Reklama

Niedziela w Warszawie

Rodzina, Ojczyzna, wolność. Andrzej Poczobut na UKSW

Na UKSW gościł dzisiaj Andrzej Poczobut, dziennikarz i działacz polskiej mniejszości na Białorusi, uwolniony z białoruskiego więzienia w kwietniu 2026 r. W wypełnionej po brzegi Auli Schumana w kampusie przy ul. Wóycickiego spotkał się ze studentami.

2026-10-14 19:18

[ TEMATY ]

Ks. prof. Ryszard Czekalski

Andrzej Poczobut

UKSW

Andrzej Poczobut i ks. prof. Ryszard Czekalski oraz dr Adam Buława (pierwszy z lewej)

Andrzej Poczobut i ks. prof. Ryszard Czekalski oraz dr Adam Buława (pierwszy z lewej)
Dodaj nasz portal do preferowanych źródeł Google
Artykuły z niedziela.pl będą pojawiać się częściej w Twoich wynikach wyszukiwania

Poczobut jako więzień polityczny stał się symbolem represji reżimu Aleksandra Łukaszenki wobec niezależnego dziennikarstwa. Na UKSW przybył w odpowiedzi na zaproszenie ks. prof. Ryszarda Czekalskiego, rektora uczelni.

- To dla nas wielki zaszczyt, że w murach naszego uniwersytetu gościmy osobę niezwykłą. Dziękuję, że wyraził pan zgodę na spotkanie ze studentami naszej uczelni. To dla nas honor, że jest pan z nami - podkreślił ks. prof. Czekalski, witając Poczobuta.

Podziel się cytatem

- W murach naszej uczelni dość często przywołujemy wielkie słowa mówiące o wartościach i historii. Przywołujemy słowa: Bóg, honor, ojczyzna. Ale to są słowa, za którymi nie zawsze idą nasze postawy. Pan jest uosobieniem tych trzech słów. Chciałbym za to wyrazić wielkie podziękowanie od całej naszej wspólnoty akademickiej - zaznaczył.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Prowadzący spotkanie dr Adam Buława z Wydziału Nauk Historycznych UKSW, który podkreślił na wstępie, że biografia Poczobuta jest świadectwem przywiązania do polskości, odwagi cywilnej, wierności własnym przekonaniom i odpowiedzialności za wypowiadane słowo.

Reklama

W swoim wystąpieniu Poczobut skupił się na „konflikcie wartości”, jaki znajduje się, jego zdaniem, u podstaw obecnej sytuacji geopolitycznej w Europie i na świecie. Wskazał, że jest ona swego rodzaju powrotem do czasu zimnej wojny. Prelegent przeciwstawił autorytarnej wizji państwa i prawa, reprezentowanej przez reżim na Białorusi, demokracje w Europie Zachodniej. Według Poczobuta z postradzieckiej rzeczywistości Białorusi nadal nie zniknął „człowiek radziecki”, któremu wpojono przekonanie, że zbiorowość jest ważniejsza od jednostki, nie należy się buntować, lecz „dostosować”, bo „w systemie autorytarnym zmian nie ma”.

Rozmowa dotyczyła również Grodzieńszczyzny, polskości na dawnych ziemiach Rzeczypospolitej, historii i pamięci, relacji polsko-białoruskich oraz przyszłości Białorusi i zamieszkujących ją Polaków. Dr Buława pytał gościa, w jakim stopniu tradycje rodzinne wpłynęły na jego przywiązanie do polskości. Dociekał, czy zainteresowanie polskim podziemiem na Grodzieńszczyźnie miało swoje źródło w rodzinnych i osobistych związkach z regionem, czy w potrzebie przywracania pamięci o przemilczanych wydarzeniach.

- Bez wątpienia zostałem ukształtowany przez rodzinę. To jej zawdzięczam to, kim jestem. Czuję się mocno związany z polską tradycją. Polski jest moim językiem ojczystym - powiedział Poczobut. - Grodno jest dla mnie miastem szczególnym, związanym z historią Polski. Zawsze bolało mnie przemilczanie tej historii. Kiedy od wczesnych lat interesowałem się historią Aleksandra Macedońskiego, Rzymu, Napoleonem, ojciec mówił mi, że najciekawsza jest historia naszej Grodzieńszczyzny - dodał i przyznał, że zajął się jej badaniem, by opowiedzieć „sam sobie” i innym o tym, co się działo w XX w. na tym - będącym największym skupiskiem Polaków w byłym ZSRR - terenie, liczącym dziś ok. 600 tys. osób.

Podziel się cytatem

Poczobut, nawiązując do swego trwającego pięć lat uwięzienia na Białorusi, podkreślił, że od momentu zdelegalizowania Związku Polaków na Białorusi, był „moralnie przygotowany” na aresztowanie. Wobec masowych represji wobec Polaków na Białorusi, mimo propozycji emigracji, zdecydował się pozostać w kraju.

- Najtrudniejsza w więzieniu jest świadomość, że tutaj twoje życie od ciebie nie zależy, tracisz możliwość decydowania o sobie - opowiadał Poczobut. - Kiedy jednak wszystko zostanie odebrane, pozostaje wiara. Nie zważając na to, że nie doświadczasz sprawiedliwości, wierzysz, że kiedyś jej jeszcze doświadczysz - kontynuował, podkreślając, że w przetrwaniu najtrudniejszych chwil pomogło mu przekonanie, że w Polsce i w świecie o nim pamiętają, że nie jest sam, że stale podejmowane są próby jego uwolnienia.

Podziel się cytatem

Po wystąpieniu był czas na pytania z sali. Odpowiadając na pytania studentów, Poczobut opowiadał o niezwykle trudnej sytuacji Polaków na Białorusi, którzy nie mają możliwości nauki języka polskiego w szkołach publicznych. Mówił również o nieustannych represjach wobec Kościoła katolickiego, z którym związana jest większość polskiej mniejszości na Białorusi.

Podsumowując spotkanie, dr Buława stwierdził, że historia, niebędąca wyłącznie opowieścią o wydarzeniach minionych, staje się częścią naszego współczesnego doświadczenia.

Reklama

- Spór o pamięć historyczną okazuje się zarazem sporem o wolność, tożsamość i prawo do prawdy – podkreślił i dodał, że biografia Andrzeja Poczobuta stanowi tego szczególnie wymowny przykład.

Andrzej Poczobut, z wykształcenia prawnik, następnie dziennikarz, przez wiele lat współpracował z polskimi mediami, relacjonując sytuację na Białorusi. Jako pasjonat historii i działacz nieuznawanego przez białoruskie władze i zdelegalizowanego w 2005 r. Związku Polaków na Białorusi zajmował się między innymi badaniem losów Polaków na terenach dzisiejszej Białorusi. Specjalizuje się w historii służb specjalnych ZSRR na terenie Zachodniej Białorusi oraz działalności Armii Krajowej, szczególnie na Grodzieńszczyźnie.

Za krytyczne wypowiedzi na temat Aleksandra Łukaszenki trafiał do aresztu i stawał przed sądem. W 2011 r. został skazany na karę pozbawienia wolności w zawieszeniu. 25 marca 2021 r. został ponownie zatrzymany. Przetrzymywany najpierw w aresztach w Żodzinie i Mińsku, a następnie w Grodnie, po sfingowanym procesie został skazany w lutym 2023 r. przez sąd obwodowy w Grodnie na osiem lat kolonii karnej o zaostrzonym rygorze w Nowopołocku. Białoruski Sąd Najwyższy odrzucił apelację.

Przez większość pięcioletniego pobytu w areszcie i więzieniu Poczobut był niemal całkowicie pozbawiony kontaktu ze światem zewnętrznym. Podlegał surowemu nadzorowi, miał ograniczony dostęp do paczek, leków i kontaktów z rodziną. W 2023 r. został ukarany dodatkowo półrocznym pobytem w karcerze.

Reklama

Międzynarodowe organizacje praw człowieka wielokrotnie wysyłały apele o uwolnienie Poczobuta. Parlamenty w Polsce i Unii Europejskiej przyjmowały nieprzynoszące skutków uchwały, w których domagały się uwolnienia go i oczyszczenia go z zarzutów.

W 2026 r., w piątą rocznicę uwięzienia dziennikarza, Senat RP przez aklamację podjął uchwałę zawierającą apel do władz na Białorusi o zakończenie represji, uwolnienie wszystkich więźniów politycznych oraz rozpoczęcie dialogu politycznego z siłami opozycji w kraju i na emigracji. W grudniu 2025 r. córka dziennikarza, Jana Poczobut, odebrała w jego imieniu w Parlamencie Europejskim w Strasburgu Nagrodę im. Sacharowa za Wolność Myśli 2025.

28 kwietnia 2026 r. Poczobut został uwolniony w ramach wymiany więźniów i tego samego dnia wrócił do Polski. W negocjacjach dotyczących jego uwolnienia brał udział specjalny wysłannik prezydenta USA ds. Białorusi oraz przedstawiciele Polski, Rumunii, Mołdawii, Ukrainy i Kazachstanu.

Odznaczony Orderem Orła Białego 11 listopada 2025 r., Andrzej Poczobut odebrał Order z rąk Prezydenta Karola Nawrockiego 3 maja 2026 r. W maju 2026 r. został powołany w skład Rady do spraw Polonii i Polaków za Granicą przy Prezydencie RP.

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Ocena: +5 0 dodaj do źródeł Google

Reklama

Wybrane dla Ciebie

UKSW będzie współpracował z amerykańskimi uczelniami

[ TEMATY ]

UKSW

Ks. prof. Ryszard Czekalski

UKSW

Przed gmachem Lincoln Center w północnym Manhattanie od lewej: prof. David Gibson, dyrektor Centrum Religii i Kultury Fordham University w Nowym Jorku oraz ks. prof. Ryszard Czekalski, rektor UKSW

Przed gmachem Lincoln Center w północnym Manhattanie od lewej: prof. David Gibson, dyrektor Centrum Religii i Kultury Fordham University w Nowym Jorku oraz ks. prof. Ryszard Czekalski, rektor UKSW

– Budujemy silne partnerstwa transatlantyckie, które mają przynieść konkretne korzyści naszej społeczności akademickiej: nowe możliwości wymiany, wspólne projekty badawcze i perspektywę tworzenia wspólnych programów studiów – podkreślił ks. prof. Ryszard Czekalski, rektor Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie, w czasie wizyty w Stanach Zjednoczonych.

Zainicjowana współpraca łączy perspektywę prowadzenia badań w międzynarodowych zespołach z rozwojem oferty dydaktycznej i tworzeniem nowych możliwości zdobywania doświadczeń akademickich. Jej fundamentem są wspólne zainteresowania naukowe oraz potencjał uczelni, których dorobek pozwala podejmować przedsięwzięcia obejmujące nauki humanistyczne, społeczne, ścisłe, przyrodnicze, nauki o zdrowiu oraz nauki medyczne. Rozwijanie relacji z amerykańskimi uczelniami stanowi istotny krok w umiędzynarodowieniu UKSW.
CZYTAJ DALEJ

Kraków: Spod ostrzału uciekło ok. 30 osób, którzy schronili się w klasztorze dominikanów

2026-11-08 14:19

[ TEMATY ]

Strzelanina w Krakowie

PAP/Art Service

Znicz zapalony na jednej z ulic w Krakowie

Znicz zapalony na jednej z ulic w Krakowie

W sobotę po południu doszło do strzelaniny przy Rynku Głównym w Krakowie. W zdarzeniu śmierć poniosło 6 osób, kilkanaście jest rannych, w tym dwóch policjantów. Poniżej relacja br. Marcina Porożyńskiego OP z wczorajszej tragedii.

Spod ostrzału uciekło ok. 30 osób, którzy schronili się w naszym klasztorze. Byłem zaskoczony, gdy zobaczyłem ich w atrium - ludzi, którzy mówili raczej cicho, ale ich wzrok krzyczał. Pytali się, czy mogą zostać za zamkniętymi drzwiami - mogli, oczywista. Zostali zaopoiekowani. Zaproponowaliśmy wodę, wskazaliśmy WC. Jeden wspomniał, że widział jak upada obok niego postrzelony człowiek, inni pytali czy piszą coś w mediach - wtedy jeszcze nie pisali. Trzeba było dzwonić na 112, by czegoś się dowiedzieć. Zalecili pozostanie na miejscu.
CZYTAJ DALEJ

Gwatemala: ojciec Augusto Ramírez błogosławionym

2026-11-08 15:58

[ TEMATY ]

beatyfikacja

Vatican Media

Kard. Francisco Robles Ortega, arcybiskup Guadalajary, przewodniczył w gwatemalskiej Antigui Mszy św. beatyfikacyjnej franciszkanina zamordowanego z nienawiści do wiary podczas wojny domowej w Gwatemali w 1983 r. Beatyfikacja o. Augusta Rafaela Ramíreza Monasteria odbyła się w 43. rocznicę jego śmierci. Papież przypomniał o nim podczas środowej audiencji generalnej.

W homilii kard. Robles Ortega nawiązał do Ewangelii, w której Jezus wzywa uczniów, by nie bali się tych, którzy zabijają ciało. „Te same słowa o. Augusto usłyszał w dniu święceń kapłańskich – powiedział hierarcha. - Początkowo były dla niego zachętą do odważnego przeżywania posługi, z czasem stały się podsumowaniem całego życia i ofiary”.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję