Reklama

Moje pismo Tęcza - 7/8 2018

Audiencja Generalna, 10 stycznia 2007

Święty Szczepan, pierwszy męczennik

Benedykt XVI
Niedziela Ogólnopolska 3/2007, str. 4-5

Stefanus / pl.wikipedia.org

Drodzy Bracia i Siostry!

Po okresie Bożego Narodzenia powracamy do naszych katechez. Rozważałem razem z wami postacie Dwunastu Apostołów oraz św. Pawła. Później rozpoczęliśmy refleksję nad innymi postaciami rodzącego się Kościoła, a dzisiaj chcemy zatrzymać się przy osobie św. Szczepana, którego Kościół czci dzień po Bożym Narodzeniu. Św. Szczepan jest najbardziej reprezentatywny z grupy siedmiu towarzyszy. Tradycja widzi w tej grupie zalążek przyszłej posługi diakonów, chociaż należy podkreślić, że to określenie jest nieobecne w księdze Dziejów Apostolskich. Znaczenie św. Szczepana wypływa przede wszystkim z faktu, że św. Łukasz w tej swojej ważnej księdze poświęca mu całe dwa rozdziały.
Łukaszowa opowieść wychodzi od dostrzeżenia podziału, jaki powstał wewnątrz pierwotnego Kościoła w Jerozolimie: był on całkowicie złożony z chrześcijan pochodzenia żydowskiego, jednakże niektórzy z nich urodzili się na ziemi Izraela i byli nazywani hebrajczykami, podczas gdy inni, wyznający starotestamentalną wiarę żydowską, pochodzili z diaspory języka greckiego i byli nazywani hellenistami. Oto problem, jaki się wówczas zrodził: najbardziej potrzebujący spośród hellenistów, zwłaszcza wdowy, pozbawieni jakiegokolwiek wsparcia społecznego, obawiali się, że mogą być pomijani przy codziennym rozdawaniu jałmużny. W celu uniknięcia tej trudności Apostołowie, biorąc na siebie modlitwę oraz posługę Słowa, jako swe główne zadania, zdecydowali zaangażować „siedmiu mężów spośród siebie, cieszących się dobrą sławą, pełnych Ducha i mądrości”, aby podjęli to zadanie posługi (por. Dz 6, 2-4), to znaczy służbę miłości społecznej. W tym celu, jak pisze św. Łukasz, na prośbę Apostołów uczniowie wybrali siedmiu mężczyzn. Mamy również ich imiona. Są to: „Szczepan, mąż pełen wiary i Ducha Świętego, Filip, Prochor, Nikanor, Tymon, Parmenas i Mikołaj. Przedstawili ich Apostołom, którzy, modląc się, położyli na nich ręce” (por. Dz 6, 5-6).
Gest nałożenia rąk może mieć różne znaczenie. W Starym Testamencie ma on przede wszystkim znaczenie przekazania jakiegoś ważnego zadania, jak uczynił to Mojżesz z Jozuem (por. Lb 27, 18-23), wyznaczając w ten sposób swojego następcę. Również Kościół w Antiochii posługuje się tym gestem, aby wysłać Pawła i Barnabę na misje do ludów świata (por. Dz 13, 3). Do podobnej analogii nałożenia rąk na Tymoteusza, aby przekazać mu oficjalne zadanie, odwołują się dwa listy Pawłowe, skierowane do niego (por. 1Tm 4, 14; 2 Tm 1, 6). To, że chodziło o bardzo ważne działanie, jakie miało nastąpić po wyborze, wynika z tego, co czytamy w Pierwszym Liście do Tymoteusza: „Na nikogo rąk pośpiesznie nie nakładaj ani nie bierz udziału w cudzych grzechach” (1 Tm 5, 22). Widzimy, że gest nałożenia rąk rozwija się w kierunku znaku sakramentalnego. W przypadku Szczepana i towarzyszy chodzi o oficjalne przekazanie przez Apostołów zadania oraz przyzywanie łaski do jego spełnienia.
Najważniejsze, co musimy zauważyć, jest to, że oprócz posługi miłosierdzia Szczepan podejmuje również zadanie ewangelizacji swoich rodaków, tzw. hellenistów. Łukasz podkreśla fakt, że był on „pełen łaski i mocy” (Dz 6, 8), i przedstawia w imieniu Jezusa nową interpretację Mojżesza oraz samego Prawa Bożego, na nowo odczytuje Stary Testament, w świetle zapowiedzi śmierci oraz zmartwychwstania Jezusa. To nowe odczytanie Starego Testamentu, lektura chrystologiczna, prowokuje reakcje Żydów, którzy pojmują jego słowa jako bluźnierstwo (por. Dz 6, 11-14). Z tego powodu zostaje on skazany na ukamienowanie. Św. Łukasz przekazuje ostatnią mowę świętego, swoistą syntezę jego przepowiadania. Tak jak Jezus pokazał uczniom w Emaus, że cały Stary Testament mówi o Nim, o Jego krzyżu i zmartwychwstaniu, tak św. Szczepan, idąc śladem nauczania Jezusa, odczytuje cały Stary Testament w kluczu chrystologicznym. Pokazuje, że tajemnica Krzyża stoi w centrum historii zbawienia, opowiedzianej przez Stary Testament, pokazuje, że Jezus Ukrzyżowany i Zmartwychwstały jest punktem kulminacyjnym całej tej historii. Pokazuje również, że kult w świątyni już się zakończył oraz że Jezus Zmartwychwstały jest nową i prawdziwą „świątynią”. Właśnie ten sprzeciw wobec świątyni oraz jej kultu prowokuje potępienie św. Szczepana, który w tym momencie - mówi nam św. Łukasz - wznosząc oczy ku niebu, zobaczył chwałę Boga i Jezusa, który siedzi po Jego prawicy. Widząc niebo, Boga i Jezusa, św. Szczepan powiedział: „Widzę niebo otwarte i Syna Człowieczego, stojącego po prawicy Boga” (Dz 7, 56). Po tym następuje akt męczeństwa, które w pewnej mierze ma swój wzór w męce samego Jezusa, gdyż powierza on Panu Jezusowi własną duszę i modli się, aby grzech jego zabójców nie był im policzony (por. Dz 7, 59-60).
Miejsce męczeństwa św. Szczepana w Jerozolimie - według tradycyji - znajduje się na zewnątrz Bramy Damasceńskiej, na północ, gdzie obecnie wznosi się kościół Saint-Étienne (św. Szczepana), obok znanej École Biblique (Szkoły Biblijnej) Ojców Dominikanów. Zabicie św. Szczepana, pierwszego męczennika Chrystusa, poprzedziło lokalne prześladowanie uczniów Jezusa (por. Dz 8, 1), pierwsze, jakie miało miejsce w historii Kościoła. Stanowiło ono konkretną okazję, która skłoniła grupę chrześcijan hebrajsko-hellenistycznych do ucieczki z Jerozolimy i rozproszenia się. Wyrzuceni z Jerozolimy, stali się oni wędrownymi misjonarzami: „Ci, którzy się rozproszyli, głosili w drodze słowo” (Dz 8, 4). Prześladowanie i następujące po nim rozproszenie stały się misją. W ten sposób Ewangelia była głoszona w Samarii, w Fenicji oraz w Syrii, aż po wielkie miasto Antiochię, gdzie - według św. Łukasza - była głoszona po raz pierwszy również poganom (por. Dz 11, 19-20) oraz gdzie zabrzmiało po raz pierwszy imię „chrześcijanie” (Dz 11, 26).
Św. Łukasz odnotowuje, iż ci, którzy kamienowali św. Szczepana, „złożyli swe szaty u stóp młodzieńca, zwanego Szawłem” (Dz 7, 58), tego samego, który z prześladowcy stał się wielkim Apostołem Ewangelii. Oznacza to, że młody Szaweł musiał słyszeć przepowiadanie św. Szczepana i znał jego podstawową treść. Był on jednak wtedy prawdopodobnie pośród tych, którzy śledząc i słysząc tę mowę, „zawrzeli gniewem w swoich sercach i zgrzytali zębami na niego” (Dz 7, 54). W tym miejscu możemy zobaczyć cuda Bożej Opatrzności. Szaweł, zaciekły przeciwnik wizji św. Szczepana, po spotkaniu z Chrystusem Zmartwychwstałym na drodze do Damaszku, podejmuje chrześcijańską lekturę Starego Testamentu, jaką czynił pierwszy męczennik, pogłębia ją i kontempluje, stając się w ten sposób „Apostołem Narodów”. Prawo zostało wypełnione - nauczał on - na Krzyżu Chrystusa. Wiara w Chrystusa, komunia miłości z Chrystusem - to prawdziwe wypełnienie całego Prawa. Taka jest treść przepowiadania św. Pawła. Pokazuje on w ten sposób, że Bóg Abrahama staje się Bogiem wszystkich. W ten sposób wszyscy wierzący w Jezusa Chrystusa, jako synowie Abrahama, stają się uczestnikami obietnic. W misji św. Pawła spełnia się wizja św. Szczepana.
Historia św. Szczepana mówi nam wiele. Na przykład uczy nas, że nie należy nigdy rozdzielać społecznego zaangażowania miłości od ważnego głoszenia wiary. Św. Szczepan był jednym z siedmiu zaangażowanych przede wszystkim w dzieła miłości. Było jednak niemożliwe rozdzielić miłość i głoszenie. W ten sposób, wraz z miłością, głosi on Chrystusa Ukrzyżowanego, aż po akceptację męczeństwa. Jest to pierwsza lekcja, jakiej możemy się nauczyć od św. Szczepana: miłość i głoszenie idą zawsze razem. Św. Szczepan mówi nam przede wszystkim o Chrystusie Ukrzyżowanym i Zmartwychwstałym, który jest centrum historii oraz naszego życia. Możemy zrozumieć, że Krzyż pozostaje zawsze centrum życia Kościoła oraz naszego życia osobistego. W historii Kościoła nie będzie nigdy brakowało cierpienia i prześladowania. Właśnie prześladowanie staje się, według słynnego zdania Tertuliana, źródłem misji dla nowych chrześcijan. Cytuję jego słowa: „Rozmnażamy się za każdym razem, gdy nas ścinacie: Krew chrześcijan staje się posiewem” („Apologetico 50”, 13: „Plures efficimur quoties metimur a vobis: semen est sanguis christianorum”). Również w naszym życiu krzyż, którego nigdy nie będzie brakować, staje się błogosławieństwem. Akceptując krzyż, wiedząc, że staje się on i jest błogosławieństwem, uczymy się radości chrześcijańskiej, również w momentach trudności. Wartość świadectwa jest niezastąpiona, gdyż do niego prowadzi Ewangelia i karmi się nim Kościół. Św. Szczepan uczy nas, jak uczynić skarbem tę lekcję, uczy nas kochać Krzyż, ponieważ jest on drogą, którą Chrystus ciągle na nowo przychodzi do nas.

Z oryginału włoskiego tłumaczył o. Jan Pach OSPPE

Tagi:
św. Szczepan

Drugi dzień świąt Bożego Narodzenia

2017-12-26 09:08

ts (KAI) / Warszawa

W drugi dzień świąt Bożego Narodzenia – 26 grudnia Kościół katolicki wspomina św. Szczepana, diakona i pierwszego męczennika, o którym wspomina Nowy Testament. Z Dziejów Apostolskich dowiadujemy się, że był on jednym z siedmiu diakonów młodego Kościoła, wybranym do opieki nad wdowami i ubogimi (Dz 6, 1-6).

Graziako
Ołtarz z Bergheim (Muzeum Unterlinden w Colmar, XVI wiek)

Jego charyzmatyczne kazania sprawiły, że naraził się starszyźnie żydowskiej, która podburzyła lud, przedstawiając w Sanhedrynie fałszywych świadków i oskarżając Szczepana o bluźnierstwo przeciw Świątyni i Prawu. Po rozprawie tłum wywlókł młodego diakona za miasto i tam, w pobliżu Bramy Damasceńskiej, ukamienował za wiarę. Stąd katolicy we wspomnienie tego świętego modlą się za chrześcijan prześladowanych na całym świecie.

Kult pierwszego diakona i męczennika rozwinął się natychmiast po jego śmierci. Jednakże wskutek prześladowań chrześcijan, zapoczątkowanych właśnie przez jego śmierć, potem też w wyniku najazdu Rzymian i innych nieszczęść, zapomniano o jego grobie. Dopiero w 415 św. Lucjan miał sen, w którym ukazał mu się Gamaliel - nauczyciel św. Pawła i wskazał miejsce pochowania św. Szczepana w Kifaz-Gamla. W miejscu tym biskup Jerozolimy – Jan wystawił murowaną bazylikę, a drugą w miejscu, gdzie św. Szczepan miał być ukamienowany. Potem szczątki świętego znalazły się w Konstantynopolu, a w 560 dotarły do Rzymu, gdzie umieszczono je w bazylice św. Wawrzyńca za Murami.

W ikonografii święty jest przedstawiany najczęściej w scenie kamienowania lub jako młody diakon, w dalmatyce, a jego atrybutami są: gałąź palmowa, księga Ewangelii, kamienie.

W państwie Karolingów, a następnie w innych krajach zachodnich i północnych, św. Szczepan stał się patronem koni, dlatego 26 grudnia święcono owies. Ma on symbolizować zarówno kamienie spadające na pierwszego męczennika, jak i troskę rolników o dobre plony.

Jego imię nosi w wielu krajach drugi dzień świąt Bożego Narodzenia. Natomiast w Wielkiej Brytanii i niektórych krajach Wspólnoty Brytyjskiej jest to tzw. „Boxing Day”, przy czym wiąże się to nie z boksem jako sportem, lecz z pudłem: „box”, czyli pudło, nawiązuje do starej tradycji, kiedy to służba i doręczyciele, jak dostawcy węgla czy listonosze, na Boże Narodzenie otrzymywali prezenty zapakowane w pudełka. Obecnie w tym dniu wszelkiego rodzaju dostawcy oraz śmieciarze otrzymują specjalne napiwki.

Ale Boxing Day ma też inne znaczenie i wiąże się bezpośrednio ze św. Szczepanem: jako diakon był on posłany do opieki nad ubogimi. Na tę pamiątkę w drugim dniu świąt Bożego Narodzenia otwierane są w kościołach puszki, w których składana jest jałmużna na pomoc ubogim, którzy ją wtedy otrzymują.

Obecnie coraz powszechniejszy w krajach anglosaskich staje się zwyczaj, aby w Boxing Day pójść na mecz piłki nożnej, rugby, wyścigi konne albo na inne wydarzenie sportowe, bo „przecież św. Szczepan jest także patronem koni i powożących”.

Pierwszy męczennik, czyli Protomartyr, jest patronem woźniców, stangretów, stajennych, murarzy, krawców, kamieniarzy, tkaczy, stolarzy, bednarzy. Wzywany jest w przypadku bólu głowy, kamicy, kolki i opętania, a także w modlitwie o dobrą śmierć.

Ponad 80 miejscowości w Polsce wywodzi swoją nazwę od imienia św. Szczepana. Wśród nich jest Szczepanów – wieś, w której urodził się św. Stanisław Biskup i Męczennik.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Jestem od poczęcia

Tarnów: Od sierpnia w mieście będzie nocny zakaz sprzedaży alkoholu

2018-07-20 13:15

eb / Tarnów (KAI)

Od 1 sierpnia zacznie w Tarnowie obowiązywać nocny zakaz sprzedaży alkoholu. Od północy do godziny szóstej rano w tarnowskich sklepach i na stacjach benzynowych nie będzie można kupić alkoholu. Zmniejszy się też liczba zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych.

Bożena Sztajner/Niedziela

Taką propozycję ograniczenia sprzedaży napojów alkoholowych przedstawił radnym prezydent Tarnowa Roman Ciepiela. Projekt został zaopiniowany przez rady osiedli i był poddany konsultacjom. Już w maju Urząd Miasta poinformował o takim pomyśle i argumentował, że proponowane ograniczenia w sprzedaży wynikają ze znowelizowanej ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. W myśl art. art. 12 ust. 4, rada gminy może ustalić, w drodze uchwały, dla terenu gminy lub wskazanych jednostek pomocniczych gminy, ograniczenia w godzinach nocnej sprzedaży napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży.

„Jako samorząd musimy dbać o wszystkich mieszkańców Tarnowa. Wprowadzenie takiego ograniczenia w połączeniu z zakazem spożywania alkoholu w miejscach publicznych z jednej strony wpłynie na poprawę komfortu życia mieszkańców okolic całodobowych sklepów monopolowych oraz ich poczucie bezpieczeństwa, z drugiej natomiast na estetykę i wygląd miasta” – mówi Roman Ciepiela, prezydent Tarnowa.

Podczas konsultacji społecznych służby mundurowe przedstawiły dane wskazujące, że interwencje ws. spożywania i nadużywania alkoholu, jak również zakłócania porządku przeważają w godzinach późnonocnych, tj. po 24.00. Takie rozwiązanie prawne funkcjonuje między innymi w Tychach, Sandomierzu, Mysłowicach, Piotrkowie Trybunalskim, Chorzowie i w Bytomiu.

Po zmianach w ustawie rada określiła maksymalną liczbę zezwoleń na sprzedaż alkoholu, wcześniej była to liczba punktów sprzedaży. Zgodnie z podjętą uchwałą, na sprzedaż napojów z zawartością alkoholu do 4,5 procent oraz piwa limitu liczby punktów nie było. Teraz wydawanych będzie 320 zezwoleń, 120 dla lokali gastronomicznych, 200 dla sklepów. Średnia z ostatnich lat była wyższa i wynosiła 327.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Abp D. Martin: sukcesu wizyty Jana Pawła II w Irlandii nie da się powtórzyć

2018-07-20 21:58

(KAI/vaticannews.va) / Dublin

Zbliżającej się wizyty Franciszka w Irlandii towarzyszy duże zainteresowanie, ale na pewno nie uda się powtórzyć tego, co działo się podczas podróży apostolskiej Jana Pawła II w 1979 r. Taki pogląd wyraził arcybiskup Dublina Diarmuid Martin podczas konferencji prasowej prezentującej Światowe Spotkanie Rodzin, które odbędzie się w stolicy Irlandii w dniach 21-26 sierpnia. W dwóch ostatnich dniach tego wydarzenia weźmie udział Ojciec Święty.

Włodzimierz Rędzioch

Mówca przyznał, że podróż papieża Polaka była zjawiskiem historycznym, wręcz legendarnym. Było to jedno z tych wydarzeń, o których dziadkowie do dziś opowiadają swoim wnukom. Były to także największe zgromadzenia w historii Irlandii, a zarazem szczytowy punkt w dziejach tamtejszego Kościoła – wspominał abp Martin.

Ale zaznaczył, że również obecna wizyta Ojca Świętego cieszy się dużym zainteresowaniem. W jej centrum znajduje się osoba Franciszka, który jest swego rodzaju religijną gwiazdą. "80-letni papież jawi się jako człowiek nowoczesny i ludziom się to podoba" – dodał abp Martin.

Zwrócił uwagę, że o popularności Franciszka świadczy chociażby to, jak szybko rozeszły się wejściówki na wszystkie papieskie wydarzenia. Arcybiskup przyznał, że część z nich mogli zarezerwować złośliwie ludzie, którzy wcale nie zamierzają uczestniczyć w spotkaniach z papieżem i chcą jedynie zaniżyć frekwencję. Wyraził jednak przekonanie, że dotyczy to niewielkiej liczby biletów. Takie działania określił mianem łobuzerii.

Arcybiskup Dublina zaznaczył, że po wizycie papieża nie należy się spodziewać cudów. Franciszek będzie na wyspie jedynie 36 godzin. To za mało, by wytyczyć drogę przed Kościołem w Irlandii. "Papież będzie dla nas jednak wyzwaniem, abyśmy naprawdę byli Kościołem w zmieniającej się kulturze" – dodał prymas Irlandii.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Jestem od poczęcia

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem