Wystawa „W służbie sacrum. Z kultury muzycznej Jasnej Góry i Poznania w XVIII wieku” czynna jest w Muzeum Narodowym w Poznaniu.

Główną ideą tej wyjątkowej wystawy jest zaprezentowanie barokowego instrumentarium na przykładzie dwóch wybitnych zespołów muzycznych tego czasu – kapeli klasztoru Ojców Paulinów na Jasnej Górze oraz poznańskiej kapeli Kościoła św. Marii Magdaleny.

Uroczyste otwarcie wystawy odbyło się 30 grudnia 2012 r. Ekspozycja czynna będzie do 10 marca br. Od 1 maja do 31 sierpnia 2013 r. wystawa będzie prezentowana również w klasztorze Ojców Paulinów na Jasnej Górze.

„Jest to wystawa o tyle ważna, że ma na celu przypomnieć znaczenie kościelnych zespołów muzycznych funkcjonujących zarówno przy kościołach katedralnych, kolegiackich, jak i kościołach parafialnych, i że działalność tych zespołów była płaszczyzną, na której rozwijała się niejednokrotnie wysokich lotów kultura muzyczna” – wyjaśnia o. Dariusz Cichor, definitor generalny Zakonu Paulinów.

„Zostały wyeksponowane nie tylko instrumenty muzyczne ze zbioru jasnogórskiej kapeli, instrumenty najbardziej cenne w tym zbiorze, ale również wyeksponowano pewne istotne materiały archiwalne, które pokazują pewien fragment dużego zasobu, jakim dysponuje Jasna Góra w zakresie zabytkowych muzykaliów, a więc zarówno instrumenty, na których mistrzowie wykonywali przed 200-tu, 250-ciu, 300-tu laty muzykę podczas liturgii w sanktuarium jasnogórskim, ale także partytury muzyczne, które były najczęściej bądź spisywane, bądź kopiowane właśnie w pracowni jasnogórskiej” – kontynuuje paulin.

Wystawa prezentuje także instrumentarium oraz zabytkowe partytury dotyczące kapeli Kościoła św. Marii Magdaleny w Poznaniu. „Jakkolwiek instrumentarium tej kapeli nie zachowało się do naszych czasów, niemniej instrumentarium to, w oparciu o inwentarze, zostało odtworzone z zasobów, ze zbiorów muzeum instrumentów w Poznaniu. Dzięki temu w części poświęconej muzyce kościoła farnego możemy zobaczyć instrumenty z epoki, które były w użyciu przez muzyków tamtego okresu – opowiada o. Cichor - Oczywiście nie są to instrumenty tożsame z używanymi przez kapelę farską w Poznaniu, niemniej ten zbiór doskonale odzwierciedla, czym ta kapela była, i jakimi siłami dysponowała. Ale jest bardzo ciekawa rzecz związana z dużym zasobem archiwaliów muzycznych po tejże kapeli poznańskiej zachowanych obecnie w muzeum archidiecezjalnym w Poznaniu. Podobnie jak zbiór jasnogórski, ów zbiór poznański podlega teraz solidnym analizom, badaniom ze strony muzykologów”.

Jak wyjaśnił definitor Jasnej Góry, wystawa przyjęła nowoczesną formę: „My przyzwyczajeni jesteśmy do oglądania eksponatów w gablotach ustawionych przy ścianie lub też pośrodku sali, w tym wypadku możemy się przechadzać wokół tych instrumentów, oglądać je z każdej strony, podziwiać także ich piękno, walory techniczne i inne. Myślę, że właśnie ta ogromnie ciekawa, nowoczesna forma ekspozycji powinna zarówno w Poznaniu, jak i w późniejszym czasie na Jasnej Górze przyciągać osoby, które są zainteresowane problematyką, której dotyczy ta wystawa”.

„To jest bardzo istotne, byśmy dzisiaj, gdy wręcz w sposób oficjalny zabija się kulturę wysoką, a promuje się w społeczeństwie kulturę niskich lotów, tym bardziej tego rodzaju ekspozycje, którym zresztą w Poznaniu, a myślę także że na Jasnej Górze będą towarzyszyły odpowiednie prelekcje, przypomną jakiemuś gronu spośród polskiego społeczeństwa, jak ważną rzeczą jest kultywowanie historii, kultywowanie pamięci, nie tylko w formie wspomnieniowej, ale także z perspektywą na przyszłość, żebyśmy również i w dzisiejszych czasach myśleli o takim tworzeniu kultury, które pozostawi również po nas świadectwo tym, którzy w przyszłości będą badać nasz dorobek” - zaznaczył kapłan.

Podczas otwarcia wystawy miał miejsce koncert zespołu Sine Pulvere z Holandii, który wykonał muzykę z zachowanego repertuaru obu kapel zgodnie z ówczesną praktyką wykonawczą. W programie znalazły się XVIII-wieczne kompozycje pochodzące z klasztoru Ojców Paulinów na Jasnej Górze oraz z Archiwum Archidiecezjalnego w Poznaniu (m.in. utwory: M.J. Żebrowskiego, F. Perneckhera, J. Zeidlera, F.X. Brixiego).

Współorganizatorem wystawy, obok Muzeum Narodowego w Poznaniu i Archiwum Archidiecezjalnego w Poznaniu, jest Klasztor Ojców Paulinów na Jasnej Górze. Kuratorami ekspozycji są: Patryk Frankowski i Alina Mądry. Patronatem medialnym wystawę objęło m.in. Biuro Prasowe Jasnej Góry.