Reklama

Parafia pw. św. Idziego w Zborówku

Perła nadwiślańskiej parafii

Agnieszka Dziarmaga
Edycja kielecka 13/2005

Chlubą każdej parafii jest jej kościół, ale w przypadku Zborówka - niewielkiej parafii na styku diecezji kieleckiej i sandomierskiej - ta chluba jest szczególnie uzasadniona. Kościół w Zborówku znajduje się bowiem w ścisłej czołówce najważniejszych zabytków sakralnej architektury drewnianej w Polsce.

Złączone dwa kościoły

- Nieraz przyjezdni pytają, skąd tutaj takie skarby? - mówi ks. proboszcz Zbigniew Abramowicz. - A piękno i unikalność tej świątyni wiążą się z jej długą historią, fundatorami, zapewne i geograficznym położeniem.
Dzisiaj Zborówek wydaje się być na uboczu, bo aż za Pacanowem (ze znanym sanktuarium Jezusa Konającego), w dekanacie stopnickim. Niegdyś, gdy pierwszą świątynię fundował Władysław Herman, jako wotum za przyjście na świat syna, Bolesława Krzywoustego, w pobliżu znajdowały się ważne trakty handlowe, łączące np. Kraków i Sandomierz. Według podania ów pierwotny kościół w Zborówku miał erygować w 1085 r. biskup krakowski Lambert III. Obecny kościół, a raczej jego drewniana część (obecnie prezbiterium, do XX w. samodzielny obiekt), został wzniesiony, zgodnie z relacją Długosza, w 1459 r. Tę datę poświadcza napis na belce tęczowej. Kościół był remontowany w czasach Kazimierza Jagiellończyka, konsekrowany w 1654 r. Wiele starań o ratowanie zabytku, szczególnie podupadłego w czasach zaborów, przeprowadzono w XIX w. Kościół ocalał, pomimo intensywnych działań wojennych II wojny światowej.
Obecnie kościół w Zborówku składa się z dwóch części: drewnianej z 1459 r. i nowej, dobudowanej w 1908 r.

Modrzewiowy zabytek

Stara część kościoła z drewna modrzewiowego liczy zatem 564 lata! Obecny stan nie odbiega od pierwotnego, z wyjątkiem ściany zachodniej, usuniętej przy dobudowie nowego kościoła. Z ciekawszych elementów wnętrza należy wymienić ołtarze, belkę, ambonę.
Na łukowej belce gotyckiej znajduje się krucyfiks późnogotycki z drugiej poł. XVI w. oraz oryginalne, kunsztowne rzeźby Matki Bożej i św. Jana z początku XVI w. Ołtarz - tryptyk z I poł. XVI w.(w nawie z lewej strony), ukazuje postaci: św. Mikołaja, drugiego patrona, oraz św. Grzegorza i Najświętszej Maryi Panny (z lewej) oraz św. Stanisława i Archanioła Gabriela (z prawej).
Ołtarz główny - tryptyk drewniany z rzeźbionymi motywami, posiada w centralnej niszy rzeźbę św. Mikołaja z ok. 1500 r. Ta figura, podobnie jak krucyfiks z ołtarza bocznego, znajdzie się na wawelskiej wystawie, poświęconej spuściźnie Wita Stwosza. Jeżeli nawet ich autorem nie był sam mistrz, na pewno wyszły one ze szkoły Stwoszowej. Równie stare są malowidła centralnego tryptyku. Na skrzydłach przedstawiono św. Stanisława i św. Wojciecha, na rewersach - Archanioła Gabriela i Najświetszą Maryję Pannę. Pod skrzydłami tryptyku są relikwiarze późnobarokowe z początku XVIII w. Zgodnie z relacją regionalisty diecezji kieleckiej, ks. J. Wiśniewskiego, tryptyk ten w opinii miejscowych proboszczów miał być ołtarzem obozowym W. Hermana. Inne hipotezy przypisują tę funkcję tryptykowi w ołtarzu bocznym.

Murowana część kościoła

Wzniesiona z kamienia ciosowego w latach 1906-08, przy wsparciu rodziny Radziwiłłów, w obrębie ich potężnego klucza majątkowego. Decyzję o zachowaniu starego kościoła w funkcji prezbiterium podjęto ze względów oszczędnościowych. Plany powierzono projektantowi gubernialnemu St. Szpakowskiemu.
Ozdobą wnętrza - tuż przy granicy ze starym kościołem - są dwa ołtarze boczne: z zabytkowym krucyfiksem z XVI w. i figurą Ukrzyżowanego oraz Matki Bożej z Dzieciątkiem (prawdopodobnie XVII w.). Malowidła ścienne pod sufitem przedstawiają cały kalejdoskop Świętych i Apostołów, na ścianie frontowej - scenę spotkania Chrystusa z dziećmi. Stacje Drogi Krzyżowej to dar rolników z Biskupina.
Tuż obok kościoła - drewniana dzwonnica (1783 r.) z trzema dzwonami (jako wotum za ocalenie kościoła w czasie walk w 1944 r. na Przyczółku Baranowsko-Sandomierskim) oraz cmentarz grzebalny.

Reklama

Zborówek dzisiaj

Stale maleje liczba parafian, obecnie wspólnotę stanowi 1450 osób, zamieszkałych w wioskach: Zborówek Stary i Nowy, Biskupice, Orzelec Duży, Książnice, Karsy Małe, Zalesie, Komorów.
Dobrodziejstwem tych terenów, leżących zarówno na Nizinie Wiślanej, jak i na wypiętrzeniu pińczowsko-wojczańskim, są urodzajne czarnoziemy na lessowym podłożu. Z powodzeniem uprawia się tutaj zboża, ziemniaki, buraki cukrowe, fasolę, a także przeróżne jarzyny, w tym na nasiona. W okolicy owocują brzoskwinie i udaje się fasolka szparagowa, ale jeśli koniunktury w rolnictwie się nie poprawią, nie polepszy się standard życia. Normalny rytm funkcjonowania okolicznych wsi od setek lat zakłócały częśte wylewy Wisły, niekiedy z dramatycznymi następstwami (w 1997 r. woda przerwała wał i doszła aż do skarpy kościoła, cała parafia znalazła się pod wodą, dwie osoby straciły życie). Katastrofa wymusiła budowę nowych dróg. Obecnie region, zdaniem Księdza Proboszcza, mógłby być rozwojowy, gdyby poczyniono w nim niezbędne inwestycje.
Choć większość parafian jest już w jesieni życia, nie brakuje młodych ludzi z inicjatywą. Jednakże spora grupa osób wyjeżdża do pracy za granicę (tradycja migracji zarobkowej do Ameryki sięga tutaj dziesiątków lat wstecz).

Wyzwania, oczekiwania

Ks. Z. Abramowicz jest tutaj proboszczem od 2003 r. i obecnie wraz z parafianami realizuje sukcesywnie odnawianie wnętrza nowego kościoła. - Ludzie sami to zaproponowali, bardzo ofiarnie się w tę inicjatywę angażują. Pomagają sołtysi, nadzorując prace od strony organizacyjnej - wyjaśnia. - Tym trybem uporządkowaliśmy otoczenie kościoła, remontowaliśmy plebanię (ale nadal ją trzeba ratować, gdyż - wybudowana na wzniesieniu - obsuwa się). W konserwacji są ołtarze boczne, w maju - malowanie murowanego kościoła, renowacja szafy organowej.
Renowacja najstarszej części kościoła, zabytku wysokiej klasy, przerasta możliwości parafii, ale - w perspektywie - jest niezbędna.
W tradycyjnym duszpasterstwie pewien kryzys jest odczuwalny zimą, ze względu na odległości i zimno w kościele. Radością i nadzieją są dzieci i młodzież. - Młodzi ludzie są żywo obecni w tej parafii, co aktywizuje jej codzienne życie. Zimą był kulig, latem - spotkania przy ognisku, mecze piłkarskie. Planuje się wznowienie pielgrzymek do pacanowskiego sanktuarium.
Scholka, ministranci, kółka różańcowe i wszyscy parafianie aktywnie włączyli się w przygotowania do Świąt Wielkanocnych - od Niedzieli Palmowej po Triduum Paschalne. I tak szacowna, wiekowa świątynia - niekwestionowana perła architektoniczna regionu - wypełnia się tłumem wiernych, przeżywających Zmartwychwstanie Chrystusa. Równie ważne i radosne, jak dla ich przodków sprzed pięciuset lat.

Reklama

Ruszyły zapisy na modlitewne wydarzenie „Polska pod Krzyżem”

2019-07-17 14:24

Magdalena Kowalewska-Wojtak

Organizatorzy Wielkiej Pokuty i Różańca do Granic 14 września zapraszają na górę Świętego Krzyża w diecezji sandomierskiej wszystkich, którzy chcą postawić krzyż w centrum swojego życia i Polski.

materiały prasowe

- Pragniemy zaprosić Polaków w kraju i za granicą do tego, aby wyznali wiarę w Jezusa Chrystusa, nawrócili się i postawili krzyż w centrum swojego życia. Zapraszamy do budowania społeczeństwa miłości w Polsce i Europie - mówi jeden z współorganizatorów modlitewnego czuwania Maciej Bodasiński z Fundacji Solo Dios Basta. Tłumaczy, że celem wydarzenia jest zatrzymanie tego wszystkiego, co nas frustruje i męczy, co staje się tematami pierwszych stron gazet. - Do odnowy w naszym społeczeństwie potrzeba Jezusa Chrystusa i Jego Krzyża. Chcemy przypomnieć, że początkiem naszej współczesnej cywilizacji i państwa polskiego jest Chrystus, który umarł za nas krzyżu - dodaje Maciej Bodasiński.

- Mimo osób żyjących głęboką wiarę, wśród większości katolików prawdziwy krzyż jest odrzucany. Na całym świecie atak na Kościół nabiera na sile, tracimy młodzież, coraz częściej rozpadają się związki małżeńskie, a na ulicach naszych miast dokonują się publicznie grzechy - mówi „Niedzieli” Lech Dokowicz z Fundacji Solo Dias Basta.  Organizatorzy wskazują, że duchowe zwycięstwo może przyjść tylko przez Chrystusowy krzyż. 

- Celem tego wydarzenia jest to, aby rany, które pojawiają się w Kościele leczyć przez modlitwę. Chcemy, aby jak najwięcej świeckich i kapłanów stanęło razem pod krzyżem. Przez modlitwę chcemy ożywiać życie sakramentalne w Polsce i przywracać szacunek do stanu kapłańskiego - podkreśla Maciej Bodasiński.

Wydarzenie odbędzie się w najstarszym polskim sanktuarium Relikwii Drzewa Krzyża Świętego w Nowej Słupi. Gospodarzami modlitewnego spotkania „Polska pod Krzyżem” będą Misjonarze Oblaci Maryi Niepokalanej. Organizatorzy modlitewnego czuwania chcą, aby w sanktuarium, w którym modlił się przed wyruszeniem pod Grunwald król Władysław Jagiełło, przybyło jak najwięcej Polaków .

Ze względu na ograniczoną ilość miejsc w sanktuarium na stronie internetowej www.polskapodkrzyzem.pl rozpoczęły się zapisy. Każda z zarejestrowanych osób otrzyma bezpłatną wejściówkę i indywidualny kod QR. - Jeśli okaże się, że frekwencja dopisuje, będziemy otwierać kolejne punkty modlitewne wokół Góry Świętego Krzyża - tłumaczy Maciej Bodasiński. Zaznacza, że wydarzenie ma być zachętą dla innych, aby w różnych miejscach Polski tego dnia organizowali się na modlitwie i adoracji krzyża.

Na stronie internetowej wydarzenia znajduje się mapa, gdzie poszczególne grupy, zakony czy parafie mogą zgłaszać swoją duchową łączność.- To wydarzenie ma prowadzić nas ku pokojowi i jedności oraz otwierać na działanie łaski Bożej - dodaje Bodasiński.

Teren wokół sanktuarium należy do Świętokrzyskiego Parku Narodowego. - Chcemy z wielkim jego poszanowaniem i we współpracy z władzami parku przeprowadzić to spotkanie - mówi Maciej Bodasiński. Organizatorzy podkreślają, że wydarzenie nie zagrozi przyrodzie. Posługujący wolontariusze zobowiązali się, że posprzątają teren na Łysej Górze, najpóźniej do następnego dnia. Ponadto planowana jest kampania informacyjna na temat ekologicznego charakteru świętokrzyskiego wydarzenia.

Modlitwa rozpocznie się w południe w święto Podwyższenia Krzyża Świętego, 14 września. Zaplanowano liczne konferencje i świadectwa, a także procesyjne przejście pod Krzyż. W sanktuarium będzie można wyspowiadać się. Centralnym punktem będzie Msza św., której będzie przewodniczył ordynariusz sandomierski bp Krzysztof Nitkiewicz. Spotkanie zakończy się nocnym czuwaniem modlitewnym, które potrwa do następnego dnia, kiedy to przypada  wspomnienie Matki Boskiej Bolesnej.

Wydarzenie organizuje Fundacja Solo Dias i Misjonarze Oblaci Maryi Niepokalanej. Patronat medialny nad modlitewnym spotkaniem „Polska pod Krzyżem” objął Tygodnik Katolicki „Niedziela”.

W 2016 roku Wielka Pokuta na Jasnej Górze zgromadziło ok. 150 tys. wiernych. Z kolei w organizowanym w "Różańcu do Granic" w ponad 20 przygranicznych diecezjach, gdzie znajdowało się kilkaset punktów modlitwy uczestniczyło, około miliona osób.

Magdalena Kowalewska-Wojtak

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Gorzów: Obchody Święta Policji. Fotogaleria.

2019-07-20 00:40

Kras.

W Gorzowie 19 lipca odbyły się Wojewódzkie i Miejskie obchody Święta Policji. Zapraszamy do fotogalerii.

www.lubuska.policja.gov.pl
Wojewódzkie i Miejskie obchody Święta Policji w Gorzowie
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem