Reklama

Najciekawsze zabytki Włocławka

Gotycka monstrancja

Monstrancja (ostensorium) służy w Kościele katolickim wyłącznie do kultu eucharystycznego - w większości przypadków poza liturgią Mszy św. Stanowi wspaniałą oprawę do adoracji hostii zarówno w kulcie zbiorowym - podczas procesji, a także indywidualnym - w czasie wystawienia jej w kościele.

Funkcjonowanie monstrancji w kulcie eucharystycznym rozpoczęło się od ustanowienia w 1264 r. przez papieża Urbana IV uroczystości Bożego Ciała, a jej znaczenie wzrosło, gdy uroczystość ta, dla szczególnego uczczenia Najświętszego Sakramentu, przybrała formę tryumfalną, którą podkreśla procesja.

Wśród sprzętów liturgicznych forma monstrancji ukształtowała się najpóźniej, dopiero w XV w., podczas gdy inne naczynia liturgiczne ( kielich, patena) miały już swą symbolikę liturgiczną w XII i XIII w.

Ponieważ funkcjonowanie monstrancji w kościele związane jest z dogmatem o rzeczywistej i stałej obecności Chrystusa w ofierze eucharystycznej, zarówno kształt monstrancji, jak i symbole muszą o tej obecności przypominać. Najstarsze monstrancje nie miały określonego programu ikonograficznego. Wiele z nich powstało z cyborium - puszki na sakramenty, a także z relikwiarzy, których przeszklone komory na relikwie przerabiano na reservaculum - miejsce na hostię.

Gotyckie monstrancje mają kształty architektoniczne: cylindryczne (o kształcie pojedynczej wieży) i wieżyczkowe (przypominające trzynawowy kościół z wieżami). W czasach nowożytnych przyjął się do dziś niezwykle popularny typ monstrancji promienistej, przypominającej słońce. Taki kształt monstrancji ma bardzo złożoną symbolikę - koło jest figurą idealną i jako takie jest symbolem Boga. W najprostszej interpretacji wskazuje też, że Bóg nie ma początku ani końca.

W zamykanej w monstrancji hostii Chrystus jest obecny realnie - w swym Ciele rzeczywistym, ludzkim, umęczonym na krzyżu, dlatego na jej szczycie zawsze umieszcza się krucyfiks.

Oprócz niezbędnego w każdej monstrancji krucyfiksu, niezależnie od kształtu obudowy, mogą się w nich pojawiać symbole Męki Pańskiej, Grupa Ukrzyżowania, święci - patronowie kościołów, dla których monstrancje były wykonywane, figury aniołów, a także - najpóźniej wprowadzone - symbole Matki Bożej z Dzieciątkiem.

Jednym z bardzo interesujących zabytków sztuki gotyckiej znajdujących się we Włocławku jest monstrancja w typie architektonicznym z XIV/XV w. - przykład wyjątkowej klasy złotnictwa francuskiego. Kształt monstrancji mającej obszerne reservaculum i wtórnie dodane elementy dowodzą, że prawdopodobnie wcześniej pełniła funkcję relikwiarza.

Monstrancja ta, wyjątkowa z uwagi na formę, będąca jedynym przykładem tego typu w polskich zbiorach, została zakupiona przez bp. Karola Radońskiego w 1944 r. w Londynie. Dwa lata później umieszczono na niej napis dedykacyjny dla bazyliki katedralnej we Włocławku.

Monstrancja reprodukowana jest w albumie Skarby Włocławka, wyd. Studio Wena, Włocławek, 2001, s. 53.

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Nowy kanclerz, rektor seminarium i proboszczowie - dalsze zmiany personalne

2021-06-08 11:37

[ TEMATY ]

diecezja świdnicka

zmiany księży

ks. Mirosław Benedyk

Kapłani diecezji podczas spotkania z biskupem

Kapłani diecezji podczas spotkania z biskupem

Po wczorajszym wręczeniu dekretów wikariuszowskich, Biskup Świdnicki na środę 9 czerwca br. zaprosił do auli kurialnej kapłanów, których dotyczyły zmiany proboszczowskie. Bp Marek Mendyk dokonał także zmian personalnych w Świdnickiej Kurii Biskupiej, Wyższym Seminarium Duchownym i Domu Księży Emerytów.

Z dniem 1 lipca 2021, ks. kan. Arkadiusz Chwastyk, dotychczasowy oficjał Sądu Biskupiego, zastąpi na funkcji Kanclerza Kurii Świdnickiej ks. prał. Stanisława Chomiaka, który przez 17 lat pełnił ten urząd. Po 13 latach ze świdnickim seminarium żegna się ks. prał. Tadeusz Chlipała, który obejmie urząd proboszcza w par. św. Ap. Piotra i Pawła w Świebodzicach. Dotychczasowego rektora zastąpi ks. kan. Dominik Ostrowski, prof. PWT Wrocław, który w latach 2009-2017 pełnił funkcje wicerektora w świdnickim seminarium. Zmiana objęła także Dom Księży Emerytów. Nowym dyrektorem został dotychczasowy proboszcz par. NSPJ w Świdnicy ks. kan. Paweł Wróblewski, który zastąpi ks. kan. Pawła Łabudę skierowanego na urząd proboszcza do Rogoźnicy. 

CZYTAJ DALEJ

Promocja Ceremoniarzy i Lektorów

2021-06-12 12:38

ks. Łukasz Romańczuk

Ceremoniarze wraz z ks. bp. Jackiem Kicińskim

Ceremoniarze wraz z ks. bp. Jackiem Kicińskim

W Kościele pw. Świętego Krzyża we Wrocławiu na Ostrowie Tumskim odbyła się promocja ceremoniarzy i lektorów dla parafii Archidiecezji Wrocławskiej.

Eucharystii przewodniczył ks. bp Jacek Kiciński CMF. Całą uroczystość przygotował Diecezjalny Opiekun Liturgicznej Służby Ołtarza, ks. Łukasz Piłat wraz z klerykami Metropolitalnego Wyższego Seminarium Duchowne we Wrocławiu.

CZYTAJ DALEJ

Wdzięczni za dar małżeństwa, rodziny i wspólnoty

2021-06-13 13:26

Grzegorz Kryszczuk

Dziś w Sulistrowiczkach odbywa się coroczne Spotkanie Rodzin, a także 30-lecie powstania parafii w Sulistrowicach.

Zanim rozpoczęła się Eucharystia, ks. abp Józef Kupny poświęcił figurę Bolka II Małego, księcia. Jest to dar metropolity wrocławskiego dla miłośników Ziemi Ślężańskiej. Postawiona ona została przed wejściem na plac kościelny.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję