Reklama

Klucz do Ukrainy

Czy zdymisjonowanie prezydenta Janukowycza, wybór tymczasowego szefa państwa i parę innych decyzji ukraińskiego parlamentu uspokoi sytuację na Ukrainie? To prawdopodobne, ale jeszcze niedawno nikt tego nie mógł przewidzieć

Niedziela Ogólnopolska 9/2014, str. 8-9

EAST NEWS AFP PHOTO /BULENT KILIC

Sytuacja na Ukrainie jest dynamiczna, wydarzenia gonią wydarzenia. Czy po masakrze z wtorku 18 lutego ktoś mógł przypuszczać, że dwa dni później dojdzie jeszcze do następnej masakry, a dzień później – do zawarcia porozumienia części opozycji z prezydentem Wiktorem Janukowyczem? I że kolejnego dnia Janukowycz ucieknie z Kijowa, odmawiając podpisania dokumentów umożliwiających wypełnienie porozumienia, a ukraińska Werchowna Rada – już pod nowym, rewolucyjnym kierownictwem, z Ołeksandrem Turczynowem i przeciągniętymi na swoją stronę deputowanymi partii prezydenckiej – zdymisjonuje prezydenta?

Czy ktoś mógł przypuszczać, że Werchowna Rada wyznaczy tymczasowych szefów resortów siłowych, rozpisze nowe wybory prezydenckie na maj, uchwali uwolnienie więzionej dawnej premier Julii Tymoszenko, czego przez wiele miesięcy nie było w stanie wymusić na Janukowyczu wielu możnych tego świata? Że w końcu Turczynow, z otoczenia Tymoszenko, zostanie pełniącym obowiązki głowy państwa? Tego nikt nie mógł przewidzieć. Niepewna jest nadal przyszłość Ukrainy, wstrząsanej nie tylko konfliktem politycznym, ale bardzo głębokim kryzysem ekonomicznym. Kto wie, czy to nie ten kryzys będzie decydować o jej losach.

O bezpośredniej przyczynie protestów – wycofaniu się Ukrainy z podpisania układu stowarzyszeniowego z Unią Europejską – szybko zapomniano. Teraz chodziło już o zmianę władzy, ukrócenie oligarchiczno-złodziejskiego systemu, panującego na Ukrainie. Protesty rozpalił brutalny nocny atak w końcu listopada 2013 r. specoddziałów milicji na demonstrantów na Majdanie. Potem jednak była faza uspokojenia. A po kilkudziesięciu dniach protestów europejska opinia publiczna była nimi nieco zmęczona. Trwał pat, żadna ze stron nie osiągała przewagi. Władze najwyraźniej chciały przeczekać protesty, licząc na spadek mobilizacji społecznej. Tak się jednak nie stało. W połowie lutego parowóz historii przyspieszył...

Reklama

Powrót do konstytucji z 2004 r., utworzenie rządu zaufania narodowego, rozpoczęcie prac nad nową konstytucją i wybory przed końcem roku zakładało porozumienie podpisane w piątek 21 lutego przez prezydenta Janukowycza i liderów części opozycji. Gdyby jeszcze kilka dni wcześniej doszło do zawarcia takiego porozumienia, pewnie Majdan – czyli nowa siła polityczna na Ukrainie, powstała w czasie protestu na głównym placu Kijowa – mógłby być usatysfakcjonowany. Ale kilka dni wcześniej był „czarny wtorek”, a protesty nabrały gwałtownej dynamiki w Kijowie, ale także w miastach w zachodniej Ukrainie.

A potem był jeszcze bardziej krwawy „czarny czwartek”. Odepchnięcie sił bezpieczeństwa z Majdanu spowodowało, że plac pozostał w rękach protestujących, ale ofiary były ogromne. Gdy wywożono ciała osób – w większości zabitych przez siły specjalne – wydawało się, że już nic nie może powstrzymać rozlewu krwi i wybuchu walk na wielką skalę. Została przekroczona granica, za którą jest już tylko wojna domowa lub ogólne powstanie przeciwko reżimowi. Dlatego tak duże znaczenie zaczęto przywiązywać do zawarcia wspomnianego porozumienia. Zawarte porozumienie, przy wsparciu reprezentujących Unię Europejską szefów dyplomacji Polski i Niemiec, media szybko okrzyknęły sukcesem obu stron. Do pewnego stopnia sukces to był, bo wstrzymał rozlew krwi.

– Podstawowe zadanie tego porozumienia: przerwanie strzelania na Majdanie zostało osiągnięte. Gdy chodzi o ludzkie życie, nie może być żadnych kalkulacji – mówił „Niedzieli” tuż po zawarciu porozumienia eurodeputowany Paweł Kowal. – A to, co dalej, to kwestia dynamiki politycznej. Dla Majdanu może być to trudne, podoba mi się jednak postawa akceptująca porozumienie. Mam wrażenie, że niektórzy źle oceniający to, co zrobił minister Sikorski, jakby nie zdawali sobie sprawy z sytuacji albo postrzegali wszystko jako film. A to nie był film, to byli zabici ludzie.

Reklama

Polityczna dynamika

Wspomniana przez Pawła Kowala dynamika polityczna spowodowała jednak, że kilkanaście godzin po zawarciu porozumienia, sytuacja zmieniła się, a wszelkie wcześniejsze dywagacje nie miały już większego sensu. Deklaracje Janukowycza o poparciu dla utworzenia Rządu Jedności Narodowej, o przeprowadzeniu przyspieszonych wyborów prezydenckich itp., które jeszcze w tamten poniedziałek byłyby sukcesem, po wspomnianych dwóch czarnych dniach były już niewystarczające.

Majdan oczekiwał już czegoś więcej. Wszak niewiele wcześniej z centrum Kijowa wywieziono ciała kilkudziesięciu osób zabitych przez siły bezpieczeństwa. A Majdan z pewnością był jednym z graczy. Porozumienie z miejsca odrzucił radykalny Prawy Sektor Majdanu. „Narodowa Rewolucja trwa i zakończy się pełnym usunięciem reżimu wewnętrznej okupacji oraz zdobyciem narodowego państwa ukraińskiego z systemem powszechnego ludowładztwa” – napisał w oświadczeniu lider PSM Dmytro Jarosz, wzywając do usunięcia reżimu, ukarania szefów resortów siłowych oraz sprawców śmierci prawie stu osób.

Następnego dnia doszło jednak do niespodziewanych wydarzeń. Janukowycz uciekł z Kijowa, odmawiając podpisania dokumentów umożliwiających wypełnienie porozumienia. Właśnie to ukraińska Werchowna Rada, już pod nowym kierownictwem, na czele z Ołeksandrem Turczynowem i z przeciągniętymi na swoją stronę deputowanymi prezydenckiej Partii Regionów, zdymisjonowała prezydenta, wyznaczyła szefów resortów siłowych, rozpisała nowe wybory prezydenckie, wreszcie dzień później wyznaczyła Turczynowa na pełniącego obowiązki głowy państwa. Zniesiono także ustawę dającą przywileje mniejszości posługującej się językiem rosyjskim i znacjonalizowano bizantyńską rezydencję Wiktora Janukowycza.

Na rozdrożu

I choć śmiałe decyzje parlamentu (we wtorek miał też być znany skład nowego rządu) uspokoiły sytuację na Ukrainie, to czy trwały to spokój – tego nikt na początku tygodnia nie mógł być pewny. – Zasadne jest pytanie, kto będzie decydować o charakterze i zasadach tworzenia przejściowego rządu i czy taki rząd będzie miał autorytet niezbędny do przeprowadzenia reform – mówi Witold Waszczykowski. Kolejny problem to… Julia Tymoszenko. Jak będzie się zachowywać, czy będzie miała wystarczający wpływ na władze, żeby być poważnym partnerem dla Unii Europejskiej...

Jak sytuacja może się rozwinąć? Zdaniem Pawła Kowala, jest kilka możliwych wariantów. Jeden stabilizacyjny, że to wszystko się poskłada i powstanie nowy rząd; pojawi się trochę nowych twarzy, ale do dużego przełomu nie dojdzie.

– Ja bym wolał jednak, żeby zaistniał inny wariant. Żeby Unia Europejska odrobiła lekcje i też zaproponowała coś nowego, nie tylko uczciwe wybory, ale inne reguły gry na Ukrainie – mówi Paweł Kowal. – A to właśnie te fatalne, postkomunistyczne, postsowieckie reguły gry obowiązujące na Ukrainie: niesprawiedliwość, brak możliwości rozwoju dla młodych ludzi, postępująca oligarchizacja są faktycznymi przyczynami tych protestów. Na to trzeba znaleźć panaceum. I Unia Europejska musi w tym pomóc.

Czy na rozwój sytuacji na Ukrainie można patrzeć z optymizmem? – Przy takich procesach transformacyjnych trudno być optymistą, pesymistą itp. Dynamika wydarzeń, czasem nawet przypadek odgrywają kluczową rolę – mówi Kowal. – Sytuacja na Ukrainie może pójść w dobrym, ale może pójść także w złym kierunku.

Pistolet Putina

– Pytań jest sporo. Do wyprostowania sytuacji na Ukrainie jest jeszcze bardzo daleko – przyznaje Witold Waszczykowski. Tym bardziej – uważa – że inni szatani też są tam czynni. Niewiele mówi się i pamięta o jeszcze jednej stronie konfliktu na Ukrainie. Od lat jest nią w rozgrywce o Ukrainę Rosja, która jawnie chce odbudować imperium.

– Są siły w Rosji, które mówią, że Ukraina powinna być włączona do Rosji – twierdzi prof. Romuald Szeremietiew, były wiceszef resortu obrony. – Jest teoria o trójdzielnym narodzie, z Rosją, Ukrainą i Białorusią. Rodzi się więc pytanie, czy Rosja będzie dążyła – moim zdaniem, może to robić i chyba to robi – do destabilizacji na Ukrainie...

– Putin próbuje doprowadzić do tego, by Rosja była mocarstwem jak niegdyś, równorzędnym partnerem Stanów Zjednoczonych. Ukraina ma służyć jako przykład tego, że na terenach byłego ZSRR nie można zaszczepić demokracji liberalnej i wolnorynkowej, jak to się dzieje w innych krajach bloku wschodniego – mówi Witold Waszczykowski. – Putin próbuje więc położyć tamę w Kijowie, by takie zmiany nie zaszły również w Moskwie. I o to toczy się walka: o imperium i ustrój Rosji.

Sytuacja ekonomiczna na Ukrainie ułatwia Putinowi tę grę. Ten kraj ma niewielkie rezerwy walutowe, co przy bardzo dużych zobowiązaniach, również krótkoterminowych, grozi katastrofą finansową. Musi płacić za gaz, wykupić wkrótce ogromne obligacje. Zobowiązania wobec Rosji z tytułu różnych form płatności wynoszą w tej chwili ok. 30 mld dolarów. Jeśli relacje z Rosją ułożą się źle, Putin może przedstawić Ukrainie rachunki, których ta nie jest w stanie zapłacić.

2014-02-25 14:32

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Projekt rozporządzenia o podwyżkach dla nauczycieli skierowany do konsultacji

2020-08-04 15:51

[ TEMATY ]

nauczyciel

nauczyciele

stock.adobe.pl

Minister edukacji narodowej Dariusz Piontkowski skierował we wtorek do opiniowania i konsultacji publicznych projekt rozporządzenia w sprawie minimalnych stawek wynagrodzenia nauczycieli, zakładający podwyżkę wynagrodzeń nauczycieli od 1 września tego roku.

Załącznikiem do projektu rozporządzenia jest tabela, w której podane są wysokości 12 stawek wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli. Uwzględnione są wszystkie cztery stopnie awansu zawodowego nauczycieli, tj. stażysta, nauczyciel kontraktowy, nauczyciel mianowany i nauczyciel dyplomowany, oraz trzy poziomy wykształcenia.

Najliczniejsza grupa nauczycieli to osoby z tytułem zawodowym magistra i z przygotowaniem pedagogicznym. W tabeli podano, że w tej grupie wynagrodzenie nauczyciela stażysty od 1 września wynosić ma 2949 zł brutto (oznacza to wzrost o 167 zł brutto), nauczyciela kontraktowego – 3034 zł brutto (wzrost o 172 zł brutto), nauczyciela mianowanego – 3445 zł brutto (wzrost o 195 zł brutto) i nauczyciela dyplomowanego – 4046 zł brutto (wzrost o 229 zł brutto).

Zgodnie z ustawą budżetową na 2020 r. płace nauczycieli mają wzrosnąć o 6 proc. od września tego roku. W tzw. ustawie okołobudżetowej zapisano, że nauczyciele mają otrzymać podwyżkę nie później niż do 30 września 2020 r., z wyrównaniem od 1 września. W związku z zaplanowaną podwyżką zwiększona została subwencja oświatowa – wynosi 49 mld 835 mln 775 tys. zł, jest wyższa od ubiegłorocznej o 6,2 proc. (PAP)

Autorka: Danuta Starzyńska-Rosiecka

dsr/ joz/

CZYTAJ DALEJ

Kaczyński dla PAP: rekonstrukcja rządu we wrześniu lub na początku października

2020-08-05 07:17

[ TEMATY ]

Kaczyński Jarosław

Fot. wybierzpis.pl

Rekonstrukcja rząd odbędzie się we wrześniu lub najdalej na początku października; plan zakłada zmniejszenie liczby resortów do 12; liczę, że negocjacje umowy koalicyjnej w ramach Zjednoczonej Prawicy w przyszłym miesiącu zakończą się sukcesem - mówił PAP lider PiS Jarosław Kaczyński.

PAP: Coraz mniej dni zostało do września, a więc do zapowiadanej rekonstrukcji rządu. Premier Mateusz Morawiecki w jednym z ostatnich wywiadów mówił, że celem rekonstrukcji jest przyśpieszenie działania, uproszczenie procesu decyzyjnego i zwiększenie skuteczności rządu. Czy już wiadomo kiedy miałoby do niej dokładnie dojść, jak miałaby wyglądać nowa struktura rządu?

Jarosław Kaczyński: Mogę mówić o pewnym planie, który byłby zrealizowany we wrześniu, być może ostatecznie na początku października. To jest plan, który obejmuje daleko idące zmniejszenie liczby ministerstw. Połączenie różnych działów, tak żeby ich nadzorcą był jeden minister.

Chodzi o to, aby nie było tak jak jest dzisiaj, że pewne decyzji odnoszące się np. do spraw ochrony środowiska są w trzech różnych ministerstwach, bo to do niczego dobrego nie prowadzi.

Takie łączenie przyniesie też pewne oszczędności, ale nie jest to najważniejsze, bo to nie będą jakieś wielkie oszczędności. Najważniejsze jest to, że procesy decyzyjne będą przebiegać szybciej i bardziej sprawnie. Na to właśnie liczymy.

Po zmianie będzie to rząd łatwiejszy do kierowania jako całość. Jednocześnie będzie to rząd, w ramach którego poszczególne ministerstwa mając tak duże możliwości decyzyjne będą mogły zarówno podejmować decyzje odpowiednio szybko, sprawnie i merytorycznie, ale także będą za nie odpowiadać.

Dzisiaj ta odpowiedzialność jest często bardzo rozmyta. Co do szczegółów nie chcę się wypowiadać, bo to są kwestie jeszcze uzgadniane. Jedno jest w tej chwili pewne, że rekonstrukcja nie obejmie stanowiska premiera, którym pozostanie Mateusz Morawiecki.

Mówi pan o daleko idącym zmniejszeniu liczby ministerstw. Plan zakłada, że ile ich będzie?

J.K.: Nie będę się w tej chwili upierał przy jakiejś liczbie, z tym że ona by na pewno oscylowała wokół 12. Ten najbardziej radykalny plan mówi o nawet 11 ministerstwach, ale nie sądzę, że to się uda. Klasyczne ministerstwa takie jak spraw zagranicznych, obrony, spraw wewnętrznych czy sprawiedliwości oczywiście pozostaną.

Media spekulują, że miałby powstać +super resort+ w skład którego miałoby wejść kilka dotychczasowych ministerstw, a kierować miałby nim wicepremier Piotr Gliński.

J.K.: Zobaczymy jak to będzie. Uważam, że to jest wyjście, które byłoby najbardziej obiecujące, ale w żadnym wypadku nie można tego traktować jako jakiejś już podjętej decyzji.

Zmiany w rządzie wiążą się z renegocjacją umowy koalicyjnej w ramach Zjednoczonej Prawicy. Na jakim etapie są obecnie negocjacje?

J.K.: Jak to zwykle w takich sytuacjach bywa, jest to proces niełatwy. Ale mam nadzieję, że w przyszłym miesiącu skończy się on sukcesem.

Koalicjanci z Solidarnej Polski i Porozumienia otrzymają po jednym resorcie?

J.K.: Przy takiej liczbie ministerstw, to po prostu wynika ze zwykłej arytmetyki, i to tak traktowanej bardzo - można powiedzieć - szczodrze dla naszych koalicjantów.

Czyli okres wakacyjny w pracy.

J.K.: Do tej pory nie byłem na żadnym urlopie, ale mam nadzieję, że jednak jakąś chwilę znajdę. Czy to się jednak uda, zobaczymy.

Podczas kampanii prezydenckiej zarówno prezydent Andrzej Duda, jak i premier Mateusz Morawiecki akcentowali konieczność dużych inwestycji, które miałyby pobudzić gospodarkę i tworzyć nowe miejsca pracy. Czy w ten plan wpisują się również działania największych spółek Skarbu Państwa, np. Orlenu, który po przejęciu Energi, planowanej fuzji z Lotosem chce też przejąć PGNiG?

J.K.: To jest dzisiaj kwestia o ogromnym, priorytetowym znaczeniu. Jestem bardzo wdzięczny prezesowi Danielowi Obajtkowi za to, że to tak wszystko energicznie prowadzi. Zdecydowanie i jednoznacznie wspieram te działania.

Uważam, że są one bardzo potrzebne. Wpisują się w to wszystko, co ma służyć rozwojowi polskiej gospodarki, a także jej umacnianiu w sferze międzynarodowej. Chodzi o tworzenie podmiotów, a w tym wypadku największego podmiotu, który będzie miał możliwość wejścia w takie dziedziny jak energetyka, a z drugiej strony także zmiany w znacznej mierze profilu produkcyjnego w sferze chemii. Po prostu dlatego, że nasza przyszłość – jak wszystko na to wskazuje – to są samochody elektryczne, być może także napędzane wodorem, przy spadającym w dalszym okresie zapotrzebowaniu na benzynę. Wobec tego trzeba po prostu myśleć o głębszej przeróbce, o petrochemii sensu stricto i w tym kierunku to wszystko będzie szło.

W ostatnich dniach pojawiły się sugestie, że zmianie mógłby ulec sposób realizacji programu 500plus – zamiast przelewu środków na konto, "wypłata" w formie bonu. Czy taki pomysł jest rozważany wewnątrz Zjednoczonej Prawicy?

J.K.: Nie jest brany pod uwagę. To jest chyba po prostu zła interpretacja wypowiedzi pani premier Jadwigi Emilewicz. Skądinąd rozmawiałem z nią nawet dzisiaj i nie ma nawet cienia tego rodzaju planów. To jest jakieś wielkie nieporozumienie lub fake news.

W czwartek podczas Zgromadzenia Narodowego zostanie zaprzysiężony na II kadencję prezydent Andrzej Duda. Według zapowiedzi na uroczystości nie pojawi się m.in. kontrkandydat prezydenta Rafał Trzaskowski i wielu innych polityków związanych z opozycją. Ponadto np. posłanka Koalicji Obywatelskiej Kamila Gasiku-Pihowicz stwierdziła, że po pseudodemokratycznych wyborach uznanych za ważne przez pseudosędziów SN, będziemy mieli pseudoprezydenta. Jak pan to skomentuje?

J.K.: To stara taktyka naszych przeciwników, którzy po prostu nie uznają wyników wyborczych, nie uznają podstawowych mechanizmów demokratycznych, bo ich zdaniem demokracja jest tylko wtedy kiedy oni rządzą. Do tego się to sprowadza.

Jeśli chodzi o pseudo sędziów, to ja każdemu kto o tym mówi radzę lekturę zapisów rozmów Sławomira Neumanna, bo to jest znakomity opis tego, jak to naprawdę w Polsce jest z sądami, kto rzeczywiście jest pseudo sędzią. Bo ci którzy - według zapewnień tego pana – mieli zawsze roztaczać parasol ochronny nad ludźmi Platformy Obywatelskiej, to są rzeczywiście pseudosędziowie. I my niestety widzimy, że takich w polskim wymiarze sprawiedliwości nie brakuje. Ilu ich jest? Trudno nam powiedzieć, ale na pewno nie jest to grupa jakaś niewielka, marginalna.

Natomiast jeśli chodzi o nieobecności na zaprzysiężeniu, to oczywiście takiego obowiązku nie mają. Zdarza się jednak, że próbuje się to usprawiedliwiać moją nieobecnością w 2010 r. na zaprzysiężeniu Bronisława Komorowskiego. Przypomnę jednak, że w 2010 r. mieliśmy tragedię smoleńską i cały ciąg niebywałych, skandalicznych zachowań wobec tych którzy wtedy zginęli, wobec tych, którzy chcieli czcić ich pamięć. W tym wszystkim pewną, ale bardzo mało chwalebną rolę odegrał także pan Komorowski. W związku z tym moja nieobecność z tego wynikała.

Nigdy jednak nie kwestionowałem wyników tamtych wyborów. Pogratulowałem zwycięstwa Komorowskiemu już w noc wyborczą, kiedy nawet do końca nie były obliczone wyniki wyborów. (PAP)

Autor: Rafał Białkowski

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję