Ostatnio na brak atrakcji nie mogli narzekać melomani Częstochowy. W sobotę 15 stycznia i niedzielę 16 stycznia odbyło się bowiem kilka znaczących spotkań muzycznych. Miejsca koncertów wskazują natomiast, iż tak jak przed wiekami, tak i dziś Kościół jest wielkim promotorem kultury i sztuki. 15 stycznia w archikatedrze częstochowskiej odbył się kolędowy koncert Zespołu Pieśni i Tańca " Śląsk", a już trzy godziny później wspaniałą salą koncertową stała się Bazylika Jasnogórska, której mury wypełniła muzyka Marcina Józefa Żebrowskiego. 16 stycznia natomiast w Bazylice Jasnogórskiej zabrzmiały góralskie nuty "Trebuniów-Tutków" i ich Przyjaciół. Nieopodal zaś, na halach św. Józefa, trwał jeszcze w tym czasie kolędowy koncert Mietka Szcześniaka, gwiazdy finałowego koncertu Archidiecezjalnego Konkursu Kolęd "Stajenka" 2000.

Barokowe piękno zaklęte w Kapeli Jasnogórskiej

Ze wszech miar szczególnym wydarzeniem był koncert Kapeli Jasnogórskiej, którym włączyła się ona w obchody Roku Jubileuszowego oraz w uroczystości ku czci św. Pawła Pierwszego Pustelnika, patriarchy Zakonu Paulinów. Prowadząca koncert Wanda Malko wyraziła wielką radość, iż właśnie ten dzień stał się okazją do przypomnienia ponadczterowiekowej tradycji jasnogórskiego muzykowania. Powstały czterysta lat temu zespół skupiał wybitnych kompozytorów, dyrygentów, wokalistów i instrumentalistów. Okres największej jego świetności przypadł na przełom polskiego baroku i klasycyzmu. Wówczas tworzył na Jasnej Górze Marcin Józef Żebrowski, którego twórczość została zaprezentowana podczas koncertu. Dorobek Marcina Józefa Żebrowskiego nie tylko stawia go na czele kompozytorów tej epoki, ale pozwala również zaliczyć go do najwybitniejszych polskich kompozytorów.
Koncert muzyki Marcina Józefa Żebrowskiego był szczególny również ze względu na użyte w nim instrumentarium. Utwory jasnogórskiego mistrza zabrzmiały bowiem na kopiach barokowych instrumentów, na jakich grano za jego czasów na Jasnej Górze. Można by rzec, iż posiadanie barokowego instrumentu, prócz umiejętności i talentu, przesądzało o przyjęciu do reaktywowanej Kapeli Jasnogórskiej nowych muzyków. Jej członkami są dzisiaj młodzi, choć już doskonali, specjalizujący się w wykonywaniu muzyki dawnej, muzycy z Warszawy, Wrocławia i Krakowa: soliści - Anna Mikołajczyk (sopran), Piotr Łykowski (kontratenor), Jarosław Wewióra (tenor), Kacper Opolski (bas); zespół wokalny: Marzena Lubaszka (sopran), Ewa Wojtowicz (alt), Maciej Gocman (tenor), Bartłomiej Misiuda (bas); instrumentaliści: Igor Cecocho i Sławomir Cichor (trąbki), Rafael Gabriel Przybyła i Marek Niewiedział (oboje), Mariusz Kreft (fagot), Grzegorz Jurczyk (kotły), Zbigniew Pilch i Dymitr Olszewski (skrzypce), Jarosław Pil (wiolonczela), Kazimierz Pyzik (kontrabas). Kierownikiem artystycznym jest organista i dyrygent Jan Tomasz Adamus, który - jak zdradziła po koncercie Wanda Malko - chyba nie przypadkiem nosi imiona, jakie nosił syn Marcina Józefa Żebrowskiego. W ich mistrzowskim wykonaniu słuchacze mieli możność poznać muzyczne perły baroku.
Pierwszą część koncertu wypełniły dwa prawykonania utworów Marcina Józefa Żebrowskiego, spoczywających w archiwach i od XIX stulecia aż do czasów obecnych nie wykonywanych. Zebrani w Bazylice wysłuchali Rorate Coeli - śpiewu adwentowego z piękną fugą, należącego do nurtu muzyki wokalno-instrumentalnej, oraz unikatowej sonaty instrumentalnej Pro processione, wykonywanej m.in. podczas przejścia procesji w czasie nabożeństw.
Po żyjącym i tworzącym na Jasnej Górze w latach 1748-65 i w roku 1780 Marcinie Józefie Żebrowskim zachowało się 35 kompozycji, z czego 30 właśnie w archiwum jasnogórskim w postaci rękopisów i autografów samego kompozytora.
W drugiej części koncertu zabrzmiała skomponowana przez mistrza, a opracowana z rękopisu przez Remigiusza Pośpiecha Msza pastoralna. Dzieło pełne nowatorskich rozwiązań, w którym odnaleźć można m.in. polskie rytmy taneczne.
Po długiej owacji, jaką publiczność zgotowała Kapeli Jasnogórskiej, do zgromadzonych przemówił przeor klasztoru - o. Izydor Matuszewski, który przypomniał wezwanie skierowane do jednego z kościołów w Apokalipsie św. Jana - "Powróć do pierwotnej miłości" - podkreślając, iż to wezwanie, gdyby je odnieść do czasów świetności muzyki jasnogórskiej, w pewnym sensie zrealizowali dziś muzycy Kapeli Jasnogórskiej. Wyraził nadzieję, iż Jasnogórska Matka i Królowa pobłogosławi Kapeli Jasnogórskiej. Podziękował również sponsorom oraz organizatorom koncertu.
Koncert Kapeli Jasnogórskiej odbył się pod patronatem medialnym Tygodnika Katolickiego Niedziela oraz Radia Jasna Góra, które przeprowadziło bezpośrednią transmisję z koncertu.