Przeor sanktuarium, paulin o. Rafał Walczyk, jako jeden z trzech działaczy polonijnych, otrzymał z rąk głowy państwa Krzyż Oficerski Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej. Dwóch innych działaczy polonijnych otrzymało Krzyż Kawalerski tegoż Orderu.

Prezydent przypomniał, że 50 lat temu, gdy powstało polskie sanktuarium w Doylestown, władze komunistyczne nie pozwoliły kardynałowi Stefanowi Wyszyńskiemu przyjechać do USA na uroczystość poświęcenia tej świątyni.

Szef państwa wziął udział w uroczystości na cmentarzu w Doylestown, gdzie złożył kwiaty pod pomnikiem husarza, popiersiem gen. W. Andersa oraz obeliskiem upamiętniającym tragedię smoleńską. Odsłonił także pomnik upamiętniający Żołnierzy Wyklętych.

Cmentarz, położony na terenie Amerykańskiej Częstochowy, jest największym poza granicami Polski cmentarzem wojskowym. Spoczywa na nim blisko 2,5 tys. kombatantów. Łącznie zaś pochowano tam prawie 5000 osób. W jego części kapłańskiej znaleźli wieczny spoczynek paulini i kapłani diecezjalni, w alei zasłużonych pochowano mężów stanu, artystów, wynalazców, obrońców polskiej mowy i kultury, a w sekcji kombatanckiej, zwanej „Polish Arlington”, spoczywają polscy generałowie, żołnierze I i II wojny światowej oraz byli więźniowie obozów koncentracyjnych.

Grzegorz Jakubowski / KPRP

Założone przez paulina o. Michała Zembrzuskiego Sanktuarium Matki Bożej Jasnogórskiej w Doylestown było pierwszą placówką paulinów w Stanach Zjednoczonych. W 1955 r. z Rzymu dołączyli do niego o. Stanisław Nowak, Kazimierz Paśnik i Marek Mitura. Główny kościół został poświęcony 16 października 1966 roku jako wotum na tysiąclecie chrztu Polski z udziałem prezydenta USA Lyndona Johnsona.

W 1984 miejsce to odwiedził prezydent Ronald Reagan. Cztery lata wcześniej był tam wiceprezydent George Bush. W latach 1969 i 1976 przebywał w sanktuarium ówczesny arcybiskup Krakowa kard. Karol Wojtyła.

Ocenia się, że Amerykańską Częstochowę odwiedza rocznie ok. 300-400 tys. wiernych. Obecnie na niedzielnych nabożeństwach większość stanowią osoby anglojęzyczne, zwłaszcza mające irlandzkie korzenie. Pielgrzymuje tam wielu ludzi pochodzenia filipińskiego, wietnamskiego, a także Haitańczyków.

Sanktuarium w Doylestown ma trzy kościoły. Według przeora główna świątynia w samych tylko ławkach mieści 1600 osób, a w sumie co najmniej 2000. Dolny kościół, będący kopią Kaplicy Cudownego Obrazu Matki Boskiej z Jasnej Góry - co najmniej 1300 osób. W kaplicy św. Anny jest miejsce dla 400 wiernych.

Grzegorz Jakubowski / KPRP