Św. Paweł żył na przełomie III i IV w. w Tebach (Egipt). W bardzo młodym wieku został chrześcijaninem. W tym czasie, za panowania cesarza Decjusza, rozpętało się prześladowanie wyznawców Chrystusa. Na skutek donosu ze strony swojego szwagra, w obliczu śmiertelnego niebezpieczeństwa, młody Paweł ratował się ucieczką na pustynię, gdzie już pozostał do końca życia, służąc Bogu przez modlitwę i pokutę.
Paulini, zakon u swoich początków założony z licznych pustelników, obrali św. Pawła z Teb na swojego Patriarchę, wzór i przewodnika w życiu, którego charakter obrazują słowa „solus cum Deo solo” (sam na sam z Bogiem). W dzisiejszych czasach pustynia ma charakter bardziej symboliczny. Oznacza odejście od zgiełku codzienności, zatrzymanie się w absorbującym pędzie życia, aby wsłuchać się w głos swojego serca. Będzie to nierzadko doświadczenie swojej niemocy i słabości, ale z drugiej strony - może być okazją do autentycznego spotkania z Bogiem i doświadczenia potęgi Jego miłości.
Dzień św. Pawła I Pustelnika jest szczególny dla paulinów: ojcowie i bracia odnawiają swoje śluby zakonne. Poprzedzony jest nowenną, podczas której śpiewane są hymny opowiadające o życiu św. Pawła, ostatnim zaś akordem wieńczącym paulińskie uroczystości jest święto Najświętszej Maryi Panny Królowej Pustelników (16 stycznia), kiedy wspólnoty paulinów odnawiają swoje przymierze z Matką Bożą.
Warto wspomnieć, że św. Paweł z Teb jest czczony także jako szczególny patron dzieci oraz matek spodziewających się potomstwa. Z tej racji, w jego uroczystość udziela się specjalnego błogosławieństwa dzieciom oraz przyszłym matkom.
Najsłynniejsze Pawełki odprawiane są wprawdzie na Jasnej Górze w Częstochowie, ale od 1999 r. świętuje je także wrocławska „Mała Jasna Góra”, najdalej wysunięta na zachód polska placówka paulińska, w której posługuje obecnie 7 Ojców Paulinów.