PRZEMÓWIENIE OJCA ŚWIĘTEGO LEONA XIV

DO CZŁONKÓW WYDZIAŁU TEOLOGICZNEGO APULII

ORAZ INSTYTUTU TEOLOGICZNEGO KALABRII

Sala Klementyńska

Poniedziałek, 2 marca 2026 r.

W imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego.

Pokój z wami!

Drodzy Bracia, witajcie!

Cieszę się, że mogę spotkać was dzisiejszego ranka i podzielić się z wami kilkoma refleksjami dotyczącymi ścieżki formacyjnej oferowanej przez wasze Instytucje - Wydział Teologiczny Apulii i Instytut Teologiczny Kalabrii.

Myśląc o dwóch regionach, z których pochodzicie, spowitych pięknem i ogromem morza, przypominają mi się słowa, które Papież Franciszek skierował do społeczności autorów czasopisma La Civiltà Cattolica, które mogą być przydatne również dla was: „Pozostańcie na otwartym morzu. Katolik nie powinien bać się otwartego morza, nie powinien szukać schronienia w bezpiecznych portach” (Spotkanie ze wspólnotą „La Civiltà Cattolica”, 9 lutego 2017).

Istnieje ogromna potrzeba takiego podejścia, zwłaszcza w kontekście, w którym wiara musi być dziś głoszona i inkulturowana. Nie chodzi tu o przyswajanie wiedzy w celu wypełnienia obowiązków akademickich, ale o podjęcie odważnej podróży - wyprawy na pełne morze. Podróż ta ma dwojaki kierunek: z jednej strony jest to droga schodzenia w głąb, wnikania w bezkresy tajemnicy Boga i różne wymiary chrześcijańskiej wiary; z drugiej zaś strony jest to wypłynięcie na głębię, aby sięgać dalej, aby odkrywać nowe horyzonty i w ten sposób znaleźć nowe formy i nowe języki, za pomocą których można głosić Ewangelię w różnych sytuacjach historii.

Jest to ważna kwestia, na którą chciałbym zwrócić szczególną uwagę: teologia służy głoszeniu Ewangelii, dlatego stanowi integralną i fundamentalną część misji Kościoła. Formacja teologiczna nie jest przeznaczeniem nielicznych specjalistów, ale wezwaniem skierowanym do wszystkich, aby każdy mógł zgłębiać tajemnicę wiary i otrzymać narzędzia potrzebne do kontynuowania z pasją „wytrwałego trudu mediacji kulturowej i społecznej Ewangelii” (Konst. apost. Veritatis gaudium, Wstęp, 3).

W tej perspektywie pragnę przywołać cenną drogę jedności, jaką rozpoczęliście w swoich regionach, również poprzez zjednoczenie rzeczywistości, instytucji i ścieżek formacyjnych, które wcześniej funkcjonowały niezależnie. Jest to naprawdę ważna synergia: prawdziwy krok historyczny, którego jesteście protagonistami; krok promujący komunię między diecezjami, sprzyjający przezwyciężaniu dawnych lokalnych partykularyzmów, a przede wszystkim zachęcający do podążania drogą eklezjalną w geście jedności i braterstwa. Podążając tą drogą, można zbudować wspólną perspektywę myślenia i zbieżność w kwestii wyzwań duszpasterskich i potrzeb ewangelizacji.

Oto zachęta: uprawiajmy teologię wspólnie! Formacja potrzebna do głoszenia Ewangelii jest możliwa tylko wspólnie, żeglując „na otwartym morzu”, a nie jako samotni żeglarze. Należy to czynić - jak już mówiliśmy - opuszczając swój bezpieczny port, wychodząc poza własne granice terytorialne i eklezjalne, poprzez spotkanie i konfrontację, wzajemne słuchanie i dialog, w tej komunii między Kościołami, która łączy zasoby, kompetencje i charyzmaty.

Dzięki wspólnemu uprawianiu teologii horyzonty intelektualne, duchowe i duszpasterskie poszerzają się i przenikają, rodząc wspólne perspektywy i zaangażowanie eklezjalne bardziej zakorzenione w danym terytorium, oferując wam możliwość odnowienia stylów i języków wiary w rzeczywistym kontekście, w którym się znajdujecie.

Uprawiając wspólnie teologię odkryjecie, że jesteście laboratorium, które przygotowuje przyszłych prezbiterów i współpracowników duszpasterskich do życia w relacjach eklezjalnych w stylu synodalnym, w którym różne podmioty, posługi i charyzmaty eklezjalne wzajemnie się dopełniają, przezwyciężając każde zamknięcie.

Wreszcie, uprawiając wspólnie teologię, będziecie bardziej zdolni do przyjmowania pytań i wyzwań kontekstu społecznego i kulturowego. Bogactwo historii, z której się wywodzicie, i powszechna religijność waszego ludu nie niwelują bowiem licznych problemów społecznych, kryzysu związanego z pracą, zjawiska emigracji i wszystkich tych form ucisku, niewolnictwa i niesprawiedliwości, które wymagają nowego świadomego podejścia i śmiałego zaangażowania ze strony wszystkich. Formacja teologiczna przyczynia się do kształtowania krytycznego i profetycznego myślenia, stanowiąc inwestycję kulturową na przyszłość, która może rozbroić logikę rezygnacji i obojętności.

Zachęcam was do podejmowania tego projektu z entuzjazmem, determinacją i bez ulegania pokusie odwrotu. Zapraszam was do marzenia o wspólnocie akademickiej, w której kandydaci do posługi święceń, osoby konsekrowane, świeccy mężczyźni i kobiety formują się razem i pomagają wspólnotom chrześcijańskim stawać się znakiem Ewangelii i placem budowy nadziei.

Dziękuję wam, najdrożsi, za wasze zaangażowanie, za waszą hojną służbę, za cierpliwość i pracowitość, z jaką budujecie tę mozaikę jedności i komunii: pomaga nam to żyć w świecie między wiernością a kreatywnością, tradycją a nowością, jednością a różnorodnością - zawsze wsłuchując się w to, co również dzisiaj Duch Pański chce powiedzieć Kościołowi.

Niech św. Franciszek z Paoli i Najświętsza Maryja Panna, Regina Apuliae [Królowa Apulii], was strzegą i wstawiają się za wami. Dziękuję!