Sobór Watykański II w Konstytucji o liturgii świętej określa parafię jako lokalnie zorganizowaną pod przewodnictwem duszpasterza, zastępującego biskupa, grupę wiernych, która w pewien sposób przedstawia widzialny Kościół ustanowiony na całej ziemi (K 42). Jest ona więc podstawową komórką w żywym organizmie Kościoła. Dzięki niej wierni wszczepiają się zarówno we wspólnotę Kościoła partykularnego (diecezja), jak również we wspólnotę Kościoła powszechnego. Parafia to rzeczywistość zbawcza, to mały Kościół, w którym jest obecny i działa Chrystus. Znamienne słowo „wspólnota” zawiera w sobie wiele czynników charakteryzujących parafię. A jeśli jest wspólnotą, to powinny w niej występować relacje osobowe, jedność, współodpowiedzialność, a na wszystkich jej członkach spoczywać określone zadania.
Nie bez powodu mówi się o parafii, że jest rodziną, bowiem wartości rodziny odpowiadają cechom charakteryzującym wspólnotę parafialną. Jak w rodzinie, również w parafii od każdego jej członka oczekuje się oddania i troski o rozwój wspólnoty, jej wzrost, życie. Owa troska winna dotyczyć całej jej rzeczywistości: nadprzyrodzonej i zewnętrznej. Pierwszym z zadań parafii jest kult uwielbienia Pana. „Liturgia jest szczytem, do którego zmierza działalność Kościoła i jednocześnie jest źródłem, z którego wypływa cała jego moc” (KL 10). W liturgii, nabożeństwach, życiu sakramentalnym parafia stanowi jedno. Włączając się paschalną tajemnicę Chrystusa społecznie wielbi Stwórcę, zespala się z Chrystusem, staje się Jego mistycznym ciałem i głosi chwałę Boga.
Życie parafii to również funkcja nauczycielska, wychowawcza i charytatywna. Dekret o apostolstwie świeckich naucza: „Parafia dostarcza naocznego przykładu apostolstwa wspólnotowego, gromadząc w jedno wszelkie występujące w jej obrębie różnorakie właściwości ludzkie i wszczepiając je w powszechność Kościoła” (DA 10). Realizacja tych zadań wymaga zaangażowania parafian, nie tylko zapewnienia odpowiedniego zaplecza materialnego i środków prowadzenia, ale przede wszystkim osobistego oddania się, gotowości niesienia pomocy, świadomości odpowiedzialności za siebie i wzajemnej służby sobie. Służby, która pozwala stale wznosić się ku wyżynom. „Być” w Kościele, przynależeć do rodziny parafialnej to czynne włączenie się w jej życie wspólnotowe, to ponoszenie współodpowiedzialności za jej funkcjonowanie i dynamizm. To także odpowiedzi na pytania: o nasze miejsce w parafii, o osobiste zaangażowanie się w życie Kościoła, czy oby nie jesteśmy tylko niedzielnymi gośćmi w Domu Bożym, czy możemy uważać się za prawowitych jej mieszkańców? Nie można bowiem tylko brać, ale biorąc, trzeba dawać, dzielić się. Spróbujmy zatem odszukać możliwości własnego zaangażowania w parafii.