Reklama

Wiara

GLOSSA MARGINALIA NA 17/02/2026

Cyryl Jerozolimski napomina, by w chorobie i ucisku nie oskarżać Boga

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Jk 1,12-18

List Jakuba rozwija temat wytrwania w „próbie” (peirasmos). Tekst otwiera błogosławieństwo: człowiek, który znosi ucisk i pozostaje wierny dobru, po przejściu próby otrzymuje „wieniec życia” (stephanos). Jan Chryzostom porównuje tę nagrodę do koron cenniejszych niż złoto, zachowanych dla tych, którzy żyją prawie pośród utrapień.

Autor porządkuje słowo „pokusa”. Zła nie przypisuje Bogu. Cyryl Jerozolimski napomina, by w chorobie i ucisku nie oskarżać Boga, ponieważ człowiek bywa raniony własnym grzechem. Augustyn i Beda rozróżniają pokusę zwodzącą oraz próbę, która sprawdza wiarę; w tym sensie Bóg „doświadcza” Abrahama. Jakub opisuje mechanizm upadku obrazem zaczerpniętym z łowów. Człowiek zostaje „wyciągnięty i zwabiony” przez własną pożądliwość (epithymia; exelkomenos, deleazomenos).

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Reklama

„Nie dajcie się zwieść” stoi jak znak ostrzegawczy. Beda wiąże to z łaską, która uprzedza ludzkie plany i prowadzi ku światłu. „Ojciec świateł” nawiązuje do Stworzyciela ciał niebieskich z Rdz 1. Greckie „parallagē… tropēs aposkiasma” mówi o braku zmienności i o braku „cienia zwrotu”. Beda Czcigodny dopowiada, że od Boga pochodzą dary światła, bez domieszki błędu. „Zrodził nas przez słowo prawdy” opisuje początek życia wiary, a „pierwociny stworzeń” przywołują język Tory o pierwszych plonach oddawanych Bogu. Beda odwołuje się do tego motywu oraz do Jr 2,3, gdzie Izrael zostaje nazwany „pierwocinami”.

Mk 8,14-21

Scena rozgrywa się w łodzi, tuż po rozmnożeniu chleba i po sporze z faryzeuszami, którzy domagali się „znaku z nieba”. Beda opisuje tło tego żądania. Wyobraźnia religijna wracała do Mojżesza i do manny. Oczekiwano, że Mesjasz nakarmi lud w sposób widzialny, z wysoka. Uczniowie zapominają o chlebie i mają tylko jeden bochenek. Beda zauważa, że to zapomnienie odsłania ich skupienie na Nauczycielu. Troska o posiłek schodzi na dalszy plan.

Jezus wypowiada ostrzeżenie przed „kwasem” (zymē). W codziennym pieczeniu niewielka porcja zakwasu porusza całe ciasto; obraz mówi o wpływie, który przenika myślenie i obyczaj. W Torze zakwas bywa usuwany z domów na czas Paschy, dlatego łatwo kojarzy się z dawną infekcją, którą trzeba wynieść. W tej Ewangelii pojawia się „kwas faryzeuszów” i „kwas Heroda”. Catena Aurea przypomina, że Mateusz mówi o faryzeuszach i saduceuszach, Łukasz o faryzeuszach, a Marek dodaje Heroda. Beda w VII wieku rozwija dwie diagnozy. Pierwsza dotyczy religijności, która stawia ludzkie zwyczaje ponad Bożym Prawem i rozdziela słowo od czynu. Druga dotyczy sposobu życia związanego z dworem Heroda: przemoc, rozwiązłość, lekkomyślne przysięgi, pozór pobożności, wrogość wobec Jezusa i Jana Chrzciciela.

Uczniowie słyszą to dosłownie i zaczynają mówić o braku chleba. Jezus przywołuje pamięć o dwóch rozmnożeniach i o liczbie zebranych ułomków: dwanaście i siedem koszów. W komentarzu Bedy pokarm oznacza prawdziwą naukę, a „kwas” oznacza wypaczone nauczanie i praktykę. Ten sam autor widzi różnicę między pięcioma i siedmioma chlebami jako znak przejścia od litery Pism Dawnych do pełniejszej łaski Ewangelii. W pytaniach Jezusa pojawia się twardość wnętrza; grecki czasownik (pōroō) opisuje otępienie i utratę wrażliwości na sens znaków.

Następny epizod u Marka opowiada o uzdrowieniu niewidomego w dwóch etapach (Mk 8,22-26). To sąsiedztwo ukazuje proces dojrzewania ucznia: widzenie staje się coraz jaśniejsze, a pamięć o dziełach Jezusa nabiera znaczenia duchowego. Jezus uczy tu pamięci, która karmi wiarę; i uczy czujności wobec wpływów, które rozpraszają i zniekształcają obraz Boga.

2026-01-22 10:27

Oceń: +107 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Sprawiedliwy wypomina przekroczenia Prawa, nazywa grzech, pokazuje inną drogę

[ TEMATY ]

Ks. Krzysztof Młotek

Glossa Marginalia

pexels.com

Księga Mądrości powstała po grecku. Powstała w kręgu Żydów żyjących pośród kultury hellenistycznej. Najczęściej wiąże się ją z Aleksandrią. Autor podejmuje spór z myśleniem, które widzi życie jako krótkie i kończące się pustką. Z takiej wizji rodzi się pośpiech w używaniu dóbr i twardość wobec słabszych. Dlatego autor wkłada w usta „bezbożnych” ich własne słowa. „Sprawiedliwy” (gr. dikaios) drażni ich samą obecnością. Wypomina przekroczenia Prawa. Nazywa grzech. Pokazuje inną drogę. Mówią, że jest znawcą Boga. Słyszą, że nazywa siebie dzieckiem Pana oraz synem Boga. Ten tytuł przeciwnicy uznają za prowokację. Układają plan. Plan ma formę „próby” (gr. dokimazō), słowa używanego przy badaniu metalu. Pojawia się zniewaga, udręczenie i wyrok na śmierć haniebną. Chodzi o karę publiczną. Ma złamać człowieka i zniszczyć jego dobre imię. Przeciwnicy chcą sprawdzić, czy Bóg otoczy go opieką i ocali. Ostatnie zdanie fragmentu nazywa ich ślepotę: nie znają „tajemnic Boga” (mystēria Theou). Tekst opisuje proces, w którym zło odbiera zdolność widzenia dobra. Tak rodzi się nienawiść do prawdy, nawet bez osobistej krzywdy. Św. Hilary z Poitiers w Homiliach do Psalmu 41 przytacza Mdr 2 w szeregu proroctw o zniewagach wobec Pana i łączy je z opisami męki. Św. Cyryl Aleksandryjski, w Komentarzu do Ewangelii Jana, zestawia „zwiążmy sprawiedliwego” z pojmaniem Jezusa. Tłumaczy, że Chrystus wydawał się „bezużyteczny” tym, którzy wybierali grzech, bo przynosił prawość przewyższającą literę Prawa.
CZYTAJ DALEJ

Służyć z radością. Gra planszowa „Służba nie drużba”

2026-03-25 12:51

[ TEMATY ]

gra planszowa

Mat.prasowy

W świecie, w którym młodzież coraz częściej uczy się przez doświadczenie i emocje, pojawiają się inicjatywy, które potrafią połączyć formację duchową z dobrą zabawą. Jedną z nich jest gra planszowa „Służba nie drużba”, skierowana do ministrantów, lektorów, ceremoniarzy i całych wspólnot parafialnych. O pomyśle, pasji duszpasterskiej i edukacji przez zabawę rozmawiamy z jej twórcą – ks. Tomaszem Borkiem.

Ireneusz Korpyś: Nazwa „Służba nie drużba” brzmi intrygująco. Co oznacza?
CZYTAJ DALEJ

Zainspiruj swoje małżeństwo!

2026-03-25 16:41

Archiwum organizatorów

Zapraszamy wszystkie małżeństwa na wyjątkowe wydarzenie do parafii NMP Królowej Pokoju na wrocławskich Popowicach. Będzie się można zainspirować – wśród gości o. Adam Szustak, Maja i Krzysztof Sowińscy oraz Monika i Marcin Krąglakowie.

Już w tę sobotę, 28 marca, odbędzie się tam trzecia edycja Inspiratora małżeńskiego. To projekt zapoczątkowany w 2023 roku przez Magdalenę i Tomasza Trenków, aby inspirować małżeństwa do życia w pełni, ponad codziennością. Tym razem tematem spotkania będzie dar hojności. – Żyjemy w świecie nastawionym na konsumpcjonizm, wyznacznikiem sukcesu w życiu jest zagarnianie dla siebie jak największych bogactw i tytułów, rozwijanie kariery. Jednak Bóg zaprasza nas do życia inaczej: dawania chętnie, dzielenia się tym co mamy, bo przecież sami to wszystko otrzymujemy od Stwórcy. Temat Hojności jest często trudny nawet dla wierzących, zwłaszcza w kontraście do potrzeby bezpieczeństwa i zabezpieczania finansowo swojej przyszłości. Bóg wzywa nas i nasze małżeństwa do otwierania swoich serc, rozsądnego zarządzania dobrami, które dostajemy w zarząd i nie zatrzymywania ich tylko dla siebie. Rozważanie, jak praktykować cnotę hojności w naszych małżeństwach, jest szczególnie ważne – podkreślają organizatorzy.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję