Reklama

Wiadomości

5 pytań do… Mecenasa Waldemara Gujskiego

O prawie pracy, koniecznych w nim zmianach, o ochronie pracownika i nauce społecznej kościoła, w rozmowie z Mecenasem Waldemarem Gujskim dla niedziela.pl

[ TEMATY ]

wywiad

5 pytań do...

Arch. Gujski, Zdebiak Kancelaria Adwokacka

Mec. Waldemar Gujski

Mec. Waldemar Gujski

Piotr Grzybowski: Panie Mecenasie, żyjemy w świecie pełnym praw, przepisów, norm. Jak można wytłumaczyć przeciętnemu obywatelowi, czym jest prawo pracy?

Waldemar Gujski: Prawo Pracy jest gałęzią prawa. To jest taka dynamiczna, żywa dziedzina, która najbardziej zależy od aktualnego stanu stosunków społeczno-gospodarczo-politycznych. Mamy tego tysiące przykładów. To jest gałąź prawa, która wyodrębniła się z prawa cywilnego na gruncie - na początku XIX w. - formalno-prawnej równości stron, kiedy z jednej strony mieliśmy właścicieli środków produkcji, a z drugiej robotników i panował nieprawdopodobny wyzysk, praca po kilkanaście godzin na dobę, także kobiet w ciąży, praca ponad siły, praca dzieci, młodocianych. Wtedy państwo zrozumiało, że musi między robotników, a kapitalistów wkroczyć i słabą pozycję pracowników, ewidentnie słabszą od pracodawców - socjalnie, organizacyjnie , kapitałowo, na każdym możliwym polu wzmocnić. Dlaczego ? Dlatego, że po jednej stronie stały już związki zawodowe w imieniu pracowników, po drugiej wojsko, policja i była regularna wojna. Państwo zrozumiało, że - żeby nie doprowadzać do rewolucji i żeby jedni mogli spokojnie pracować, a drudzy osiągać zyski, bo do tego to zmierza, to musi być zachowany spokój społeczny i dlatego, wzmacniając słabszą pozycję pracowników, zaczęło stanowić tzw. ustawodawstwo fabryczne. To był początek prawa pracy. Clou prawa pracy i prawo pracy jest w tym, że ma wzmacniać pozycję słabszego pracownika, wobec silniejszego pracodawcy. Dzisiejszy kodeks pracy to jest minimum uprawnień pracowniczych, tzn. wszystko, co jest dla pracownika korzystniejsze niż w kodeksie pracy - jest możliwe: w umowach o pracę, w układach zbiorowych pracy, w regulaminach. Natomiast to, co jest mniej korzystne niż przepisy kodeksowe, jest niemożliwe i nieważne z mocy prawa.

- Czy polskie Prawo Pracy wystarczająco chroni interesy pracownicze?

WG: Prawo pracy, jak chodzi o jego literę czy nawet ducha, ma chronić pracownika. I rzeczywiście - lepiej czy gorzej - to robi. Tym niemniej nie w tym jest kwestia. Problem polega w egzekucji prawa. To znaczy: przepisy nie są najgorsze, choć zawsze można by je zmienić, bo pamiętajmy, że polskie prawo pracy w wielu swoich instytucjach nadal, niestety, tkwi w realnym socjalizmie. Państwowa Inspekcja Pracy wcale nie działa efektywnie, a potem na etapie spraw sądowych, kiedy pracownik idzie do sądu i pierwszy termin ma po pól roku albo po roku, dopiero po czterech latach uzyska sprawiedliwość. Przewlekłość postępowania przed sądami jest taka, że pracownik często macha na to ręką, bo jak ma uzyskać sprawiedliwość po kilku latach, to ma tego zwyczajnie dosyć. Niestety, to jest wina i nieudolność Państwa.

Reklama

- Jan Paweł II podkreślał, że praca człowieka nie może być tylko realizacją wykonywanych czynności, ale ma służyć rozwojowi człowieka. Czy również prawo pracy to gwarantuje?

- Papież często mówił o godności osoby ludzkiej, o wspólnotowym charakterze pracy, a przecież związki zawodowe, kolektyw, załoga pracownicza, temu służą. Praca musi być czymś więcej, niż sposobem zarabiania na życie. Papież mówił o tym bardzo jednoznacznie. Chcę wspomnieć przy tej okazji o orzecznictwie Sądu Najwyższego, który przepisy, które są często lakoniczne, uzupełnia, wzbogaca treścią orzeczniczą. W mojej ocenie ta linia orzecznicza jest dobra, tym niemniej - raz jeszcze powtórzę - zbyt często pozostaje na papierze, mimo, że formalnie zarówno prawo, jak i orzecznictwo Sądu Najwyższego jest w tym zakresie odpowiednie, dobre, ale co z tego, jak realizacja tego prawa jest zła.

- Czy są jakieś różnice pomiędzy polskim Prawem Pracy, a np. państw Europy zachodniej?

- Pomiędzy Prawem Pracy polskim, a unijnym jest już bardzo daleko idąca zbieżność, natomiast np. w Niemczech czy we Francji te prawa pracownicze są dużo bardziej respektowane, dużo bardziej przestrzegane. Stopień, jak to się mówi „uzwiązkowienia” jest tam zdecydowanie wyższy. To jest przepaść, to są dwa różne światy. Zawsze powtarzam, że jakby polscy pracodawcy pojechali te tysiąc km na zachód, to by się dopiero przekonali, co znaczy etatystyczne państwo, jak tam się dba o interesy pracowników. To w Polsce mamy liberalizm w galopie, cały czas, XIX wieczny, niestety…

- Panie Mecenasie, jakie kluczowe zmiany powinny być dokonane w prawie pracy ?

- Patologią polskiego rynku pracy jest zatrudnianie bardzo wielu osób na podstawie umów cywilno-prawnych w sytuacji, w której spełnione są w ramach relacji zleceniobiorca-zleceniodawca, wykonawca dzieła- zamawiający, spełnine są istotne charakterystyczne cechy stosunku pracy. Ci ludzie często wykonują to wszystko w ramach podporządkowania pracowniczego. Oni mimo, że mają umowy cywilno-prawne, to powinni być pracownikami, bo pracują w reżimie prawno-pracowniczym, są podporządkowani poleceniom w istocie pracodawcy, czyli tego formalnego zleceniodawcy, zamawiającego. Zatem mimo, że formalnie są zatrudnieni na podstawie umów cywilno-prawnych, to ich zatrudnienie spełnia wszystkie istotne elementy stosunku pracy i to jest, jak powiedziałem, patologia polskiego prawa pracy. Jest tu prosta recepta: aby to ukrócić należałoby te wszystkie umowy analogicznie „ozusować” i wtedy zniknęłyby tysiące tych wadliwych umów cywilno-prawnych. Oczywiście, nie wykluczam istnienia takich umów, i powinien nadal istnieć nurt cywilno-prawnego zatrudniania, charakteryzujący się samodzielnością od podmiotu zatrudniającego, choćby kontrakty menedżerskie są tego przykładem, tym niemniej w polskich realiach chodzi o to , że podporządkowany formalny zleceniobiorca, wykonawca dzieła, w istocie robi to samo jak pracownik, a tak być nie powinno. To jest nadal wielki problem w Polsce.

2021-01-30 17:23

Ocena: 0 -1

Reklama

Wybrane dla Ciebie

5 pytań do... Marcina Przydacza

[ TEMATY ]

5 pytań do...

Jakie konsekwencje będzie miało dokończenie Nord Stream2? Na ile wpłynie to na bezpieczeństwo regionu? Czy mamy alternatywne scenariusze? - o tym w kolejnym wydaniu z cyklu „5 pytań do…” Marcina Przydacza, Podsekretarza stanu ds. bezpieczeństwa, polityki amerykańskiej, azjatyckiej oraz wschodniej.

Piotr Grzybowski: Co amerykańsko-niemieckie porozumienie w sprawie dokończenia budowy Nord Stream 2 oznacza dla Polski, dla naszego bezpieczeństwa?

CZYTAJ DALEJ

Watykan: dziękczynienie za św. Jana Pawła II w Bazylice Watykańskiej

2022-09-25 12:24

[ TEMATY ]

Jan Paweł II

Grzegorz Gałązka

Jan Paweł II

Jan Paweł II

Msza św. z piękną oprawą liturgiczną, sprawowana pod przewodnictwem kard. Stanisława Dziwisza przy ołtarzu katedry św. Piotra była kulminacyjnym punktem obchodów jubileuszu 40-lecia działalności Fundacji Jana Pawła II. Było to najbardziej uroczyste od czasu kanonizacji dziękczynienie za pontyfikat i dzieło papieża Polaka, odprawione z udziałem wiernych w Bazylice Watykańskiej.

W Eucharystii, sprawowanej, co zdarza się niezwykle rzadko, w języku polskim przy jednym dwóch głównych ołtarzy Bazyliki Watykańskiej, wzięli udział członkowie i przyjaciele Fundacji Św. Jana Pawła II, a także Polacy i pielgrzymi przebywający w Rzymie. Mszy św. przewodniczył kard. Stanisław Dziwisz, a koncelebrowali ją m.in. kard. Stanisław Ryłko, abp Jan Romeo Pawłowski, abp Marek Jędraszewski, abp Józef Staniewski z Mińska na Białorusi, ks. Paweł Ptasznik, przewodniczący Rady Administracyjnej Fundacji JP2 i rektor Kościoła św. Stanisława BM w Rzymie oraz ks. Andrzej Dobrzyński dyrektor Ośrodka Dokumentacji i Studium Pontyfikatu Jana Pawła II w Rzymie. Wśród zaproszonych gości obecny był m.in. ambasador RP przy Stolicy Apostolskiej, Adam Kwiatkowski, towarzyszący obchodom jubileuszu Fundacji Jana Pawła II. O oprawę muzyczną zadbał Chór Papieski im. Jana Pawła II, dzięki któremu w Bazylice Św. Piotra, podczas jednej z głównych niedzielnych celebracji, można było usłyszeć piękne pieśni liturgiczne w języku polskim, co również należy do rzadkości i co spotkało się ze wzruszeniem ze strony wiernych z różnych krajów, obecnych w bazylice.

CZYTAJ DALEJ

Abp Guzdek przyjął paliusz z rąk nuncjusza apostolskiego w Polsce

2022-09-25 20:04

[ TEMATY ]

Abp Józef Guzdek

Karol Porwich

W bazylice archikatedralnej w Białymstoku nuncjusz apostolski w Polsce abp Salvatore Pennacchio nałożył paliusz na ramiona abp. Józefa Guzdka. Przyjmując paliusz metropolita białostocki powiedział, że „Kościół białostocki żyje, rozwija się i przynosi owoce świętego życia ludzi świeckich, kapłanów i osób konsekrowanych! Rozwija się – wbrew oczekiwaniom jego wrogów, którzy pragną, aby stał się hospicjum, «umieralnią dusz», coraz bardziej przestronną i komfortową”.

„Dziś, gdy nuncjusz apostolski nałożył na moje ramiona paliusz, powracam myślą do wydarzenia z 29 czerwca br., kiedy to papież Franciszek przekazał paliusze nowym metropolitom w bazylice św. Piotra na Watykanie. W imieniu wszystkich metropolitów złożyłem przysięgę wierności Bogu i Stolicy Apostolskiej. Tym samym zobowiązałem się podążać i prowadzić lud Boży drogą Ewangelii; drogą, której kierunek wskazał papież Franciszek w wygłoszonym wówczas kazaniu” – mówił abp Guzdek.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję