Reklama

Niedziela w Warszawie

Święto wspólnoty ‘44

O godnym świętowaniu rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego, „Korzeniach Pamięci” i niesprawiedliwych wyrokach historii z Janem Ołdakowskim rozmawia Monika M. Zając.

Niedziela warszawska 30/2022, str. I

[ TEMATY ]

Muzeum Powstania Warszawskiego

Jan Ołdakowski

Archiwum MPW

Jan Ołdakowski, polonista, manager kultury. Od 2004 r. dyrektor Muzeum Powstania Warszawskiego

Jan Ołdakowski, polonista, manager kultury. Od 2004 r. dyrektor Muzeum Powstania Warszawskiego

Monika M. Zając: Na rozkaz komendanta głównego Armii Krajowej, gen. Tadeusza Komorowskiego „Bora”, Powstanie Warszawskie rozpoczęło się 1 sierpnia 1944 r. o 17.00, tzw. godzinie „W”. Jak godnie powinniśmy przeżywać rocznicę tego wydarzenia, aby obchody nie były tylko świętowaniem w klimacie poplightowym?

Jan Ołdakowski: Obchody rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego od wielu lat stały się swoistym świętem wspólnoty. Oddając hołd młodym żołnierzom Armii Krajowej i heroicznej ludności cywilnej, manifestujemy coś, czego w Polsce nie doświadczamy zbyt często, czyli właśnie wspólnotę.

Tym bardziej, że szacunek do Powstania deklarują osoby reprezentujące różne poglądy czy frakcje polityczne...

To prawda, są to osoby, które jednomyślnie uważają, że powstańcy zrobili coś wyjątkowego. Dlatego oddają cześć tym młodym bohaterom, którzy w sposób zdecydowany powiedzieli „nie” totalitaryzmowi.

A dziś kolejne pokolenie młodych Polaków powinno dobrze poznać tę historię. Z pewnością ważną rolę spełnia w tym dziele projekt „Korzenie Pamięci”. Na czym polega?

Realizujemy go wraz z rodzinami powstańców warszawskich, nawet tych, którzy już nie żyją. Mogą oni opowiedzieć o swoich przodkach, zamanifestować łączność z tymi wartościami, które są konstytutywne dla ich rodzin. To są rodzinne wywiady, ale też drzewa sadzone ku pamięci powstańców. Chcemy pokazać, że pamięć żyje. Na naszej stronie internetowej można obejrzeć już dziesiątki wywiadów z potomkami powstańców. Liczymy, że będzie ich coraz więcej. Staramy się też, aby potomkowie byli uczestnikami naszych uroczystości.

Ważnym punktem programu jest wspólne śpiewanie pieśni powstańczych i okupacyjnych. W tym roku, po przerwie związanej z pandemią, zgodnie z tradycja odbędzie się na pl. Piłsudskiego.

Mam nadzieję, że w uroczystościach weźmie udział kilkuset powstańców z rodzinami, że zdrowie im na to pozwoli. Osoby spoza Warszawy mogą także obejrzeć transmisję w TV czy naszych mediach społecznościowych. Dla nas niezwykle ważnym wydarzeniem jest spotkanie z uczestnikami powstaniami warszawskiego (żyje ponad 800 – przyp. MMZ) i ich rodzinami.

Reklama

Co szczególnego przygotowało Muzeum Powstania Warszawskiego na tegoroczne obchody?

Wydaliśmy książkę Chcieliśmy być wolni. Powstanie Warszawskie 1944, czyli syntezę działań powstańczych zebraną w jednym miejscu, prezentującą obecny stan badań historycznych, z mapami, wykresami. Przygotowujemy spektakl teatralny. W tym roku Katarzyna Kasica będzie mierzyła się ze wspaniałą powieścią Kwatera Bożych pomyleńców. Do współpracy przy projekcie muzycznym zaprosiliśmy zespół „Kwiat jabłoni”. Płyta Wolne serca to interpretacja motywu wolności i Warszawy w utworach muzycznych ostatnich kilkudziesięciu lat. Ważnym punktem będzie także wystawa Rzeź woli. Pokażemy drogę niemieckiego generała Heinza Reinefahrta, którego działania na Woli nigdy nie zostały osądzone, wręcz przeciwnie, odnosił później sukcesy polityczne i zawodowe.

Uczczona zostanie także pamięć ofiar cywilnych powstania?

W przeddzień rocznicy wybuchu powstania odbędzie się marsz pamięci ulicami Woli, czyli tam gdzie dokonane zostały największe zbrodnie na ludności cywilnej, gdzie z rąk Niemców zginęły dziesiątki tysięcy cywilów na rozkaz Hitlera. Jest to marsz w ciszy, czytane są tylko nazwiska ofiar. Tam, gdzie kończymy czytanie listy w jednym roku, tam zaczynamy w następnym. Jest to bardzo poruszające wydarzenie.

Czy dostrzega Pan jakieś analogie pomiędzy aktualną sytuacją na Ukrainie a wydarzeniami, które od 1 sierpnia do 2 października 1944 r. rozgrywały się w naszej stolicy?

Skala tych wydarzeń jest oczywiście zupełnie inna, ale to, co łączy je, to podobieństwo struktury zbrodni. Putin, mając jakieś plany w stosunku do Ukraińców, chciał ten naród zmienić. Uważał, że Ukraińcy, którzy chcą być częścią rodzącego się imperium rosyjskiego są dobrzy, a tych, którzy chcą samostanowić o sobie trzeba wyeliminować. Działania agresora-ideologa, który ma plan jak zorganizować inny naród, często kończą się ludobójstwem. W tym przypomina to plany Hitlera, które miał podobne zapędy wobec innych narodów. Podobnie Putin rozczarował się Ukraińcami, którzy nie chcieli być mu poddani, więc teraz giną z jego rąk.

Reklama

Co dla Pana jest osobiście najgłębszym przeżyciem podczas uroczystości rocznicowych Powstania Warszawskiego?

Bardzo ważna jest dla mnie akcja „Wolność łączy”, która odbywa się zaraz po godz. 17.00. W wielu miejscach stoją patrole wolontariuszy, którzy rozdają pamiątkowe spinki. To jest dla mnie dowód, że jeśli prowadzimy działania, dla których wolontariusze chcą poświęcić swój czas, emocje, zaangażowanie, to znaczy, że to są działania potrzebne, nie tylko w naszym rozumieniu, ale także dla innych. Łącznie z harcerzami to ponad 1000 osób. Dla samych powstańców również jest to ważne, gdy widzą swoich naśladowców, kontynuatorów, dla których wartości takie jak patriotyzm, przyjaźń, poświęcenie, pomaganie słabszym, są wartościami kluczowymi.

W tegorocznym programie każdy znajdzie coś dla siebie, aby włączyć się w tę szczególną wspólnotę pamięci...

Warto śledzić program na naszej stronie: www.1944.pl/wydarzenia i wybrać coś dla siebie. Warszawiaków proszę, aby jeśli nie będą w miejscu, w którym słychać syreny, ustawili budzik pamiętając, że 17.00 – godzina „W” – to jest ważny moment, w którym Warszawa i wiele innych miast w Polsce pokazują inną twarz. Wszyscy bierzemy udział w niesamowitym wydarzeniu. Niezależnie od tego, co robimy przez cały rok, ten moment jest celebracją wspólnoty.

Jan Ołdakowski polonista, manager kultury. Od 2004 r. dyrektor Muzeum Powstania Warszawskiego

2022-07-19 14:02

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Dziedzictwo do uratowania

Niedziela Ogólnopolska 16/2022, str. 62-63

[ TEMATY ]

muzeum

Muzeum Powstania Warszawskiego

D. Gralak/MPW

Jan Ołdakowski, dyrektor Muzeum Powstania Warszawskiego

Jan Ołdakowski, dyrektor Muzeum Powstania Warszawskiego

O Komitecie Pomocy Muzeom Ukrainy i konieczności ochrony dziedzictwa narodowego naszych wschodnich sąsiadów z Janem Ołdakowskim, dyrektorem Muzeum Powstania Warszawskiego, rozmawia Monika M. Zając.

Monika M. Zając: Wojna na Ukrainie to obok ogromnego cierpienia ludzi także niepowetowane straty dla dziedzictwa kulturowego i narodowego. Jaka jest na dziś (21 marca) skala tych zniszczeń?

Jan Ołdakowski: Mamy informacje zarówno o represjach w odniesieniu do muzeów regionalnych, także wobec pracowników muzeów znajdujących się na terenach zajętych przez wojsko rosyjskie, jak i o muzeach zniszczonych w trakcie działań wojennych. Na razie są to, na szczęście, pojedyncze przypadki, ale one pokazują, z czym możemy mieć do czynienia w niedalekiej przyszłości. Istnieje niebezpieczeństwo, że mogą to być straty wszelkiego rodzaju: dzieła sztuki, zabytki kultury mogą być niszczone nie tylko z powodu walk, ale także na skutek zamierzonych działań nieprzyjaciela.

CZYTAJ DALEJ

Bp Edward Dajczak szczerze o swojej chorobie

2023-02-03 07:26

[ TEMATY ]

depresja

bp Edward Dajczak

ks. Wojciech Parfianowicz/Diecezja Koszalińsko-Kołobrzeska

Bp Edward Dajczak zakończył swoją posługę biskupa koszalińsko-kołobrzeskiego na rok przed koniecznością złożenia urzędu wynikającą z ukończenia 75 lat. W wywiadzie zrealizowanym dla diecezjalnej telewizji internetowej Dobre Media przyznał, że zdecydował się na rezygnację z powodu problemów zdrowotnych - zmagań z depresją oraz atakami stanów lękowych.

Bp Dajczak powiedział, że są to skutki przebytych trzech zakażeń wirusem powodującym COVID.

CZYTAJ DALEJ

Prokuratura o sprawie odmowy wykonania aborcji: jest śledztwo; ofiara gwałtu ma 24-lata

2023-02-03 11:56

[ TEMATY ]

aborcja

śledztwo

Adobe Stock

Jedna z białostockich prokuratur prowadzi śledztwo ws. wykorzystania seksualnego niepełnosprawnej 24-letniej kobiety - podała PAP Prokuratura Krajowa, dementując informacje medialne, że ofiara miała 14 lat. Sprawca usłyszał w styczniu zarzut, za który grozi mu do 8 lat więzienia.

W ubiegłym tygodniu media donosiły, że 14-letnia dziewczynka z niepełnosprawnością intelektualną miała zostać wykorzystana seksualnie przez swojego wujka, w wyniku czego zaszła w ciążę. Sprawa została zgłoszona organom ścigania, a dziewczynka uzyskała zaświadczenie prokuratora o zaistnieniu przesłanki warunkującej dopuszczalność terminacji ciąży. Czternastolatka wraz z ciotką miała podjąć próbę skorzystania z zabiegu aborcji w szpitalach zlokalizowanych w pobliżu ich miejsca zamieszkania, co skończyło się jednak niepowodzeniem z uwagi na powołanie się przez lekarzy na klauzulę sumienia. Dopiero w wyniku pomocy organizacji pozarządowej ofiara skorzystała z zabiegu w jednym z warszawskich szpitali.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję