Do studzienek kanalizacyjnych ściekała woda z resztek śniegu, leżących w różnych zakamarkach Rynku Wieluńskiego, do których nie dotarły jeszcze ciepłe podmuchy zachodniego wiatru. Z nieba mżył łagodny, niemalże majowy deszcz. Na przystanku stało kilka osób, które prowadziły ożywioną rozmowę.
- Proszę pani - mówiła kobieta z chustką na głowie - dostałam wczoraj wiadomość z mojego drugiego filara, że do tej pory ZUS nie przesłał na moje konto ani złotówki.
- Jakiego drugiego filara? - zdziwiła się kobieta z zakupami.
- No, chodzi o emeryturę. Nie wie pani, co to jest drugi filar? - dziwiła się kobieta w chustce.
- Już sobie przypominam, przecież sama mam coś takiego, tylko zapomniałam - odparła kobieta z zakupami.
- Takich rzeczy trzeba pilnować - wtrącił się do rozmowy mężczyzna z teczką. - Przecież to są pieniądze. Jak pani teraz nie będzie tego pilnowała, to nie będzie pani miała emerytury.
- To tych filarów trzeba pilnować? - zdziwiła się kobieta z zakupami. - Przecież dawniej nikt nie liczył pieniędzy zabieranych przez państwo na emerytury. Po prostu zabierali, ile chcieli, a potem dawali, ile chcieli.
- Teraz jest inaczej - tłumaczyła kobieta w chustce. - Teraz jest jak w banku, przynajmniej z nazwy.
- Co to znaczy "przynajmniej z nazwy"? - kobieta z zakupami nie mogła zrozumieć tej sprzeczności. - Albo jest jak w banku, albo nie.
- To znaczy, że każdy ma swoje konto, na które powinny wpływać pieniądze i musi tego pilnować - tym razem zawiłości nowego systemu emerytalnego tłumaczył mężczyzna.
- Dlaczego to nie działa automatycznie? - pytała dalej kobieta. - Przecież to są moje pieniądze i nikt tu łaski nie robi, tym bardziej gdy nimi obraca.
- No właśnie - zaśmiała się kobieta w chustce. - Niby to takie proste, a ja się niedawno dowiedziałam, że na moje konto w drugim filarze ZUS nie przesłał ani złotówki. Ani złotówki! - kobieta powtórzyła z naciskiem.
- Pytała pani, dlaczego? - mężczyzna wydawał się być zaskoczony.
- Pewnie, że tak - odparła krótko kobieta.
- No i co? - zapytała kobieta z zakupami.
- Powiedzieli, że system nie zadziałał - odparła kobieta w chustce i obserwowała badawczo swoich rozmówców, którzy zamilkli zupełnie, zaskoczeni wyjaśnieniem.
- Jak to "system nie zadziałał"? Co to za odpowiedź? - nie mógł się nadziwić mężczyzna z teczką.
- Po prostu system nie zadziałał. Tak mi powiedziała panienka z okienka w ZUS-ie i poleciła napisać podanie - odparła właścicielka drugiego filara.
- To zupełnie jak u Kafki - westchnął mężczyzna.
- Co mi pan tu o jakichś ptakach gada! - zirytowała się kobieta z zerowym kontem w drugim filarze.
- To nie ptak, tylko pisarz, proszę pani - kobieta z zakupami wyjaśniła najdelikatniej, jak potrafiła.
- Zauważyłem, że ostatnio systemy stały się lekarstwem na wszystko i wszystko wyjaśniają. Nikt nie wie dokładnie, co to znaczy, ale słowo "system" jest jak zaklęcie - mówił mężczyzna z teczką. - "To wynika z systemu", "to nie pasuje do systemu", "system nie zadziałał", "to jest błąd w systemie" itd, itp. Nikt się nie zastanawia, co to znaczy, ale każdy zachowuje się, jakby wszystko rozumiał.
- A gdzie są ludzie? - pytała kobieta z zakupami. - Przecież ten zakichany system sam się nie wymyślił. Ktoś za niego odpowiada, ktoś go... - nie wiem, jak to powiedzieć - chyba ktoś go wprowadził i kazał mu działać.
- Myślę, że przed Panem Bogiem dzisiaj ludzie nie mają tyle respektu, a nawet lęku, co przed systemem - zauważył mężczyzna.