Ponad 1300 pielgrzymów przybyłych na ŚDM w czwartek i piątek odwiedzi Muzeum Polaków Ratujących Żydów im. Rodziny Ulmów w Markowej k. Łańcuta (Podkarpackie). Kolejne grupy przybywają co kilkanaście minut — powiedział dyrektor placówki dr Mateusz Szpytma.

Pierwsi goście pojawili się już w środę; było to 50-osobowa grupa z Filipin. W czwartek i piątek swój przyjazd zapowiedzieli m.in. młodzi ludzie z Argentyny, Chin, Egiptu, Gwatemali, Gabonu, Francji, Kanady, Kazachstanu, Niemiec, Stanów Zjednoczonych, Urugwaju i Włoch — zaznaczył dr Szpytma.

Historyk przypomniał, że: Ulmowie, patroni muzeum, znani w świecie jako Miłosierni Samarytanie z Polski, są również Sługami Bożymi, a ich proces beatyfikacyjny toczy się w Watykanie. Odwiedzenie naszego muzeum wpisuje się znakomicie w założenia pielgrzymki papieża Franciszka do Polski — dodał.

Muzeum Polaków Ratujących Żydów im. Rodziny Ulmów upamiętnia Polaków, którzy podczas niemieckiej okupacji, ryzykując życie, próbowali uratować lub uratowali Żydów. To pierwsza tego typu placówka w Polsce.

Powstało we wsi Markowa k. Łańcuta na Podkarpaciu, gdzie wczesnym rankiem 24 marca 1944 r. niemieccy żandarmi zamordowali ośmioro Żydów z rodzin Didnerów, Gruenfeldów i Goldmanów oraz ukrywającą ich rodzinę Ulmów: Józefa Ulmę, będącą w ostatnim miesiącu ciąży jego żonę - Wiktorię oraz szóstkę ich dzieci. Najstarsza spośród rodzeństwa córka Stasia miała osiem lat.

W muzeum znalazły się m.in. zdjęcia wykonane przez Józefa Ulmę, przedstawiające Markową i jej mieszkańców w okresie przedwojennym i podczas II wojny światowej. Wśród nich są fotografie ukrywanych przez Ulmów Żydów naznaczone kroplami krwi ofiar niemieckiej zbrodni z 24 marca 1944 r.

Józef Ulma urodził się w 1900 r. Był znanym w okolicy utalentowanym sadownikiem, hodował też pszczoły i jedwabniki. Był zarazem społecznikiem, bibliotekarzem i działaczem katolickim. Jego wielką pasją było fotografowanie. O 12 lat młodsza żona Wiktoria zajmowała się domem i dziećmi.

W 1995 r. Józefowi i Wiktorii nadano pośmiertnie tytuł Sprawiedliwych Wśród Narodów Świata. W 2010 r. prezydent Lech Kaczyński odznaczył ich Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski.

W liczącej ok. 4,5 tys. mieszkańców Markowej Ulmowie nie byli jedyną rodziną, która ukrywała Żydów. Co najmniej 20 innych Żydów przeżyło okupację w pięciu chłopskich domach. Przed II wojną światową w Markowej mieszkało ok. 120 Żydów.

Muzeum w Markowej jest jednym z 45 miejsc na Podkarpaciu, które w ciągu dwóch najbliższych dni odwiedzą uczestnicy Światowych Dni Młodzieży — podkreślił koordynator ŚDM diecezji rzeszowskiej ks. Daniel Drozd.

Na Podkarpaciu pielgrzymi zwiedzają także m.in. muzeum-zamek w Łańcucie, skansen archeologiczny Karpacka Troja w Trzcinicy k. Jasła, Centrum Dziedzictwa Szkła w Krośnie, Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku, Bieszczadzki i Magurski Park Narodowy.

Do pięciu diecezji, które leżą w granicach woj. podkarpackiego na „Dni w diecezji” przyjechało blisko 4 tys. osób z 35 krajów.