Reklama

Brama Poznania – odkrywanie dziedzictwa

2016-03-29 14:04

Małgorzata Szewczyk
Niedziela Ogólnopolska 14/2016, str. 32-33

Łukasz Gdak

Brama Poznania to połączenie wiedzy historycznej, multimedialnych technologii i nowoczesnej narracji, a wszystko zamknięte jest w prostym, modernistycznym budynku, położonym bezpośrednio nad rzeką. To opowieść o początkach państwa polskiego, ludziach i wydarzeniach, które na trwałe wpisały się w historię Polski

Betonowa kostka, zawieszona w 1/3 nad korytem Cybiny, przyciąga uwagę swą architekturą, wywołując skrajne emocje: od zachwytu po wyrazy dezaprobaty. Niezaprzeczalnie wyróżnia się spośród otoczenia najstarszej części Poznania rozdzielonej Cybiną: prastarego Ostrowa Tumskiego i zaniedbanej przez lata Śródki, która teraz powoli odradza się, nabierając nowego życia architektonicznego, społecznego i kulturalnego. Dziś mnóstwo tu małych i większych lokali: restauracji i kawiarni, w których wolny czas chętnie spędzają poznaniacy i turyści. Piesze poruszanie się między Ostrowem Tumskim a Śródką nie stanowi obecnie najmniejszego problemu. Wystarczy bowiem przejść przez most Jordana, zawieszony nad Cybiną.

Interaktywne zwiedzanie

Zwiedzanie Bramy Poznania ICHOT, otwartej w kwietniu 2014 r. – pierwszego w Polsce centrum interpretacji dziedzictwa – warto rozpocząć właśnie od strony Śródki, by dopiero później przejść na Ostrów Tumski, gdzie mieszczą się najstarsza na ziemiach polskich katedra, kryjąca w swoich podziemiach groby pierwszych władców Polski, Muzeum Archidiecezjalne, czyli dawna Akademia Lubrańskiego – jedna z pierwszych humanistycznych uczelni na ziemiach polskich oraz Rezerwat Archeologiczny Genius Loci, w którym można obejrzeć przekrój wałów grodu piastowskiego z X wieku.

– Brama Poznania wpisuje się w nurt muzeów narracyjnych. To centrum interpretacji dziedzictwa. Takie instytucje powstają w miejscach, gdzie mamy do czynienia z nagromadzeniem dużej liczby zabytków. W Poznaniu to wszystko znajduje się na Ostrowie Tumskim. Naszym zadaniem jest przygotowanie odbiorcy w taki sposób, by mógł on wykorzystać zdobytą u nas wiedzę, gdy uda się na Ostrów Tumski – opowiada Robert Mirzyński. Dyrektor Centrum Turystyki Kulturowej Trakt, które jest operatorem obiektu, podkreśla, że intencja pracowników placówki jest jasna. – Zależy nam na tym, by poznański Ostrów Tumski był kojarzony w Polsce z początkami państwa polskiego. Niektórzy bowiem wciąż myślą, że sarkofagi Mieszka i Bolesława Chrobrego znajdują się w Krakowie – mówi.

Obiekt mieści w sobie wielowymiarową, nowoczesną ekspozycję, opartą na grze świateł, barw i symboli oraz narracji przebiegającej według różnych ścieżek zwiedzania, dostosowanej do odbiorcy w różnym wieku. W odkrywaniu tajemnic przeszłości dorosłym pomagają audioprzewodnik i nośniki multimedialne. Z kolei ścieżka rodzinna wybierana przez rodziny z małymi dziećmi to prawdziwa podróż w przeszłość za pomocą wehikułu czasu. – Wszystko dostosowane jest do potrzeb dzieci w taki sposób, by wywołać interakcję – podkreśla Mirzyński. Nie brakuje więc elementów zabawy skoncentrowanych na zręczności, zapamiętywaniu szczegółów, spostrzegawczości i gier planszowych o historii Ostrowa Tumskiego. Wielką atrakcją dla najmłodszych jest też wirtualna szafa, w której mogą się przebrać za Dobrawę, Mieszka, rycerza, dwórkę czy biskupa, zrobić zdjęcie i wysłać mailem na swoją skrzynkę jako pamiątkę z pobytu w Bramie Poznania.

Ekspozycja placówki, opowiadająca o kluczowych momentach historii Polski, rozplanowana jest w czterech salach noszących charakterystyczne dla oprawy nazwy. Sala Gród opowiada o początkach osadnictwa na wyspie. Na posadzce umiejscowiono wizualizację pierwszego grodu na Ostrowie Tumskim. Nadepnięcie na ekran uaktywnia nałożenie na niego współczesnej fotografii miejsca. Sala Woda, w której dominuje kolor niebieski, związana jest z chrztem. Warto wejść do wirtualnego baptysterium i stać się niejako uczestnikiem tego przełomowego dla państwa Piastów wydarzenia, przedstawianego jak w teatrze cieni, lub zajrzeć do studni, by zaczerpnąć dodatkowych informacji. Sala Złoto to m.in. opowieść o sztuce od gotyku do renesansu, o kolejnych przebudowach katedry oraz o czasach trudnych (okresie zaborów), symbolizowanych przez Złotą Kaplicę w katedrze. Zwiedzający mogą zapoznać się z historią jej budowy, poznać jej inspiratorów i twórców oraz przyjrzeć się jej pięknu w detalach.

Ostatnie 100 lat Wielkopolski przybliża Sala Witraż, opowiadająca m.in. o niepodległości po 1918 r., czasach wojny, PRL-u, o Millennium Chrztu Polski. U samego wyjścia, na ścianach, wyświetlany jest film kalejdoskop o współczesnym Poznaniu, wyreżyserowany przez Ksawerego Żuławskiego. Warto też, przy dobrej pogodzie, wejść na taras, z którego rozpościera się przepiękny widok na stolicę Wielkopolski.

W każdej z sal umiejscowione są interaktywne wstęgi czasu, opracowane w kilku językach, na których zamieszczono informacje o najważniejszych wydarzeniach. Emitowane są również kilkuminutowe filmy rekonstruujące opowieść z przeszłości.

Uwagę przyciąga szklane atrium, przez które widać sylwetkę katedry, a które zwiedzający mijają, przechodząc z sali do sali. Przechodząc przez szklaną kładkę nad Cybiną, znajdziemy się w zabytkowym budynku Śluzy Katedralnej, jednym z ostatnich zachowanych elementów Twierdzy Poznań, stanowiącej wycinek pruskich fortyfikacji z I poł. XIX wieku. Dziś Śluza prowadzi na Ostrów Tumski z jego niepowtarzalnymi zabytkami.

Reklama

Kultura i edukacja

– Gdy myślimy o Bramie Poznania, myślimy o dziedzictwie. To pojęcie jest szersze niż historia, więc tak staramy się budować program i wydarzenia, by znajdując w przeszłości różne elementy, odnieść je do współczesności – zaznacza Robert Mirzyński. Brama Poznania organizuje wiele wydarzeń kulturalnych i edukacyjnych, adresowanych zarówno do uczniów, jak i nauczycieli, integruje też mieszkańców Śródki. W ciągu roku odbywają się wystawy czasowe, warsztaty dla dzieci i seniorów, koncerty, spektakle, imprezy sportowe i turystyczne, a wszystkie wzbogacone są refleksją na temat dziedzictwa. Warto dodać, że z okazji jubileuszu Chrztu Polski przygotowano projekt „Dziedzictwo 966”, czyli cykl sześciu weekendów tematycznych o władzy, wierze, wspólnocie, naturze, sztuce i „historiach niekonwencjonalnych”, które odbywają się co dwa miesiące. Nauczyciele mogą wziąć udział w projekcie szkoleniowym „Szkoła dziedzictwa. Projekt 966”, który pokaże dydaktykom, w jaki sposób uczyć w szkole, wykorzystując techniki pracy, jak storytelling, questing czy sketchnoting.

Brama Poznania, choć powstała zaledwie dwa lata temu, to gościła już ponad 350 tys. osób. Odwiedzili ją turyści z 71 krajów świata, od tak egzotycznych, jak Arabia Saudyjska, Tajwan, po Australię i Nową Zelandię. Brama Poznania umożliwia odkrywanie dziedzictwa, które staje się wyzwaniem intelektualnym i łączy pokolenia.

– Wystarczy kupić jeden wspólny bilet, by móc zwiedzić trzy placówki: Muzeum Archidiecezjalne, Rezerwat Genius Loci i Bramę Poznania i w ciągu 10 dni odwiedzić te obiekty. To o wiele wygodniejsza i tańsza forma zarówno dla rodzin, jak i dla grup czy indywidualnych turystów niż zakup trzech oddzielnych biletów – podkreśla dyrektor obiektu.

Tagi:
Poznań

Abp Gądecki: w Poznaniu powstanie kościół pw. kard. Wyszyńskiego

2019-12-01 15:05

ms / Poznań (KAI)

Budowę kościoła pw. kard. Wyszyńskiego na obrzeżach Poznania, który będzie wotum wdzięczności za nawiedzenie Matki Bożej w ikonie jasnogórskiej w archidiecezji poznańskiej, zapowiedział abp Stanisław Gądecki w liście pasterskim na Adwent.

Archiwum Instytutu Prymasa Wyszyńskiego
„Miłość jest niejako dowodem osobistym naszego pochodzenia z Boga-Miłości, jest znakiem rozpoznawczym naszego synostwa Bożego” – kard. Stefan Wyszyński

„To przecież przyszłemu błogosławionemu zawdzięczamy – po Bogu i Maryi – zwycięstwo Kościoła w Polsce, jak i samo nawiedzenie” – podkreślił przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski.

Metropolita poznański przypomina, że rok 2020 będzie naznaczony szczególnymi wydarzeniami mogącymi pomóc głębiej doświadczyć tajemnic wiary.

„Mam na myśli setną rocznicę urodzin św. Jana Pawła II oraz beatyfikację Sługi Bożego kardynała Stefana Wyszyńskiego, Prymasa Tysiąclecia. Obaj ci wielcy Pasterze Kościoła są dla nas wspaniałym przykładem życia oddanego Bogu, całkowitego zaufania wstawiennictwu Matki Bożej i konsekwentnego realizowania powołania do świętości” – czytamy w liście pasterskim abp. Gądeckiego.

Przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski zachęca wiernych, by zatroszczyli się o duchowe przygotowanie do świąt Narodzenia Pańskiego poprzez udział w roratach, spowiedzi adwentowej i dobre uczynki.

Abp Stanisław Gądecki pochodzi z archidiecezji gnieźnieńskiej, a kard. Stefan Wyszyński udzielił mu święceń kapłańskich 9 czerwca 1973 r. Beatyfikacja Prymasa Tysiąclecia odbędzie się w Warszawie 7 czerwca 2020 r.

Nawiedzenie wizerunku jasnogórskiego w archidiecezji poznańskiej trwa od 18 maja 2019 r. do 3 października 2020 r.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Symbole i zwyczaje Adwentu

Małgorzata Zalewska
Edycja podlaska 49/2002

Bóg w swojej wielkiej miłości do człowieka dał swego Jednorodzonego Syna, który przyszedł na świat by dokonać dzieła odkupienia ludzi. Jednak tę łaskę każdy z nas musi osobiście przyjąć. Zadaniem Kościoła jest przygotowanie ludzi na godne przyjęcie Chrystusa. Kościół czyni to, między innymi, poprzez ustanowienie roku liturgicznego. Adwent rozpoczyna nowy rok kościelny. Jest on pełnym tęsknoty oczekiwaniem na Boże Narodzenie, na przyjście Chrystusa. Adwent to okres oczyszczenia naszych serc i pogłębienia miłości i wdzięczności względem Pana Boga i Matki Najświętszej.

Bożena Sztajner

Wieniec adwentowy

W niektórych regionach naszego kraju przyjął się zwyczaj święcenia wieńca adwentowego. Wykonywany on jest z gałązek iglastych, ze świerku lub sosny. Następnie umieszczone są w nim cztery świece, które przypominają cztery niedziele adwentowe. Świece zapalane są podczas wspólnej modlitwy, Adwentowych spotkań lub posiłków. W pierwszym tygodniu adwentu zapala się jedną świecę, w drugim dwie, w trzecim trzy, a w czwartym wszystkie cztery. Wieniec wyobraża jedność rodziny, która duchowo przygotowuje się na przeżycie świąt Bożego Narodzenia.

Świeca roratnia

Świeca jest symbolem chrześcijanina. Wosk wyobraża ciało, knot - duszę, a płomień - światło Ducha Świętego płonące w duszy człowieka.
Świeca roratnia jest dodatkową świecą, którą zapalamy podczas Rorat. Jest ona symbolem Najświętszej Maryi Panny, która niesie ludziom Chrystusa - Światłość prawdziwą. W kościołach umieszcza się ją na prezbiterium obok ołtarza lub przy ołtarzu Matki Bożej. Biała lub niebieska kokarda, którą jest przepasana roratka mówi o niepokalanym poczęciu Najświętszej Maryi Panny. Zielona gałązka przypomina proroctwo: "Wyrośnie różdżka z pnia Jessego, wypuści się odrośl z jego korzeni. I spocznie na niej Duch Pański..." (Iz 11, 1-2). Ta starotestamentalna przepowiednia mówi o Maryi, na którą zstąpił Duch Święty i ukształtował w Niej ciało Jezusa Chrystusa. Jesse był ojcem Dawida, a z tego rodu pochodziła Matka Boża.

Roraty

W Adwencie Kościół czci Maryję poprzez Mszę św. zwaną Roratami. Nazwa ta pochodzi od pierwszych słów pieśni na wejście: Rorate coeli, desuper... (Niebiosa spuśćcie rosę...). Rosa z nieba wyobraża łaskę, którą przyniósł Zbawiciel. Jak niemożliwe jest życie na ziemi bez wody, tak niemożliwe jest życie i rozwój duchowy bez łaski. Msza św. roratnia odprawiana jest przed świtem jako znak, że na świecie panowały ciemności grzechu, zanim przyszedł Chrystus - Światłość prawdziwa. Na Roraty niektórzy przychodzą ze świecami, dzieci robią specjalne lampiony, by zaświecić je podczas Mszy św. i wędrować z tym światłem do domów.
Według podania zwyczaj odprawiania Rorat wprowadziła św. Kinga, żona Bolesława Wstydliwego. Stały się one jednym z bardziej ulubionych nabożeństw Polaków. Stare kroniki mówią, że w Katedrze na Wawelu, a później w Warszawie przed rozpoczęciem Mszy św. do ołtarza podchodził król. Niósł on pięknie ozdobioną świecę i umieszczał ją na lichtarzu, który stał pośrodku ołtarza Matki Bożej. Po nim przynosili świece przedstawiciele wszystkich stanów i zapalając je mówili: "Gotów jestem na sąd Boży". W ten sposób wyrażali oni swoją gotowość i oczekiwanie na przyjście Pana.

Adwentowe zwyczaje

Z czasem Adwentu wiąże się szereg zwyczajów. W lubelskiem, na Mazowszu i Podlasiu praktykuje się po wsiach grę na ligawkach smętnych melodii przed wschodem słońca. Ten zwyczaj gry na ligawkach związany jest z Roratami. Gra przypomina ludziom koniec świata, obwieszcza rychłe przyjście Syna Bożego i głos trąby św. Michała na Sąd Pański. Zwyczaj gry na ligawkach jest dość rozpowszechniony na terenach nadbużańskim. W niektórych regionach grano na tym instrumencie przez cały Adwent, co też niektórzy nazywali "otrembywaniem Adwentu". Gdy instrument ten stawiano nad rzeką, stawem, lub przy studni, wówczas była najlepsza słyszalność.
Ponad dwudziestoletnią tradycję mają Konkursy Gry na Instrumentach Pasterskich (w tym także na ligawkach) organizowane w pierwszą niedzielę Adwentu w Muzeum Rolnictwa im. ks. Krzysztofa Kluka w Ciechanowcu. W tym roku miała miejsce już XXII edycja tego konkursu.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Wigilia w Stowarzyszeniu „Po prostu żyj”

2019-12-11 21:35

Zofia Białas

Wigilia to dzień szczególny dla tych, którzy prawdziwie przeżyli Adwent. W tym dniu zasiądą rodzinnie przy stole, przeczytają fragment Ewangelii o narodzeniu Pana Jezusa, połamią się opłatkiem, zapalą lampki na choince, zaśpiewają kolędę „Wśród nocnej ciszy” i pójdą jak pasterze reflektować tajemnicę Bożego Narodzenia.

Zofia Białas

Czyniąc zadość tradycji, przy wigilijnym stole spotkali się 11 grudnia członkowie Stowarzyszenia „Po prostu żyj”, ludzie, którzy stworzyli szczególną wspólnotę, wspólnotę ludzi dotkniętych chorobą nowotworową. Razem z nimi przy wigilijnym stole zasiedli przedstawiciele władz samorządowych, członkowie rodzin. Każde takie spotkanie to świadomość, że ci, których dotknęła choroba nie powinni być zostawieni samym sobie. Organizatorem opłatkowego spotkania był zarząd Stowarzyszenia.

Zofia Białas

W spotkaniu uczestniczyli m.in.: ks. prałat Marian Stochniałek – duchowy opiekun Stowarzyszenia „Po prostu żyj”, Marek Kieler - starosta wieluński, Grażyna Ryczyńska – radna Rady Powiatu, przedstawiciel Wieluńskiej Spółdzielni Mieszkaniowej, Grzegorz Żabicki - działacz ZHP, radny, nauczyciel.

Spotkanie rozpoczęły: wspólnie zaśpiewana kolęda „Wśród nocnej ciszy”, fragment Ewangelii wg św. Łukasza, słowa św. Jana Pawła II i papieża seniora Benedykta XVI pokazujące sens Bożego Narodzenia, słowo ks. Mariana Stochniałka i życzenia prezesa Zarządu Stowarzyszenia „Po prostu żyj”.

Słowa Jana Pawła II zachęciły słuchających do wpatrywania się w Boże Dziecię – Zbawienie świata i do uczenia się od Niego miłości oraz odpowiedzialności za każdego człowieka i za każde ludzkie życie; słowa Benedykta XVI, przypomniały, że Boże Narodzenie stało się świętem darów, abyśmy naśladowali Boga, który dal nam samego siebie. Pozwólmy, powiedział, aby nasze serce, nasza dusza i nasz umysł zostały tą prawdą przesiąknięte! Kupując i przyjmując wiele prezentów, nie zapomnijmy o prawdziwym darze: abyśmy sobie wzajemnie ofiarowali cząstkę nas samych! (…)Wtedy znika niepokój. Wtedy rodzi się radość, wtedy nastaje święto.

Po refleksjach o istocie Bożego Narodzenia przyszedł czas na połamanie się opłatkiem, spożycie wieczerzy i wspólne kolędowanie.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem