7 października przy ul. Nowy Świat 25 odbyła się uroczystość jej odsłonięcia, która została zorganizowana przez Fundację Frassatiego pod honorowym patronatem Ambasady Włoch w Warszawie. Uczestniczyli w niej: Nuncjusz Apostolski w Polsce, Arcybiskup Antonio Guido Filipazzi, córki Luciany oraz przedstawicieli włoskich i polskich instytucji.
„Jej przykład świadczy o głębokiej i zakorzenionej przyjaźni, która łączy Włochy i Polskę, oraz o wartościach solidarności, hojności i altruizmu” – powiedział włoski Ambasador.
Natomiast Nuncjusz, który poświęcił tablicę przypomniał, że Polska stała się dla Luciany Frassati drugą ojczyzną.
Pomóż w rozwoju naszego portalu
„Gdy wojna i okupacja niemiecka przyniosła Polsce cierpienie, poświęciła własną wolność w służbie na rzecz polskiego narodu. Niech ta tablica podtrzymuję pamięć o niej przez lata, a być może przyczyni się także do zachowania świadomości o wartości poświęcenia, solidarności i odpowiedzialności Luciany Frassati. Niech pamięć o niej wzmacnia więzy przyjaźni między Polską a Włochami” – powiedział abp Filipazzi.
PAP
Tablicę odsłoniły trzy córki Luciany: Wanda, Maria Grazia e Giovanna.
Luciana Frassati urodziła się 18 sierpnia 1902 r. we Włoszech. Poślubiła Jana Gawrońskiego, polskiego dyplomatę, ostatniego ambasadora II RP w Wiedniu, z którym miała sześcioro dzieci (Jaś, Alfredo, Wanda, Giovanna, Maria Grazia, Nella). Jej ojcem był Alfred Frassati, wydawca (właściciel gazety La Stampa), dziennikarz i polityk (senator Królestwa Włoch). A jej bratem był Pier Giorgio – dziś święty Kościoła katolickiego, który odegrał wielką rolę w życiu rodziny Frassatich jak i jej własnym.
Reklama
Warto przypomnieć wielkie zasługi Luciany Frassati dla Polski: w okresie II wojny światowej, dzięki włoskiemu paszportowi dyplomatycznemu, odbyła siedem podróży do okupowanej Polski. Była nieoficjalną łączniczką między biskupami i elitami polskimi a Stolicą Apostolską oraz kurierką polskiego rządu emigracyjnego, ratowała polskie osobistości w czasie okupacji (wywiozła z Polski żonę premiera Władysława Sikorskiego, prezentują ją jako swoją „gospodynię”). Natomiast po aresztowaniu profesorów UJ i Polskiej Akademii Umiejętności zesłanych do obozu koncentracyjnego w Sachsenhausen, uwrażliwiała światową opinię publiczną na ich los. Chociaż była z rodziny antyfaszystowskiej, interweniowała w tej sprawie u Mussoliniego i dzięki jego osobistej interwencji zwolniono z obozu znaczną części profesorów. W lutym 1940 r. przemyciła do Polski około 1 miliona złotych przeznaczonych na finansowanie działalności polskiego podziemia oraz pomoc prześladowanym. Oprócz pieniędzy przewoziła również tajną korespondencję, dokumenty oraz informacje wywiadowcze.
Tablica została odsłonięta na fasadzie kamienicy przy ul. Nowy Świat 25, która należała do Luciany Frassati Grawrońskiej. Kamienica została wybudowana w latach 1923-1924 - kupił ją dla córki, Alfredo Frassati.
Dziś przechodnie mogą przeczytać na znajdującej się na niej tablicy pamiątkowej, następujące słowa: „Kamienica ta wraz ze słynnym Pasażem Italia należała do Luciany Frassati-Gawrońskiej 1902-2007, Włoszki, która pokochała Polskę, zasłużonej dla naszej Ojczyzny w II wojnie światowej. Jej bratem był św. Pier Giorgio Frassati”.
Pier Giorgio Frassati z siostrą Lucianą.
Archiwum Rodziny Pier Giorgia Frassatiego
