2012-11-19 12:00
https://www.niedziela.pl/artykul/101709/nd/Szlakiem-dolnoslaskiej-duchowosci

Szlakiem dolnośląskiej duchowości

Agnieszka Maleczek

Szukając pomysłu na tegoroczne wakacje, nie zapominajmy o naszej „małej ojczyźnie” - warto pamiętać, że często to, co piękne i ciekawe, znaleźć można tuż za progiem. Tym razem zachęcamy do spotkań z duchowością i ciekawostkami religijnymi wśród rodzimych, dolnośląskich krajobrazów.
Folder promocyjny Dolnośląskiej Organizacji Turystycznej „Dolnośląskie Sacrum” opisuje szlaki pielgrzymkowe oraz wybrane miejsca kultu religijnego w naszym regionie. Propozycji jest wiele. Szlaki w swej tematyce nawiązują nie tylko do kultu Świętych, ale wpisują się także w ogólnopolski i europejski system dróg pielgrzymkowych, takich jak Droga św. Jakuba czy Szlak Zabytków Cysterskich. Ta różnorodność sprawia, że każdy znajdzie wśród nich coś dla siebie. Szlaki nadają się na wędrówki piesze, rowerowe i wycieczki samochodowe, zarówno dla turystów indywidualnych, jak i większych grup.
Szlaki pielgrzymkowe Dolnego Śląska łączą ze sobą wiele znanych zabytków sakralnych. Jednakże i te rejony, które położone są z dala od atrakcji turystycznych, mogą cieszyć oko turysty i pielgrzyma - na wędrowców czekają malownicze tereny Pogórza Sudeckiego, łagodne doliny dolnośląskich rzek, polne drogi, małe spokojne miejscowości oraz codzienne życie Dolnoślązaków. Podróż szlakami historycznymi to także doskonała okazja do odpoczynku i wyciszenia, czyli tego, czego większości z nas tak bardzo brakuje w codziennym życiu.

Dolnośląska Droga św. Jakuba

Do grobu św. Jakuba w hiszpańskiej miejscowości Santiago de Compostella wędrują co roku tysiące pielgrzymów. Od kilku lat szlak ten posiada także swój dolnośląski odcinek. Podążając za znakiem muszli z czerwonym krzyżem św. Jakuba, wybrać się można na wyjątkową wędrówkę przez dolnośląskie krajobrazy.
Dolnośląska Droga św. Jakuba rozpoczyna swój bieg w Głogowie, skąd prowadzi poprzez miejscowość Jakubów, będącą lokalnym ośrodkiem kultu św. Jakuba, do Polkowic, a następnie przez Bolesławiec i Lubań do Zgorzelca i Görlitz. Trasa ma szczególne walory krajobrazowe: prowadzi ona przez dolinę Odry do Borów Dolnośląskich, a następnie przekracza Dolinę Kwisy i aż do granicy państwa wiedzie przez Przedgórze Sudeckie. W trakcie wędrówki pielgrzymi poznają lokalne atrakcje turystyczne, takie jak historyczne centra miejscowości (Głogów, Bolesławiec), zabytkowe kościoły (Głogów, Grobowiec, Osła), domy przysłupowo-zrębowe (okolice Zgorzelca), wsie Łemków (Modła) czy tradycje garncarskie Bolesławca. Pielgrzymom towarzyszyć będą malownicze krajobrazy oraz serdeczność goszczących wędrowców Dolnoślązaków.
Pieczę nad Dolnośląską Drogą św. Jakuba sprawują Fundacja Wioski Franciszkańskiej oraz Bractwo św. Jakuba Apostoła.

Szlak papieski w Sudetach

Fakt, że ks. Karol Wojtyła, przyszły Papież, kilkakrotnie przebywał w Sudetach, może być dla wielu zaskoczeniem. By upamiętnić te historyczne wydarzenia, w 2007 r. otwarto na Dolnym Śląsku Szlak Papieski. Jest to zachęta dla wszystkich, którzy dziś chcą podążać śladami Papieża Polaka po naszym regionie.
Wędrówki Ojca Świętego Jana Pawła II zrodziły się z miłości do gór i przyrody. Miejsca, które podczas rowerowej wycieczki po Sudetach odwiedził ks. Wojtyła wraz z grupą młodzieży latem 1956 r., to jedne z najpiękniejszych stron Dolnego Śląska. Trasa 5-dniowej wycieczki prowadziła przez miejscowości malowniczego Przedgórza Izerskiego i Gór Izerskich - Lwówek Śląski, Mirsk, Świeradów Zdrój do położonej w sercu Karkonoszy Szklarskiej Poręby, a następnie w Kotlinę Jeleniogórską: do Sobieszowa, na zamek Chojnik i do Jeleniej Góry. W kolejnych etapach podróży grupa odwiedziła Karpacz, Kowary, a następnie Kamienną Górę i Krzeszów. Ostatnie miejsca pobytu ks. Karola Wojtyły na Dolnym Śląsku to uzdrowisko Szczawno Zdrój, Wałbrzych i Książ, Świebodzice oraz Świdnica.
Dziś Sudeckim Szlakiem Papieskim opiekuje się Fundacja Szlaki Papieskie. Obcowanie z przyrodą i historią, zaduma i modlitwa, spotkanie z drugim człowiekiem, a przede wszystkim żywe wspomnienie o Ojcu Świętym - oto przeznaczenie szlaku.

Szlak cysterski

Podróż szlakiem zabytków cysterskich to idealna propozycja dla miłośników zagadek historii i wyjątkowej architektury. Odwiedziny w dolnośląskich opactwach z pewnością wzbogacą też przeżycia duchowe - panuje w nich wzniosła atmosfera duchowości i tajemniczości.
Największym i jednocześnie najstarszym obiektem cysterskim na Dolnym Śląsku jest położone w Dolinie Odry opactwo w Lubiążu. Monumentalny kompleks znany jest szczególnie dzięki imponującej Sali Książęcej w Pałacu Opackim. Z Doliny Odry szlak zabytków cysterskich kieruje się w stronę Sudetów. Pielgrzymi odwiedzają wspaniałe opactwo w Krzeszowie w Kotlinie Kamiennogórskiej, następnie szlak prowadzi na wschód regionu do opactwa w Henrykowie. Po drodze odwiedzać można inne pocysterskie obiekty sakralne mieszczące się w Cieplicach Zdroju, Kamieńcu Ząbkowickim, Starych Bogaczowicach i Łagiewnikach. Zakon sprawował pieczę także nad ośrodkiem kultu maryjnego w Bardzie Śląskim, natomiast w kompleksie klasztornym przy sanktuarium św. Jadwigi w Trzebnicy do XIX wieku funkcjonował zakon Cysterek.

Szlak kultu św. Jadwigi

Tradycja pielgrzymek do grobu św. Jadwigi, patronki Śląska i porozumienia polsko-niemieckiego, sięga XIII wieku. Do grobu świętej w Trzebnicy przybywają nie tylko Dolnoślązacy, ale także mieszkańcy innych regionów Polski i zagraniczni sąsiedzi z Niemiec i Czech - życie Jadwigi Śląskiej to część wspólnej historii tych trzech narodów. Pielgrzymki wyruszają z różnych zakątków Dolnego Śląska i prowadzą wędrowców do bazyliki położonej w sercu malowniczych Wzgórz Trzebnickich.
Trzebnica to nie jedyny ośrodek kultu św. Jadwigi na Dolnym Śląsku. Kolejnym przystankiem na szlaku jest miejscowość Legnickie Pole. To właśnie tam św. Jadwiga ufundowała opactwo benedyktynów. Strzeliste wieże barokowego kościoła św. Jadwigi to charakterystyczny element w krajobrazie ziemi legnickiej.
Z Legnickiego Pola szlak wiedzie do położonej na Pogórzu Kaczawskim Złotoryi. Tutaj pamięć o świętej wciąż jest żywa: w 2001 r. otwarto szlak spacerowy zwany Ścieżką św. Jadwigi. Ścieżka rozpoczyna swój bieg przy zabytkowym kościele św. Jadwigi i prowadzi do pobliskiej Rokitnicy. Na szlaku turyści napotkają kamienie medytacyjne, skłaniające wędrowców do krótkiego odpoczynku i chwili zadumy.

Szlak sanktuariów maryjnych ziemi kłodzkiej

Sławne na całą Polskę dolnośląskie miejsca kultu maryjnego kryje przede wszystkim znana ze swych walorów wypoczynkowych ziemia kłodzka. Tamtejsze sanktuaria leżą w ciszy gór pośród nieskażonych bogactw natury. Pierwszym przystankiem na szlaku jest „Dolnośląska Jerozolima”, czyli zbudowane na podobieństwo jerozolimskiej świątyni Salomona sanktuarium Matki Boskiej Wambierzyckiej Królowej Rodzin. Położone jest ono w miejscowości Wambierzyce, otoczonej przez wzgórza o biblijnych nazwach. Kolejne miejsce na trasie sanktuariów maryjnych ziemi kłodzkiej to znajdujące się w Masywie Śnieżnika na Górze Iglicznej sanktuarium Matki Boskiej Śnieżnej. Mieści ono cudowną figurkę Matki Bożej Przyczyny Naszej Radości, którą Papież koronował w 1983 r. Następnie przenosimy się do Barda. Ta leżąca w sercu Gór Bardzkich nad urwistym brzegiem Nysy Kłodzkiej miejscowość jest siedzibą barokowej bazyliki Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny, wewnątrz której znajduje się cudowna figurka Matki Boskiej Bardzkiej. Pierwsze ośrodki kultu maryjnego na Dolnym Śląsku powstały już w średniowieczu na miejscach uzdrowień i cudów związanych z figurką Matki Boskiej - każde z sanktuariów napotkanych na szlaku maryjnym opowie swą własną, niepowtarzalną historię.

Via Sacra - Duchowość bez granic

Via Sacra to szlak zabytków sakralnych biegnący przez sąsiadujące ze sobą regiony: Górne Łużyce, północne Czechy i Dolny Śląsk. Via Sacra łączy ze sobą najznamienitsze obiekty sakralne na mapie tych trzech regionów - jej cel to pełna refleksji podróż i ocalenie od zapomnienia wspaniałych skarbów architektury. Początek trasy przypada na niemieckie miasto Zittau (Żytawa), skąd szlak biegnie w kierunku granicy polskiej.
Dolnośląska część Via Sacra obejmuje cztery ważne punkty na mapie turystycznej naszego regionu. Ze Zgorzelca trasa prowadzi poprzez historyczne miejscowości Lubań i Lwówek Śląski do Kościoła Pokoju w Jaworze. Kolejno Via Sacra zmierza do barokowego opactwa cysterskiego w Krzeszowie, a następnie biegnie do położonej w sercu Karkonoszy Świątyni Wang, będącej typowym przykładem architektury sakralnej krajów skandynawskich. Jelenia Góra i jej zabytkowe kościoły to ostatnia stacja Via Sacra po stronie polskiej. Stamtąd trasa zmierza do północnych Czech, gdzie na zwiedzających czekają kolejne wyjątkowe spotkania z architekturą sakralną.
Via Sacra to propozycja podróży dla wszystkich pragnących poznać najpiękniejsze świątynie leżące na styku trzech państw w samym sercu Europy. Tuż za drzwiami kościołów rozciągają się malownicze i pełne romantyzmu krajobrazy Górnych Łużyc i Szwajcarii Saksońskiej, północnych Czech, a przede wszystkim naszego rodzimego Dolnego Śląska.
Przedstawione powyżej propozycje szlaków pielgrzymkowych i wycieczek to zaledwie niewielka część wszystkich bogactw i ciekawostek religijnych Dolnego Śląska. Nasz region to także wspaniałe kościoły drewniane, zespoły klasztorne, zabytkowe cmentarze, jak również miejsca związane z innymi religiami.
Podróż szlakami pielgrzymkowymi jest dla wielu drogą ku wzmocnieniu wiary i własnej duchowości. To czas na spotkania z ludźmi, wędrówką, historią, przyrodą i tajemnicami religii.

Edycja wrocławska 28/2009

E-mail:
Adres: ul. Katedralna 3 (I piętro), 50-328 Wrocław
Tel.: 661 679 790