Jedną z rzeźb jest datowana na lata 1420-1440 Madonna z Dzieciątkiem z Janowic. – To wyjątkowa rzeźba, która pierwotnie znajdowała się w kapliczce na Lubince – informuje dyrektor Muzeum Diecezjalnego w Tarnowie ks. Piotr Pasek i dodaje: - Nikt nie wie, skąd ta rzeźba się tam znalazła i kiedy trafiła do muzeum. Jest bardzo zniszczona, ale jeżeli chodzi o urodę, to rzeczywiście należy do kanonu pięknych gotyckich madonn, tak, jak np. Madonna z Krużlowej. Druga rzeźba to pochodząca z około 1420 roku Pieta z Woli Mędrzechowskiej. Nawiązując do podziału średniowiecznych piet, które wprowadził prof. Lech Klinowski, dyrektor Muzeum Diecezjalnego w Tarnowie informuje, że jest to przykład średniowiecznej piety mistycznej. I podkreśla: - Te dzieła to cenne przykłady pięknych rzeźb gotyckich. Są wyjątkowej klasy artystycznej, ale potrzebują prac, które zatrzymają proces niszczenia.

Odpowiedzialne za całość prac konserwatorskich Maja Potrawiak i Katarzyna Dobrzańska podają, że rzeźba Madonny z Janowic ostatnią konserwację przeszła w 1961 roku. I informują: - Od tego czasu, w konserwacji i restauracji dzieł sztuki jako dyscyplinie naukowej zaszło wiele zmian. Nastąpił ogromny postęp technologiczny. Dysponujemy dziś dużo większymi możliwościami badawczymi, co pozwala na lepsze rozpoznanie zabytkowych rzeźb.

Nawiązując do realizowanych w ramach projektu prac, ks. Piotr Pasek wyjaśnia: - Jest to tzw. konserwacja zachowawcza; ratujemy obiekt, przed dalszą destrukcją. W ramach konserwacji następuje oczyszczenie figur, stabilizacja ich konstrukcji. Nie rekonstruujemy rzeźb, tylko poprawiamy ich wygląd estetyczny i zabezpieczamy przed dalszym zniszczeniem. Dodaje, że w projekcie jest przewidziana ewentualna wizualizacja, która będzie stanowić podsumowanie prac.

Rzeźby powrócą do Muzeum w grudniu 2021 roku, co zostanie uświetnione spotkaniem połączonym z prezentacją na temat przebiegu prac konserwatorskich. - Sztuka, zwłaszcza religijna, łączy człowieka z Panem Bogiem, ułatwia przeżywanie sacrum – przekonuje ks. Pasek. Przypomina, że Stwórcę często określa się jako dobro, piękno i dodaje: - To piękno wyrażone w dziele sztuki odzwierciedla Pana Boga.

Inicjatywę przywrócenia świetności rzeźbom wsparło finansowo Ministerstwo Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu, przyznając dotację w wysokości ok. 80 tys. zł, w ramach programu „Wspieranie działań muzealnych”. Z kolei 20 proc. potrzebnych środków do renowacji dzieł stanowi wkład własny Kurii Diecezjalnej w Tarnowie. Natomiast Urząd Marszałkowski w Krakowie przekazał dotację w wysokości 20 tys. zł na portale typu wawelskiego wewnątrz budynku Domu Mikołajowskiego. Redakcja Niedzieli Małopolskiej objęła patronat medialny nad projektem.

Jak podkreślają moi rozmówcy, Muzeum Diecezjalne w Tarnowie posiada jedną z najciekawszych i najbogatszych kolekcji sztuki średniowiecznej w Polsce. Wyróżnia się niepowtarzalnym klimatem i potrafi wprowadzić każdego zwiedzającego w zachwyt. I jest to najstarsze, założone w 1888 roku, muzeum diecezjalne w Polsce!