, lekarze, rehabilitanci, psycholodzy, pedagodzy, osoby głuchoniewidome i ich bliscy oraz wolontariusze. Obserwujemy też, jaki jest stan wiedzy na temat głuchoślepoty w świecie i inicjujemy takie badania w Polsce. Sprawy głuchoniewidomych reprezentujemy ponadto na forum państwowym, bo naszemu Towarzystwu łatwiej w tych różnych problemach przebić się do właściwych decydentów.

– Jesteście organizatorami wielu imprez integrujących ludzi świata ciszy i ciemności…

– Przede wszystkim swoją wieloraką działalnością zachęcamy głuchoniewidomych do wyjścia ze swoich mieszkań, aby mieli świadomość, że nie są sami. Organizujemy grupowe wyjścia do kina na filmy z audiodeskrypcją, które są przeznaczone dla osób niewidomych. By integrować świat niepełnosprawnych, zapraszamy również inne organizacje i stowarzyszenia zajmujące się głuchymi i niewidomymi.
Głuchoniewidome osoby potrafią świetnie bawić się na balach karnawałowych. Na taką ogólnopolską zabawę przez nas urządzoną w Szczecinie przybyło 70 osób, w tym 50 głuchoniewidomych z ośmiu województw. Mają niesamowite poczucie rytmu, wyczuwają przestrzeń oraz znakomicie reagują na wibracje z podłoża. Natura rekompensuje uszkodzenie jakiegoś organu wzmożoną aktywnością innego; tak to jest zauważalne i bardzo przydatne w życiu głuchoniewidomych. Z chętnymi wspinania się po górach wyjeżdżamy w Karkonosze, tak jak to było niedawno, gdy nasi głuchoniewidomi zdobywali Śnieżkę. Wokół Szmaragdowego Jeziora wiodła trasa dwukilometrowego biegu pod nazwą „Nie widzę przeszkód – biegnę po tandem”. Ponadto od kwietnia rozpoczął swoją działalność Szczeciński oddział Klubu 80 Rowerów. Teraz po pozyskaniu tandemów będzie mógł jeszcze bardziej wspierać osoby głuchoniewidome, zabierając je na wspólne wycieczki. To wszystko wymaga starannych przygotowań ze strony Towarzystwa Pomocy Głuchoniewidomym, w tym pozyskanie środków finansowych.

– Czy ludzie ciszy i ciemności są właściwie objęci troską duszpasterską?

– W każdą niedzielę odprawiana jest Msza św. w kościele św. Józefa w Szczecinie przez wieloletniego duszpasterza niesłyszących ks. Dariusza Olszaka, więc tam są kierowani zainteresowani udziałem w takiej liturgii. Niektórzy głuchoniewidomi spowiadają się, komunikując się z kapłanem za pośrednictwem spisywania swoich słabości; w ten sam sposób odpowiada im spowiednik. Niektórzy korzystają z udogodnień techniki, choćby ze smartfonu. Coraz więcej księży angażuje się w duszpasterstwo osób niepełnosprawnych. Uczą się tego świata, w którym żyją ich parafianie. Lormowania, czyli rozmawiania za pośrednictwem alfabetu głuchoniewidomych, można szybko nauczyć się, by być blisko duszy ludzi dotkniętych ciszą i ciemnościami. Gdy są chętni do uczestniczenia w rekolekcjach prowadzonych przez siostry franciszkanki w podwarszawskich Laskach, jesteśmy w stanie takich głuchoniewidomych tam przywieźć przy pomocy naszych przewodników. Nieraz zapraszamy kapłanów na nasze klubowe spotkania, przeważnie z okazji spotkania opłatkowego lub innej uroczystości, ale nie zawsze wolny czas pozwala im na taką obecność wśród głuchoniewidomych.

Tagi:
głuchoślepota

Reklama

Kiedy obowiązuje post?

Ks. Ryszard Kamiński
Edycja płocka 9/2003

Bożena Sztajner

Moi rodzice opowiadali mi, że kiedyś w okresie Wielkiego Postu wypalano nawet garnki, żeby nie została w nich ani odrobina tłuszczu. Dziś praktyka postu w Kościele jakby złagodniała. Przykazanie kościelne mówi o czasach pokuty, ale pozostaje problem, jak rozumieć te "czasy pokuty". Czy 19 marca, w czasie Wielkiego Postu, można zawrzeć sakrament małżeństwa z weselem? Czy w piątek można iść na dyskotekę? Czy w Adwencie można się bawić? Czy post nadal obowiązuje w Kościele?

Czwarte przykazanie kościelne, które dotyczy tych spraw, brzmi: "Zachowywać nakazane posty i wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych, a w okresach pokuty powstrzymywać się od udziału w zabawach". Wydaje się, że najważniejszym wyrażeniem w tak sformułowanym przykazaniu jest słowo "pokuta". Katechizm Kościoła Katolickiego precyzuje, że chodzi tutaj o pokutę wewnętrzną, która polega na nawróceniu serca, przemianie postaw, radykalnej zmianie całego życia na lepsze. To jest podstawowa, prawdziwa wartość pokuty, jej sedno. Takiej pokuty oczekuje od chrześcijanina Pan Bóg i Kościół. Chrześcijanie są zobowiązani do jej praktykowania cały czas. Ponieważ jednak różnie z tym bywa w ciągu kolejnych dni i miesięcy, Kościół ustanowił dni i okresy pokuty, gdy koniecznie należy praktykować czyny pokutne, które wspomagają nawrócenie serca.
Jakie są te czyny pokutne? Wykładnia do omawianego przykazania podana przez Sekretarza Generalnego Episkopatu Polski wylicza: "modlitwa, uczynki pobożności i miłości, umartwienie przez wierniejsze pełnienie obowiązków, wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych i post". Czas zaś pokuty, określony przez czwarte przykazanie, to poszczególne piątki całego roku i Wielki Post. We wszystkie piątki całego roku oraz w Środę Popielcową i Wigilię Bożego Narodzenia (o ile nie przypada wtedy IV niedziela Adwentu), obowiązuje chrześcijanina powstrzymanie się od spożywania pokarmów mięsnych, gdy ukończył on 14 rok życia. Zaleca się jednak, aby także młodsze osoby wprowadzać do tej praktyki, nie czekając aż osiągną one 14 lat. Warto jeszcze dodać, że według Konstytucji Apostolskiej Paenitemini zakaz spożywania pokarmów mięsnych nie oznacza zakazu spożywania nabiału i jaj oraz przyprawiania potraw tłuszczami zwierzęcymi.
Prymas Polski (to także ważne) udzielił dyspensy od obowiązku powstrzymania się od potraw mięsnych w piątki wszystkim, którzy stołują się w zakładach zbiorowego żywienia, gdzie nie są przestrzegane przepisy postne, a także takim osobom, które nie mają możności wyboru potraw, a muszą spożywać to, co jest dostępne do spożycia. Dyspensa ta nie dotyczy jednak Wielkiego Piątku, Środy Popielcowej i Wigilii Bożego Narodzenia. Zatem w te trzy dni obowiązuje w każdych okolicznościach powstrzymanie się od spożywania potraw przyrządzonych z mięsa.
Po wyjaśnieniu wymagań IV przykazania kościelnego w odniesieniu do wstrzemięźliwości od pokarmów mięsnych, zwróćmy uwagę na "nakazane posty" w tym przykazaniu. Post może być jakościowy i ilościowy. Ten pierwszy dotyczy niespożywania określonych pokarmów, np. mięsa. Ilościowy zaś polega, według wyżej wspomnianej Konstytucji Apostolskiej, na spożyciu jednego posiłku dziennie do syta i dopuszcza możliwość przyjęcia "trochę pokarmu rano i wieczorem". Taki post obowiązuje wszystkich wiernych między 18 a 60 rokiem życia w Środę Popielcową i w Wielki Piątek. Należy tutaj powtórzyć wcześniej napisane słowa, że ci, którzy nie mają 18 lat, właściwie od dzieciństwa powinni być wychowywani do spełniania tej praktyki. Błędem byłoby stawianie tego wymagania dopiero od wieku pełnoletności. Racje wydają się oczywiste i nie ma potrzeby ich przywoływania w tym miejscu.
Gdy chrześcijanin podlega uzasadnionej niemożności zachowania wstrzemięźliwości w piątek, powinien podjąć inne formy pokuty (niektóre z nich zostały przytoczone wcześniej). Natomiast post ilościowy i jakościowy w dwa dni w roku: Wielki Piątek i Środę Popielcową, powinien być koniecznie zachowywany. Winien rozumieć to każdy chrześcijanin, nawet ten, który słabo praktykuje wiarę. Dyspensa Księdza Prymasa, o której wspomniałem wcześniej, nie dotyczy zachowania postu w te dwa dni roku. Ci zaś, którzy z niej korzystają, powinni pomodlić się w intencji Ojca Świętego, złożyć ofiarę do skarbonki z napisem "jałmużna postna", lub częściej spełniać uczynki miłosierdzia.
Jeszcze kilka słów o zabawach. Powstrzymywanie się od udziału w nich obowiązuje we wszystkie piątki roku i przez cały Wielki Post, łącznie z dniem św. Józefa (19 marca) - jeśli wtedy trwa jeszcze Wielki Post. Adwent nie został zaliczony do czasów pokuty, dobrze jednak byłoby w tym czasie powstrzymać się od udziału w zabawach, zachowując starą i dobrą polską tradycję - Adwent trwa bardzo krótko, a karnawał jest tak blisko. W Adwencie zaś - co staje się coraz powszechniejszą praktyką - jest wiele spotkań opłatkowych, które mają inny charakter. Warto je upowszechniać i pozostawać w radosnym, pełnym nadziei oczekiwaniu na przyjście Zbawiciela w tajemnicy Bożego Narodzenia.

Od marca 2014 r. obowiązuje nowa wersja IV przykazania kościelnego

Przeczytaj także: Nowa wersja IV przykazania kościelnego - powstrzymanie się od zabaw tylko w Wielkim Poście
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Msza Święta jubileuszowa u sióstr Bernardynek w Wieluniu

2019-12-06 18:52

Zofia Białas / Niedziela

Zofia Białas / Niedziela
bp. Andrzej Przybylski oraz bp. Jan Wątroba
Wieluńskie Bernardynki w dniu 6 grudnia, w patronalne święto kościoła św. Mikołaja, zaprosiły wielunian na uroczystą Eucharystię. Eucharystia była uwielbieniem Boga za 200 lat pobytu i trwania sióstr w obecnym klasztorze, do którego przybyły w 1819 roku ze swojego pierwotnego klasztoru i kościoła po zamknięciu klasztoru Paulinów. Uroczystej Mszy Świętej koncelebrowanej przewodniczył ks. bp Jan Wątroba. W koncelebrze ks. bp Andrzej Przybylski, kapłani z Wielunia i spoza Wielunia. Swoim śpiewem ubogacił liturgię Chór Parafialny z parafii św. Józefa w Wieluniu pod kierownictwem organisty Szymona Blajera. Okolicznościowe kazanie wygłosił ks. bp Andrzej Przybylski. Rozpoczynając kazanie przywołał słowa ks. kapelana Andrzeja Walaszczyka przypominające trzy powody, które przyprowadziły wiernych na tą szczególną Eucharystię, a były to: jubileusz 200-lecia pobytu sióstr w obecnym klasztorze, wspomnienie świętego Mikołaja – patrona kościoła klasztornego i poświęcenie nowego domu sióstr z nowicjatu. Myślą przewodnią kazania były słowa „powołani do świętości”. Do świętości, mówił kaznodzieja, jest powołany każdy z nas, ale świętym zostanie ten, kto nie utraci kontaktu z Bogiem. Tylko człowiek trwający w kontakcie z Bogiem, będzie swoim życiem zachęcał innych do świętości, do bycia dobrym człowiekiem, bo święty, to człowiek dobry. Przykładem, święci, święty Mikołaj, święty Franciszek z Asyżu, święci, którzy nieśli współbraciom w wierze pokój i dobro. Tym, co pozwala utrzymać kontakt z Bogiem, kontynuował, jest modlitwa i Eucharystia. Dziś dziękujemy siostrom Bernardynkom za ich trwanie na modlitwie i omadlanie tych, co na modlitwę i na Eucharystię nie znajdują czasu. Po uroczystym „Ciebie Boga wysławiamy” i litanii do św. Mikołaja ks. bp Jan Wątroba pobłogosławił wszystkich obecnych na Eucharystii Najświętszym Sakramentem. Uroczystości zakończyły się poświęceniem nowego domu sióstr z nowicjatu. Poświęcili go ks. bp Jan Wątroba i ks. bp Andrzej Przybylski.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem