Reklama

Polityka

Nie wystarczy powiedzieć: Przepraszamy

O gigantycznych krzywdach materialnych, które wyrządzili Polsce Niemcy w czasie II wojny światowej, z posłem Arkadiuszem Mularczykiem – przewodniczącym Parlamentarnego Zespołu ds. Oszacowania Wysokości Odszkodowań Należnych Polsce od Niemiec za Szkody Wyrządzone w trakcie II Wojny Światowej – rozmawia ks. Paweł Rozpiątkowski

Niedziela Ogólnopolska 38/2019, str. 28-29

[ TEMATY ]

polityka

pl. wikipedia.org

Arkadiusz Mularczyk

KS. PAWEŁ ROZPIĄTKOWSKI: – Panie Pośle, kiedy Pański zespół zakończy podliczanie szkód, które Niemcy wyrządziły Polsce, najeżdżając na nią w 1939 r. i okupując ją przez prawie 6 lat?

ARKADIUSZ MULARCZYK: – Prace właściwie kończymy. Trwają jeszcze ostatnie, powiedziałbym: redakcyjne, ale równie ważne, szlify. Obecnie jesteśmy na etapie redagowania tekstu i tłumaczenia go na języki obce, czekamy jeszcze na odpowiedzi z instytucji, do których skierowaliśmy zapytania. Można jednak powiedzieć, że to ostatnia prosta.

– Raport poznamy za kilka tygodni czy miesięcy?

– Myślę, że opinia publiczna pozna raport za kilka miesięcy. Jest to związane z tym, że publikację opracowania musi poprzedzać, i jej towarzyszyć, ofensywa dyplomatyczna i medialna. Państwo musi się do tego momentu solidnie przygotować. Raport nie może być bowiem opublikowany jedynie w Polsce. Muszą go poznać ludzie w najważniejszych światowych stolicach. Dla skutecznej realizacji ostatecznego celu jest bowiem istotne, żeby międzynarodowa opinia publiczna miała pogląd w tej sprawie i dowiedziała się, że Polska ma nadal polityczne i moralne prawo do odszkodowania za straty materialne, które poniosła w wyniku agresji i okupacji niemieckiej podczas II wojny światowej.

– Jak rozumiem, prace kierowanego przez Pana zespołu to tylko jeden element szerszego planu politycznego...

– Tak, nie wystarczy bowiem ogłosić w Polsce nasze opracowanie i liczyć, że coś się zmieni samo z siebie. Musimy dotrzeć z informacją do klasy politycznej i do mediów w najbardziej istotnych stolicach świata.

– W przestrzeni publicznej krąży już kwota 850 mld dol. – tyle obecnie miałaby wynosić wartość szkód, których doznała Polska od Niemiec w latach 1939-45. Czy taka suma pojawi się w Waszym raporcie?

– Nie, ta kwota powstała z prostej waloryzacji starych oszacowań, wynikających z raportu Biura Odszkodowań Wojennych z 1947 r. Mogę powiedzieć tyle: wyliczona przez nasz zespół wartość strat, które poniosła Polska z rąk Niemców w czasie II wojny światowej, jest wyższa.

– Czyli – mówimy o kwocie liczonej już w bilionach?

– Nie chciałbym mówić o dokładnych liczbach. Powtórzę: oszacowana przez nas kwota jest wyższa od 850 mld dol., a wynika to z tego, że szacowaliśmy nie tylko straty materialne i ludzkie, ale postaraliśmy się wyliczyć straty wynikające z całego okresu okupacji. Niemcy przez prawie 6 lat drenowali polską gospodarkę, wykorzystali nasze ówczesne aktywa, materialne i ludzkie, do wzbogacania swojej gospodarki. Przez ponad 5 lat Polacy pracowali nie dla swojego państwa, ale dla państwa niemieckiego. To także jeden z największych składników wyrządzonych nam krzywd ekonomicznych.

– Co zatem składa się na tę gigantyczną kwotę strat?

– Najwyższe straty ponieśliśmy w ludziach. Każdy człowiek jest bowiem częścią składową systemu gospodarczego państwa. Żyjąc i pracując, dokłada się do wzrostu gospodarczego swojego kraju. Utrata prawie 6 mln obywateli to – poza tragedią rodzin – kolosalna strata dla gospodarki państwa. Dodatkowo część polskich obywateli straciła w czasie wojny zdrowie, wielu zostało inwalidami, co albo w ogóle odebrało im zdolność przysparzania dobrobytu krajowi, albo w poważnym stopniu obniżyło.
Drugi element to straty materialne, prywatne i publiczne. Zniszczone domy, zakłady pracy, szkoły, szpitale, budynki administracyjne, drogi, lotniska itd. Do tej rubryki trzeba dodać rabunek i wywóz mienia ruchomego, w tym m.in. oszczędności pieniężnych, kosztowności, dzieł sztuki i skarbów kultury.
Trzeci element to ten, o którym wspomniałem wyżej. Polskie aktywa, czyli m.in. ziemia i obywatele, przymusowo pracowały na rzecz Niemiec. Wystarczy powiedzieć, że przez lata okupacji zasoby gospodarcze Polski zostały zmniejszone o ok. 40 proc.

– Dziś gonimy pod względem gospodarczym państwa zachodniej Europy. Rodzi się pytanie: Gdzie byśmy byli, gdyby nie było wojny?

– To również badaliśmy. Ostatnie kilka lat poprzedzających wybuch II wojny światowej to okres wyjątkowej prosperity w naszej gospodarce. Polska szybko się rozwijała, prawie o 10 proc. PKB w roku. Najazd Niemiec nie tylko ten wzrost zatrzymał, ale spowodował równie szybkie „zwijanie się” naszej gospodarki. Ta różnica trafiała do gospodarki niemieckiej. Dla porównania – przed wybuchem wojny Polska była na poziomie Hiszpanii – mieliśmy identyczny dochód narodowy, podobną liczbę ludności. Dziś Hiszpania jest 13. gospodarką świata, a Polska 23., z niemal dwukrotnie niższym PKB. To w miarę dobrze obrazuje, jakie konsekwencje ekonomiczne dla Polski i Polaków miały II wojna światowa i okupacja sowiecka.

– W jaki sposób obliczaliście nasze straty?

– Każdy obszar był badany przez zespół fachowców. Są wśród nich profesorowie uniwersyteccy, ekonomiści, historycy, historycy gospodarczy. Są również praktycy, jak choćby eksperci rynku nieruchomości. Zresztą prace zespołów roboczych były później recenzowane przez niezależne zespoły kolejnych ekspertów. Nie boję się o wiarygodność tych wyliczeń. Zaznaczę jednocześnie, że jesteśmy świadomi, iż nie jest możliwe precyzyjne wycenienie wszystkich strat. O ile np. w miarę prosto jest wycenić wartość zniszczonego mostu, o tyle bardzo trudno przełożyć na pieniądze krzywdę, cierpienia czy ból ludzki. Dodam jeszcze, że nie wycenialiśmy strat materialnych na terenach, które po wojnie Polska utraciła, gdyż nie mieliśmy danych, aby tego dokonać, jak również na tych terenach, które dostaliśmy po wojnie.

– Czy mamy w ogóle szanse, że nasze roszczenia zostaną zaspokojone przez państwo niemieckie?

– Jestem przekonany, że tak, choć dziś trudno przewidzieć perspektywę czasową. W każdym razie uważam, że dziś, gdy żyją jeszcze nieliczni świadkowie wojny, mamy ostatnią chwilę, aby ten temat podjąć. Za kilka, kilkanaście lat będzie to szalenie trudne, a może nawet wręcz niemożliwe do egzekwowania. Wartością samą w sobie jest już to, że trwa międzynarodowa dyskusja na temat szkód, które poniosła Polska w czasie II wojny światowej. Proszę zwrócić uwagę, że w światowej prasie przestały się pojawiać określenia „polskie obozy koncentracyjne”. To bez wątpienia także efekt naszych działań.

– Niektórzy mówią, że będzie to jedyny efekt podniesienia tego tematu, a Niemcy nigdy nie wypłacą nam odszkodowania.

– Jestem przekonany, że Niemcy zapłacą, choć nie nastąpi to, oczywiście, jutro. Powtórzę, że wiele już osiągnęliśmy, a temat wojennych odszkodowań, które przypominają światu, że Polska była pierwszą ofiarą niemieckiej agresji przed 80 laty, jest ważnym narzędziem naszej polityki historycznej. W ostatnich kilkunastu miesiącach udzieliłem dziesiątków wywiadów najważniejszym mediom światowym i prawda o II wojnie światowej na nowo się przebija – wbrew próbom rewizji historii.

– Nie tylko Polska podnosi temat reparacji wojennych. Grecja już złożyła notę dyplomatyczną w Berlinie, domagając się 250 mld dol. reparacji.

– Tak, to prawda. Temat reparacji jest jeszcze podnoszony we Włoszech. Chciałbym jednak zauważyć, że Grecja zajmuje się tym tematem już od kilkunastu lat. Raporty obliczające straty powstały dawno. Do tego wśród ugrupowań politycznych w Atenach panuje w tej kwestii zgoda, a przytłaczająca większość Greków, niezależnie od sympatii politycznych, popiera działania rządu w tym zakresie. My jesteśmy na początku dyskusji i długiej drogi. Niestety, rząd nie ma wsparcia opozycji, choć prawie 50 proc. Polaków popiera nasze roszczenia.

– Wielu naszych Czytelników zadaje sobie pewnie pytanie, w jaki sposób możemy realnie dochodzić od Niemiec swoich roszczeń.

– Jest droga prawna – Trybunał w Hadze, który teoretycznie, po spełnieniu pewnych warunków, tzn. zgody na zniesienie klauzuli, która w sprawach niemiecko-polskich ogranicza jego jurysdykcję do 1969 r., mógłby się zająć tą sprawą, ale jest to droga mało prawdopodobna. Pozostaje ścieżka polityczna. Proszę zwrócić uwagę, że polityczną decyzją były odszkodowania, które Niemcy wypłacały i wypłacają Izraelowi i Żydom. Przecież żaden sąd ich do tego nie zmusił. W tej kwestii musimy pozyskać silnych sojuszników i razem wywrzeć presję polityczną i gospodarczą na Niemcy, jednocześnie oni sami – klasa polityczna i społeczeństwo – muszą dojść do przekonania, że wyrządzili Polsce wielkie szkody materialne, a obracając polskimi aktywami, odnieśli znaczne korzyści i w związku z tym powinni naprawić tę sytuację niesprawiedliwości. Dziś tylko 11 proc. Niemców popiera reparacje dla Polski. To jest także zadanie dla polskiego państwa i jego dyplomacji na najbliższe miesiące, a nawet lata – zmienić te proporcje.

– Łatwo nie będzie. Prezydent USA Donald Trump zapytany niedawno o tę kwestię odpowiedział, że to sprawa między Polską a Niemcami.

– Tak, to prawda, ale proszę zwrócić uwagę, że na razie toczymy dyskusję w Polsce. Nikt nie prosił USA o mediację czy arbitraż. Na ofensywę dyplomatyczną przyjdzie czas.

2019-09-17 14:31

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Miliony od Trzaskowskiego dla byłej agentki

2020-05-23 18:19

[ TEMATY ]

polityka

komentarz

Facebook.com

Jolanta Lange wcześnie nazywała się Jolanta Gontarczyk i jako tajny współpracownik komunistycznego wywiadu TW Panna inwigilowała ks. Franciszka Blachnickiego. Jej fundacja nadal otrzymuje gigantyczne pieniądze z warszawskiego ratusza

W sierpniu 2019 roku odkryłem, że prezes jednej z warszawskich fundacji Stowarzyszenia na Rzecz Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego Pro Humanum Jolanta Lange ma zmienione nazwisko. Do 2008 r. nazywała się Jolanta Gontarczyk TW Panna. Kobieta była jedną z ważniejszych agentek komunistycznej służby PRL, którą w latach 80-tych skierowano do inwigilacji twórcy Ruchu Światło Życie Sługi Bożego ks. Franciszka Blachnickiego. Obecna prezes stowarzyszenia Pro Humanum była więc płatnym i bardzo niebezpiecznym współpracownikiem reżimu komunistycznego, którą w latach 80. ścigał nawet kontrwywiad RFN.

O sprawie zrobiło się bardzo głośno i na jej temat rozpisywały się gazety, a o jej przeszłości informowały media internetowe i największe telewizje. Wydawałoby się, że po tych informacjach kierowany przez prezydenta stolicy Rafała Trzaskowskiego urząd będzie unikał dalszej współpracy z fundacją Pro Humanum, na której czele nadal stoi "prezeska" Jolanta Lange vel Gontarczyk.

Niestety nic takiego się nie stało, bo 12 grudnia 2019 r. według zarządzenia "NR 1843/2019 PREZYDENTA MIASTA STOŁECZNEGO WARSZAWY" została przyznana dotacja 1 850 000 złotych na Prowadzenie Centrum Wielokulturowego w Warszawie, którego głównym operatorem jest właśnie fundacja Jolanty Lange. Prawie dwa miliony złotych publicznych pieniędzy przeznaczone jest na "działalność na rzecz integracji cudzoziemców, upowszechniania i ochrony wolności i praw człowieka oraz swobód obywatelskich, a także działań wspomagających rozwój demokracji w latach 2019-2022". Tych pieniędzy może być znacznie więcej, bo przeglądając umowy między Pro Humanum, a warszawskim ratuszem z poprzednich lat oprócz głównej umowy na prowadzenie "Centrum" były także dotacje na mniejsze projekty.

Czy znając przeszłość agentki służb komunistycznych można wnioskować, że prezes Jolanta Lange ma doświadczenie i zasługi dla upowszechniania i ochrony wolności oraz swobód obywatelskich, a także działań wspomagających rozwój demokracji? To retoryczne pytanie należy postawić kandydatowi na urząd prezydenta RP Rafałowi Trzaskowskiemu.

Sprawa może mieć ciąg dalszy. Jolanta Gontarczyk była bowiem jedną z ostatnich osób, która widziała ks. Franciszka Blachnickiego przed jego tajemniczą śmiercią. Na pewno będzie musiała znów zeznawać, bo 21 kwietnia 2020 r. "prokurator Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Katowicach podjął na nowo, umorzone w dniu 6 lipca 2006 roku, śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na dokonaniu zabójstwa ks. Franciszka Blachnickiego w dniu 27 lutego 1987 roku w Carlsbergu przez funkcjonariuszy publicznych, poprzez podanie substancji, która spowodowała jego nagłą śmierć, co stanowiło prześladowanie pokrzywdzonego z powodów politycznych i religijnych".

Analizując treści ze strony internetowej Pro Humanum oraz na Facebooku można odnieść wrażenie, że stowarzyszenie jest mocno zaangażowane politycznie i światopoglądowo. Zapraszają na parady LGBT. Na fanpage można było znaleźć także sprofanowany wizerunek Matki Bożej Częstochowskiej z tęczowym nimbem. Podczas uroczystości w Centrum Wielokulturowym zapraszany jest warszawski chór LGBT.

Więcej o współpracy Jolanty Lanego vel Gonatrczyk z warszawskim ratuszem oraz jej politycznej kariery w latach 90

CZYTAJ DALEJ

Niebawem kanonizacja Karola de Foucauld oraz dwojga innych błogosławionych

2020-05-27 13:03

[ TEMATY ]

kanonizacja

Archiwum

Karol de Foucauld

Ojciec Święty upoważnił Kongregację Spraw Kanonizacyjnych do opublikowania 8 dekretów, w tym 3 błogosławionych do kanonizacji. Datę tej uroczystości poznamy po konsystorzu, jaki w tej sprawie zwoła Ojciec Święty.

Jednym z nich jest bł. Karol de Foucauld.

Karol (Charles) de Foucauld urodził się 15 września 1858 r. w Strasburgu. Pochodził z rodziny arystokratycznej. W latach młodzieńczych utracił wiarę. W 1879 r. ukończył szkołę oficerską i odbył służbę wojskową w Oranie. Zafascynowany kulturą arabską w 1882 r. wystąpił z wojska i odbył podróż naukową do Maroka. Reportaże z niej przyniosły mu duży rozgłos, a Towarzystwo Geograficzne w Paryżu przyznało mu złoty medal. Pod wpływem swojej kuzynki i przyjaciela rodziny nawrócił się. W 1890 r. wstąpił do zakonu trapistów i przyjął imię Maria Alberyk. Od 1895 r. układał reguły nowych wspólnot zakonnych, oparte na duchowości Świętej Rodziny z Nazaretu.

Zwolniony w 1897 r. ze ślubów zakonnych wyjechał do Ziemi Świętej, gdzie pod imieniem Karola od Jezusa prowadził życie kontemplacyjne przy klasztorze klarysek w Nazarecie. W 1901 r. przyjął święcenia kapłańskie. Pod koniec tegoż roku osiedlił się w pustelni Beni Abbes w środkowej Algierii, pomagając tubylcom. Pełnił też funkcję duszpasterza w garnizonach francuskich w Afryce i był doradcą władz wojskowych w Hoggarze. Od 1904 r. przebywał wśród Tuaregów na Saharze, gdzie założył pustelnię w Tamanrasset. Tam m.in. przełożył Ewangelię na język tuareski. W 1916 r. zastrzelił go członek islamskiej sekty sufickiej sanusijja.

Duchowość de Foucaulda inspirowana jest ideą życia na pustyni: mieści w sobie samotność, surową ascezę i kontemplację, mające prowadzić do zjednoczenia z Bogiem. Charakteryzuje ją jednocześnie aktywność misyjna i świadectwo życia konsekrowanego, głównie przez pracę fizyczną, braterstwo i przyjaźń z ludźmi przy dostosowaniu się do stylu życia ubogich. Praca na własne utrzymanie ma być realizacją ślubu ubóstwa i naśladowaniem ukrytego życia Jezusa w Nazarecie.

Chociaż "brat Charles" marzył o braciach, zmarł samotnie. Dopiero w 17 lat po jego śmierci, w 1933 r. pięciu paryskich seminarzystów i księży udało się na Saharę, by tam prowadzić życie mnisze na podstawie reguły Karola de Foucauld i przyjmując nazwę Zgromadzenie Małych Braci Jezusa. W 1939 roku powstały Zgromadzenia: Małych Sióstr Jezusa oraz małych sióstr i braci od Ewangelii, a także kilka instytutów świeckich oraz grup nieformalnych i stowarzyszeń kościelnych. Są one obecne również w Polsce.

Proces beatyfikacyjny na szczeblu diecezjalnym toczył się w latach 1995-2003 i został zamknięty 4 marca 2003 r. w Mediolanie. Wzięła w niej również udział pochodząca z archidiecezji mediolańskiej kobieta, której cudowne uzdrowienie, za wstawiennictwem sługi Bożego, potwierdziła watykańska komisja lekarska. W obecności Jana Pawła II Kongregacja Spraw Kanonizacyjnych ogłosiła 20 grudnia 2004 r. dekret uznający ten cud, co otworzyło drogę do beatyfikacji o. Karola de Foucauld. Papież-Polak nie zdążył już jednak ogłosić go błogosławionym i uczynił to 13 listopada 2005 r. w Watykanie Benedykt XVI.

Oparte na duchowości bł. Karola Zgromadzenie Małych Braci Jezusa jest dziś obecne w 44 krajach. Duży wpływ na ich formację miał słynny francuski filozof Jacques Maritain, który po śmierci żony wstąpił do zgromadzenia, w którym zmarł w 1973 r. Do Polski Mali Bracia przybyli w 1972 r.

Zgromadzenie Małych Sióstr Jezusa powołała do życia 8 września 1939 r. Magdalena Hutin w Algierii. Jest jednym z kilkunastu apostolatów powstałych w oparciu o duchowość bł. Karola de Foucauld. Obecnie tworzą je osoby wywodzące się z prawie 70 narodowości, które działają na wszystkich kontynentach, w 67 krajach. W Polsce zgromadzenie działa od 1957 r. Ponad 40 sióstr skupionych jest w kilku wspólnotach, m.in. w: Warszawie, Częstochowie, Machnowie, Krakowie-Nowej Hucie, Szczecinie, Lublinie. Liczą one zazwyczaj po kilka sióstr.

Kolejny dekret dotyczy cudu za przyczyną bł. Cezarego de Bus.

Cezary de Bus urodził się 3 lutego 1544 roku jako siódme z trzynaściorga dzieci swoich rodziców. W wieku 18 lat wstąpił do armii królewskiej i wziął udział w wojnie przeciwko hugenotom. W 1582 roku otrzymał święcenia kapłańskie. 29 września 1592 roku założył zgromadzenie Ojców Doktryny Chrześcijańskiej. Zmarł 15 kwietnia 1607 roku. Został beatyfikowany przez papieża Pawła VI w dniu 27 kwietnia 1975 roku.

Trzeci z dekretów do kanonizacji dotyczy cudu za przyczyną bł. Marii Dominiki Mantovani.

Maria Dominika Mantovani (12 XI 1862-2 II 1934) - Włoszka, dziewica, współzałożycielka Zgromadzenia Małych Sióstr Świętej Rodziny; jej wielką pasją było katechizowanie i szerzenie wiary.

Była pierwszym spośród czworga dzieci, urodzonych w Castelletto di Brenzone w ubogiej rodzinie. Z powodu ubóstwa nie mogła ukończyć szkoły podstawowej, odznaczała się jednak wrodzoną inteligencją, która pozwalała jej wyrównać wiele braków wynikających z niedostatku wiedzy. Od najmłodszych lat okazywała też wielkie zamiłowanie do modlitwy i spraw Bożych. Podstawę jej życia wyznaczał od najmłodszych lat katechizm, którego uczyli jej rodzice, a którego prawdy potem ona sama przekazywała innym. Od dziecka apostołowała wśród swych rówieśniczek, kształtując ich cnoty dobrą lekturą, a zwłaszcza świadectwem własnego życia.

Wielki wpływ wywarło na nią przybycie do Castelletto, gdy miała 15 lat, bł. Józefa Nascimbeniego (1851-1922), który był tam najpierw nauczycielem (1877-85), a następnie proboszczem (do końca życia). Stał się on jej kierownikiem duchowym, a ona jego pierwszą, wytrwałą współpracowniczką w różnych działaniach parafialnych, zyskując sobie przy tym wielką sympatię i miłość tych, wśród których pracowała, zwłaszcza młodzieży. Żywiąc szczególną cześć do Maryi Niepokalanej złożyła 8 grudnia 1886 ślub dozgonnego dziewictwa.

Jej wielka gorliwość w wierze sprawiła, że gdy ks. Nascimbeni 6 listopada 1892 zakładał Zgromadzenie Małych Sióstr Świętej Rodziny, ona sama, marząc o całkowitym poświęceniu się Bogu, stała się współzałożycielką nowej wspólnoty i jej pierwszą przełożoną generalną. Wniosła własny, istotny wkład w opracowanie konstytucji zgromadzenia, opartych na Trzecim Zakonie Regularnym św. Franciszka i w formację sióstr, a jej osobiste świadectwo życia wyznaczyło w znacznym stopniu rozwój i ekspansję instytutu. Pod tym względem świetnie uzupełniała myśl i wizję założyciela, co uwidoczniło się szczególnie po jego śmierci, gdy mogła poprowadzić jego dzieło w wytyczonym przezeń kierunku. A gdy ona sama odchodziła z tego świata (w Weronie), zgromadzenie liczyło już ok. 1,2 tys. sióstr w 150 domach we Włoszech i za granicą. Beatyfikował ją św. Jan Paweł II 27 kwietnia 2003 roku.

CZYTAJ DALEJ

Ekspert: prymas Stefan Wyszyński uczył szacunku dla pracowników

2020-05-28 07:16

[ TEMATY ]

kard. Stefan Wyszyński

beatyfikacja kard. Wyszyńskiego

Archidiecezja łódzka

Kard. Stefan Wyszyński w Łodzi

Prymas Stefan Wyszyński uczył szacunku dla ludzkiej pracy, podkreślając, że jest ona drogą uświęcania człowieka i przemiany świata – powiedziała PAP dr Ewa Czaczkowska, autorka najnowszej książki o kard. Wyszyńskim "Prymas Wyszyński. Wiara, nadzieja, miłość" i adiunkt na UKSW w Warszawie.

W czwartek 28 maja mija 39. rocznica śmierci kard. Stefana Wyszyńskiego. Jak podkreśliła Czaczkowska "Prymas Tysiąclecia odszedł w bardzo trudnym momencie dziejów Kościoła i Polski, kiedy po zamachu ważyło się życie papieża Jana Pawła II, a w kraju dochodziło do ostrych konfliktów między związkowcami NSZZ +Solidarność+ a rządem peerelowskim". Wspomniała, że w marcu 1981 r. doszło do tzw. prowokacji bydgoskiej. "Prymas przyczynił się wówczas do zażegania konfliktu".

Podkreśliła, że pogrzeb kard. Wyszyńskiego 31 maja był wielką manifestacją religijno-patriotyczną. Wzięło w nim udział ok. 300 tys. ludzi. W delegacji Stolicy Apostolskiej uczestniczył m.in. kard. Agostino Casaroli, który reprezentował Jana Pawła II.

"Odchodził człowiek opoka, wielki autorytet, z którym liczyli się wszyscy, w tym również władze polityczne w Polsce. Jednocześnie Polacy z niepokojem patrzyli w przyszłość, czekając na wiadomości z Rzymu" – powiedziała Czaczkowska.

Przytoczyła jedne z ostatnich słów prymasa Wyszyńskiego ze spotkaniu z Radą Główną Episkopatu Polski z maja 1981 r., kiedy uspokajał współbraci w biskupstwie, mówiąc: "Przyjdą nowe czasy, wymagające nowych świateł, nowych mocy. Bóg je da w swoim czasie".

Zwróciła uwagę, że nauczanie Prymasa Tysiąclecia w kwestii ludzkiej pracy to niezwykle ważna część jego dorobku, która wciąż pozostaje mało zauważana i doceniana.

"Kardynał Wyszyński bardzo dobrze znał wartość pracy fizycznej i intelektualnej. Stawiał ją bardzo wysoko w hierarchii wartości, uważając, że może być ona środkiem rozwoju moralnego i duchowego człowieka".

Podkreślał, że "funkcją pracy jest nie tylko zaspokojenie potrzeb egzystencjalnych człowieka, czyli zarabianie na swoje życie i najbliższej rodziny, ale również udoskonalenie ludzkiej osoby".

"Z uwagi na to, że wykonując pracę, człowiek angażuje całego siebie: swój rozum, wolę, uczucia, siły fizyczne i duchowe – praca ma walor wewnętrzny, a tylko taki człowiek może udoskonalać system społeczny, ekonomiczny, polityczny".

Powiedziała, że kard. Wyszyński krytykował zarówno kapitalizm, jak i komunizm, ponieważ oba systemy nie stawiały w centrum uwagi człowieka, ale albo zysk albo kolektyw.

"Ubolewał, że w wyniku ludzkiej pracy materia wychodzi udoskonalona, podczas gdy osoba zamiast stawania się doskonalszą, wychodzi z tej pracy upodlona. Przyczyn upatrywał w złej organizacji pracy, złych warunkach pracy, wyzysku czy nieposzanowaniu człowieka. Myślę, że i dzisiaj te zjawiska, jak mobbing, zaniżanie płacy dotykają wielu pracowników" – powiedział Czaczkowska.

Wspomniała, że kard. Wyszyński często zwracał również uwagę na społeczny i zbawczy aspekt ludzkiej pracy.

"Znana jest benedyktyńska zasada +Módl się i pracuj+, tymczasem kard. Wyszyński szedł dalej, mówiąc: +Módl się pracą+. Uważał, że praca wykonywana zgodnie z wolą Bożą, z miłości ku Bogu i bliźniemu, może być modlitwą" – powiedziała Czaczkowska. Dodała, że "prymas miał świadomość, że praca, jako taka, nie zastąpi modlitwy, ale też może być jej rodzajem". Takie rozumowanie – jak stwierdziła, "pomaga rozwiązać problem współczesnego człowieka, który ma coraz więcej obowiązków i żyje pod presją czasu".

Zwróciła uwagę, że kard. Wyszyński w swoim nauczaniu podejmował też problem bezrobocia, mówiąc, że prowadzi on do demoralizacji osoby. "Wskazywał tu pole do działania dla Kościoła" – powiedziała.(PAP)

Autor: Magdalena Gronek

mgw/ joz/

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

Wspierają nas

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję