Reklama

Kultura

Reżyser „Szarych Aniołów”: chcę by bohaterowie moich filmów wskazywali na Boga

Nie robię filmów po to, by samemu wskazywać widzom Boga. Chcę by nam wszystkim pokazywali Go moi bohaterowie - mówi w rozmowie z KAI Joseph Campo, reżyser i producent filmu „Szare Anioły”, opowiadającego o posłudze Franciszkańskich Braci Odnowy m.in. na ulicach Nowego Jorku. Campo gości w Polsce, uczestnicząc w pokazach filmu, którego polska premiera odbyła się w minioną niedzielę w Warszawie.

[ TEMATY ]

film

YouTube.com

Joseph Campo: To samo pytanie towarzyszyło mi, kiedy pracowałem nad tym filmem, dziękuję za nie! Odpowiedź zależy od widzów. Dla mnie to bracia są owymi wykluczonymi, w pozytywnym sensie. Znajdują się poza komercyjnym stylem życia, poza mediami, z dala od zeświecczonego świata. Prowadzą głębokie życie duchowe. Sam pracuję z ubogimi i potrzebującymi od 27 lat i osobiście nie postrzegam tych osób jako wykluczonych.

KAI: Posługa franciszkanów na ulicach Nowego Jorku, w którą włącza się Pan od lat, to gotowy materiał na film. Praca nad „Szarymi aniołami” była realizacją zaplanowanego scenariusza, czy po prostu towarzyszeniem braciom w ich posłudze?

- Przystępując do produkcji, mieliśmy spisane pewne myśli. Ale kiedy pracujesz nad filmem dokumentalnym, po prostu bierzesz kamerę i zaczynasz filmować sceny tak, jak one się rozgrywają. Nie ma gotowego scenariusza. Jest koncepcja, w jaką stronę chcesz zmierzać. W moich filmach jest wiele trudnych scen, dlatego, że chcę wprowadzić widza w życie moich bohaterów. To np. sceny nagrywane nocą w Bradford z prostytutkami. Braci wówczas z nami nie było, oni nie wychodzą nocą na ulice. Kiedy ruszaliśmy na zdjęcia, nie wiedzieliśmy, że trafimy do tzw. „mety”, czyli miejsca, gdzie zdobywa się kokainę. Te kobiety nam zaufały i powiedziały: chodźcie z nami. Potem okazało się, że idą po kokainę.

- Czy wówczas lub w podobnych sytuacjach nie miał Pan ochoty zaprzestać filmowania?

- Moją moralną powinnością, jako dokumentalisty jest zrobienie najlepszego filmu dokumentalnego, jaki potrafię i nigdy nie znalazłem się w sytuacji, w której musiałbym wyłączyć kamerę. Choć są sceny, których nie umieszczam potem w filmach.

Reklama

- W „Szarych aniołach” nie brakuje scen, w których wraz z franciszkanami towarzyszy Pan umierającym, i tym, których życie z różnych powodów się załamało. Jak Pan czuje się, wchodząc z kamerą w przestrzeń ludzkich dramatów?

- Filmując umierającego, czy kogoś, kto wbija w ramię strzykawkę, mam w głowie dwie myśli. Pierwsza: czy ja nie wykorzystuję tej osoby? Czy to nie jest niemoralne? Nie szkodzę jej? Nie sprawiam bólu? Czy nie robię więcej zła, niż dobra? A z drugiej strony pojawia się pytanie: czy zrobiłeś dobre ujęcie?
To skrajnie trudne. Częścią mojego powołania jest robić dobre ujęcia. Dokumentuję prawdę, także tę trudną, dotyczącą tego, co dzieje się we wnętrzu człowieka.

- W zapowiedziach czytamy, że „Szare anioły” to jeden z najmocniejszych filmów o wierze. Czy takie były Pana intencje?

- Mam nadzieję, że taki jest ten dokument, choć moim celem nie było zrobienie filmu o wierze. Wiele osób mówi, że jestem katolickim filmowcem. Jestem po prostu filmowcem. Owszem, jestem katolikiem i jestem z tego dumny, ale nie przygotowuję moich filmów specjalnie dla katolików.
Jako autor nie stawiam moich osobistych doświadczeń na pierwszym miejscu. Nie robię filmów po to, by samemu wskazywać widzom Boga. Chcę, by nam wszystkim pokazywali Go moi bohaterowie.
Można się spodziewać, że w filmie o zakonnikach, to zakonnicy będą nauczać. W „Szarych aniołach” tak nie jest. Tymi, którzy nauczają, są: Jonathan, którego brat umiera na AIDS, prostytutki, dzieci ulicy i inni wykluczeni. Wszyscy bohaterowie moich filmów, to prawdziwi ludzie. Ze swoimi problemami, trudnościami. To także katolicy, którym wiara pomaga w zmaganiach. Oni widzieli piekło, otarli się o nie. Ale widzą też życie, które się odradza.
Moją intencją było, aby widzowie zobaczyli to, co ma szansę dotknąć i przemienić ich serca. A może nawet wezwać ich do działania, do zadania pytania: co ja mogę zrobić?

- Jest Pan tercjarzem franciszkańskim. Czy „Szare anioły” to także próba odpowiedzi na pytanie, jak współcześnie żyć duchowością św. Franciszka?

- Tak, dzięki „Szarym aniołom” widzowie mogą poznać Franciszkańskich Braci Odnowy, choć nie robiłem filmu powołaniowego. Ludzie doceniają prostotę i piękno życia braci. To prostota bliska geniuszowi. Mam nadzieję, że udało mi się uchwycić to w filmie. Starałem się przedstawić tę rzeczywistość w sposób z jednej strony prosty, a z drugiej angażujący intelektualnie.
Wielu bohaterów katolickich filmów to ludzie, którzy już doszli do wiary. Ja wciąż do niej dochodzę, świadomy moich słabości. Moich bohaterów staram się pokazywać tak, aby mogli się z nimi utożsamić również przedstawiciele innych religii. Moim celem jest dotrzeć do wszystkich widzów, niezależnie od wyznawanej religii i przyprowadzić ich do wiary, w taki sposób, aby to była ich decyzja, a nie efekt nauczania.

Reklama

- Podobne zaproszenie kieruje papież Franciszek, zachęcając do wychodzenia na peryferia. Właśnie tam zaprasza Pan widzów „Szarych aniołów”?

- Bezdyskusyjnie tak. To papieskie wezwanie odzwierciedla nie tylko religijny, ale też humanitarny punkt widzenia. Myślę, że nawet, gdyby papież nie zaprosił nas do wyjścia na peryferia, nasze serca w jakiś sposób kierowałyby się w tamtą stronę, po to, by spróbować uczynić świat choć trochę lepszym.
O tym mówią moje filmy - o rzeczywistości, z istnienia której wielu ludzi być może nie zdaje sobie sprawy. Moją nadzieją jest to, że widzowie zobaczą i poczują to, co ja widzę i czuję.

- A co Pan czuje po zakończeniu dnia zdjęciowego? Czy potrafi Pan wrócić do domu, usiąść w fotelu i po prostu nie myśleć o tym, co widział Pan na planie?

- Wracam do siebie i często czuję się okropnie. Zadaję sobie pytanie, czy to słuszne, że wchodzę w życie i w piekło tych osób? Czasem te same trudne obrazy oglądam po sto, pięćset razy na montażu. Potem nie mogę spać, więc spędzam noce na modlitwie. Dbam o życie duchowe, mam kierownika duchowego – inaczej bym sobie nie poradził.

- Modli się Pan za bohaterów swoich filmów?

- Tak, każdego dnia. Modlę się za nich jeszcze zanim ich spotkam, prosząc Ducha Świętego, by zaprowadził mnie do tych miejsc, w których chce, żebym był. A robiąc film, proszę, by to Chrystus był w jego centrum.
Jezusa nie słychać, nie przemawia na ekranie. Ale On jest wszechobecny. Także w filmach, nie tylko moich. W moich dokumentach widać ukrzyżowanie, ale też zmartwychwstanie. Mam nadzieję, że nasza wytwórnia Grassroots Films niesie nadzieję światu, w którym jej brakuje.

- Skąd u Pana ten optymizm i zdolność widzenia nadziei zmartwychwstania nawet w najbardziej dramatycznych scenach?

- Myślę, że optymizmu nauczyłem się od matki, która we wszystkim dostrzegała pozytywy. Pochodzę z bardzo silnej i zjednoczonej rodziny. Moi rodzice powiedzieli, że będą razem na zawsze – i tak żyli. Nie byliśmy doskonałą rodziną, ale rodzice zawsze byli obok, by nas wspierać.

- Czy to pomogło Panu zmierzyć się z dramatami, których był Pan świadkiem, m.in. zamachami na World Trade Center?

- W życiu byłem świadkiem wielu dramatów. 11 września 2001 r. widziałem palące się wieżowce, czułem ten zapach, stojąc na dachu mojego domu, z którego było je widać. I pytałem: Boże, co się dzieje? Wydawało się, że brak już nadziei, ale Bóg tam był. Tak, jak podczas ukrzyżowania Jezusa, które wydawało się beznadziejne, choć w istocie nie było, bo po nim nastąpiło zmartwychwstanie. I ono stało się źródłem całego dobra.
Żyjemy w bardzo trudnych czasach. Ale Chrystus wciąż jest pośród nas obecny.

- Wiele osób tak mówi po obejrzeniu Pana filmów. Czy jakieś spotkanie z widzami szczególnie zapadł Panu w pamięć?

- 17 lat temu, do Domu Św. Franciszka, który prowadzę, trafił chłopak, skierowany tam przez franciszkanów. Był Polakiem, miał 20 lat, w Nowym Jorku trafił w środowisko, które wciąż piło, imprezowało. Nie chciał tam pozostać i pewnego dnia, zamiatając ulicę zobaczył jednego z franciszkanów, opowiedział o swojej sytuacji i zapytał, gdzie mógłby pójść, by coś zjeść. Franciszkanie pomogli mu i poprosili mnie był się nim zajął. Przyjąłem go do Domu św. Franciszka, za darmo i pomogłem w znalezieniu pracy, by zarobione pieniądze przeznaczył na powrót do Polski.
Nie miałem z nim kontaktu, odkąd 17 lat temu zarobił na bilet, pożegnał się i wyjechał do Polski. Aż do ostatniej niedzieli, kiedy zobaczyłem go na widowni podczas premiery „Szarych aniołów”. Przyjechał z drugiego końca Polski, by mi podziękować. Dziś ten człowiek prowadzi swoją firmę, zatrudnia 30 pracowników, ożenił się, ma dwójkę dzieci. I mówi mi: teraz ja chciałbym zrobić coś dla Ciebie.

Joseph Campo jest reżyserem i producentem filmowym, założycielem wytwórni Grassroots Films w Nowym Jorku. Jest tercjarzem franciszkańskim, od 27 lat zajmuje się ubogimi i wykluczonymi ze społeczeństwa, m.in. prowadząc Dom św. Franciszka i współpracując z Franciszkańskimi Braćmi Odnowy w Nowym Jorku. Jest autorem takich filmów, jak "The Human Experience. Wszystko o człowieku", "Child 31" i "Fisher of men. Rybacy ludzi".
Jego najnowszy film "Szare anioły", opowiada o posłudze Franciszkańskich Braci Odnowy m.in. w Nowym Jorku, Irlandii i Hondurasie. Polska premiera odbyła się w niedzielę w Warszawie, obecnie w kolejnych polskich miastach organizowane są projekcje połączone ze spotkaniami z reżyserem. W Polsce patronat medialny nad filmem objęła Katolicka Agencja Informacyjna.

2017-05-24 10:01

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Bóg nie umarł. Czy wierzysz w to?

„Bóg nie umarł” – tak w tłumaczeniu polskim brzmi tytuł głośnego filmu amerykańskiego, który wszedł na ekrany naszych kin. Jest on ekranizacją powieści pod tym samym tytułem, której autorem jest Rice Broocks. Akcja filmu rozgrywa się na jednym z uniwersytetów, gdzie rozpoczyna edukację Josh Wheaton. Młody student (Shane Harper) już na pierwszych zajęciach z filozofii jest zaszokowany zachowaniem profesora Radissona, który z całą stanowczością twierdzi, że Bóg umarł. Zmusza on studentów do zapisania tej tezy na kartce i podpisania jej swoim imieniem i nazwiskiem. Studenci posłusznie wykonują polecenie wykładowcy, tylko jeden Josh opiera się, mówiąc, że jako człowiek wierzący nie może podpisać się pod takim twierdzeniem. Zaskoczony profesor (Kevin Sorbo), chcąc opornego studenta skompromitować w oczach kolegów i koleżanek zgadza się, aby młody adept na kilku zajęciach przedstawił racjonalne „dowody” na istnienie Boga, w którego on absolutnie nie wierzy.

CZYTAJ DALEJ

Raport u dominikanów dla kogo i czemu ma służyć?

2021-09-22 07:48

Niedziela Ogólnopolska 39/2021, str. 12-13

[ TEMATY ]

raport

dominikanie

Adobe.Stock

Raport komisji w sprawie Pawła M. to pewnego rodzaju studium przypadku, brutalnego, patologicznego, ale jednak przypadku. Nie może on obciążać całego zakonu i Kościoła.

Na początku jestem winien pewne uściślenie. Po pierwsze – nie będę powtarzał treści raportu, gdyż jest on publiczny i każdy może się z nim zapoznać, ale jeśli nawet akcydentalnie pewne teksty zostaną przytoczone, to jedynie dla wzmocnienia konkretnej tezy. Po drugie – zdaję sobie sprawę, że w przypadku uczestnika komisji eksperckiej zachodzi pewna okoliczność, dla niektórych niepokonalna, która wypływa z dewizy nemo iudex in causa sua (łac. nikt nie może być sędzią w swojej sprawie), ale chcę bardzo wyraźnie podkreślić, że zgadzam się z całością raportu, więc jeśli ktoś oczekuje na tekst polemiczny z jego tezami, to proszę przerwać czytanie i nie tracić niepotrzebnie czasu. Po trzecie od początku pracy w komisji większość członków, a może i wszyscy zetknęli się z bolesnymi oskarżeniami „rozwalania, niszczenia Kościoła”, co dla nas – jako ludzi wierzących i właśnie ludzi Kościoła – było wysoce niesprawiedliwe i w pewnym sensie obciążające. Proszę zatem przyjąć ten tekst jako ogólną refleksję dotyczącą bardzo wrażliwych spraw, które często są pomijane.

CZYTAJ DALEJ

Rzym: biskupi zawierzyli przyszłość Europy wstawiennictwu św. Jana Pawła II

2021-09-23 19:43

[ TEMATY ]

Jan Paweł II

Watykan

Europa

biskupi

Monika Książek

Biskupi biorący udział w jubileuszowym Zebraniu Plenarnym Rady Konferencji Biskupich Europy, zawierzyli przyszłość Starego Kontynentu wstawiennictwu św. Jana Pawła II, modląc się przy jego grobie.

Uczestnicy Zebrania Plenarnego CCEE, rozpoczynającego się w Rzymie z okazji 50. rocznicy powstania Rady Konferencji Biskupich Europy, udali się do grobu św.Jana Pawła II w Bazylice Watykańskiej po zakończeniu Mszy św. pod przewodnictwem papieża Franciszka, którą otworzyli czterodniowe obrady. Po odnowieniu wyznania wiary przy grobie św. Piotra, zebrali się w Kaplicy św. Sebastiana, gdzie odmówili modlitwę zawierzenia Europy, ułożoną przez św. Jana Pawła II i zawartą w jego adhortacji apostolskiej "Ecclesia in Europa". Modlitwę tę, w której Jan Paweł II zawierzał Europę opiece Maryi, odmówili przy grobie św. Jana Pawła II, gdzie umieszczono ikonę Maryi Matki Europy, przygotowaną przez siostry zakonne z Nazaretu z okazji sesji plenarnej CCEE, która odbyła się w 2015 r. w Ziemi Świętej.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję