Reklama

"Wielki Tydzień"

Wystawa jest wydarzeniem bezprecedensowym, szczególnym zarówno ze względu na wyjątkowość poruszanego tematu, jak i z powodu wartości artystycznych. Zgromadzono na niej nie tylko dzieła sensu stricto plastyczne, ale i literackie. Mówią do nas obrazy, ale i wiersze XX-wiecznych poetów, mówi do nas Ewangelia, tymi samymi słowami, które usłyszeliśmy podczas obrzędów Wielkiego Tygodnia.

Niedziela Ogólnopolska 19/2003

Jacek Malczewski "Chrystus przed Piłatem"

Jacek Malczewski Chrystus przed Piłatem

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Wchodzimy w głąb muzealnych korytarzy przypominających, jak słusznie zauważył jeden z krytyków, ulice Jerozolimy. Smutny Bóg z obrazu Jerzego Nowosielskiego wjeżdża na białej oślicy wśród wiwatującego tłumu "śpiewającego psalmy z fałszywego złota". Podobny motyw przerażonego swoim posłannictwem Boga pojawia się w pracach Witolda Wojtkiewicza (Chrystus i dzieci) oraz Jana Wydry. Artyści celowo potęgują strach na twarzy Zbawiciela. Na ich obrazach Chrystus wcale nie jest centralną postacią, ginie w tłumie rozbawionych dzieci i oddających się rozpuście i pijaństwu tłumów.
Kolejna przystań to Betania. Tutaj stajemy się mimowolnie uczestnikami Ostatniej Wieczerzy za sprawą Janusza Marciniaka (Ostatnia Wieczerza kosmiczna) czy Marii Hiszpańskiej-Neumann (Ostatnia Wieczerza). Wchodzimy w czas zdrady (Edward Okuń, Judasz) i grzechu, czas kwestionowania Boga przez Piotra i przelęknionych uczniów.
Ogromne wrażenie wywołują obrazy Chrystus biczowany - Pankiewicza i Chrystus przed Piłatem - Malczewskiego.
Wolny od zarzutu instrumentalizacji treści ewangelicznych jest obraz Adama Chmielowskiego. Ecce Homo - wielka czerwona plama rozświetlona żółtym blaskiem wokół głowy umęczonego Chrystusa zastanawia i przyciąga potęgą mistycznego przeżycia. Ten obraz jest modlitwą. Głęboki ładunek ekspresji unaocznionej w postaci półnagiego mężczyzny stawia potencjalnego widza-człowieka przed porażającym wręcz cierpieniem Boga. Takie sąsiedztwo dzieł Malczewskiego i Chmielowskiego uwydatnia delikatną różnicę, jaka rzeczywiście istnieje między malarstwem religijnym a sakralnym.
Szczególną uwagę przykuwa dzieło Wojciecha Weissa, ekspresjonisty: bosy żebrak odarty i stojący pod ścianą z tekturową tablicą z napisem: Ecce homo.
Teraz Via crucis i Ukrzyżowanie - najsmutniejsze, ale i paradoksalnie najbardziej optymistyczne momenty Odkupienia jako motywy zostały utrwalone na obrazach: Józefa Pankiewicza, Antoniego Michalaka, Stanisława Rodzińskiego czy Jacka Sempolińskiego.
Trudno namalować śmierć Boga. Michalak czyni to w sposób estetyzujący (perfekcja formy, staranny dobór kolorów), Rodziński rezygnuje z piękna w imię... prawdy? Ten ostatni oszczędnie operuje środkami technicznymi.
Depositio - zdjęcie z krzyża w wizjach Kłopotowskiego, Weissa, Bereźnickiego, Goryńskiej, Boruty to ostatnie z prezentowanych obrazów.
Wreszcie nadszedł czas Resurrectio. Adam Bunsch w obrazie Niewiasty u grobu łamie wszelkie bariery tradycji, malując dwie współczesne kobiety czekające na Zmartwychwstałego. To zaskakujące ujęcie sytuacji, tak dobrze znanej z Ewangelii, nadaje tematyce biblijnej aktualności, ale nie prowadzi to do utraty wymowy religijnej przedstawianej sceny. Temat zmartwychwstania pojawia się również w twórczości Matejki, którego malarstwo kojarzymy jedynie ze specyficzną wizją narodowej historii. Jego Chrystus Zmartwychwstały unosi się do nieba w pozycji takiej, w jakiej go ukrzyżowano. Wielki, ekstatyczny, heros o nadprzyrodzonej sile, jak na obrazach Tycjana czy El Greca.
Docieramy do Emaus. Tutaj na końcu naszej wędrówki spotykamy Chrystusa. Tajemniczy Podróżny z obrazu Malczewskiego łamie chleb, błogosławi go, a w oczach uczniów pojawiają się strach i zdumienie: a jednak On żyje...
Wystawie dedykowanej Janowi Pawłowi II w 25. rocznicę Jego Pontyfikatu patronują Prymas Polski kard. Józef Glemp i Prezydent Warszawy Lech Kaczyński. Powstała przy znacznym wsparciu finansowym Prymasowskiej Fundacji im. Kardynała Augusta Hlonda i miasta stołecznego Warszawy. Pomysłodawcy ekspozycji - Jacek Chromy i Łukasz Kossowski próbowali udowodnić żywotność ikonografii o charakterze religijnym i sakralnym w malarstwie polskim. Nie tylko w sztuce dostrzegamy ważność tematyki pasyjnej, wyraźnie nawiązują do niej poeci polscy (wiersze Wyspiańskiego, Staffa, Brandstaettera, Herberta, Pasierba, Wojtyły).
"Wielki Tydzień" w Muzeum Literatury skłania do refleksji nad sensownością dokonań Chrystusa i Jego cierpienia. Tym samym porusza problem sensowności naszej egzystencji i kieruje uwagę w stronę tego, co jest istotnym celem ziemskiej wędrówki.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2003-12-31 00:00

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Proboszcz z Gazy: diesel kosztuje 13,50 dolara za litr, a benzyna 27 dolarów

2026-07-17 16:03

[ TEMATY ]

Gaza

pojazd

paliwo

drogi

Adobe.Stock.pl

Drogi zdewastowane wojną, coraz mniej pojazdów i zaporowo drogie paliwo: w Strefie Gazy nawet proste podróżowanie stało się wyzwaniem. Poinformował o tym ks. Gabriel Romanelli, proboszcz parafii Świętej Rodziny w Gazie. Wczoraj wieczorem opublikował w mediach społecznościowych artykuł, aby zwrócić uwagę na poważny kryzys transportowy, który dotyka rodziny, dzieci i działalność edukacyjną wspólnoty chrześcijańskiej.

Kryzys transportowy
CZYTAJ DALEJ

Krew, o której zapominamy w środku lata

2026-07-17 14:33

[ TEMATY ]

Milena Kindziuk

Red

Jest druga połowa lipca, marzymy o urlopie, odpoczynku, chwili wytchnienia. I pewnie niewielu z nas pamięta, że mijają właśnie dni miesiąca poświęconego Najdroższej Krwi Chrystusa. Paradoksalnie, właśnie w okresie wakacji, gdy może łatwiej zapomnieć o Panu Bogu, Kościół podsuwa nam coś, co powinno nas zatrzymać.

Brzmi to niemal jak sprzeczność: ten leniwy, słoneczny czas, kiedy najchętniej odkładamy wszystko na później, skrywa w sobie jedną z najgłębszych i zarazem chyba najbardziej zapomnianych tajemnic wiary. A przecież do czasów reformy liturgicznej podjętej po Soborze Watykańskim II istniała osobna uroczystość Najdroższej Krwi Chrystusa (przypadała 1 lipca). Ustanowił ją papież Pius IX w 1849 roku, a Pius X w 1914 roku podniósł ją do rangi osobnego święta. Wraz z upływem czasu jednak, to święto niejako „wtopiło” się w Boże Ciało (Uroczystość Naświętszego Ciała i Krwi Chrystusa) i zniknęło z kalendarza jako odrębne. W sumie, szkoda, bo w zdecydowanej większości przestajemy pamiętać chociażby o tym, że w lipcu odmawia się litanię do Najdroższej Krwi Chrystusa. A pamiętam, jak Marianna Popiełuszko opowiadała mi, że przez cały lipiec codziennie na kolanach modliła się w domu słowami tej litanii razem z mężem i z dziećmi. Być może dlatego ks. Jerzy miał do niej później szczególne upodobanie. Znamienne, że w ostatnim lipcu swego życia w 1984 roku zaczął ją usilnie propagować wśród swoich dawnych studentów, jak opowiadał mi jeden z nich, Wojciech Bąkowski (lekarz, który zmarł około miesiąc temu).
CZYTAJ DALEJ

Królowa Kamila wysłuchała świadectw katolickich sióstr zakonnych

2026-07-17 20:20

[ TEMATY ]

siostry

Królowa Kamila

@Vatican Media

Siostry z UISG podczas spotkania z królową brytyjską Kamilą

Siostry z UISG podczas spotkania z królową brytyjską Kamilą

Królowa Kamila przyjęła przedstawicielki Międzynarodowej Unii Przełożonych Generalnych (UISG). Jak informuje Vatican News, siostry opowiedziały o swojej posłudze w krajach dotkniętych wojną, handlem ludźmi i skutkami zmian klimatu, podkreślając, że ich misją jest ochrona godności najbardziej bezbronnych.

Przedstawicielki Międzynarodowej Unii Przełożonych Generalnych (UISG) już drugi raz rozmawiały z brytyjską monarchinią. Tym razem spotkanie odbyło się w Clarence House w Londynie i było okazją do przedstawienia działalności katolickich sióstr zakonnych na całym świecie - informuje Vatican News..
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję