Reklama

Po angielsku wartościowo

2014-09-24 15:23

Katarzyna Jaskólska
Edycja zielonogórsko-gorzowska 39/2014, str. 4-5

Aleksandra Bielecka

KATARZYNA JASKÓLSKA: – Wszyscy wiemy, że warto uczyć się języków obcych. Ale dlaczego akurat angielskiego, tym bardziej na terenie naszej diecezji, która graniczy z Niemcami?

DR MAREK KUCZYŃSKI: – Patrząc najbardziej ogólnie – jeśli ktoś zna angielski, to gdzie by nie pojechał, jakoś się porozumie. Przydaje się, a często jest wręcz niezbędny w biznesie. Dlatego warto. Ale my jako chrześcijanie możemy znaleźć też inną zachętę do nauki. Podam taki przykład. Właśnie dostałem zaproszenie na posiedzenie Diecezjalnej Rady Duszpasterskiej. Wiemy już, że w 2016 r. nasza diecezja będzie gościć wielu młodych ludzi z różnych stron świata i trzeba po prostu być przygotowanym na to, żeby w jakiś sposób się z nimi dogadać. To oczywiście wydarzenie jednorazowe, ale czy przez to mniej ważne? Skoro dzięki znajomości obcego języka możemy mówić innym ludziom o Bogu, to warto podjąć ten wysiłek. Bez możliwości komunikacyjnych trudno nieść w świat Ewangelię. Polska jest krajem, w którym trochę tego ducha jeszcze zostało i jest czym się dzielić.

– Widać to przekonanie w Pańskich książkach. Nigdzie indziej nie spotkałam się z książkami do nauki języka obcego, które tak bardzo promowałyby wartości chrześcijańskie.

– Staram się rzeczywiście te wartości w książkach umieszczać. Niepokojące jest to, że nasze dzieci uczone są z podręczników, w których przy temacie rodzina oprócz takich słów jak „mama”, „tata”, „brat”, „siostra” itd. pojawia się też np. hasło „rozwiedziony”. Jeszcze zanim ktoś zdąży z dzieckiem na te tematy porozmawiać, ono już zaczyna wzrastać w świadomości, że są różne modele rodziny i że to jest w porządku. A teraz zaczyna być jeszcze gorzej, bo dzięki wielu naszym politykom w ogóle się relatywizuje pojęcie rodziny, pojęcie płci. Musimy to prostować – jakie kto ma narzędzia, tak powinien działać. Ja mam swoje książki.

– W jaki sposób te wartości widać w najnowszej „Daughter’s Book”?

– Ten podręcznik to powieść detektywistyczno-przygodowa, podzielona na 45 rozdziałów. I w poszczególnych fragmentach jest pokazane, że np. trzeba mieć się na baczności przed sektami. Jest pokazana wartość pracy nad sobą. Jest pokazana wartość Ewangelii. Te pobożne elementy są odpowiednio wkomponowane w całość powieści. Nie ma to nic wspólnego z manipulacją czy przemycaniem jakichś treści – wszystko jest uczciwie pokazane.

– Czy naprawdę jest tak źle z religijnym słownictwem w podręcznikach?

– W innych wydawnictwach nie znajdzie się zbyt wielu słów czy zwrotów, które pomogą w komunikacji na tematy dotyczące moralności czy religijności. Słowo „grzech” nigdzie nie pada. Słowo „Bóg” – tylko jako wykrzyknik, jako wyraz irytacji (a patrząc z chrześcijańskiego punktu widzenia, jest to łamanie przykazania o poszanowaniu imienia Bożego). Z drugiej strony tematyka Halloween jest zwykle omawiana dość szczegółowo. Jeżeli ktoś chciałby wypowiadać sądy moralne na temat jakiegoś postępowania, to z tych podręczników raczej się tego nie nauczy.
W moich książkach nie pojawią się specjalistyczne określenia (np. kleryk albo diecezja), ale jest w nich wystarczająco dużo słownictwa pomagającego uczącemu się w wyrażeniu myśli dotyczących jego życia religijnego, w ocenie własnego postępowania, w mówieniu o tym, co jest dla niego ważne. Jednak nie zatrzymuję się wyłącznie na wstawieniu do tekstu odpowiednich słówek. W książce znajdują się różne pytania, zagadnienia i sytuacje, które mają prowokować do zastanowienia się, jak postąpić, jak o czymś powiedzieć. Oprócz klasycznych zagadnień, występujących w większości podręczników (np. rozmowa o pracy, zakupach, spędzaniu wolnego czasu), u mnie pojawiają się dodatkowo zdania o modlitwie, o Biblii, o zasadach chrześcijańskiego życia, propozycja dyskusji o tolerancji, pytania o bycie szczęśliwym.

– We wstępie pisze Pan, że „Daughter’s Book” charakteryzuje się specjalnie dobranym słownictwem. Dlaczego to jest takie ważne?

– W języku angielskim istnieje ok. 600 tys. słów. A przeciętny Anglik zna ich ok. 50 tys., i to receptywnie, to znaczy, że zrozumie znaczenie słowa, kiedy je usłyszy. Osoba, która uczy się angielskiego, żeby skutecznie się porozumiewać, potrzebuje znać tylko ok. 2 tys. słów, z tymże muszą być to odpowiednio wyselekcjonowane słowa. Muszą spełniać specjalne kryteria (m.in. częstotliwość użytkowania). Tym się kierowałem, pisząc książkę. Ale to nie wszystko. Nie wystarczy, że dane słowo się po prostu pojawi w tekście. Ono musi być powtarzane. Dlatego w kolejnych rozdziałach pojawiają się słówka z rozdziałów wcześniejszych. Tak samo jest z ćwiczeniami, które należy wykonać po każdym kolejnym fragmencie powieści. W ten sposób wiedza się utrwala. Specjalnie dobrane słownictwo i struktury gramatyczne oraz powtarzalność – to główne cechy tej książki. Została tak pomyślana, że materiał jest „wchłaniany” – taki efekt uboczny czytania powieści.

– Komu by Pan ją polecił? Nie jest kolorowa, jak większość podręczników dostępnych w księgarniach.

– To nie jest pozycja dla dzieci. One potrzebują obrazu. Z „Daughter’s Book” spokojnie mogą korzystać już gimnazjaliści, licealiści i dorośli. Ludzie, którzy wiedzą, czego chcą, którzy zdecydowali się uczyć i nie potrzebują dodatkowych bodźców jako zachęty.

– Wyliczył Pan, że to już 30. publikacja, taka jubileuszowa.

– Rzeczywiście, tak mi wyszło. Mam w dorobku książki i dla starszych, i dla dzieci. Również książki, których byłem redaktorem. Na temat sposobu promowania chrześcijaństwa w tych podręcznikach kilkakrotnie mówiłem w „Rozmowach niedokończonych” ze studia Radia Maryja (z ks. Zbigniewem Kucharskim, asystentem generalnym KSM); był też artykuł w „Naszym Dzienniku” (na temat mojego podręcznika „Eastern Treasure”). 30 września o godz. 17 w czytelni głównej PWSZ w Sulechowie odbędzie się promocja „Daughter’s Book” cz. 1. i 2., na którą serdecznie zapraszam.

* * *

Marek Kuczyński – doktor nauk humanistycznych, pracownik naukowy Uniwersytetu Zielonogórskiego; ma w swoim dorobku wydawniczym liczne podręczniki do nauki języka angielskiego i publikacje naukowe z zakresu metodologii nauczania i dydaktyki języków obcych; rzecznik prasowy Diecezjalnego Instytutu Akcji Katolickiej, wieloletni felietonista „Aspektów”

Tagi:
język

Towarzystwa Biblijne: ponad 3,7 tys. języków ciągle jeszcze czeka na tłumaczenie Pisma Świętego

2019-10-10 20:14

kg (KAI/OR) / Genewa

Ponad 3,7 tys. języków, a więc przeszło połowa spośród ok. 7,1 tys. istniejących na świecie, czeka nadal na przetłumaczenie na nie całego lub przynajmniej niektórych ksiąg Pisma Świętego. Poza tym „włączenie się do tej różnorodności językowej” może sprzyjać „wzbogaceniu i pogłębieniu naszego zrozumienia słowa Bożego, wcielając je w różne kultury”. Taki pogląd wyraził prof. Alexander Markus Schweitzer, niemiecki teolog, dyrektor wykonawczy Posługi Biblijnej, stojący na czele Globalnego Tłumaczenia Biblii w ramach Zjednoczonych Towarzystw Biblijnych.

©robcartorres - stock.adobe.com

W wywiadzie, który ukazał się na stronie Światowej Rady Kościołów (ŚRK), oświadczył on, że dotychczas całą Biblią przełożono na ponad 700 języków, pojedyncze księgi, np. Psalmy czy Ewangelie – na 1,1 tys. a na dalszych ponad półtora tysiąca języków przetłumaczono jedynie Nowy Testament.

Profesor zwrócił uwagę, że „wprawdzie tłumaczenie całego Pisma Świętego lub Nowego Testamentu wymaga wielu lat pracy, to jednak co roku pojawiają się pierwsze przekłady na setki języków”. Na przykład w ub.r. całą Biblię przełożono na takie języki jak lusamia-lugwe, którym w Ugandzie i Kenii mówi ponad 650 tys. ludzi, kalanga (w Botswanie; 142 tys.), rote (Indonezja; 30 tys.), malto (Indie; 51 tys.) a tylko Nowy Testament – na północny waray (Filipiny; 632 tys. mówiących), blin (Erytrea; 112 tys.), korku (Indie; 550 tys.) i lemi (Mianmar; 12 tys.). W 2018 Światowe Towarzystwa Biblijne przyczyniły się do uzupełnienia przekładów na 66 języków, którymi posługuje się ok. 440 mln ludzi w różnych krajach.

Należy jednak pamiętać, że przetłumaczenie całej Biblii czy choćby tylko jakiejś jej części na nowe języki wymaga wielu lat pracy – przestrzegł niemiecki teolog. Zauważył, że działalność ta napotyka na wyzwania na różnych płaszczyznach. Z kulturowego punktu widzenia teksty biblijne odzwierciedlają specyficzne kultury starożytnego Bliskiego Wschodu, toteż „często rzeczywistość kulturalną [Biblii] niełatwo jest przełożyć na inne kultury”. Tłumacze mają „ciągle do czynienia z licznymi wyzwaniami, chcąc zachować oryginalny semicki charakter kulturowy, stanowiący [ważną] część przesłania biblijnego, a zarazem przekazać koncepcje, mające znaczenie dla kultury odbiorcy”.

Z językowego punktu widzenia na Pismo Święte składają się liczne różne rodzaje literackie a wiele języków, na które się je tłumaczy, nie mają własnych odpowiedników tamtej rzeczywistości. Łączy się z tym inne wyzwanie językowym, jakim jest słownictwo teologiczne, np. takie kluczowe terminy jak odkupienie, przebaczenie, wina, lewirat itp., nie istnieją w wielu językach. „Jak tłumaczyć je, skoro brak odpowiednika literackiego czy teologicznego?” – zapytał retorycznie prof. Schweitzer.

Wskazał, że jeszcze jednym wyzwaniem są tradycje i teologie Kościołów, które wywierają znaczący wpływ na proces przekładu. Wyjaśnił, że „dzieje się tak wtedy, gdy istnieje dawne tłumaczenie i na jego podstawie rozwinęła się miejscowa teologia” i często ten wcześniejszy przekład odbierany jest jako „pseudooryginalny”. Komplikuje to bardzo zmiany na rzecz przyjęcia nowego tłumaczenia – zaznaczył niemiecki biblista, który w 2008 był jednym z ekspertów mianowanych przez Benedykta XVI na Synod Biskupów poświęcony słowu Bożemu.

Dodał, że istnieją też trudności administracyjne, związane z finansowaniem, a zwłaszcza z koniecznością zespolenia popytu, oczekiwań i potrzeb lokalnych oraz idei i pragnień darczyńców. Wejście w te rzeczywistości miejscowe pozwoli tym drugim, którzy często odznaczają się sposobem myślenia Starego Świata, lepiej zrozumieć złożoność tłumaczeń Biblii i specyfikę każdej takiej sytuacji – zakończył swą wypowiedź prof. A. Schweitzer.

Okazją do ukazania się tego wywiadu dla ŚRK był Międzynarodowy Dzień Przekładu, ustanowiony przez ONZ we wspomnienie św. Hieronima – twórcy Wulgaty, czyli tłumaczenia całego Pisma Świętego z języków oryginalnych na łacinę. Dzień ten wypada 30 września, a w tym roku minęło 1600 lat od śmierci tego doktora Kościoła. Z tej okazji również Franciszek na mocy motu proprio „Aperuit illis” z 30 września ogłosił, że od przyszłego roku w Kościele katolickim w III niedzielę zwykłą będzie obchodzona Niedziela Słowa Bożego.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Rzecznik Episkopatu: różaniec nie może wywoływać sporów

2019-10-21 18:25

BP KEP / Warszawa (KAI)

"Różaniec jednoczy z Bogiem i bliźnimi, nie może wywoływać sporów. Od wieków łączy wierzących, prowadzi do Boga i jest modlitwą niosącą pokój" – przypomina rzecznik Episkopatu ks. Paweł Rytel-Andrianik w kontekście dyskusji na temat logo Marszu Niepodległości 2019.

Magdalena Niebudek/Niedziela

Rzecznik Episkopatu podkreślił, że różaniec stał się najbardziej powszechną modlitwą na świecie. „To modlitwa dla każdego. Na różańcu modlą się ludzie różnych kultur i narodów na wszystkich kontynentach – powiedział ks. Paweł Rytel-Andrianik. Dodał, że różaniec zobowiązuje do podążania za Maryją i życia wg Ewangelii.

Zaznaczył też, że św. Jan Paweł II zwracał uwagę na fakt, że modlitwa różańcowa rodzi pokój w naszych sercach i w konsekwencji – między ludźmi. Papież Polak mówił: „Odmawiajmy wytrwale różaniec we wspólnotach kościelnych i naszych rodzinach. W trakcie powtarzanych wezwań zjednoczy on serca, doprowadzi do zgody, ożywi nadzieję i obdarzy nas wszystkich pokojem i radością Chrystusa, który dla nas się narodził, umarł i zmartwychwstał”.

Rzecznik Episkopatu przypomniał, że tradycyjnie w październiku wierni modlą się na nabożeństwach różańcowych. „Niech nasza modlitwa przyniesie jak najlepsze owoce. Módlmy się o pokój na całym świecie, w intencji naszej ojczyzny i nas samych” – powiedział ks. Rytel-Andrianik.

Plakat zapowiadający tegoroczny Marsz Niepodległości przedstawia zaciśniętą pięść trzymającą różaniec. Grafice towarzyszą słowa "Miej w opiece naród cały".

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Zielona Góra: Ks. Andrzej Ziombra o Cudzie Eucharystycznym w Legnicy

2019-10-23 00:22

Kamil Krasowski

Ks. Andrzej Ziombra, proboszcz parafii pw. św. Jacka w Legnicy 22 października wygłosił prelekcję nt. Cudu Eucharystycznego w Legnicy. Spotkanie odbyło się z inicjatywy Klubu Inteligencji Katolickiej w kościele pw. Najświętszego Zbawiciela w Zielonej Górze.

Karolina Krasowska
Ks. Andrzej Ziombra przedstawił faktografię oraz swoje refleksje nt. Cudu Eucharystycznego w Legnicy

Spotkanie z kustoszem sanktuarium św. Jacka w Legnicy, gdzie przed 6 laty wydarzył się cud eucharystyczny, poprzedziły Różaniec i Msza św. Po nich odbyła się prelekcja ks. Andrzeja wzbogacona projekcją zdjęć nt. cudu, do którego doszło nad Kaczawą. - Cud miał swój początek 25 grudnia 2013. Ponieważ niechcący wypadła Hostia księdzu wikariuszowi, później po badaniach okazało się, że naukowcy znaleźli w niej fragmenty mięśnia sercowego oraz rodzaj tkanek przez DNA podobny do ludzkiego, co było wielkim odkryciem - mówił proboszcz z Legnicy. - Ksiądz biskup zawiózł te informacje do Stolicy Apostolskiej, a Watykan wydał pozytywną aprobatę dla tego wydarzenia, dlatego nasz biskup Zbigniew Kiernikowski 10 kwietnia 2016 roku wydał komunikat "o wydarzeniu eucharystycznym o znamionach cudu", do którego doszło w kościele św. Jacka w Legnicy. Od tego czasu rozpoczęła się nowa era w naszej parafii, która odtąd funkcjonuje również jako miejsce pielgrzymek. Jeździmy nie tylko po Polsce, ale także po Europie. Zapraszają nas na różne konferencje, odczyty, bo chcą się dowiedzieć, co wydarzyło się w naszym kościele. Przede wszystkim mamy jednak teraz takie poczucie misji, żeby mówić o tym, co się stało, bo widzimy w tym wyraźny znak. Pan Bóg wzywa nas do tego, żebyśmy zainteresowali się Eucharystią  oraz żebyśmy odkryli jej tajemnicę i piękno.

Zobacz zdjęcia: Prelekcja nt. Cudu Eucharystycznego w Legnicy.

Spotkanie w kościele Najświętszego Zbawiciela składało się z dwóch części. Ks. Andrzej Ziombra przedstawił faktografię, a następnie podzielił się swoimi refleksjami dotyczącymi Cudu Eucharystycznego i tego co on oznacza dla każdego z nas.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem