Reklama

Wnętrze kościoła

Nawa

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Nawa jest miejscem w kościele, które zajmują wierni. Razem z transeptem nadaje kościołowi kształt krzyża (widok z góry). W kościele może być jedna nawa (główna), ale mogą być też i równoległe nawy boczne. Dzisiaj właśnie przyjrzymy się wyposażeniu tej części kościoła. Naszym badaniom poddamy: ołtarze boczne, konfesjonał, stacje drogi krzyżowej, obrazy, chrzcielnicę i organy.
Ołtarze boczne. Do końca VI w. w kościele był praktycznie tylko jeden ołtarz główny, umieszczony w prezbiterium. Od VII w. zaczęły pojawiać się także mniejsze ołtarze boczne, umieszczane przy filarach, bądź w bocznych kaplicach kościoła. Ich apogeum przypadło na wiek XIII i XIV. Wiązało się to z zaniechaniem zwyczaju koncelebry, wzrostem liczby kapłanów, rozwojem klasztorów, prywatnych fundacji, a także z ożywionym kultem świętych i patronów bractw, cechów. Odnowiona liturgia nakazuje umieszczanie w kościele tylko jednego, centralnego ołtarza, wokół którego gromadzić się będzie miejscowa wspólnota na sprawowaniu liturgii. Ze względu jednak na wartości religijno-historyczne ołtarze boczne w kościołach zabytkowych oczywiście pozostawiono, a nawet niekiedy są jeszcze używane.
Konfesjonał. Jest szczególnym i uprzywilejowanym miejscem sprawowania sakramentu pokuty w Kościele. W nim człowiek dostępuje Bożego miłosierdzia, pojednawszy się ze swoim Stwórcą i ze wspólnotą Kościoła. Początkowo role miejsca jednania grzeszników spełniała katedra biskupa (miejsce przewodniczenia, krzesło celebransa). Dzisiejsza forma konfesjonału utwierdziła się po Soborze Trydenckim (1545-63 r.).
Stacje drogi krzyżowej. Współcześnie znana nam wersja 14-stacyjnej drogi krzyżowej zawieszana w kościołach pojawiła się mniej więcej w XV w., a ukształtowała ostatecznie w wieku XVII. Do jej upowszechnienia niewątpliwie przyczyniły się nadawane przez Stolicę Apostolską odpusty (począwszy od Innocentego XI), a także działalność franciszkanów, którzy jako pierwsi erygowali w kościołach stacje drogi krzyżowej i odprawiali przy nich nabożeństwa pasyjne.
Obrazy. Malowidła chrześcijańskie znane były już w pierwszych wiekach istnienia Kościoła (np. w katakumbach, prywatnych domach, gdzie sprawowano liturgię czy w pierwszych bazylikach IV w.). Przedstawiały one najczęściej wizerunki Chrystusa, Apostołów lub chrześcijańskie symbole. Wkrótce na dobre weszły do wystroju kościoła zarówno na Wschodzie, jak i na Zachodzie. Mimo pewnych prób wyeliminowania malowideł, ikon i obrazów z kościołów (ikonoklazm - VIII w., reformacja - XVI w.) ostatecznie w nich jednak pozostały. Przez wieki owe malowidła stanowiły swoistą Biblię pauperum (Biblię ubogich) dla tych, którzy nie umieli czytać. Odnowa liturgiczna postanawia, iż "zgodnie ze starą tradycją Kościoła, obrazy Chrystusa Pana, Najświętszej Maryi Panny i Świętych słusznie umieszcza się w kościołach, by wierni mogli oddawać im cześć" (Ogólne Wprowadzenie do Mszału Rzymskiego nr 278).
Chrzcielnica. W III w. miejscem udzielania chrztu św. był basen z wodą w osobnym pomieszczeniu (mała rotunda) obok kościoła lub specjalna kaplica wewnątrz kościoła (tzw. baptysterium). Chrzczono wtedy głównie przez trzykrotne zanurzenie. Od V w. zaczęła przyjmować się praktyka chrzczenia coraz częściej przez polanie wodą, wtedy to ów basen przekształcił się w wielki puchar (kielich). Nazywano go fons baptismali (chrzcielnicą). Początkowo baptysterium (chrzcielnicę) umieszczano tylko w kościele katedralnym (do IX w.). Potem, zwłaszcza po wieku XI, praktycznie każdy kościół posiadał już swoją chrzcielnicę. Rytuał rzymski z 1614 r. zalecał, aby była wykonana ona z solidnego materiału (kamień, żelazo), otoczona balustradą i odpowiednio zakryta. Odnowa liturgiczna - idąc za wielowiekową tradycją Kościoła - zachęca duszpasterzy, aby nadal właściwym miejscem udzielania sakramentu chrztu była chrzcielnica!
Organy. Pojawiły się w Kościele w VIII w. jako dar cesarza bizantyjskiego dla Karola Wielkiego. Z cesarskiej kaplicy w Akwizgranie rozprzestrzeniły się w całym Kościele Zachodnim jako instrument kościelny. Jednak dzisiejszą techniczną i artystyczną formę organy otrzymały dopiero w XVIII w. Konstytucja o Liturgii Soboru Watykańskiego II stanowi, że "w Kościele łacińskim należy mieć w wielkim poszanowaniu organy piszczałkowe jako tradycyjny instrument muzyczny, którego brzmienie ceremoniom kościelnym dodaje majestatu, a umysły wiernych podnosi do Boga i spraw niebieskich" (KL 120).

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2002-12-31 00:00

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Czy Kościół powinien włączyć "misję cyfrową" w swoje struktury? Opublikowano pierwsze raporty Grup Studyjnych Synodu

2026-03-03 13:00

[ TEMATY ]

synod

Grupy Studyjne

misja cyfrowa

pierwsze raporty

Vatican Media

Grupy Studyjne Synodu

Grupy Studyjne Synodu

Sekretariat Generalny Synodu opublikował pierwsze raporty końcowe Grup Studyjnych dotyczące misji Kościoła w środowisku cyfrowym oraz formacji do kapłaństwa. Dokumenty zawierają konkretne rekomendacje operacyjne dla Stolicy Apostolskiej, konferencji biskupów i diecezji.

Jak podkreślił sekretarz generalny Synodu kard. Mario Grech,
CZYTAJ DALEJ

Pierwsza ofiara wojny Izraela z Iranem jest katoliczką

2026-03-03 07:09

[ TEMATY ]

śmierć

Portal X

Mary Ann Velasquez de Vera

Mary Ann Velasquez de Vera

Mary Ann Velasquez de Vera, 32‑letnia pochodząca z Filipin katolicka opiekunka osób starszych, została pierwszą zgłoszoną ofiarą irańskiego ataku rakietowego na Tel Awiw. Zginęła podczas próby ewakuacji swojej podopiecznej, kobiety, którą się opiekowała - według lokalnych źródeł izraelskich podopieczna została wydobyta żywa spod gruzów, choć odniosła obrażenia. Mary Ann mieszkała w Tel Awiwie od 2019 roku i była aktywna w lokalnej katolickiej wspólnocie w Tel Awiwie. Jej mąż również pracuje w Izraelu.

W sobotę 1 marca podczas alarmu rakietowego Mary Ann próbowała ewakuować swoją podopieczną do schronu. Ze względu na stan zdrowia pacjentki nie udało im się dotrzeć na czas do bezpiecznego miejsca. W momencie wybuchu rakiety Mary Ann została trafiona odłamkami i odniosła obrażenia śmiertelne, zmarła w drodze do szpitala. Pierwsze informacje mówiły również o śmierci podopiecznej, ale została ona wydobyta spod gruzów żywa, choć odniosła obrażenia.
CZYTAJ DALEJ

40 pytań Jezusa: „Kto z was jest bez grzechu?”

Każdego dnia Wielkiego Postu podamy Ci jedno konkretne pytanie, które Jezus zadaje w Ewangeliach (np. „Czy wierzysz?”, „Czego szukacie?”, „Czy miłujesz Mnie?”). Bez moralizowania. Niech to będzie zaproszenie do osobistej konfrontacji i zmierzenie się z własnymi trudnościami w czasie tegorocznej wielkopostnej drogi.

„Wówczas uczeni w Piśmie i faryzeusze przyprowadzili do Niego kobietę którą pochwycono na cudzołóstwie, a postawiwszy ją pośrodku, powiedzieli do Niego: «Nauczycielu, tę kobietę dopiero pochwycono na cudzołóstwie. W Prawie Mojżesz nakazał nam takie kamienować. A Ty co mówisz?» Mówili to wystawiając Go na próbę, aby mieli o co Go oskarżyć. Lecz Jezus nachyliwszy się pisał palcem po ziemi. A kiedy w dalszym ciągu Go pytali, podniósł się i rzekł do nich: «Kto z was jest bez grzechu, niech pierwszy rzuci na nią kamień». I powtórnie nachyliwszy się pisał na ziemi. Kiedy to usłyszeli, wszyscy jeden po drugim zaczęli odchodzić, poczynając od starszych, aż do ostatnich. Pozostał tylko Jezus i kobieta, stojąca na środku.”
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję