Reklama

Niedziela Kielecka

Szydłów w 50-lecie „Nostra aetate”

Pamięć o ludności żydowskiej

Przesłanie o dialogu chrześcijańsko-żydowskim jest praktycznie realizowane w Szydłowie w czasie Spotkań z Kulturą Żydowską. Warto o tym pamiętać w kontekście zbliżającego się Dnia Judaizmu

Niedziela kielecka 2/2016, str. 6-7

[ TEMATY ]

Dzień Judaizmu

TD

W synagodze w Szydłowie spotkali się miłośnicy kultury żydowskiej

W synagodze w Szydłowie spotkali się miłośnicy kultury żydowskiej

Po raz pierwszy w Szydłowie w kościele św. Władysława modlono się w intencji społeczności żydowskiej, mocno związanej z historią miasta, które posiada jedną z najciekawszych synagog w Polsce. Uroczystość, zorganizowana w konwencji Spotkań z Kulturą Żydowską, była okazją do przypomnienia Deklaracji soborowej „Nostra aetate” z 28 października 1965 r. – przełomowej dla dialogu chrześcijańsko-żydowskiego.

Na szydłowskie Spotkania z Kulturą Żydowską złożyły się Msza św., koncert w kościele, referaty historyczne, wystawy o dawnych sztetlach, koncert Leopolda Kozłowskiego w synagodze, pokaz kuchni żydowskiej.

Wyjątkowość dialogu,

Mszy św. w kościele św. Władysława w Szydłowie przewodniczył ks. Franciszek Siarek – dziekan dekanatu chmielnickiego, w koncelebrze z ks. proboszczem Ryszardem Piwowarczykiem i redemptorystą – o. prof. dr. hab. Pawłem Mazanką.

W homilii o. Paweł Mazanka nawiązał do 50-lecia Deklaracji Soboru Watykańskiego II „Nostra aetate”, mówiącej o relacji Kościoła do religii niechrześcijańskich, szczególnie wobec judaizmu do oraz współczesnych dokumentów Episkopatu Polski na temat dialogu. – Wyjątkowość dialogu judaistyczno-chrześcijańskiego polega m.in. na tym, że rodzi się z pokrewieństwa duchowego obu religii – podkreślał. „Nostra aetate” stanowiła prawdziwy przełom w relacjach chrześcijańsko-żydowskich, torowała drogę do „oczyszczenia pamięci w imię prawdy”. „Kto spotyka Jezusa, spotyka także judaizm” – o. prof. Mazanka przypominał m.in. słowa Jana Pawła II i jego wizytę w synagodze w Rzymie w 1986 r., pierwszą od czasów św. Piotra. Mówił także o cierpieniach narodu wybranego podczas II wojny światowej.

Grzech antyjudaizmu i antysemityzmu

„Antyjudaizm i antysemityzm są grzechem przeciwko miłości bliźniego, grzechem niweczącym prawdę o chrześcijańskiej tożsamości” – napisali biskupi polscy w Liście pasterskim Episkopatu Polski pt. „Wspólne duchowe dziedzictwo chrześcijan i Żydów” (6 października 2015). Dokument ten był wielokrotnie cytowany w kościele w Szydłowie.

Reklama

„Oczyszczenie pamięci, do którego z taką mocą wzywał św. Jan Paweł II, a którego dokonał oficjalnie także Episkopat Polski, wypływa z odróżnienia autentycznych wymogów chrześcijaństwa od partykularnych zachowań tych jego członków, którzy wypaczyli przesłanie Ewangelii. Wyznanie grzechu antysemityzmu jest dojrzałym owocem nawrócenia i wiary w Ewangelię. Wypływa ono z najgłębszych religijnych i moralnych źródeł chrześcijaństwa” – piszą biskupi i przypominają: „Deklaracja „Nostra aetate” stwierdza: «Kościół [...] ubolewa nad wszelkimi aktami nienawiści, prześladowań, wszelkimi manifestacjami antysemityzmu, jakie miały miejsce w jakimkolwiek czasie i ze strony jakichkolwiek ludzi. Czyni to nie ze względów politycznych, ale powodowany [jest] bogobojną miłością ewangeliczną». Słowa te spotkały się z uznaniem wielu środowisk żydowskich. Po wielu stuleciach obcości niełatwo było nawiązać dialog chrześcijan i Żydów. Jego rozkwit w ostatnim półwieczu jest świadectwem głębokich przemian mentalnościowych, zachodzących zarówno wśród katolików, jak i wyznawców judaizmu”.

Pasterze polscy zauważają, że w wielu miejscowościach w Polsce „nie ma już Żydów, pozostały jedynie ślady ich religii i kultury, często są to zaniedbane cmentarze. Miłość bliźniego, duchowa więź ze starszymi braćmi w wierze, zobowiązują nas do opieki nad miejscami świadczącymi o wielowiekowej obecności Żydów w Polsce i pamięci o ich wkładzie w kulturę naszej wielonarodowej i wieloreligijnej Ojczyzny (…)”.

Biskupi zachęcają do włączenia się do obchodzonego od prawie dwudziestu lat Dnia Judaizmu, którego centralne uroczystości odbywają się każdego roku w innej diecezji, przy zaangażowaniu licznych kręgów lokalnej wspólnoty: parafii, samorządów, szkół i instytucji kultury.

Reklama

Dialog chrześcijańsko-żydowski nie może być nigdy traktowany jako „religijne hobby” nielicznej grupy zapaleńców, lecz powinien coraz bardziej przenikać do głównego nurtu duszpasterstwa, takiego jak katecheza, głoszenie Słowa Bożego, pielgrzymki do Ziemi Świętej. Świadomość judaistycznych korzeni chrześcijaństwa pozwala głębiej zrozumieć Boży plan zbawienia, u początku którego pozostaje lud wybrany.

W świetle menory

Podczas spotkania w synagodze wójt Szydłowa – Jan Klamczyński podkreślił, że fakt blisko tysiącletniej obecności Żydów w historii Polski zobowiązuje do organizowania tego rodzaju wydarzeń. Zaprezentowano program przygotowany przez uczniów „Poznajemy i kochamy naszą przeszłość” oraz dwie wystawy „Życie codzienne w dawnych sztetlach” – zbiór fotografii i dokumentów w opracowaniu Ośrodka Edukacyjno-Muzealnego „Świętokrzyski Sztetl” w Chmielniku i Archiwum Państwowego w Kielcach oraz wystawę fotograficzną „Wspomnienia tradycji żydowskich w Leżajsku, Lelowie, Chmielniku, Włodawie, Bobowej, Kazimierzu Dolnym”. Z kolei tradycje klezmerskie były obecne w koncercie i opowieściach Leopolda Kozłowskiego, ponad 90-letniego charyzmatycznego klezmera z Krakowa, któremu towarzyszyli przyjaciele i muzycy z Krakowa i Kielc.

* * *

Żydzi Szydłowa

Pierwsi Żydzi przybyli do Szydłowa pod koniec XIV wieku. Gmina żydowska powstała w pierwszej połowie XV wieku. W latach 40. XIX wieku dysponowała bóżnicą, chederem, mykwą, przytułkiem i cmentarzem. W 1942 r. Niemcy teren Szydłowa zamienili w getto. Żydowscy mieszkańcy miasteczka ponieśli śmierć w komorach gazowych Treblinki. W Szydłowie zachowała się jedna z najstarszych w Polsce synagog, późnogotycka, zbudowana ją w latach 1534-1564. Ma w niej obecnie siedzibę Gminne Centrum Kultury. W głównej sali jest ekspozycja muzealna, którą tworzą m.in. przedmioty kultu i księgi religijne oraz dzieła prof. Kazimierza Gustawa Zemły: czterometrowy posąg Mojżesza „Dekalog” i rzeźba „Dawid Psalmista”, a także płaskorzeźby w brązie „Wrota do Przeszłości”.

2016-01-05 11:50

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Dzień Judaizmu w Kościele katolickim w Polsce

[ TEMATY ]

Żydzi

Dzień Judaizmu

Marian Florek

Dzień Judaizmu w Kościele katolickim w Polsce został ustanowiony w 1997 r. przez Konferencję Episkopatu Polski i corocznie jest obchodzony 17 stycznia. Intencją pomysłodawców było wyeksponowanie wobec opinii publicznej głębokich więzi łączących wyznawców judaizmu i chrześcijan. To przecież z pnia judaizmu wyrosło chrześcijaństwo.

Jan Paweł II w przemówieniu wygłoszonym w rzymskiej synagodze 13 kwietnia 1986 r. nazwał żydów naszymi “starszymi braćmi w wierze". Z tego też powodu uznał, że relacje z judaizmem są dla chrześcijaństwa sprawą wewnętrzną, a nie międzyreligijną. (Trzeba tutaj jeszcze raz przypomnieć, iż nie należy mylić dialogu międzyreligijnego, który obejmuje np. religię muzułmańską - islam z ekumenizmem, który jest rzeczywiście sprawą wewnętrzną chrześcijaństwa). A zatem budowanie relacji pomiędzy katolicyzmem a judaizmem w świetle nauczania polskiego papieża jest szczególne i wyjątkowe. Tym bardziej wyjątkowe dla nas Polaków z racji wielowiekowego sąsiedztwa. Żydowska diaspora, przynajmniej od czasów Kazimierza Wielkiego, żyła na jednej ziemi obok rdzennych Polaków. A zatem ze względu na wspólne źródła religijne, na wspólne sąsiedzkie życie, ze względu na wzajemne kulturowe ubagacanie się, i ze względu na tragedię Holocaustu, Dzień Judaizmu jawi się ze wszech miar potrzebny i konieczny.

CZYTAJ DALEJ

Papież: przemoc względem kobiet nie bierze się znikąd

2022-11-26 15:00

[ TEMATY ]

Franciszek

Grzegorz Gałązka

Aby skutecznie zwalczyć plagę przemocy względem kobiet nie wystarczą wyspecjalizowane organy czy działania represyjne. Potrzeba jedności i współpracy przede wszystkim w dziedzinie prewencji – mówił Papież na audiencji dla przedstawicieli włoskiej policji, którzy specjalizują się w zwalczaniu przemocy względem kobiet. Podkreślił, że prewencja jest niezwykle ważna, bo ten rodzaj przemocy wynika często z postaw kulturowych, głęboko zakorzenionej mentalności i uprzedzeń.

Papież zwrócił też uwagę na czynniki, które sprzyjają przemocy względem kobiet. Są to z jednej strony hedonistyczny styl życia, a z drugiej – kryzys gospodarczy i społeczny.

CZYTAJ DALEJ

Jasna Góra: spotkanie Komisji Maryjnej Konferencji Episkopatu Polski

2022-11-26 18:24

[ TEMATY ]

abp Wacław Depo

Komisja Maryjna KEP

Karol Porwich/Niedziela

Abp Wacław Depo

Abp Wacław Depo

Na Jasnej Górze odbyło się dziś jesienne spotkanie Komisji Maryjnej Konferencji Episkopatu Polski. Wśród tematów obrad znalazły się m.in. zagadnienia wynikające z potrzeby koordynacji także treści nauczania grup modlitewnych, apostolskich o rysie maryjnym, realizacja dzieła peregrynacji kopii Jasnogórskiego Obrazu w kolejnym jego, trzecim etapie, popularyzacja dokumentu „Maryjne Vademecum Duszpasterza”.

Przewodniczący Komisji abp Wacław Depo zwrócił uwagę na potrzebę podjęcia zadania nie tylko koordynacji osobowej, ale także treści nauczania grup modlitewnych, apostolskich o rysie maryjnym, jak np. Wojownicy Maryi i innych.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję