Reklama

Watykan

25. rocznica encykliki „Veritatis splendor”

6 sierpnia przypada 25. rocznica podpisania encykliki Jana Pawła II "Veritatis splendor" - o niektórych podstawowych problemach nauczania moralnego Kościoła. Po dziś dzień ma ona wielką aktualność.

[ TEMATY ]

Encyklika

Grzegorz Gałązka

Pisząc o tej encyklice przed 15 laty ówczesny prefekt Kongregacji Nauki Wiary, kard. Joseph Ratzinger stwierdził:

Veritatis splendor zajmuje się nie tylko kryzysem teologii moralnej w Kościele, lecz włącza się w światową debatę nad ethosem, który stał się dziś sprawą życia i śmierci ludzkości.

Jeszcze przed Soborem Watykańskim II zrodził się zdecydowany sprzeciw wobec pewnego typu teologii moralnej, która w XIX w. w coraz bardziej niepokojący sposób sprowadzała się do kazuistyki. Należało więc na nowo przemyśleć chrześcijańską doktrynę moralną, rozpatrując ją w szerokiej perspektywie pozytywnej, obierając za punkt wyjścia istotę wiary, a nie traktować ją jako szereg zakazów.

Reklama

Głównymi myślami przewodnimi stały się naśladowanie Chrystusa i zasada miłości, z których organicznie wyłoniło się szczegółowe nauczanie moralne. Chęć szukania natchnienia w wierze — postrzeganej jako nowe światło, w którym doktryna moralna staje się przejrzysta — spowodowała odejście od prawno-naturalnej wizji moralności na rzecz systemu o charakterze biblijnym i historiozbawczym. Sobór Watykański II potwierdził i poparł tego rodzaju podejście. Jednakże w obliczu konkretnych wyzwań epoki próba skonstruowania teorii moralnej o charakterze czysto biblijnym okazała się daremna. W teologii moralnej bowiem droga czystego biblicyzmu nie jest możliwa. Tak więc po krótkim okresie prób nadania teologii moralnej charakteru biblijnego, nadspodziewanie szybko pojawiły się próby czysto racjonalnego wyjaśniania ethosu.

Jednak droga powrotu do myśli prawno-naturalnej okazała się zamknięta. Pod wpływem nurtu antymetafizycznego, który być może odegrał już pewną rolę w próbach podejmowanych w okresie biblicyzmu, wydawało się, że prawo naturalne jest wzorcem myślenia przedawnionym i obecnie niemożliwym do realizacji. Odwołano się więc do pozytywistycznego racjonalizmu, który nie uznaje dobra jako takiego. Jeden z ówczesnych teologów moralistów mówił: «Dobro to zawsze tylko coś lepszego od...» Kryterium oceny moralnej pozostawała kalkulacja skutków. Zważywszy na przewidywane konsekwencje, moralne jest to, co wydaje się najbardziej pozytywne. Konsekwencjonalizm nie zawsze stosowany był równie radykalnie. Ostatecznie jednak prowadzi on do konstrukcji myślowej, w której moralność zanika, albowiem dobro jako takie nie istnieje. Wobec tego typu rozumowania nawet Biblia nie ma już nic do powiedzenia. Może ona dostarczać motywacji działania, ale nie jego treści. Jeśli jednak tak się rzeczy mają, to chrześcijaństwo jako "droga" — a nią właśnie powinno i chciałoby być — traci jakiekolwiek znaczenie, l jeśli wcześniej przesunięto akcent z ortodoksji na «orto-praksję» (jakby szukając w niej schronienia), teraz owa «ortopraksja» stała się tragiczną ironią; w rzeczywistości bowiem coś takiego nie istnieje.

Przeciwstawiając się takiemu podejściu, Papież ponownie uznał — i to w sposób niezwykle stanowczy — słuszność perspektywy metafizycznej. Ostatecznie bowiem jest ona konsekwencją wiary w stworzenie. Raz jeszcze opierając się na fundamencie tej wiary, Papież zdołał połączyć i zjednoczyć antropocentryzm z teocentryzmem: «Rozum czerpie swoją prawdę i autorytet z prawa odwiecznego, które nie jest niczym innym jak samą Mądrością Bożą (...). Prawo naturalne bowiem (...) nie jest niczym innym jak światłem rozumu wlanym nam przez Boga» (n. 40). Właśnie dzięki temu, że w oparciu o wiarę w akt stwórczy Papież opowiedział się za metafizyką, mógł on zrozumieć Biblię jako współczesne nam Słowo oraz powiązać metafizyczną koncepcję ethosu z biblijną. Prawdziwą perłą tej encykliki — o wartości zarówno filozoficznej, jak i teologicznej — jest wspaniały fragment o męczeństwie. Jeśli nie ma już niczego, za co warto umrzeć, wtedy także życie staje się puste. Tylko wówczas, gdy istnieje dobro absolutne, dla którego warto poświęcić życie, i gdy wieczne zło nie stanie się nigdy dobrem, człowiek zostaje utwierdzony w swej godności, i wszyscy możemy czuć się bezpieczni w obliczu dyktatur różnych ideologii.

Kard. Joseph Ratzinger, Czternaście encyklik Jana Pawła II, L'Osservatore Romano, wyd. pl. 9(256)/2003, s. 22.

2018-08-05 14:59

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Encyklika w praktyce

Niedziela zielonogórsko-gorzowska 45/2019, str. 6

[ TEMATY ]

Caritas

warsztaty

warsztaty

Encyklika

Karolina Krasowska

Uczestnicy warsztatów w Paradyżu wykonywali m.in. domy dla owadów

W paradyskim domu rekolekcyjno-powołaniowym „Jackówka” 25 października ruszyły pierwsze warsztaty w ramach projektu Caritas Laudato Si’

Warsztaty skierowane były do młodzieży ze Szkolnych Kół Caritas oraz Centrum Wolontariatu diecezjalnej Caritas. Projekt nawiązuje do encykliki papieża Franciszka „Laudato Si’ ”, w której Ojciec Święty zachęca do ochrony środowiska naturalnego.

Paradyż

– Zebraliśmy się, żeby dać młodym ludziom energię do tego, żeby byli liderami ekologicznymi w swoich środowiskach – mówiła Ania Kobylińska, animator diecezjalny projektu Caritas Laudato Si’. – Robimy to na kilku płaszczyznach. Z jednej strony przekazujemy im wiedzę teoretyczno-wykładową, a z drugiej praktyczną, w której działają i integrują się z sobą. Dzisiaj mieli ściśle ekologiczny blok. Do południa pracowali nad encykliką papieża Franciszka, robili plakaty ekologiczne, crafting (rękodzieło – przyp. red.). Chcemy im pokazać, że tak naprawdę potrzeba niewiele, żeby być eko. Czasami wystarczy zakręcać szybciej kran czy idąc na zakupy, zabierać ze sobą siatkę – dodała Ania.

Uczestnicy warsztatów w Paradyżu budowali domy dla owadów. Jak to zrobić, pokazała im Beata Tokarz, ogrodnik, projektant terenów zieleni. – Dzisiaj z młodzieżą będziemy przygotowywać hotele dla owadów. Młodzi zabiorą je z sobą i będą mocować w swoich lokalnych społecznościach, pokazując rówieśnikom, jak można chronić owady i przyciągnąć je do ogrodów. Owady potrzebują nie tylko schronienia, ale także żywności – nektaru, pyłków itd. W związku z tym obok hoteli będziemy sadzić miododajne rośliny, które przyciągną te owady i jednocześnie będą dla nich pożywieniem – powiedziała Beata Tokarz.

W warsztatach w Paradyżu uczestniczyli młodzi ludzie z całej diecezji skupieni wokół wolontariatu Caritas – w sumie ponad 20 osób. – Ziemia jest domem dla wszystkich ludzi, więc wszyscy powinniśmy o nią dbać. Jeżeli tego zabraknie, to za kilkadziesiąt lat możemy nie mieć gdzie mieszkać. Dlatego ekologia w naszym życiu jest tak ważna – powiedziała Ada z SKC w Sulechowie.

Bytnica

Inauguracja projektu Caritas Laudato Si’ miała również miejsce na terenie parafii i gminy Bytnica. 29 października odbyło się tu podsumowanie projektu „Działaj lokalnie. Społeczne ogrody św. Franciszka”, a jednocześnie inauguracja nowego projektu Caritas Laudato Si’ „Społeczny Ogród Parafialny w Bytnicy”, II etap. – Społeczny Ogród Parafialny w Bytnicy to projekt polegający na prowadzeniu przez Parafialny Zespół Ekologiczny ogrodu społecznego przy kościele parafialnym. Ma on być edukacyjnym ogrodem ekologicznym z uprawą warzyw, owoców, ziół i kwiatów. Z założenia jest otwarty na potrzeby społeczności parafii i mieszkańców gminy Bytnica. Jego celem społecznym jest zmotywowanie mieszkańców do powrotu do uprawy ogrodów przydomowych w sposób ekologiczny. Ogród jest konkretnym działaniem pokazującym zachowania sprzyjające środowisku w praktyce. Warzywa, owoce, zioła z ogrodu będą wykorzystane m.in. do organizacji warsztatów, festynu parafialnego i innych festynów na terenie gminy oraz dożynek. W ogrodzie będą uprawiane kwiaty i krzewy do ozdoby ołtarzy oraz uroczystości – wyjaśnia ks. Sławomir Strzyżykowski, proboszcz parafii Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Bytnicy.

W pierwszym etapie projektu (luty-wrzesień 2019), polegającym na społecznym działaniu bez wsparcia środków zewnętrznych, teren ogrodu został wyznaczony, posprzątany, ogrodzony. Wykonano grządki, ogród kuchenny (100m2), nasadzenia drzew i wysiano rośliny miododajne oraz łąkę kwietną. Grządki i nasadzenia wykonano z dziećmi oraz nauczycielami ze szkoły i przedszkola. W ogrodzie odbyły się pierwsze lekcje przyrody i zajęcia warsztatowe dla dorosłych z zakresu ogrodnictwa ekologicznego. Na tym etapie w projekt zaangażowało się 45 osób dorosłych i kilka lokalnych firm. – Drugi etap projektu (październik – listopad 2019) ma polegać na praktycznych warsztatach, podczas których zwiększymy liczbę grządek uprawnych, wykonamy kolejne nasadzenia roślin, opracujemy informację o ogrodzie. Ponieważ w ogrodzie jest ciężka, nieużytkowna ziemia, konieczne są systematyczne prace polegające na jej rozluźnianiu i wprowadzaniu do ziemi materii organicznej za pomocą glebogryzarki. W kolejnych latach w ogrodzie planowane są dalsze prace polegające na zwiększaniu bioróżnorodności, zwiększaniu rodzaju upraw, budowaniu siedlisk dla zwierząt. Rozwijany też będzie zespół osób zainteresowanych ogrodem społecznym. Dotychczas Parafialny Zespół Ekologiczny zrealizował powstanie 7 mniejszych ogrodów ekologicznych św. Franciszka w każdej sołeckiej wsi gminy Bytnica – kończy ks. Strzyżykowski.

CZYTAJ DALEJ

Dzień, który zamknął kartę w historii Kościoła.

2020-02-28 16:45

[ TEMATY ]

papież

Benedykt XVI

Castel Gandolfo

Grzegorz Gałązka

28 lutego był ostatnim dniem pontyfikatu Benedykta XVI.

Dokładnie siedem lat temu, 28 lutego 2013 r., Benedykt XVI przestał być biskupem Rzymu.
Tamtego historycznego dnia przebywał już z dala od Watykanu, w Pałacu w Castel Gandolfo.

Przed godziną 20,00 pojawił się po raz ostatni na balkonie Pałacu Apostolskiego, by pozdrowić wiernych, którzy licznie zgromadzili się na placu miasteczka.

Oto ostatnie słowa wypowiedziane przez Benedykta XVI jako urzędującego Papieża: "Wiecie, że mój dzisiejszy dzień jest inny niż poprzednie. Nie jestem już, to znaczy nie będę już od godziny dwudziestej Papieżem, najwyższym zwierzchnikiem Kościoła katolickiego. Jestem tylko pielgrzymem, który rozpoczyna ostatni etap swej ziemskiej wędrówki. Chciałbym jednak z całego serca, z całej duszy, moją miłością i modlitwą, moją refleksją i wszelkimi siłami wewnętrznymi służyć dobru wspólnemu, dobru Kościoła i ludzkości".

CZYTAJ DALEJ

Co musisz wiedzieć o koronawirusie?

2020-02-28 20:39

[ TEMATY ]

plakat

koronawirus

Główny Inspektorat Sanitarny

Główny Inspektorat Sanitarny

W piątek 28. lutego Główny Inspektorat Saniterny zamieścił na swojej stronie internetowej materiały o koronawirusie SARS-CoV-2.

Są tam różne materiały do pobrania i wydrukowania, między innymi plakat, ulotka i film.

Zobacz także: Co musisz wiedzieć o koronawirusie?

Są też zamieszczone rekomendacje Ministra Edukacji Narodowej dla dyrektorów przedszkoli, szkół i placówek oświatowych w zakresie profilaktyki zdrowotnej w związku z pojawiającymi się w niektórych krajach przypadkami zachorowań na koronawirusa.

CZYTAJ DALEJ
Projekt Niedzieli na Wielki Post
#ODKUPIENI

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję