Reklama

Niedziela Małopolska

51. Międzynarodowy Festiwal Folkloru Ziem Górskich

Czas spotkań z kulturą

Niedziela małopolska 37/2019, str. 7-8

[ TEMATY ]

festiwal

Monika Kosakowska

Festiwal łączy ludzi reprezentujących różne kultury

Górale z całego świata i Państwo, którzy na ten Festiwal przychodzili, pokazali, jak powinno się zachować: jak współczuć, jak być prawdziwą wspólnotą, jak się wzajemnie w każdej sytuacji w życiu wspierać. Zakopane zdało ten egzamin wspólnie z wami, bo potrafiliśmy wczoraj z otwartym sercem pomagać tym, którzy potrzebowali tej pomocy – powiedział do zgromadzonych na zakończenie Festiwalu Leszek Dorula, burmistrz Zakopanego, nawiązując do tragicznego zdarzenia, do którego doszło w Tatrach w przeddzień finału 51. Międzynarodowego Festiwalu Folkloru Ziem Górskich.

W trakcie zakończenia Festiwalu górale z całego świata na deskach sceny namiotu festiwalowego wykonali żałobne utwory ludowe, aby oddać cześć osobom, które nie przeżyły wypadku w górach. Ceremonia rozpoczęła się modlitwą w intencji ofiar i poszkodowanych, a na scenie zabłysnęło symboliczne światło świec.

W uroczystym finale wzięli udział posłowie Barbara Bartuś oraz Edward Siarka, przedstawiciele Związku Podhalan oraz dyrektor Departamentu Narodowych Instytucji Kultury w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego Agnieszka Komar-Morawska, która odczytała list od wicepremiera, ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego Piotra Glińskiego. Z kolei Jan Piczura, radny Sejmiku Wojewódzkiego, wręczył burmistrzowi Zakopanego medal Polonia Minor, przyznawany za szczególne osiągnięcia w dziedzinie rozpowszechniania i popularyzacji idei samorządności oraz za działalność na rzecz Małopolski.

Reklama

Uczestnicy i jurorzy

Wśród uczestników popularyzujących góralski folklor znalazły się zespoły z Polski, Słowacji, Ukrainy, Węgier, Turcji, Włoch, Bułgarii, Macedonii, Serbii i Nepalu. Zostały one ocenione w trzech kategoriach: w formie tradycyjnej, w formie artystycznie opracowanej oraz w formie stylizowanej. W jury zasiedli: przewodnicząca dr Bożena Lewandowska – etnomuzykolog z Instytutu Muzykologii UJ (Polska), a także członkowie: mgr Miklós Braun (Węgry), mgr Jozef Burić (Słowacja), dr Mircea Cimpeanu (Rumunia), dr Evgenia Grancharova (Bułgaria), doc. Bülent Kurtişoglu (Turcja), prof. nadzw. dr hab. Zbigniew Przerembski, prof. IS PAN (Polska), mgr Didier Bernard (Francja), Juan Luis Unzurrunzaga (Hiszpania), mgr Halina Maciata Lasak (Polska) oraz sekretarz komisji Ewa Piszczek.

Przewodnicząca jury dr Bożena Lewandowska w rozmowie z „Niedzielą” informuje: – Niektóre zespoły trafiły na swój dzień i zdobyły bardzo wysoką ocenę, ponieważ świetnie zatańczyły oraz zaśpiewały. Inne miały słabszy dzień i wypadły gorzej. Nie wynika to z braku umiejętności, gdyż prawie zawsze są to bardzo dobre zespoły, którym ciężko jest cokolwiek zarzucić. Po prostu inni w danym momencie byli lepsi – stwierdza przewodnicząca jury i dodaje z uśmiechem: – Dla mnie ten festiwal jest spotkaniem z różnymi tradycjami muzycznymi. Bardzo lubię tu przyjeżdżać również z tego względu, że uwielbiam spotkania z ludźmi, którzy są zaangażowani w festiwal: górale, koledzy z jury i wszyscy uczestnicy.

Zwycięzcy

Zdobywcami złotych ciupag zostały zespoły: „Breznichanki” z Bułgarii oraz „Śwarni” z Nowego Targu (kat. tradycyjna), a także „Muzsla Folk Dance Ensemble” z Węgier (kat. stylizowana). Srebrne ciupagi powędrowały do zespołów: „Wierchy” z Milówki i „Skalnik” z Kamionki Wielkiej (kat. tradycyjna) oraz „Oćovan” ze Słowacji (kat. stylizowana). Brązowe ciupagi otrzymały zespoły: „Kyczera” z Legnicy (kat. artystycznie opracowana), a także „Kalkedon Dance and Sports Club Association” z Turcji i „Prykarpattia” z Ukrainy (kat. stylizowana). Parzenice Góralskie będące wyróżnieniem regulaminowym powędrowały do dwóch zespołów. Pierwszym z nich był Zespół „Studio Folklor” z Republiki Macedonii Północnej – za żywiołową prezentację tańców swojego regionu. Drugie wyróżnienie otrzymał Zespół „Le Tradizioni” z Włoch – za prezentację tradycyjnych instrumentów muzycznych.

Przydzielone zostały również nagrody specjalne. Jedną z nich była nagroda im. prof. Romana Reinfussa oraz Statuetka Żelaznego Kohuta, którą za autentyzm, wierność tradycji oraz prezentację obrzędów i zwyczajów w formie autentycznej otrzymał zespół „Skalnik” z Polski. Nagrodę, która wynosiła 5 tys. zł, zainicjowało i ufundowało Małopolskie Centrum Kultury SOKÓŁ w Nowym Sączu. Wręczona została przez córkę prof. Romana Reinfussa – Krystynę Reinfuss-Janusz oraz dyrektora MCK Sokół, Antoniego Malczaka. Kolejną nagrodę specjalną, która trafiła w ręce zespołu z Nepalu, przyznał burmistrz Zakopanego Leszek Dorula.

Ogłoszono także wyniki głosowania dziennikarskiego. Jego rozstrzygnięcie zagwarantowało zespołowi z Węgier nagrodę im. Kazimierza Strachanowskiego „Ciupagę ze Zbyrkadłami” za żywiołowy i pełen ekspresji taniec. Wręczyli ją Klaudia Majerczyk z TVP Kraków oraz kierownik Biura Prasowego Anna Karpiel-Semberecka. Najpiękniejszą Góralką i Najśwarniejszym Góralem tegorocznego Festiwalu zostali Katarzyna Pazgan i Jan Dobosz. Najlepszym Zespołem Góralskim okrzyknięto Zespół Regionalny „Skalnik” z Kamionki Wielkiej.

Gospodarze i organizatorzy

Specjalne podziękowania otrzymały Zespoły „Giewont” i „Klimki” jako gospodarze Festiwalu oraz zespoły, które przygotowały Dni Narodowe, a także Zarząd Główny Związku Podhalan i zakopiański oddz. Związku Podhalan, będące organizatorami Dnia Górali Polskich. W skład tegorocznej Rady Artystycznej, pracującej nad przygotowaniem oraz przebiegiem wydarzenia, wspólnie z dyrektor Festiwalu Joanną Staszak, weszli: Maria Frączysta, Katarzyna Stachoń-Groblowy, Tomasz Galica, Zofia Kubiniec-Stanuch i Szymon Bafia.

Honorowy patronat nad cyklicznym międzynarodowym wydarzeniem objęli: prezydent RP Andrzej Duda oraz jego małżonka Agata Kornhauser-Duda. Głównym partnerem organizatorów był Urząd Marszałkowski Województwa Małopolskiego. Festiwal został także dofinansowany ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

2019-09-10 13:00

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

W przywiązaniu do polskiej tradycji

2020-02-04 10:59

Niedziela sosnowiecka 6/2020, str. VI

[ TEMATY ]

festiwal

kolęda

pastorałka

festiwal kolęd

wojkowice

Ryszard Czyż

Laureaci tegorocznego przeglądu

Śpiew kolęd i pastorałek jest nieodłącznym elementem przeżywania świąt i okresu Bożego Narodzenia. Te wyjątkowe treści połączone z muzyką towarzyszą nam praktycznie od Wigilii Bożego Narodzenia do święta Chrztu Pańskiego.

Wpolskiej tradycji przyjęło się jednak, że można je śpiewać aż do święta Ofiarowania Pańskiego, czyli do 2 lutego. Dlatego też cały styczeń staje się wyjątkowym czasem, kiedy w parafiach, szkołach oraz ośrodkach kultury odbywają się liczne koncerty kolędowe i festiwale.

Przesłuchania konkursowe

Jednym z takich miejsc jest Miejski Ośrodek Kultury w Wojkowicach. To tutaj, chcąc dzielić się radością, którą niesie ze sobą śpiew bożonarodzeniowych pieśni, po raz kolejny we współpracy ze Szkołą Podstawową nr 1 w Wojkowicach został zorganizowany Międzygminny Przegląd Kolęd i Pastorałek. Patronat nad nim objęli biskup pomocniczy diecezji sosnowieckiej Piotr Skucha i burmistrz Wojkowic Tomasz Szczerba. Nad organizacją festiwalu od pierwszej jego edycji czuwali nauczyciele miejscowej Szkoły Podstawowej nr 1: Anna Trzcionka-Czyż oraz wspomagający jej pracę Irena Lisowska-Krypciak i Przemysław Pawełczyk. Nieoceniona była także rola pracowników Miejskiego Ośrodka Kultury. – W przesłuchaniach do konkursu wzięli udział uczniowie szkół podstawowych, placówek oświatowo-wychowawczych, opiekuńczych, kulturalnych oraz parafialnych. Do tegorocznej edycji konkursu przystąpili wykonawcy w wieku od 5 do 15 lat. Trzeba zauważyć, że ta piękna forma konkursu kolęd i pastorałek z roku na rok skupia coraz więcej utalentowanych osób – stwierdza koordynatorka konkursu Anna Trzcionka-Czyż.

Nagrody i wyróżnienia

Powołana komisja oceniała m.in. dobór repertuaru, poczucie rytmu i melodii oraz ogólny wyraz artystyczny. Swoje nadzwyczajne umiejętności wokalno-artystyczne zaprezentowali soliści, z których komisja z trudem wybrała finalistów. W kategorii: przedszkola i klasy I pierwszego miejsca nie przyznano. Drugie zajęła Katarzyna Wojtulska z Siemianowickiego Centrum Kultury (opiekun Katarzyna Gojny). Trzecie Natalia Skrzypiec ze Szkoły Podstawowej nr 45 w Bytomiu (opiekun Małgorzata Nowak). W kategorii klasy II– IV na pierwszym miejscu stanęła Paulina Knapik z Zespołu Szkolno-Przedszkolnego Nr 2 w Sarnowie (opiekun Halina Piech-Ciężadło). Pozostałe miejsca w kolejności zajęli: drugie Natalia Lemantowicz ze Szkoły Podstawowej Nr 17 w Chorzowie (opiekun Jolanta Lemantowicz), trzecie Alicja Korzepa ze Szkoły Podstawowej im. J. Słowackiego w Rogoźniku (opiekun Anna Dydak) i Julia Kurczyńska z Siemianowickiego Centrum Kultury (opiekun Katarzyna Gojny). Wyróżnienie otrzymał Kamil Kukulski ze Szkoły Podstawowej nr 45 w Bytomiu (opiekun Małgorzata Nowak).

W kategorii klasy V-VIII również nie przyznano pierwszego miejsca. Drugim miejscem wyróżniono Julię Mika (opiekun Miłosz Mika), Daniela Nowaka (opiekun Anna Akram) oraz Patrycję Wojciechowską (opiekun Wioleta Wojciechowska). Trzecie miejsce otrzymała Julia Mańka (opiekun Bogusława Mańka) oraz Karina Włosek (opiekun Rafał  Włosek). Wyróżniono Julię Wilk (opiekun Katarzyna Gojny) oraz Dominikę Cieślik (opiekun Daniel Cieślik).

Podczas finałowej gali Międzygminnego Przeglądu Kolęd i Pastorałek Wojkowice 2020 w ostatnich dniach stycznia swoje nadzwyczajne umiejętności wokalno-artystyczne zaprezentowali wszyscy laureaci. Wykazali bardzo wysoki poziom umiejętności oraz wielkie przywiązanie do tradycji śpiewu polskich utworów, bez których atmosfera świąt Bożego Narodzenia nie byłaby możliwa. Wszyscy – zarówno organizatorzy, jak i uczestnicy – nie mogą się już doczekać kolejnej edycji konkursu.

CZYTAJ DALEJ

Seminarium nt. demografii w Polsce: wyznawane wartości mają wpływ na dzietność

2020-02-21 18:08

[ TEMATY ]

Polska

Polska

demografia

religijność

dzietność

Bożena Sztajner

Postawy prokreacyjne są wypadkową bardzo wielu bardzo różnych czynników. Należą do nich również czynniki związane z postawą życiową i wyznawanymi wartościami – podkreślali uczestnicy seminarium badawczego pt. „Aksjologiczne uwarunkowania procesów demograficznych w Polsce”, które odbyło się dziś w Sekretariacie KEP w Warszawie.

Uczestnicy spotkania zwracali uwagę na rolę religijności w podejmowaniu decyzji o większej liczbie dzieci. Postulowali też podjęcie szczegółowych badań, które umożliwiłyby wyodrębnienie konkretnych zjawisk wpływających na decyzje prokreacyjne.

W seminarium zorganizowanym przez Instytut Statystyki Kościoła Katolickiego SAC oraz Krajowy Ośrodek duszpasterstwa Rodzin Konferencji Episkopatu Polski wzięli udział m.in. abp Henryk Hoser, prof. Józefina Hrynkiewicz, socjolog z UW, przewodnicząca Rządowej Rady Ludnościowej oraz. prof. Józef Oleński, ekonomista, były prezes GUS

Abp Henryk Hoser mówił m.in. o różnicy między płodnością a dzietnością. Zwrócił uwagę, że podczas gdy na płodność wpływ mają zwłaszcza czynniki środowiskowe, jak np. chemizacja środowiska, dzietność uzależniona jest przede wszystkim od czynników behawioralnych, wśród których ważna jest postawa i wartości życiowe. Zaznaczył, że społeczeństwo pierwotne to społeczeństwo o priorytecie relacji międzyosobowych. Tymczasem społeczeństwa rozwinięte są społeczeństwami o priorytecie produkcji, gdzie realizacja życia zawodowego odbywa się kosztem rodziny.

Mówiąc o wartościach, które mają wpływ na zjawiska demograficzne zwrócił uwagę na cele życiowe, które przyświecają ludziom. Zaznaczył, że w wielu przypadkach obecnie są to cele doraźne, pozbawione dłuższej perspektywy a taką właśnie dłuższa perspektywę zakładają decyzje o posiadaniu dzieci. Mówił również o problemie godzenia życia zawodowego z zżyciem rodzinnym, narastającym problemie braku poczucia sensu życia, co wiąże się z wzrastającym wskaźnikiem samobójstw oraz o wpływie wyznawanej antropologii na postawy życiowe.

Abp Hoser podkreślił ,że ważnym czynnikiem powstrzymującym ludzi od decyzji o posiadaniu potomstwa jest lęk przed przyszłością. Jego zdaniem czynnik religijny, związany z wiarą w Bożą Opatrzność, ma wpływ na łagodzenie tego lęku. Zaznaczył też że brak religijności często łączy się z łatwiejszą akceptacją decyzji o antykoncepcji czy aborcji.

Krótką historię przemian demograficznych w Polsce w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat przedstawiła prof. Józefina Hrynkiewicz. Zwróciła uwagę, że bardzo negatywny wpływ na postawy prokreacyjne Polaków miała ustawa aborcyjna z 1956 r. Przez lata jednak dzietność utrzymywała się na wysokim poziomie, gwałtowny spadek nastąpił po 1989 r. Do zmian społecznych skutkujących spadkiem dzietności dodać należy również gigantyczną wyrwę w postaci emigracji w ostatnich latach ok. 3 mln. osób, głownie w wieku 20 – 34 lat. Jak podkreśliła prof. Hrynkiewicz odrobienie demograficznych strat wojennych zajęło Polsce ok. 40 lat. Strat po 1989 r. nie odrobimy przez kilka pokoleń.

Prof. Hrynkiewicz podkreśliła, że począwszy od lat 90 – tych następuje pewna zmiana narracji w odniesieniu do rodziny i dzietności, dopiero jednak w 2016 r. podjęto bardziej konkretne działania na rzecz polityki rodzinnej, czego symbolem jest program 500 +.

Czy 500+ ma wpływ na dzietność? – prelegentka podkreśliła, że nikt tak nie może powiedzieć, gdyż czynniki wpływające na dzietność są bardzo skomplikowane i bynajmniej nie wiążą się jedynie z uwarunkowaniami ekonomicznymi. – Na dzietność nie mamy wpływu lub mamy wpływ bardzo ograniczony. Możemy tylko tworzyć warunki dobrej prokreacji - powiedziała. Zwróciła jednak uwagę, że pesymistyczne prognozy, w myśl których w latach 2017 – 2018 miało się rodzić od320 do 340 tys. dzieci nie do końca się sprawdziły. W latach tych urodziło się odpowiednio 402 tys. i 388 tys. dzieci.

Prelegentka podkreśliła, że w Polsce udało się zatrzymać gwałtowny spadek liczby ludności – straciliśmy zaledwie 0,5 proc. populacji, podczas gdy dla porównania Rumunia straciła 9 proc. a Litwa 16 proc. - Stan, który mamy obecnie, jest groźny ale jeszcze nie beznadziejny; przy zwiększonym wysiłku możemy go zmienić – podsumowała.

Postulat konkretnych badań nad czynnikami wpływającymi na dzietność wysunął prof. Józef Oleński. Zwrócił uwagę, że w tym kontekście posługujemy się bardziej intuicją niż konkretnymi danymi. Jego zdaniem istotnym czynnikiem wpływu na decyzję o posiadaniu dzieci jest poczucie bezpieczeństwa, w tym bezpieczeństwa ekonomicznego. Wspomniał jednak również o czynnikach takich, jak spadek liczby zawieranych małżeństw, naruszenie więzi społecznej, spowodowane m.in. migracją oraz ciekawej korelacji między liczbą dzieci a poziomem wykształcenia kobiet.

Zdaniem prof. Oleńskiego należałoby zdefiniować pewne typy behawioralne i rozpocząć konkretne badania socjologiczne, które pozwoliłyby wyodrębnić istotne zjawiska wpływające na decyzje prokreacyjne.

Prelegenci podkreślali rolę Kościoła katolickiego w umacnianiu postaw prorodzinnych, podejmowaniu decyzji o rodzicielstwie i akceptacji dla większej liczby dzieci. „Nie bójcie się nauczać tego, co głosi Kościół, bo to wszystko jest już zapisane w sercu człowieka” – podsumował abp. Henryk Hoser nawiązując do słów św. Jana Pawła II.

CZYTAJ DALEJ

Uwielbienie zrywa kajdany

2020-02-22 17:45

Grzegorz Kryszczuk

Jedność małżeńska wyraża się także we wspólnej modlitwie i zaufaniu

Eucharystia, konferencje i uwielbienie – tak wyglądało pierwsze spotkanie małżeńskie organizowane przez wrocławską Odnowę w Duchu Świętym.

Wydarzenie, które zgromadziło 30 małżeństw, odbyło się 22 lutego w parafii pw. Świętej Rodziny. - Otwieramy się na cały Kościół. Bóg pokazuje nam, że ma to być dzieło, które porusza parafie. W obecnym kryzysie rodziny, gdzie widać dużo rozwodów, wychodzimy z pewną inicjatywą wspierającą sakramentalny węzeł małżeński – opowiada Tomasz Węgrzyn, koordynujący projekt Odnowa Rodzinom.

Konferencję "Wpatrując się w Świętą Rodzinę - miłość małżeńska pobłogosławiona", wygłosił ks. Piotr Jakubuś, proboszcz parafii. Wspomniał w niej m.in. o przykazaniu miłowania swojego bliźniego, które powinno być najważniejsze dla naszego codziennego życia. - Prawdziwie kochać drugiego człowieka to pozwolić przybić się do Krzyża. Rezygnuję wtedy z pewnych rzeczy, które mogą być przejawem mojego egoizmu – kontynuował ks. Jakubuś.

Koncepcja spotkań małżeńskich zrodziła się w Odnowie w Duchu Świętym. Jednak jest ona skierowana do wszystkich, którzy żyją w różnych wspólnotach i charyzmatach. - Pragnę podkreślić, że jesteśmy otwarci też na osoby rozwiedzione oraz przygotowujące się bezpośrednio do sakramentu małżeństwa. Staramy się nie ograniczać Ducha Świętego – dodaje Tomasz Węgrzyn. Kolejne spotkanie odbędzie się 28 marca w parafii Matki Bożej Bolesnej przy ul. Tatarakowej 1. Gośćmi będą Joanna i Norbert Dawidczykowie, którzy opowiedzą o komunikacji w małżeństwie.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję