Reklama

Temat tygodnia

Aniołowie w roku kościelnym

Andrzej Ogniewski
Edycja płocka 39/2003

Według Listu do Hebrajczyków aniołowie są „duchami przeznaczonymi do usług, posłanymi na pomoc starającym się posiąść zbawienie” (1,14). Choć wymykają się spod naszego zwykłego poznania, ich istnienie nigdy nie podlega w Biblii wątpliwości. Gdy z biegiem roku Kościół odsłania tajemnice zbawienia dokonanego przez Chrystusa, na każdym z tych etapów odnajdujemy obecność aniołów.
Nim usłyszymy ich, zwiastujących pasterzom narodzenie Zbawiciela i śpiewających Chwała na wysokości Bogu, a na ziemi pokój ludziom Jego upodobania, spotykamy ich w okresie Adwentu: w zwiastowaniu Zachariaszowi poczęcia Jana Chrzciciela, w pozdrowieniu Maryi i zwiastowaniu Jej woli Najwyższego oraz w upewnieniu Józefa, męża Maryi, że „z Ducha Świętego jest to, co się w niej poczęło” (Mt 1, 20).
Ewangelia z Mszy o północy jest osnową dla tekstów Liturgii Godzin w dzień Bożego Narodzenia. Śpiew aniołów słyszy się w sposób specjalny w hymnach oficjum, np. w hymnie z Jutrzni: „Niech się raduje chór niebieski i aniołowie niech śpiewają Bogu”, a także w antyfonach i w śpiewie kolęd (Anioł pasterzom mówił).
W Niedzielę po Bożym Narodzeniu (rok A) Ewangelia mówi o ukazaniu się anioła św. Józefowi: nakazuje mu ucieczkę do Egiptu wraz z Maryją i Dzieckiem, a po śmierci Heroda - powrót do Nazaretu.
Podobnie, nim usłyszymy aniołów zwiastujących trzem kobietom zmartwychwstanie Jezusa, spotkamy się z nimi dwa razy: przede wszystkim w I Niedzielę Wielkiego Postu: „Zbliżyli się aniołowie i służyli Mu”(Mt 4, 11), a następnie w Niedzielę Palmową Męki Pańskiej (rok C): Ewangelia św. Łukasza mówi wówczas o aniele umacniającym Jezusa podczas agonii w Ogrójcu.
Każdy z Ewangelistów świadczy, że aniołowie byli zwiastunami zmartwychwstania. U św. Mateusza (28, 2) czytamy: „I oto nagle ziemia zadrżała silnie. Anioł Pański zstąpił z nieba”. Marek relacjonuje: gdy niewiasty „weszły do grobowca i zobaczyły młodzieńca siedzącego z prawej strony w białej szacie, osłupiały z przerażenia” (16, 5). Łukasz podaje: „Wszedłszy zaś do środka nie znalazły ciała Pana Jezusa. I kiedy z tego powodu nie wiedziały co robić, oto dwaj mężczyźni w lśniących szatach stanęli obok nich” (24, 4). Podobnie o spotkaniu niewiast z dwoma aniołami informuje Jan: „Maria Magdalena (...) zobaczyła dwóch aniołów okrytych bielą, którzy siedzieli tam, gdzie było złożone ciało Jezusa” (20, 12).
Na podstawie Ewangelii św. Łukasza i św. Jana, opowiadającej o trzech niewiastach, które w wielkanocny poranek, niosąc wonne olejki, udały się do grobu, aby namaścić ciało Jezusa, powstała jedna z najstarszych (jeśli nie najstarsza), polska pieśń wielkanocna: Chrystus zmartwychwstan jest. Jej tekst odnaleziono na marginesie płockiej księgi liturgicznej z 1365 r. Ta pieśń głosi: Gdy nad grobem stały, rzekł im anioł biały: Nie bójcie się dziewice, ujrzycie Boże lice. Alleluja.
Przy współudziale aniołów otwieramy uroczystość Zmartwychwstania Pańskiego. Diakon (kapłan) śpiewający Orędzie Paschalne podczas obrzędów Wielkiej Soboty, kieruje do aniołów wezwanie do radości: Weselcie się już zastępy aniołów w niebie. Aniołowie są obecni także podczas uroczystości Wniebowstąpienia Pańskiego. Do wpatrujących się w niebo uczniów Chrystusa, aniołowie mówią: Mężowie Galilejscy, dlaczego stoicie z oczami utkwionymi w niebo? Jak widzieliście Go wstępującego w niebo, tak przyjdzie w chwale. Alleluja (śpiew rozpoczynający Mszę św.). Te słowa powtórzą się także w tekście pierwszego czytania, niosąc w podwójny niejako sposób nadzieję uczestnikom uroczystości.
Czas Kościoła (okres zwykły w ciągu roku) naznaczony głoszeniem Dobrej Nowiny wszystkim narodom, przywodzi na myśl powrót Pana na ziemię przy końcu czasów. Wówczas także będą obecni aniołowie: „Kiedy Syn Człowieczy przyjdzie w chwale, w otoczeniu wszystkich aniołów swoich, zasiądzie na tronie chwały” (Mt 25, 31). Ten tekst jest czytany w roku Mateusza, w uroczystość Chrystusa Króla, czyli w ostatnią niedzielę roku kościelnego.
We Mszy św. z uroczystości Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny, w wersecie przed Ewangelią, śpiewamy: Maryja została wzięta do nieba, radują się zastępy aniołów. Ona jest przecież Panią aniołów, jak śpiewamy w antyfonie Witaj Królowo nieba, witaj Pani aniołów. Taką pozycję Matki Bożej potwierdza responsorium z II Nieszporów tejże uroczystości: Maryja Dziewica została wyniesiona ponad chóry aniołów. Liturgia była natchnieniem artystów, którzy malując sceny Wniebowzięcia, przedstawiali Maryję Pannę wstępującą do nieba w gronie anielskim.
Poza cyklem świąt Pańskich i obchodów ku czci Maryi Panny, spotykamy aniołów także w innych obchodach roku liturgicznego, a więc: w uroczystość św. Józefa (19 marca), Zwiastowania Pańskiego (25 marca), Narodzenia Jana Chrzciciela (24 czerwca), Świętych Piotra i Pawła (29 czerwca) i Wszystkich Świętych (1 listopada).
Piszę o tym wszystkim, ponieważ w tym tygodniu aż dwa razy oddajemy cześć Aniołom: 29 września (święto Archaniołów: Michała, Gabriela i Rafała) oraz 2 października (wspomnienie Aniołów Stróżów). Obchody wspomniane wyżej, jak i te dwa, poświęcone w szczególny sposób czci aniołów, potwierdzają prawdę słów prefacji o aniołach: „Przez wspaniałość świata niewidzialnych duchów poznajemy, jak jesteś [Boże!] niezmierzony i godny miłości ponad całe stworzenie”.

Komentarz do tematu tygodnia zamieszczamy w artykule Katechizm Kościoła katolickiego o aniołach

Św. Teresa z Avila - życiowa mistyczka

Elżbieta Adamczyk
Edycja łódzka 41/2007

François Gérard, "Św. Teresa”
Św. Teresa Wielka z Ávila – piękna kobieta, „teolog życia kontemplacyjnego”

Czy czytali Państwo „Drogę doskonałości” św. Teresy z Avila, reformatorki żeńskich klasztorów karmelitańskich, mistyczki i wizjonerki? A jej listy pisane do osób duchownych i świeckich? To zaskakująca literatura. Autorka, święta i doktor Kościoła, żyjąca w XVI w. w Hiszpanii, ujawnia w niej nadzwyczajną trzeźwość umysłu oraz wiedzę o świecie i człowieku. Jej znajomość ludzkiej, a szczególnie kobiecej natury, z pewnością przydaje się i dziś niejednemu kierownikowi duchowemu. Trapiona chorobami, prawie nieustannie cierpiąca, św. Teresa zwraca się do swoich sióstr językiem miłości, wolnym od pobłażania, ale świadczącym o głębokim rozumieniu i nadprzyrodzonym poznaniu tego, co w człowieku słabe, i może stanowić pożywkę dla szatańskich pokus.
Po latach pobytu w klasztorze św. Teresa podjęła trudne dzieło reformy żeńskich wspólnot karmelitańskich. Dostrzegła niedogodności i zagrożenia wynikające z utrzymywania dużych zgromadzeń, zaproponowała więc, aby mniszki całkowicie oddane na służbę Chrystusowi mieszkały w małych wspólnotach, bez stałego dochodu, zdane na Bożą Opatrzność, ale wolne od nadmiernej troski o swe utrzymanie. Zadbała także o zdrowie duchowych córek, nakazując, aby ich skromne siedziby otoczone były dużymi ogrodami, w których będą pracować i modlić się, korzystając ze świeżego powietrza i słońca. Te wskazania św. Reformatorki pozytywnie zweryfikował czas i do dziś są przestrzegane przy fundacji nowych klasztorów.
Oczywiście, główna troska św. Teresy skierowana była na duchowy rozwój Karmelu. Widziała zagrożenia dla Kościoła ze strony proponowanych przez świat herezji. Cóż może zrobić kobieta? - pytała świadoma realiów. Modlitwa i ofiara jest stale Kościołowi potrzebna. Kobieta, przez daną jej od Boga intuicję i wrażliwość, potrafi zaangażować nie tylko swój umysł, ale i serce na służbę Bożej sprawy. W życiu ukrytym i czystym, przez modlitwę i ufność może ona wyprowadzić z Serca Jezusa łaski dla ludzi. Jak korzeń schowany w ziemię czerpie soki nie dla siebie, ale dla rośliny, której część stanowi, tak mniszka za klauzurą Karmelu podtrzymuje duchowe życie otaczającego świata. Dąży do zażyłości z Panem nie dla zaspokojenia własnych pragnień, lecz dla Królestwa Bożego, aby Stwórca udzielał się obficie stworzeniu, karmiąc je łaską i miłością. Tak widziała to św. Teresa i tak postrzegają swe zadanie dzisiejsze karmelitanki. Modlą się za Kościół, za grzeszników i ludzi poświęconych Bogu, narażonych na potężne i przebiegłe zasadzki złego, aby wytrwali i wypełnili swoje powołanie. Szczęśliwe miasto, w którym Karmel znalazł schronienie. Szczęśliwa Łódź.
Pełne wiary, wolne od strapień doczesnych, mieszkanki Karmelu potrzebują wszakże naszego wsparcia, materialnej ofiary, dziękczynnej modlitwy. W przededniu święta Założycielki Karmelu terezjańskiego, w roku poprzedzającym 80. rocznicę obecności Karmelitanek Bosych w Łodzi przy ul. św. Teresy 6, ku nim zwracamy spojrzenie. Niech trwa wymiana darów.

Przeczytaj także: Człowiek pióra i czynu
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Prezydent: Eliminacja głodu jest warunkiem pokoju na świecie

2018-10-16 19:05

prezydent.pl

Jednym z warunków pokoju na świecie jest trwała walka społeczności międzynarodowej na rzecz wyeliminowania głodu; aby osiągnąć ten cel, niezbędna jest ochrona środowiska naturalnego – powiedział w Rzymie Prezydent Andrzej Duda.

Jakub Szymczuk/KPRP

Z okazji Światowego Dnia Żywności Prezydent złożył we wtorek wizytę w Organizacji Narodów Zjednoczonych ds. Wyżywienia i Rolnictwa (FAO) w Rzymie. Podczas sesji w FAO Prezydent podkreślił, że 16 października – Światowy Dzień Żywności – to dla każdego Polaka szczególna data, ponieważ dokładnie 40 lat temu Karol Wojtyła został wybrany na papieża i przyjął imię Jan Paweł II.

Andrzej Duda przypominał, że papież w 2001 r., w przesłaniu do uczestników 31 Konferencji FAO, zwrócił uwagę, że „różnorakie niesprawiedliwości na świecie zamieniają ziemię w pustynię, a najgorszą z niesprawiedliwości jest głód dotykający miliony osób”. – Taka sytuacja negatywnie wpływa na problematykę pokoju między narodami – zaznaczył.

Jakub Szymczuk/KPRP

Prezydent ocenił, że ochrona środowiska naturalnego jest nierozłączną częścią planu zmierzającego do wyeliminowania problemu głodu, a Polska przyjęła założenie, że trwała walka społeczności międzynarodowej na rzecz wyeliminowania głodu stanowi jeden z warunków pokoju na świecie.

Nawiązał także do zaplanowanego na grudzień szczytu COP24 i podkreślił, że w centrum rozważań światowych przywódców nad klimatem powinni znaleźć się ludzie. – Polska będzie przewodniczyła po raz czwarty negocjacjom klimatycznym. Tym razem nasza prezydencja zbiega się z kluczowym etapem wdrażania porozumienia paryskiego – wskazywał Andrzej Duda.

Prezydent zwrócił również uwagę, że Katowice stanowią bardzo dobry przykład miasta i regionu, gdzie sprawiedliwa transformacja związana ze zmianami klimatu przebiega w sposób pomyślny, a wysiłkom na rzecz „bardziej zrównoważonej przyszłości” towarzyszy wzrost gospodarczy i rosnący dobrobyt lokalnej populacji.

– Mam nadzieję, że wynikiem naszych dyskusji w Katowicach będzie deklaracja solidarności, idei tak bliskiej wszystkim Polakom, która prowadzić będzie do bardziej sprawiedliwej transformacji – oświadczył Andrzej Duda. – Poprzez implementację odważnych polityk w obszarze klimatu, bioróżnorodności, a także walkę z pustynnieniem damy przyszłym pokoleniom bezpieczniejszy i bardziej zrównoważony świat – dodał.

Następnie Prezydent RP spotkał się z Dyrektorem Generalnym Organizacji Narodów Zjednoczonych ds. Wyżywienia i Rolnictwa José Graziano da Silvą.

Po południu Para Prezydencka odwiedziła także siedzibę główną Światowego Programu Żywnościowego (WFP). W WFP Prezydent z Małżonką założyli kwiaty przed tablicą upamiętniającą poległych w akcjach humanitarnych. Prezydent spotkał się również z dyrektorem zarządzającym Światowego Programu Żywnościowego Davidem Beasleyem.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Kalendarz pielgrzyma 2019

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem