Światowy Dzień Ubogich ustanowił papież Franciszek w Liście Apostolskim „Misericordia et Misera” ogłoszonym na zakończenie Jubileuszowego Roku Miłosierdzia 20 listopada 2016 r. Obchodzony jest corocznie w 33. niedzielę zwykłą w ciągu roku liturgicznego – przed uroczystością Jezusa Chrystusa, Króla Wszechświata.

Z okazji Światowego Dnia Ubogich Ojciec Święty Leon XIV wystosował w tym roku przesłanie zatytułowane: Pan jest ucieczką ubogiego (por. Ps 14, 6).

Krzyk ubogich jest dziś zagłuszany

Tegoroczne orędzie na Światowy Dzień Ubogich nosi tytuł „Pan jest ucieczką ubogiego” i zostało podpisane w dniu wspomnienia św. Antoniego - patrona ubogich. Leon XIV przypomniał w nim, że ubodzy zajmują szczególne miejsce w życiu Kościoła, a stosunek do nich staje się sprawdzianem autentyczności chrześcijańskiego życia.

Papież zwrócił uwagę, że we współczesnym świecie narasta niesprawiedliwość społeczna, korupcja i różne formy wykluczenia. Jak zaznaczył, konsekwencje tych zjawisk w pierwszej kolejności ponoszą ludzie najubożsi.

„Krzyk ubogich o sprawiedliwość jest dziś tłumiony na wiele, coraz bardziej podstępnych sposobów” – napisał Ojciec Święty. Dodał, że środowisko cyfrowe często pogłębia uprzedzenia wobec ubogich i wzmacnia zasłonę obojętności wokół ich problemów.

Okradani z chleba, głosu i twarzy

Leon XIV podkreślił, że ubóstwo nie oznacza jedynie braku środków materialnych. Coraz częściej wiąże się ono z utratą godności, możliwości uczestniczenia w życiu społecznym czy wpływu na własny los: „Ubodzy naszych czasów to zapomniani i zepchnięci na margines: okradani nie tylko z chleba, lecz także z głosu i twarzy”.

Wskazał, że do tej grupy należą osoby pozbawione domu, pracy, wykształcenia, dostępu do opieki zdrowotnej, a także wszyscy ci, którzy czują się niewidzialni dla społeczeństwa. Przypomniał, że w Jezusie Chrystusie Bóg stał się bliski właśnie takim ludziom.

Jezus jest ucieczką dla ubogich

Centralnym przesłaniem orędzia jest prawda, że Bóg nie pozostaje obojętny wobec ludzkiego cierpienia. Leon XIV podkreślił, że w Jezusie Chrystusie obietnica Bożej bliskości stała się rzeczywistością.

„Jezus Chrystus jest prawdziwie Bożą ucieczką dla ubogich” – napisał, przypomniając, że Syn Boży zstąpił do ludzi odrzuconych, cierpiących i zapomnianych, aby przywrócić im nadzieję i godność.

Ojciec Święty zaznaczył, że osoby samotne, upokorzone, pozbawione sensu życia czy dotknięte niesprawiedliwością mogą odnaleźć w Chrystusie pocieszenie oraz siłę do dalszej drogi.

Kościół ma być ubogi z ubogimi

Leon XIV przypomniał, że Kościół nie może ograniczać się do mówienia o ubogich, lecz powinien stawać się dla nich realnym schronieniem. Podkreślił, że wspólnota chrześcijańska jest wezwana do wychodzenia ku tym, którzy pozostają na marginesie społeczeństwa.

Cytując swoją adhortację apostolską Dilexi te, Papież napisał, że „Kościół, jeśli chce być Chrystusowym, musi być Kościołem Błogosławieństw, Kościołem, który robi miejsce małym i idzie ubogi z ubogimi, miejscem, w którym ubodzy mają uprzywilejowaną pozycję””.

Ojciec Święty postawił również szereg pytań skierowanych do sumień wierzących. Zapytał między innymi, czy chrześcijanie rzeczywiście docierają do ubogich, znają ich imiona, słuchają ich historii i dzielą ich oczekiwania.

Świat naprawia się przez pokorę i braterstwo

W końcowej części orędzia Leon XIV nawiązał do przypadającej w tym roku 800. rocznicy śmierci św. Franciszka z Asyżu. Przypomniał wydarzenie z życia Biedaczyny, który zamienił swoje ubranie na łachmany żebraka i przez cały dzień prosił o jałmużnę, aby osobiście doświadczyć losu ubogich.

Papież wskazał, że również współcześnie potrzeba nie tylko pomocy materialnej, ale przede wszystkim bliskości i gotowości do słuchania. Zachęcił wiernych, by stawiali się w sytuacji ubogich i poznawali ich życie od środka, zamiast jedynie o nich mówić.

Leon XIV wyraził nadzieję, że X Światowy Dzień Ubogich stanie się okazją do ponownego odkrycia oblicza ludzi, którzy szukają schronienia w Bogu i pragną znaleźć miejsce w chrześcijańskich wspólnotach. Podkreślił, że świat zraniony przez egoizm i logikę siły może zostać odnowiony jedynie przez pokorę, braterstwo i solidarność z najsłabszymi.