Reklama

Historia

Sztuka, która jednoczy - białoruskie ikony w Muzeach Watykańskich

[ TEMATY ]

sztuka

wystawa

Włodzimierz Rędzioch

18 maja 2016 r. w Salonie Raffaella w Muzeach Watykańskich została otwarta historyczna wystawa pt: "Ikony białoruskie od XVII do XXI wieku."

Na inaugurację przyjechała delegacja z Białorusi, w której skład wchodził metropolita mińsko-mohylewski Tadeusz Kondrusiewicz, archimandryta Fedor Povny, dyrektor Narodowego Muzeum Sztuki w Mińsku Vladimir Prokopisov oraz Ambasador Republiki Białorusi we Włoszech i przy Stolicy Apostolskiej - Siergiej Aleinik. Natomiast Watykan reprezentował kard. Giuseppe Bertello - przewodniczący Gubernatoratu Państwa Watykańskiego, oraz prof. Antonio Paolucci - dyrektor Muzeów Watykańskich.

Wystawa odbywa się w roku szczególnym dla lokalnego Kościoła łacińskiego, ponieważ w 2016 r.obchodzone jest 25-lecie odrodzenia struktur kościelnych po trzech pokoleniach prześladowań. W części artystycznej wystąpił mały chór prawosławno-katolicki.

Reklama

O znaczeniu wystawy rozmawiałem z abp. Tadeuszem Kondrusiewiczem.

Włodzimierz Rędzioch - Skąd wziął się pomysł na wystawę białoruskich ikon w Muzeach Watykańskich?

Abp Tadeusz Kondrusiewicz

- Pomysł powstał pięć czy sześć lat temu, podczas mojego spotkania z ówczesnym wiceministrem spraw zagranicznych Białorusi, Siergiejem Alejnikiem, dzisiaj Ambasadorem Białorusi przy Stolicy Apostolskiej. Następnie organizacją wystawy zajął się były nuncjusz apostolski na Białorusi abp Claudio Gugerotti, obecnie nuncjusz na Ukrainie. Oczywiście, że byli zaangażowani dyrektorzy Muzeów Watykańskich i Narodowego Muzeum Sztuki Białorusi, a także Ministerstwo Spraw Zagranicznych Białorusi i Kościoły: katolicki i prawosławny.

Reklama

- Jakie jest znaczenie tej wystawy?

- Sam fakt, że białoruskie ikony są po raz pierwszy na wystawie w Muzeach Watykańskich jest bardzo znaczący. Ukazuje to pozytywne i konstruktywne stosunki między katolikami a prawosławnymi na Białorusi. Śmiem twierdzić, że jest to także przykład realizacji marzenia świętego Jana Pawła II, aby Europa oddychała dwoma płucami chrześcijaństwa: wschodnim i zachodnim.

- Święte obrazy mają szczególne znaczenie w Kościołach wschodnich ...

Włodziemierz Rędzioch

- W społeczeństwie białoruskim, pomimo podziałów historycznych, a nawet religijnych, kultikon, przede wszystkim ikon Matki Bożej, zawsze był duchową podstawą jedności narodowej. Pod płaszczem Maryi, pod opieką swych świętych ikon, Białorusini zawsze szukali i znajdowali zbawienie. Dlatego wystawa ma przede wszystkim znaczenie religijne i mam nadzieję, że przyczyni się do nowej ewangelizacji dzisiejszego świata, który tak bardzo potrzebuje odwiecznej prawdy Ewangelii.

- 13 kwietnia 1991 r.św. Jan Paweł II dokonał reorganizacji Kościoła katolickiego obrządku łacińskiego w dawnych republikach radzieckich: na Białorusi, w Rosji i w Kazachstanie. W tym roku Kościół katolicki obchodzi 25-lecie tego historycznego wydarzenia…

- W 1991 r.,po 70 latach prześladowań Kościoła łacińskiego, powołano do życia nowe diecezje (wtedy trzy, dziś jest ich 4) i mianowano biskupów (wówczas 2, dzisiaj na Białorusi mamy 8 biskupów). Dla nas jest to bardzo ważna rocznica i jesteśmy szczęśliwi, że Ojciec Święty wysyła do nas jako swego specjalnego wysłannika arcybiskupa Wiednia, kard. Christopha Schönborna (uroczystości będą miały miejsce w dniach 1-2 lipca). Włączyliśmy wydarzenia rocznicowe do obchodów Roku Świętego Miłosierdzia. Poza tym nasz Kościół od trzech lat przygotowuje się do 100. Rocznicy objawień w Fatimie: rok 2014 był rokiem modlitwy, 2015 - pokuty, a 2016 jest rokiem nadziei.

Mamy też inne, ważne wydarzenie - w Grodnie od 24 do 26 maja odbędzie się Krajowy Kongres Eucharystyczny. Z tej okazji przybędzie do nas legat papieski, kard. Zenon Grocholewski.

- Cały Kościół przygotowuje się do Światowego Dnia Młodzieży w Krakowie. Jak wyglądają przygotowania do tego wydarzenia na Białorusi?

- Według naszych szacunków około 3000 młodych ludzi z Białorusi pojedzie do Polski. Każda diecezja ma swojego koordynatora i przygotowuje się do ŚDM. Dla naszej młodzieży jest stosunkowo proste, aby pojechać do sąsiedniego kraju, ponieważ nie jest daleko. Nie ma także problemów z językiem. Ja też pojadę do Krakowa, aby głosić katechezę.

- W tym roku przypada również 25. rocznica słynnego Światowego Dnia Młodzieży w Częstochowie, w którym po raz pierwszy w historii ŚDM wzięli udział również młodzi z krajów byłego Związku Radzieckiego. Jak wspomina Ksiądz Arcybiskup tamte dni?

- W tamtym czasie byłem biskupem w Białorusi i papież Jan Paweł II przeniósł mnie do Moskwy. To było niezapomniane wydarzenie i powiedziałbym, historyczne. Po raz pierwszy 65.000 młodych ludzi z krajów byłego ZSRR przekroczyło granicę, aby pojechać do Częstochowy, aby spotkać innych młodych ludzi z całego świata. Dla wielu był to pierwszy wyjazd za granicę, pierwsze spotkanie z równieśnikami, którzy przybyli z Zachodu, pierwszy kontakt z Papieżem. Czuło się nieopisany entuzjazm.Tyle osób dziękowało mi za inicjatywę Jana Pawła II, nawet prawosławni, którzy pojechali razem z katolikami. Było to bardzo wzruszające.

-Czy Jan Paweł II, dziś święty, jest czczony również na Białorusi?

- Bardzo. W Mińsku chcemy budować nowy kościół, specjalnie pod wezwaniem Jana Pawła II. Wraz z proboszczem, ks. Igorem Laszukiem, wzięliśmy udział w audiencji generalnej w dniu 18 maja, w rocznicę urodzin świętego Papieża, tak szanowanego na Białorusi, aby poprosić Franciszka o pobłogosławienie obrazu do nowej świątyni.

2016-05-19 20:01

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Poznań: abp Gądecki wręczył nagrody Zasłużeni dla Kultury Chrześcijańskiej

2020-06-30 11:28

[ TEMATY ]

sztuka

kultura

archpoznan.pl

„Do szopy, hej pasterze-dudziarze” Międzynarodowe Spotkania Kolędników-Dudziarzy w Połajewie oraz ogólnopolski cykl „Verba Sacra” zostali uhonorowani przez abp. Stanisława Gądeckiego nagrodami za Zasługi dla Kultury Chrześcijańskiej. Metropolita poznański wręczył laureatom wyróżnienia w uroczystość św. Apostołów Piotra i Pawła, patronalne święto stolicy Wielkopolski.

Uroczystość, podczas której wystąpili dudziarze z Połajewa, prezentując wielkopolskie utwory na ten instrument, odbyła się w Sali Pompejańskiej rezydencji arcybiskupów poznańskich.

– Piękną odsłoną świętowania uroczystości patronów naszej katedry i miasta Poznania jest spotkanie z ludźmi sztuki i wręczenie im nagród zaproponowanych przez członków Rady ds. Inicjatyw Naukowych i Kulturalnych Archidiecezji Poznańskiej – powiedział bp Damian Bryl, przewodniczący Rady ds. Inicjatyw Naukowych i Kulturalnych Archidiecezji Poznańskiej.

W laudacji redaktor Andrzej Błaszczak zaznaczył, że Międzynarodowe Spotkania Kolędników-Dudziarzy w Połajewie, organizowane od 2001 roku, są częścią wielkopolskiej kultury. Zwrócił uwagę na determinację i zaangażowanie inicjatorów wydarzenia, które przyciąga nie tylko muzyków z Polski, ale także z czternastu krajów świata, m.in. z Francji, Gruzji i Włoch.

Nagrodę odebrali Stanisław Pochyluk, wójt Gminy Połajewo, ks. kanonik Henryk Mucha, proboszcz parafii pw. św. Michała Archanioła w Połajewie, Janusz Jaskulski, kustosz, wieloletni pracownik Poznańskiego Muzeum Instrumentów Muzycznych, oraz Małgorzata Hejdysz, dyrektor Gminnego Ośrodka Kultury w Połajewie.

Wójt Gminy Połajewo Stanisław Pochyluk, dziękując za wyróżnienie, przypomniał, że główni inicjatorzy spotkań dudziarzy: kustosz Janusz Jaskulski i Zygmunt Gajewski, artysta fotografik, zainspirowali się obrazem „Pokłon pasterzy” z warsztatu poznańskiego malarza Mateusza Kossiora z 1572 r., który znajduje się w połajewskim kościele. Wśród postaci przedstawionych na obrazie jest pastuszek grający na dudach.

Stanisław Pochyluk podkreślił, że koncerty dudziarzy przyciągają nie tylko okolicznych mieszkańców, ale popularyzują staropolską tradycję żywego kolędowania przy żłóbku i chodzenia z kolędą po zagrodach z instrumentami dudowymi.

Prof. Sylwester Dworacki, filolog klasyczny, podkreślił w laudacji, że projekt Verba Sacra jest bezprecedensowym przedsięwzięciem religijno-artystycznym, które od samego początku przyciąga wielu słuchaczy. W prezentacjach ksiąg Starego i Nowego Testamentu oraz utworów wieszczów narodowych, autorów polskich i zagranicznych biorą udział najwybitniejsi polscy aktorzy.

„Cieszę się, że Verba Sacra otrzymuje nagrodę w Roku św. Jana Pawła II, bo projekt był odpowiedzią na apel papieża Polaka, by uczcić Wielki Jubileusz Chrześcijaństwa” – powiedział, dziękując za nagrodę Przemysław Basiński.

Reżyser i pomysłodawca ogólnopolskiego cyklu podziękował też za długoletnie zaangażowanie i wsparcie prof. Bożenie Chrząstowskiej, twórczyni tzw. poznańskiej szkoły dydaktyki polonistycznej, redaktor Grażynie Wrońskiej, prof. Bogdanowi Walczakowi, językoznawcy, oraz ks. Ireneuszowi Szwarcowi, proboszczowi katedry poznańskiej, w której organizowane są prezentacje w stolicy Wielkopolski.

Laureaci otrzymali medale z brązu. Na awersie wyryto sylwetki oraz łacińskie imiona świętych Piotra i Pawła, a na rewersie – herb abp. Gądeckiego z jego imieniem, nazwiskiem i tytułem piastowanej godności.

Nagroda za Zasługi dla Kultury Chrześcijańskiej wręczana jest rokrocznie w uroczystość świętych Apostołów Piotra i Pawła, którzy są patronami miasta i miejscowej katedry.

„Do szopy, hej pasterze-dudziarze” Międzynarodowe Spotkania Kolędników-Dudziarzy w Połajewie są nawiązaniem do staropolskiego zwyczaju żywego kolędowania przy żłóbku i chodzenia z kolędą po zagrodach. Od 2001 roku w tej wielkopolskiej wsi w trzecią niedzielę stycznia spotykają się dudziarze, koźlarze z Polski i przedstawiciele dudziarzy z całego świata, m.in. z Podhala, Beskidów, Zaolzia, Moraw, Belgii, Holandii, Gruzji, Szkocji.

Organizatorami Międzynarodowego Spotkania Kolędników-Dudziarzy w Połajewie są Gmina Połajewo, parafia pw. św. Michała Archanioła w Połajewie oraz Muzeum Instrumentów Muzycznych w Poznaniu.

Dudy, które w Polsce nazywa się także kozłami, gajdami czy sierszenkami, to instrumenty ludowe pochodzenia azjatyckiego, które w średniowieczu zostały przeniesione do Europy. W Polsce szczególnie popularne były w Wielkopolsce, na Podhalu, Beskidzie Żywieckim i Śląsku Cieszyńskim.

Projekt Verba Sacra powstał w Poznaniu dla uczczenia Wielkiego Jubileuszu Chrześcijaństwa, który przypadał na rok 2000. Pomysłodawcą i reżyserem wydarzenia jest Przemysław Basiński.

Ogólnopolski cykl „Verba Sacra” zapoczątkował 23 stycznia 2000 roku Gustaw Holoubek. Od tego czasu Biblię i literaturę religijną prezentowało ok. 100 aktorów, m.in.: Halina Łabonarska, Adam Woronowicz, Katarzyna Łaniewska. Byli też wykonawcy spoza środowiska aktorskiego: Wspólnoty Jerozolimskie, klerycy Seminarium Duchownego, szafarze, artyści i rodziny poznańskie.

Do każdej prezentacji przygotowywany jest komentarz biblijny lub teologiczny, a w niektórych przypadkach – filologiczny i historyczny. Ich autorzy to wykładowcy większości uniwersytetów i akademii polskich.

Od roku 2004 dynamicznie rozwijającą się do dzisiaj edycją Verba Sacra jest Biblia Kaszubska w Wejherowie, tłumaczona przez franciszkanina o. prof. dr hab. Adama Sikorę OFM z Wydziału Teologicznego UAM.

Popularność projektu otworzyła nowe możliwości, których efektem są: cykl Wielka Klasyka - poświęcony arcydziełom literatury polskiej i światowej oraz Festiwal Sztuki Słowa - jedyny tego typu nie tylko w Europie, ale i na świecie. W roku 2005 został zorganizowany pierwszy polski Maraton Biblijny, w którym przez 6 dni i nocy ludzie czytali Pismo Święte.

W dotychczasowych prezentacjach realizowanych w kilkudziesięciu miejscowościach w kraju i za granicą wzięło udział ok. ćwierć miliona słuchaczy, teksty czytało ok. 100 aktorów.

CZYTAJ DALEJ

Prezydent Andrzej Duda podpisał nowelizację ustawy o emeryturach i rentach z FUS

2020-07-08 19:07

[ TEMATY ]

emeryci

emerytura

Krysztof Sitkowski/KPRP

Nowelizacja ustawy o emeryturach i rentach z FUS jest efektem dwóch projektów, które regulują sytuację emerytów z rocznika 1953 – rządowego i senackiego.

Podczas prac w Sejmie projekty były rozpatrywane wspólnie, jednak za główną uznano propozycję rządową.

W nowelizacji ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych obowiązującej od 1 stycznia 2013 r. zapisano, że wysokość emerytury przysługującej w związku z osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego powinna być pomniejszana o wypłacone tzw. emerytury wcześniejsze. Zapis ten w odniesieniu do osób z rocznika 1953 zakwestionował w marcu ub.r. Trybunał Konstytucyjny.

Nowelizacja ma umożliwić uzyskanie prawa do emerytury powszechnej bez zastosowania mechanizmu pomniejszania podstawy jej obliczenia o sumę kwot pobranych emerytur wcześniejszych. Z takiej możliwości będą mogli skorzystać ubezpieczeni z rocznika 1953, którzy przed wydaniem wyroku przez TK występowali do ZUS o przyznanie emerytury powszechnej oraz ci, którzy z takim wnioskiem wystąpią po raz pierwszy.

W uzasadnieniu do projektu nowelizacji wskazano, że wcześniejsze roczniki, tj. 1949-1952, dysponowały odpowiednim czasem i wiedzą, aby przygotować się do wprowadzonych zmian.

Ustawa przewiduje także zwrócenie ubezpieczonym różnicy między pobieraną dotychczas emeryturą a emeryturą, która powinna być wypłacana, ponowne przeliczenie renty rodzinnej, a także zawieszenie lub umorzenie postępowań w sprawie ponownego ustalenia podstawy obliczenia emerytury, wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy.

Przeliczenie z urzędu emerytur przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych nastąpi po upływie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.

Według rządowych wyliczeń na zmianach skorzysta ok. 76 tys. osób z rocznika 1953. W większości przypadków średnia miesięczna podwyżka emerytur wyniesie 202 zł, a wyrównanie zaniżonej emerytury - średnio 12 786 zł.

Wcześniej powstał projekt senacki dotyczący emerytur kobiet z rocznika 1953. 18 grudnia ub.r. został ponownie skierowany do Sejmu po tym, jak wraz z zakończeniem poprzedniej kadencji parlamentu prace nad senacką inicjatywą zostały przerwane.(PAP)

autorka: Olga Zakolska

CZYTAJ DALEJ

Maląg: zasiłek opiekuńczy do 12 lipca

2020-07-09 08:59

[ TEMATY ]

rodzina

rodzice

Adobe Stock

Nie zamierzamy przedłużać dodatkowego zasiłku opiekuńczego – poinformowała w czwartek szefowa MRPiPS Marlena Maląg. Zgodnie z ostatnim rozporządzeniem rodzice mogą z niego korzystać do 12 lipca.

W poranku rozgłośni katolickich "Siódma – Dziewiąta" minister rodziny była pytana, czy resort zamierza przedłużać prawo do korzystania z dodatkowego zasiłku opiekuńczego przyznawanego m.in. w razie niemożności zapewnienia opieki przez żłobek lub przedszkole z powodu COVID-19. Zgodnie z ostatnim rozporządzeniem rodzice mogą z niego korzystać do 12 lipca.

Minister powiedziała, że rozważane były różne warianty, jednak rozpoczęły się już wakacje, a żłobki i przedszkola pracują w innym rytmie.

"Nie zamierzamy już od poniedziałku przedłużać opieki (zasiłku opiekuńczego – PAP) nad dziećmi do lat 8, ponieważ widzimy też, jak wygląda obłożenie w żłobkach i przedszkolach" – powiedziała minister Maląg.

Okres, na jaki przysługiwał dodatkowy zasiłek opiekuńczy, był kilkukrotnie przedłużany. Przysługiwał on m.in. w razie niemożności zapewnienia opieki przez żłobek, klub dziecięcy i przedszkole z powodu COVID-19.

Dodatkowego zasiłku nie wliczało się do limitu 60 dni zasiłku opiekuńczego w roku kalendarzowym, przyznawanego na tzw. ogólnych zasadach. Przysługuje on rodzicom nie tylko wtedy, gdy ich dziecko zachoruje i wymaga opieki, ale także w razie nieprzewidzianego zamknięcia żłobka, klubu dziecięcego, przedszkola lub szkoły, do których dziecko uczęszcza (gdy o zamknięciu rodzic dowiaduje się na mniej niż 7 dni przed tym zamknięciem).

Zasiłek przysługuje matce i ojcu dziecka (objętym ubezpieczeniem chorobowym), a wypłacany jest temu z rodziców, który wystąpi o jego wypłatę. Zasiłek wypłacany jest w wysokości 80 proc. wynagrodzenia. Można o niego wystąpić wtedy, gdy nie ma innych członków rodziny, którzy mogą dziecku zapewnić opiekę.(PAP)

Autorka: Olga Zakolska

ozk/ joz/

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

Wspierają nas

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję