Album otwiera słowo wstępne abp. Wacława Depo, w którym Metropolita częstochowski życzy pielgrzymom archikatedralnej świątyni, aby towarzyszyło im i wspomagało ich błogosławieństwo Najświętszej Rodziny z Nazaretu: Jezusa, Maryi i Józefa „na drogach własnych powołań i misji”.

Pozycja autorstwa ks. dr. hab. Mariana Dudy, ks. dr. Jacka Kapuścińskiego, ks. dr. Andrzeja Kuliberdy wzbogacona została wieloma archiwalnymi i współczesnymi fotografiami.

Album jak podkreśla ks. dr Andrzej Kuliberda składa się z trzech odsłon. Najpierw ukazane są dzieje budowy kościoła w ramach parafii św. Zygmunta. Następnie ukazana jest historia parafii oraz katedry przez pryzmat posługi proboszczów i pasterzy Kościoła częstochowskiego.

„Na uwagę zasługuje fakt, że budowana świątynia była nie tylko największą w Polsce (Królestwie Polskim), ale również pierwszym kościołem pw. Świętej Rodziny. Godne podkreślenia jest również to, ze nowy kościół w Częstochowie budowany był z ofiar ludzi pracy, zarówno miasta Częstochowy, jak i całej Polski oraz Polonii” – podkreśla ks. Kuliberda.

Autorzy publikacji opisując pierwszy okres dziejów parafii sięgają również do archiwalnych wydań prasy katolickiej m. in. „Przeglądu Katolickiego” z 1902 r., „Dzwonka Częstochowskiego” z 1901 r. oraz tygodnika katolickiego „Niedziela” z 1926 r. i 1927 r.

Na kartach jubileuszowego albumu spotykamy postacie związane z pierwszym okresem dziejów parafii Świętej Rodziny jak m. in. ks. Michał Nowakowski, ks. Sylwester Baranowicz, ks. Konstanty Waberski, bp Aleksander Bereśniewicz, bp Henryk Piotr Dołęga Kossowski, ks. Marian Fulman, o. Euzebiusz Rejman, bp Stanisław Kazimierz Zdzitowiecki.

Ważną część publikacji stanowi prezentacja i działalność duszpasterska proboszczów parafii: ks. Bolesława Wróblewskiego (1917-1951), ks. Józefa Chwisteckiego (1951-1990), ks. Bronisława Predera (1990-1996), ks. Mariana Dudy (1996-2003), ks. Stanisława Gębki (2003-2014) i ks. Jana Niziołka (2014-2017).

Dzieje parafii i katedry autorzy publikacji ukazują również przez pryzmat posługi pasterzy Kościoła częstochowskiego: bp. Teodora Kubiny (1925-1951), bp. Zdzisława Golińskiego (1951-1963), bp. Stefana Bareły (1964-1984), abp. Stanisława Nowaka (1984-2011) i abp. Wacława Depo (od 2012 r.)

Projekt nowej świątyni opracował w 1900 r. Konstanty Wojciechowski, architekt warszawski. Przewidywał on świątynię w stylu neogotyckim i w monumentalnych rozmiarach, jedną z największych w ówczesnej Polsce. 7 września 1902 r. bp Henryk Kossowski, ówczesny administrator diecezji kujawsko-kaliskiej, poświęcił kamień węgielny kościoła. W 1902 r. świątyni, która pierwotnie miała być pod wezwaniem św. Józefa, nadano tytuł Świętej Rodziny.

8 grudnia 1908 r. w prowizorycznie przysposobionym kościele została odprawiona pierwsza Msza św. przez o. Euzebiusza Rejmana, paulina. Wskutek braku funduszów, trudnych warunków niewoli narodowej oraz dramatu I wojny światowej na kilka lat (1908-17) stanęły prace wykończeniowe.

Niestety, wskutek braku funduszy, trudnych warunków czasów zaborów oraz I wojny światowej prace wykończeniowe zwolniły na kilka lat, by zatrzymać się zupełnie w 1914 r. Dopiero utworzenie przy wznoszonym kościele przez biskupa włocławskiego Stanisława Zdzitowieckiego, dekretem z dnia 22 sierpnia 1917 r., odrębnej parafii pw. Świętej Rodziny i uroczystość erekcyjna, do której doszło 28 października tego roku, dały impuls do podjęcia ich na nowo. Pierwszym proboszczem parafii został ks. Bolesław Wróblewski, a w roku powstania parafia sięgała do parków podjasnogórskich, obejmowała swym zasięgiem także Ostatni Grosz.

28 października 1925 r., na mocy bulli papieża Piusa XI „Vixdum Poloniae unitas”, Częstochowa została wyznaczona na stolicę nowej diecezji, a będący w stanie budowy kościół Świętej Rodziny – na kościół katedralny. Odtąd troskę o losy tej sakralnej budowli, obok niestrudzonego ks. inf. Bolesława Wróblewskiego, wziął na siebie pierwszy biskup częstochowski Teodor Kubina (1925 -51) oraz cała diecezja.

29 października 1950 r., w uroczystość Chrystusa Króla bp Teodor Kubina, zamykając zasadniczy etap budowy i wyposażenia świątyni, dokonał uroczystej konsekracji katedry. 5 sierpnia 1951 r. na mocy bulli Piusa XII „Per oportune sane” została erygowana Kapituła Katedralna. 22 czerwca 1962 r. – papież Jan XXIII na prośbę bp. Zdzisława Golińskiego nadał katedrze Świętej Rodziny tytuł bazyliki mniejszej.

W dziejach parafii bardzo mocno zapisały się pobyty w częstochowskiej katedrze Jana Pawła II: 6 czerwca 1979 r. i 18 czerwca 1983 r.

25 marca 1992 r. katedra częstochowska została podniesiona do rangi archikatedry przez papieża Jana Pawła II. 7 kwietnia 1997 r. – na prośbę abp. Stanisława Nowaka czwarty proboszcz katedry ks. prał. dr hab. Marian Duda (1996 – 2003) rozpoczął realizację ukończenia budowy archikatedry i zwieńczenia jej wieżami W dziele tym uczestniczyła Kapituła Archikatedralna, zwłaszcza księża infułaci – Marian Mikołajczyk i Ireneusz Skubiś.21 listopada 1997 r. budowa wież została ukończona. Uroczystego poświęcenia nowo wzniesionych wież dokonał abp Stanisław Nowak 23 listopada 1997 r.

26 maja 2002 r. w archikatedrze modlił się kard. Joseph Ratzinger, późniejszy papież Benedykt XVI.