Reklama

Niedziela Sandomierska

Parada straży grobowych

Nie ma świątyni, czy to parafialnej czy nawet w wielu miejscach kaplicy dojazdowej, gdzie by nie przygotowywano specjalnego Grobu Pańskiego w Wielki Piątek, a z nim związana jest tradycja pilnowania go przez straż grobową

Niedziela sandomierska 17/2018, str. VII

[ TEMATY ]

Grób Pański

straż

Ks. Adam Stachowicz

Paradujący z Wierzawic

Bardzo często ten zaszczyt mają członkowie Ochotniczych Straży Pożarnych. Jednak w różnych miejscach mogą to być różnorako nazywane: Turki, straże grobowe czy straże wielkanocne, oddziały rzymskich żołnierzy, armii tureckich czy kosynierów. Wyróżnia ich bogactwo stroju, tradycji przekazywania warty czy inne okolicznościowe elementy.

Od kilku lat odbywają się zloty takich oddziałów z całej Polski wraz z towarzyszącymi im orkiestrami. W tym roku 15 kwietnia w paradzie Turków w Majdanie Zbydniowskim wzięło udział 46 takich zespołów z całej Polski, głównie z Podkarpacia, ale były także oddziały z województwa wielkopolskiego czy dolnośląskiego. Gwardia Narodowa im. Tadeusza Kościuszki w Majdanie Zbydniowskim świętowała w tym roku 200-lecie swojego powstania i z tego powodu dostąpili zaszczytu organizacji niezwykle widowiskowej imprezy plenerowej.

Parada Turków, czyli wielkanocnych straży grobowych, to największa i najbardziej znana tego typu impreza w Polsce organizowana od 1993 r. Widowiskowe były nie tylko kolorowe stroje oddziałów, ale również wyszkolenie w wojskowej musztrze.

Reklama

Z uczestnikami ogólnopolskiego zlotu straży grobowych spotkali się bp Krzysztof Nitkiewicz i bp Edward Frankowski. – Ktoś może powiedzieć, że strażnicy grobu w Jerozolimie zawiedli, bo nie dopilnowali Pana Jezusa. Mimowolnie stali się jednak świadkami Jego Zmartwychwstania. Wy świadomie głosicie, że On zwyciężył śmierć, żyje i jest z nami. Przez pielęgnowane tradycje i fantazyjne stroje przyciągacie do Grobów Pańskich w świątyniach tłumy ludzi, również tych o słabej wierze, aby każdy mógł zobaczyć w Chrystusie swojego Zbawiciela – mówił Biskup Ordynariusz. Przypomniał również, że straże grobowe nawiązują do tradycji Wojska Polskiego i oddziałów powstańczych. – Wasi pradziadowie nigdy nie złożyli broni, lecz pod opieką Kościoła pielęgnowali narodowe tradycje, trudzili się dla Polski. Również dzisiaj Kościół troszczy się o ducha naszego narodu i wspiera służące mu szlachetne inicjatywy – podkreślał bp Krzystof Nitkiewicz.

Następnie rozpoczęła się Msza św., której przewodniczył bp Edward Frankowski. Podkreślił on w homilii potrzebę duchowego odrodzenia całego społeczeństwa w świetle zmartwychwstania.

– Wiara w Chrystusa zmartwychwstałego rzuca światło na nasze życie. To właśnie w jego blasku mamy się odradzać do nowego i lepszego życia. Pozwólmy objąć się Bogu Jego miłością. Wejdźmy w kochające ramiona Chrystusa zmartwychwstałego, który każdemu z nas niesie nowe życie – powiedział.

Reklama

Po Mszy św. uczestnicy spotkania przemaszerowali przy akompaniamencie orkiestr dętych na miejscowy stadion, gdzie odbywały się prezentacje musztr paradnych.

Świętująca 200 lat powstania Gwardia Narodowa im. Tadeusza Kościuszki w Majdanie Zbydniowskim powstała za przyczyną rodziny Horodyńskich, z rodu których wywodził się jeden z adiutantów Tadeusza Kościuszki.

2018-04-25 11:32

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Papieskie „Niech zstąpi Duch Twój” - w dekoracji grobu Bożego

[ TEMATY ]

Jasna Góra

Grób Pański

Krzysztof Świertok/BPJG

Do pierwszej pielgrzymki Jana Pawła II do Polski, ale i do współczesnych czasów nawiązuje tegoroczna dekoracja grobu Bożego na Jasnej Górze. Jak zwykle jest on umieszczony w Kaplicy Matki Bożej. Przypomniane w nim zostało papieskie wołanie o Ducha Świętego dla naszej Ojczyzny i słowa kard. Stefana Wyszyńskiego o tym, że „kto nienawidzi już przegrał” oraz to, że „na krzyżu dokonał się sąd nad światem i zajaśniała potęga Ukrzyżowanego”.

- Grób Pański składa się w tym roku z dwóch części - wyjaśnia o. Bronisław Kraszewski, jasnogórski dekorator. Pierwsza część to plansza ze św. Janem Pawłem II na tle Jasnej Góry i przypomnienie jego słów wypowiedzianych na placu Zwycięstwa w Warszawie w roku 1979: „niech zstąpi Duch Twój i odnowi oblicze tej ziemi”. Druga część to nawiązanie do obecnej sytuacji: przemocy, grzechu, nienawiści, wzajemnych oskarżeń i słowa Chrystusa: „Ojcze przebacz im, bo nie wiedzą co czynią”.

- Dziś człowiek staje się wrogiem drugiego człowieka, tyle w nas złości i nienawiści. Bóg dopuszcza i takie momenty, by na końcu zajaśniało Jego światło i przyszło Jego pomoc – zauważa o. Kraszewski. Przypomina, że to, gdzie mamy szukać otuchy i nadziei, podpowiada nam św. Jan Paweł II, który 40 lat temu mówił: „przyzwyczai się Polacy wszystkie swoje sprawy wiązać z tym miejscem, przynosić na Jasną Górę, by o wszystkim mówić swojej Matce, która tutaj w jakiś szczególny sposób jest obecna”. To dlatego grób pański jest przed Jej Cudownym Wizerunkiem. Na Obrazie jest suknia milenijna – świadek wydarzeń Tysiąclecia Chrztu Polski z 1966r., którą poświęcił Prymas Wyszyński w obecności abp. Karola Wojtyły. Ikona ozdobiona jest koronami św. Jana Pawła II, które ofiarował na dzień przed śmiercią.

Ojciec dekorator w nawiązaniu do papieskich słów o zstąpieniu Ducha Świętego podkreśla, „ziemią jest nasze serce, nasza rodzina, nasz umiłowany kraj”, dlatego trzeba z wiarą przyjść na Jasną Górę zwycięstwa, by zwyciężyć samego siebie, by powierzyć to Matce, która słucha i wyprasza potrzebne łaski.

O zwycięstwie grzechu nad śmiercią przypomina duży drewniany krzyż umieszczony po lewej stronie grobu. To replika znaku VI Światowego Dnia Młodzieży, który odbył się na Jasnej Górze. Pod nim umęczony Chrystus. Wszystko opasane jest biało-czerwoną flagą.

W centrum grobu bożego jest Najświętszy Sakrament - Jezus, który jest Alfą i Omegą, Początkiem i Końcem. Przypominają o tym litery Α i Ω a po środku nich dużych rozmiarów, na złotym tle, monstrancja.

O. Kraszewski podkreślił, że bardzo chciał, by dekoracja grobu skłoniła nas do refleksji nie tylko nad naszym życiem, ale także nad tym co Polskę stanowi. Całość dekoracji utrzymana jest w biało-czerwonej tonacji. Jak zwykle nie brakuje kwiatów i zielonych krzewów. Samych białych róż jest 2,2 tys.

Tradycja budowania w kościołach symbolicznych grobów ukrzyżowanego Jezusa sięga średniowiecza. W Polsce rozwinęła się w wieku XVI. Dziś Polska jest jednym z nielicznych krajów, gdzie ten zwyczaj się utrzymał. Dekorowanie grobu pańskiego na Jasnej Górze sięga czasów II wojny światowej. Wówczas przygotowywał go kościelny, ale jego wystrój był bardzo skromny. Potem, gdy w sanktuarium przebywali paulińscy klerycy, groby były papierowe i nieco bogatsze. Były w nich nawet przyniesione przez wiernych kanarki w klatkach, które naturalnym śpiewem tworzyły szczególny klimat.

Kilkanaście lat temu do celów dekoracyjnych zaczęto wyznaczać ojców lub braci.

Przygotowanie grobu pańskiego na Jasnej Górze to skomplikowane przedsięwzięcie. Jego specyfiką jest to, że musi on zostać „złożony” w bardzo krótkim czasie, bowiem Kaplica Matki Bożej cały czas jest dostępna dla pielgrzymów. Jego elementy są przygotowywane znacznie wcześniej. Grób rozbierany jest w przeciągu kilkudziesięciu minut, w czasie trwania procesji rezurekcyjnej w poranek Niedzieli Zmartwychwstania.

Adoracja przy jasnogórskim Grobie Pańskim potrwa do godz.19.00.

CZYTAJ DALEJ

Kiedy obowiązuje post?

Niedziela płocka 9/2003

Bożena Sztajner

Moi rodzice opowiadali mi, że kiedyś w okresie Wielkiego Postu wypalano nawet garnki, żeby nie została w nich ani odrobina tłuszczu. Dziś praktyka postu w Kościele jakby złagodniała. Przykazanie kościelne mówi o czasach pokuty, ale pozostaje problem, jak rozumieć te "czasy pokuty". Czy 19 marca, w czasie Wielkiego Postu, można zawrzeć sakrament małżeństwa z weselem? Czy w piątek można iść na dyskotekę? Czy w Adwencie można się bawić? Czy post nadal obowiązuje w Kościele?

Czwarte przykazanie kościelne, które dotyczy tych spraw, brzmi: "Zachowywać nakazane posty i wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych, a w okresach pokuty powstrzymywać się od udziału w zabawach". Wydaje się, że najważniejszym wyrażeniem w tak sformułowanym przykazaniu jest słowo "pokuta". Katechizm Kościoła Katolickiego precyzuje, że chodzi tutaj o pokutę wewnętrzną, która polega na nawróceniu serca, przemianie postaw, radykalnej zmianie całego życia na lepsze. To jest podstawowa, prawdziwa wartość pokuty, jej sedno. Takiej pokuty oczekuje od chrześcijanina Pan Bóg i Kościół. Chrześcijanie są zobowiązani do jej praktykowania cały czas. Ponieważ jednak różnie z tym bywa w ciągu kolejnych dni i miesięcy, Kościół ustanowił dni i okresy pokuty, gdy koniecznie należy praktykować czyny pokutne, które wspomagają nawrócenie serca.
Jakie są te czyny pokutne? Wykładnia do omawianego przykazania podana przez Sekretarza Generalnego Episkopatu Polski wylicza: "modlitwa, uczynki pobożności i miłości, umartwienie przez wierniejsze pełnienie obowiązków, wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych i post". Czas zaś pokuty, określony przez czwarte przykazanie, to poszczególne piątki całego roku i Wielki Post. We wszystkie piątki całego roku oraz w Środę Popielcową i Wigilię Bożego Narodzenia (o ile nie przypada wtedy IV niedziela Adwentu), obowiązuje chrześcijanina powstrzymanie się od spożywania pokarmów mięsnych, gdy ukończył on 14 rok życia. Zaleca się jednak, aby także młodsze osoby wprowadzać do tej praktyki, nie czekając aż osiągną one 14 lat. Warto jeszcze dodać, że według Konstytucji Apostolskiej Paenitemini zakaz spożywania pokarmów mięsnych nie oznacza zakazu spożywania nabiału i jaj oraz przyprawiania potraw tłuszczami zwierzęcymi.
Prymas Polski (to także ważne) udzielił dyspensy od obowiązku powstrzymania się od potraw mięsnych w piątki wszystkim, którzy stołują się w zakładach zbiorowego żywienia, gdzie nie są przestrzegane przepisy postne, a także takim osobom, które nie mają możności wyboru potraw, a muszą spożywać to, co jest dostępne do spożycia. Dyspensa ta nie dotyczy jednak Wielkiego Piątku, Środy Popielcowej i Wigilii Bożego Narodzenia. Zatem w te trzy dni obowiązuje w każdych okolicznościach powstrzymanie się od spożywania potraw przyrządzonych z mięsa.
Po wyjaśnieniu wymagań IV przykazania kościelnego w odniesieniu do wstrzemięźliwości od pokarmów mięsnych, zwróćmy uwagę na "nakazane posty" w tym przykazaniu. Post może być jakościowy i ilościowy. Ten pierwszy dotyczy niespożywania określonych pokarmów, np. mięsa. Ilościowy zaś polega, według wyżej wspomnianej Konstytucji Apostolskiej, na spożyciu jednego posiłku dziennie do syta i dopuszcza możliwość przyjęcia "trochę pokarmu rano i wieczorem". Taki post obowiązuje wszystkich wiernych między 18 a 60 rokiem życia w Środę Popielcową i w Wielki Piątek. Należy tutaj powtórzyć wcześniej napisane słowa, że ci, którzy nie mają 18 lat, właściwie od dzieciństwa powinni być wychowywani do spełniania tej praktyki. Błędem byłoby stawianie tego wymagania dopiero od wieku pełnoletności. Racje wydają się oczywiste i nie ma potrzeby ich przywoływania w tym miejscu.
Gdy chrześcijanin podlega uzasadnionej niemożności zachowania wstrzemięźliwości w piątek, powinien podjąć inne formy pokuty (niektóre z nich zostały przytoczone wcześniej). Natomiast post ilościowy i jakościowy w dwa dni w roku: Wielki Piątek i Środę Popielcową, powinien być koniecznie zachowywany. Winien rozumieć to każdy chrześcijanin, nawet ten, który słabo praktykuje wiarę. Dyspensa Księdza Prymasa, o której wspomniałem wcześniej, nie dotyczy zachowania postu w te dwa dni roku. Ci zaś, którzy z niej korzystają, powinni pomodlić się w intencji Ojca Świętego, złożyć ofiarę do skarbonki z napisem "jałmużna postna", lub częściej spełniać uczynki miłosierdzia.
Jeszcze kilka słów o zabawach. Powstrzymywanie się od udziału w nich obowiązuje we wszystkie piątki roku i przez cały Wielki Post, łącznie z dniem św. Józefa (19 marca) - jeśli wtedy trwa jeszcze Wielki Post. Adwent nie został zaliczony do czasów pokuty, dobrze jednak byłoby w tym czasie powstrzymać się od udziału w zabawach, zachowując starą i dobrą polską tradycję - Adwent trwa bardzo krótko, a karnawał jest tak blisko. W Adwencie zaś - co staje się coraz powszechniejszą praktyką - jest wiele spotkań opłatkowych, które mają inny charakter. Warto je upowszechniać i pozostawać w radosnym, pełnym nadziei oczekiwaniu na przyjście Zbawiciela w tajemnicy Bożego Narodzenia.

Od marca 2014 r. obowiązuje nowa wersja IV przykazania kościelnego

Przeczytaj także: Nowa wersja IV przykazania kościelnego - powstrzymanie się od zabaw tylko w Wielkim Poście
CZYTAJ DALEJ

Wniebowzięcie czy Zaśnięcie NMP? [FELIETON: Między Wschodem a Zachodem #2]

2020-08-15 00:53

www.pasat-charter.pl

Cerkiew pw. Zwiastowania NMP wyspy Tinos

Dziś odbędą się uroczystości związane ze świętem Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny. I tak jak nam to Święto „od zawsze” kojarzy się z pielgrzymkami na Jasną Górę i świętowaniem kolejnej rocznicy Cudu nad Wisłą, to dzisiaj opiszę, jak to wielkie święto maryjne jest obchodzone w Grecji, w której większość mieszkańców jest wyznania prawosławnego = ortodoksyjnego (nie mylić z kościołem grekokatolickim, który dawniej był nazywany unickim). Niestety, mało kto wie, że i Grecy wiążą swoją najnowszą historię i odzyskanie Niepodległości po 400 (sic!) latach otomańskiej niewoli ze wsparciem z Nieba. Rocznica ich powstania narodowego z 1821 r., które przyniosło im upragnioną niepodległość, jest co roku obchodzona 25 marca, w święto Zwiastowania NMP. Co roku zaś 15 sierpnia cała Grecja kieruje swoją uwagę na uroczystości na wyspie Tinos, którą śmiało możemy nazwać grecką Częstochową.

Poniżej opisuje najbardziej charakterystyczne ciekawostki z obchodów tego Święta. Zanim zacznę, pragnę zaznaczyć, że mój artykuł polega na przedstawieniu m.in. podejścia do kwestii tego maryjnego święta. Kwestie eschatologiczne oraz doktrynalne należy zostawić teologom, którzy mają o wiele większą wiedzę ode mnie.

Zacznę od nazwy święta, ponieważ ona nieco różni się od naszej. W Cerkwi Prawosławnej mówimy bowiem o Zaśnięciu NMP. Nasi wschodni bracia w wierze są zdania, że Maryja nie tyle umarła, lecz zasnęła, potem zmartwychwstała i została zabrana do nieba. Czyli mniej więcej powtórzyła dzieło swojego Syna, a naszego Zbawiciela Jezusa Chrystusa. Jak możemy też przeczytać na stronie prawoslawie.pl: Matka Boża nie zwyciężyła śmierci własnymi siłami, została zbudzona ze Swego Zaśnięcia przez Chrystusa. Bogurodzica stanowi prawzór zmartwychwstania całego stworzenia. Dalej jest napisane: o zaśnięciu Bogurodzicy Chrystus przybył w chwale otoczony aniołami i Świętymi, by przyjąć Jej duszę. Było to niejako zapowiedzią Jego drugiego Przyjścia na świat – paruzji. Natomiast u nas, zgodnie z konstytucją apostolską Munificentissimus Deus Ojca Świętego Piusa XII wynika, że Bogurodzica zasnęła i została zabrana wraz z ciałem i duszą do nieba. Jednakże w tym dokumencie papieskim nie jest wprost napisane, czy Maryja umarła jako człowiek, czy też zasnęła i została zabrana do wiecznej chwały jako “żywa”. Myślę, że prawdę poznamy dopiero na końcu świata.

Chciałbym teraz przybliżyć Wam jedno miejsce w Grecji, które w sposób szczególny przeżywa uroczystość Wniebowzięcia/Zaśnięcia Najświętszej Maryi Panny. Jest nią wyspa Tinos położona na morzu Egejskim w archipelagu Cyklady. Osobiście ją nazywam grecką Częstochową. Dlaczego? Na wyspach cykladzkich mieszkają głównie Grecy wyznania rzymskokatolickiego (jest to wynikiem długiej okupacji Cyklad przez katolicką Wenecję). 15 sierpnia w Grecji jest nazywane Δεκαπενταύγουστος czyli piętnasty sierpnia. Druga nazwa to wspomniane Κοίμηση της Θεωτόκου czyli Zaśnięcie Bogurodzicy. Co ciekawego jest na tej wyspie? Jest to cerkiew i znajdująca się tam ikona Matki Bożej. Legenda mówi, że świątynia została założona po tym, jak jednej z sióstr mieszkających w klasztorze przyśniła się Maryja i wskazała jej miejsce, gdzie jest ukryta ikona. Po jej odnalezieniu, uznano ten sen za objawienie, dlatego świątynia została zbudowana pod wezwaniem Παναγίας Ευάγγελιστριας (wym. Panajias Ewangelistrias) co tłumacząc na język polski znaczy Zwiastowania NMP.

Kolejna legenda głosi, że za pośrednictwem tej ikony miały miejsca liczne cuda. Jeden z nich mówi o załodze statku z ΧΧ. wieku, prawdopodobnie jego początku. Miejscem docelowym statku miała być Hiszpania, jednak, kiedy załoga przebywała niedaleko Tinos, pogoda zaczęła im nie sprzyjać. Mocne wichry, w dodatku statek był ciągle zalewany. Jakby tego brakowało, okazało się, że w statku jest duża dziura. Zrozpaczeni marynarze zanieśli błagania do Matki Bożej o ratunek i wtedy stała się rzecz niesłychana. Wichry ustały, a duża ryba zaklinowała się w dziurze, uniemożliwiając tym samym dalszy wlew wody. Statek spokojnie dotarł do portu. W ramach dziękczynienia obdarowali świątyni mały srebrny stateczek, który widnieje przy wejściu do niej.

Innym znanym cudem jest zatopienie greckiego krążownika „Elli” przez Włochów 15 sierpnia 1940 roku (Włosi jako pierwsi z państw Osi zaatakowali Grecję, za oficjalną datę wybuchu wojny włosko-greckiej uznaje się 28 października 1940 roku). Na pokładzie krążownika oraz na nadbrzeżu było wielu pątników, ale nikt nie ucierpiał!! Ten fakt uznano za kolejny cud i miał on dodać otuchy Grekom w nadchodzącej wojnie, że czuwa nad nimi Matka Boża.

Ponadto, każdego roku odbywa się procesja ikony z portu do cerkwi. Niestety, w tym roku z racji wiadomych, nie dojdzie ona do skutku. Jednakże podczas całej tej procesji, wierni często wyjdą naprzeciw tej ikonie, uklękną i chcą by obraz Maryi przeszedł nad nimi. Wierzą bowiem, że poprzez to uniżenie uproszą od Bogurodzicy wiele łask dla siebie i dla swojej rodziny. Zdarzają się i tacy, którzy całą trasę pokonają na kolanach. To, moim zdaniem, jest przykład pokory i uznania niższości wobec mocy Bożej. A jak głosi jedna z znanych katolickich pieśni: Przed obliczem Pana uniżmy się / Pan sam wywyższy nas.

To tylko kilka z przykładów cudów, które mają miejsce za wstawiennictwem Matki Bożej z Tinos. Oczywiście, do każdego “cudu” należy podchodzić ostrożnie, szczególnie że w historii było już wiele kontrowersyjnych “uzdrowień”, niemniej jednak jest zdania, że na pewno część z tych niewyjaśnionych okoliczności z Tinos jest autentyczna. Pamiętajmy, że chrześcijaństwo opiera się nie tylko na ratio, czyli rozumie, ale również na fides, czyli wierze. Zatem nie bądźmy jak niektórzy, którzy chcieliby mieć wszystko udokumentowane na nagraniu.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję