Reklama

Wraca pamięć o Księdzu sprzed lat...

Wspomnienie o ks. Stanisławie Staniszu

Biskup Roman Andrzejewski
Edycja włocławska 32/2002

Przeglądałem Nasz Dziennik z 13 i 14 lipca br. Dostrzegłem fotografię młodego księdza z dziewczynką pierwszokomunijną. Zacząłem czytać. Okazało się, że to ks. Stanisław Stanisz w dniu prymicji ze swoją bratanicą w katedrze św. Franciszka Ksawerego w diecezji Green Bay (Sinus Viridis) w Stanach Zjednoczonych Ameryki Północnej. Nazwisko Księdza zabrzmiało mi jakoś znajomo. Zdjęcie i tekst do tej gazety przysłał Jan Dutka z miejscowości Moczarki. Czytałem dalej. Nie pomyliłem się. Ten Ksiądz pracował w diecezji włocławskiej, ale pochodził spod Limanowej, ze wsi Sowliny. Dzisiaj - jak wyczytałem w Roczniku Diecezji Tarnowskiej - ta wieś jest już na przedmieściu i powstała tam nowa parafia: Limanowa-Sowliny z kościołem św. Stanisława Kostki.

Na tropach człowieka

Zacząłem szukać wiadomości o tym Księdzu. Najpierw w swoich zbiorach, potem uzupełniłem je informacjami z Archiwum Diecezjalnego. Patrzę na fotografię. Zbliża się 60. rocznica jego męczeńskiej śmierci w Dachau. Pragnę więc przypomnieć osobę tego Księdza na łamach Ładu Bożego. I to nie tylko kapłanom i wiernym parafii Dęby Szlacheckie, Młodojewo, Chwalborzyce i Orle, ale im szczególnie. Tam zostały ślady jego posługi kapłańskiej, które nie są wypisane w książkach, ale w ludzkich sercach. Byłem w każdej z tych parafii na wizytacji. Wielu tam ochrzcił, przygotował do Pierwszej Spowiedzi i Komunii Świętej, błogosławił ich związki małżeńskie, spowiadał, odprowadził na cmentarz... Wielu słuchało jego kazań, jego pouczeń... Może w tych parafiach zachowały się jakieś stare zdjęcia, na których jest ten Ksiądz? Pierwszokomunijne? Ślubne? Pogrzebowe? Wiele parafii stara się o to, by portrety ich proboszczów wisiały w zakrystii lub kancelarii.

Kim był ten Kapłan?

Urodził się 27 grudnia 1877 r. w rodzinie Sebastiana i Marii z Sułkowskich. Dopiero w 12. roku życia zaczął chodzić do szkoły - z powodu ubóstwa rodziców. Uczył się najpierw w Limanowej, potem w Nowym Sączu i Krakowie. Był bratem zakonnym u Dominikanów. W 1905 r. rozpoczął studia filozoficzne w ich Instytucie we Lwowie. Ale w tej krótkiej informacji jest wzmianka, że studia seminaryjne ukończył już jako ksiądz diecezjalny w seminarium św. Franciszka Salezego pod Milwaukee w USA. Święcenia kapłańskie przyjął 12 czerwca 1912 r. i został inkardynowany do diecezji Green Bay w stanie Visconsin. W 1922 r. (nie jak napisano w Naszym Dzienniku w 1932 r.!) wrócił do Polski, zgłosił się do diecezji włocławskiej i został proboszczem w Dębach Szlacheckich. Pracował tu przez 6 lat. Nasz katalog diecezjalny mówi z kolei, że w 1928 r. przeniesiony został do Młodojewa, gdzie duszpasterzował 4 lata. Stamtąd chętnie przeszedł do mniejszej parafii Chwalborzyce. Po 6 latach został proboszczem w Orlu. Stąd został zabrany 6 października 1941 r. (w wigilię Matki Bożej Różańcowej) przez Niemców najpierw do Lądu, a potem 30 października 1941 r. przywieziony do Dachau. Miał tam nr 25.050. Zmarł 3 sierpnia 1942 r.

Reklama

Przy szkicowaniu duchowego portretu

Tyle suchych informacji. Ale zza tych dokumentów wyłania się pewien charakter człowieka, jego duchowe zmagania z losem, z historią, z ludźmi. Zaznał smaku biedy, ale bardziej niż chleba był głodny wiedzy. Wstąpił do Dominikanów z zamiarem pracy jako brat zakonny. Ojcowie jednak widząc jego chęć do nauki, umożliwili mu studia filozoficzne. Był ciekawy świata. Nie znalazłem wzmianki, dlaczego pojechał do Ameryki, ale tam była też jego rodzina. Ściągnęli go widocznie i zapewne łożyli na naukę. Z południowej Polski, z Galicji sporo ludzi jechało wtedy tam za chlebem. Został księdzem, mając 35 lat. Pracował w Ameryce 10 lat jako kapłan.

Zapragnął wrócić do Ojczyzny, gdy powstała z popiołów po latach niewoli, gdy stawiła czoła nawale bolszewickiej, gdy jej wschodnia granica ustalona została w traktacie ryskim. Nie znalazł pracy w diecezji tarnowskiej, bo tam zawsze było wielu kapłanów.

Przyszedł więc na Kujawy. Służył naszemu Kościołowi 20 lat - w czterech parafiach. Ale często popadał w konflikty z władzami miejscowymi i z niektórymi parafianami. Raz powodem sporu był jego apel wygłoszony z ambony, by ludzie wstrzymali się z płaceniem podatków do września, jak głosiło zarządzenie ministra, czego miejscowa władza za bardzo nie respektowała i nasyłała komornika, który zabierał z domu potrzebne ludziom rzeczy. Ksiądz stanął w obronie tych, którzy doznali krzywdy, zarzucając wójtowi, że nadużywa niewiedzy ludzi prostych. Proboszcz wiedział, bo czytał gazety. Inni gazet ani nie kupowali, ani ich nie czytali, bo nie każdy posiadał sztukę rozszyfrowania znaków pisarskich. Kiedy indziej wszczęła się awantura, bo usunął ławkę kolatorską z prezbiterium do nawy przy okazji przebudowy ołtarza. Ile z tego powodu było interwencji u biskupa! To znowu rozgorzała walka z "badaczami Pisma Świętego", zwłaszcza z okazji pogrzebu. Widać z pism, że miał krewki temperament, góralski, jak widać po niektórych przykładach z tamtych stron. Nie dobierał słów. Nie szedł łatwo na kompromisy. Walczył wszędzie. Z dworami. Z władzami gminnymi i powiatowymi. Z lewicowymi nauczycielami. Z wywrotowymi siłami w parafiach. Był też zaczepny. Może nie zawsze miał rację, ale trudno mu było ustąpić drugiej stronie. W walce wyżywała się jego dusza rogata. Biskupi, mimo że z zaplecza amerykańskiego nie szczędził ofiar na Seminarium, na "Długosza", na "Piusa X", w dniach sporów dawali mu nawet wolną rękę na przejście do innej diecezji. Został tutaj.

Kiedy wybuchła wojna, trwał na posterunku duszpasterskim do końca, do aresztowania i wywiezienia do obozu. Nie opuścił parafii dobrowolnie, nie wyjechał w rodzinne strony, nie schronił się na południu Polski, gdzie było Polakom lżej niż tu, w Kraju Warty. A widział, co się dzieje. Rozstrzelani zostali przecież księża z sąsiedztwa: z Mąkoszyna, z Sadlna, z Witowa, z Osięcin. Bp Michał Kozal, profesorowie i alumni zostali wywiezieni do obozu koncentracyjnego. Srożył się terror. Niemcy początkowo uszanowali jego amerykańskie obywatelstwo, gdy aresztowali księży z dekanatu radziejowskiego i zamordowali ich w Piotrkowie Kujawskim już 31 października1939 r. Może miał nadzieję na przetrwanie. Odsunął pokusę ucieczki. Kiedy kościół został zamknięty, odprawiał Msze św. na plebanii, chrzcił dzieci nawet z okolicznych parafii. Podnosił na duchu. Był ostoją. Ale nie schlebiał okupacyjnym władzom. Również i pod ich adresem był ostry w wypowiedziach. Musiały one dojść do ich uszu. W okolicy aż się roiło od kolonistów niemieckich. Nie zaparł się wiary i polskości. Ceną tej wierności było męczeństwo.

W obozowej gehennie, w głodzie, w obliczu śmierci patrzył na ziemskie sprawy pod kątem wieczności. Otrzymał zaszczytne zaproszenie do udziału w cierpieniach Chrystusa. Nie odmówił. We krwi Baranka usunęły się wszelkie brudy z jego duchowej szaty. Chrystus uleczył jego rany, jakie odniósł w niejednej walce. Pewnie z jego ust popłynęła modlitwa za parafian, wśród których pracował. Również przebaczenie i prośba o przebaczenie.

Dzisiaj wraca do nas wspomnieniem, zachowaną przez kogoś fotografią, odgrzebanymi w archiwach dokumentami, z których aż kipi ferment, jaki był w umysłach tamtych czasów... Po 60 latach pochyla się nad nimi biskup, który dobrze zna ten lud. Nie dziwi się nikomu i niczemu. Tak było. Nauczył się rozumieć bohaterów dramatu przy szkicowaniu duchowego portretu postaci, jakie w czasie studiów poznawał w okresie znacznie bardziej odległym. Nie gorszy się nimi! Trzeba to wszystko widzieć w kontekście czasów! Mieć perspektywę i pewien dystans. Wpuścić trochę malarskiego światła, by dostrzec dobro ludzkich czynów. A ilu podobnych żyje dzisiaj kapłanów i ilu podobnych jest parafian! Everlasty man - pisze Chesterton. Wiecznotrwały człowiek. Taka płynie z archiwaliów nauka... Nie tylko my mocujemy się z problemami... Wszyscy będziemy też żebrakami w bramach miłosierdzia Bożego...

Reklama

Święcenia kapłańskie na onkologii

2019-05-24 15:47

Artur Stelmasiak


Artur Stelmasiak/Niedziela

Wczoraj złożył śluby wieczyste orionistów, a dziś przyjął święcenia diakonatu i prezbiteratu. Wszystko odbyło się na oddziale onkologicznym, bo neoprezbiter ks. Michał Łos jest śmiertelnie chory.


To były święcenia kapłańskie, podczas których diakon nie musiał leżeć krzyżem na posadzce prezbiterium świątyni, bo ma swój osobisty krzyż - leży ciężko chory na szpitalnym łóżku. Święcenia ks. Michała Łosa były możliwe dzięki Ojcu Świętemu Franciszkowi, który odpowiadając na pismo przełożonego generalnego księży orionistów udzielił wszelkich niezbędnych dyspens, by kleryk mógł przyjąć sakrament kapłaństwa. - Święcenia kapłańskie były jego marzeniem i dlatego wystąpiliśmy o specjalną zgodę do Papieża Franciszka, aby zdążył je przyjąć przed tym, aż stan jego choroby uniemożliwi przyjęcie sakramentów - mówi "Niedzieli" współbrat neoprezbitera ks. Antoni Wita FDP.

Wczoraj złożył śluby wieczyste w Zgromadzeniu Zakonnym Małe Dzieło Boskiej Opatrzności na ręce księdza wicegenerała. Natomiast dziś przyjął święcenia diakonatu i prezbiteratu z rąk bp Marka Solarczyka z diecezji warszawsko-praskiej. W prezencie prymicyjnym biskup Solarczyk ofiarował nowo wyświęconemu księdzu swój ornat, w którym odprawiał Mszę św. Posłania na Światowych Dniach Młodzieży w Panamie. - Jest trochę używany - żartował Ksiądz Biskup.

Po błogosławieństwie bp Solarczyk ukląkł przy łóżku ks. Michała, ucałował ręce kapłana oraz poprosił o błogosławieństwo prymicyjne. Później o takie samo błogosławieństwo poprosili jego współbracia księża orioniści oraz rodzina ks. Michała Łosa FDP.

Nowo wyświęcony kapłan pochodzi z diecezji tarnowskiej. Zdiagnozowano u niego zaawansowaną chorobą nowotworową. Natychmiast podjęto leczenie, ale niestety rokowania lekarzy są złe. Księża orioniści proszą o modlitwę za ks. Michała i jego rodzinę.

Największym marzeniem ks. Michała Łosa było odprawienie choć jednej Mszy św. w życiu zanim odejdzie. Dlatego dla wszystkich uczestników Msza św. koncelebrowana przez leżącego na szpitalnym łóżku kapłana była wyjątkowym przeżyciem. - Nie mam słów... Ks. Michał... Byliśmy w Niebie dzisiaj... Nie potrafię wyrazić słowami czego byliśmy dzisiaj świadkami - napisał na facebooku Mariusz Talarek, który uczestniczył w liturgii święceń.

Pod tym linkiem zobacz materiał wideo:
Zobacz

CZYTAJ DALEJ

Reklama

71 lat temu komuniści po torturach zamordowali rotmistrza Witolda Pileckiego

2019-05-25 09:50

wpolityce.pl

71 lat temu, 25 maja 1948 r., w więzieniu mokotowskim komuniści stracili po torturach rtm. Witolda Pileckiego, uczestnika wojny polsko-bolszewickiej, kampanii 1939 r., oficera ZWZ-AK, więźnia Auschwitz. Miejsce pochówku Pileckiego nigdy nie zostało ujawnione przez komunistyczne władze.

IPN

Witold Pilecki (pseud. Witold, Druh, Roman Jezierski, Tomasz Serafiński) urodził się 13 maja 1901 r. w Ołońcu w Karelii w północnej Rosji, dokąd jego rodzina została przesiedlona w ramach represji za udział w powstaniu styczniowym. Pochodził ze szlachty pieczętującej się herbem Leliwa.

Od 1910 r. mieszkał i uczył się w Wilnie. Od roku 1914 należał do zakazanego przez władze rosyjskie harcerstwa. Maturę zdał w 1921 r.

W latach 1918-21 służył w Wojsku Polskim, walczył w wojnie polsko-bolszewickiej. Jako kawalerzysta brał udział w obronie Grodna. W sierpniu 1920 r. wstąpił do 211. pułku ułanów i w jego szeregach uczestniczył w bitwie warszawskiej, w walkach w Puszczy Rudnickiej oraz w wyzwoleniu Wilna. Dwukrotnie został odznaczony Krzyżem Walecznych.

Zmobilizowany w sierpniu 1939 r., walczył w kampanii polskiej w składzie 19. Dywizji Piechoty Armii „Prusy” jako dowódca plutonu kawalerii dywizyjnej. Po zakończeniu kampanii przedostał się do Warszawy, gdzie stał się jednym z organizatorów powołanej 9 listopada 1939 r. konspiracyjnej Tajnej Armii Polskiej pod dowództwem mjr. Jana Włodarkiewicza, podporządkowanej później Związkowi Walki Zbrojnej.

19 września 1940 r. podczas niemieckiej łapanki pozwolił się aresztować, by przedostać się do niemieckiego obozu Auschwitz i zdobyć informacje o panujących tam warunkach. Do obozu trafił wraz z tzw. drugim transportem warszawskim jako Tomasz Serafiński. Był głównym inicjatorem konspiracji w obozie. W zorganizowanej przez niego siatce byli m.in. Xawery Dunikowski i Bronisław Czech.

W tym czasie Pilecki opracowywał sprawozdania przesłane później do dowództwa w Warszawie i dalej na Zachód. Planował zbrojne oswobodzenie obozu. W listopadzie 1941 r. został awansowany do stopnia porucznika przez gen. Stefana Roweckiego „Grota”.

W nocy z 26 na 27 kwietnia 1943 r. Pilecki zdołał uciec z obozu wraz z dwoma współwięźniami. Wzdłuż toru kolejowego doszli do Soły, a następnie do Wisły, przez którą przepłynęli znalezioną łódką. U księdza w Alwerni dostali posiłek oraz przewodnika. Przez Tyniec, okolice Wieliczki i Puszczę Niepołomicką przedostali się do Bochni, skąd dotarli do Nowego Wiśnicza, gdzie Pilecki odnalazł prawdziwego Tomasza Serafińskiego.

Serafiński skontaktował go z oddziałami AK, którym przedstawił swój plan ataku na obóz w Oświęcimiu. Jego projekt nie zyskał jednak aprobaty dowództwa.

W latach 1943-44 służył w oddziale III Kedywu KG AK (m.in. jako zastępca dowódcy Brygady Informacyjno-Wywiadowczej „Kameleon”- „Jeż”) i brał udział w Powstaniu Warszawskim. Początkowo walczył jako zwykły strzelec w kompanii „Warszawianka”, później dowodził jednym z oddziałów zgrupowania Chrobry II, w tzw. Reducie Witolda.

Po kapitulacji walk o oswobodzenie stolicy rotmistrz dostał się do niewoli niemieckiej. Przebywał w oflagu VII A w Murnau, następnie dołączył do II Korpusu Polskiego we Włoszech. W październiku 1945 r., na osobisty rozkaz gen. Władysława Andersa, wrócił do Polski, by prowadzić działalność wywiadowczą na rzecz II Korpusu.

15 marca 1948 r. rotmistrz Witold Pilecki został skazany na karę śmierci. Prezydent Bolesław Bierut nie zgodził się na ułaskawienie. Wyrok wykonano 25 maja 1948 r. w więzieniu mokotowskim przy ul. Rakowieckiej, poprzez strzał w tył głowy.

Jesienią 1945 r. Pilecki zorganizował siatkę wywiadowczą i rozpoczął zbieranie informacji wywiadowczych o sytuacji w Polsce, w tym o żołnierzach AK i II Korpusu więzionych w obozach NKWD i deportowanych do Rosji. Prowadził również wywiad w Ministerstwie Bezpieczeństwa Publicznego (MBP), MON i MSZ. Nie zareagował na rozkaz Andersa polecający mu opuszczenie Polski, w związku z zagrożeniem aresztowania. Rozważał skorzystanie z amnestii w 1947 r., ostatecznie postanowił się jednak nie ujawniać.

8 maja 1947 r. został aresztowany przez funkcjonariuszy Urzędu Bezpieczeństwa; był torturowany i oskarżony o działalność wywiadowczą na rzecz rządu RP na emigracji.

3 marca 1948 r. przed Rejonowym Sądem Wojskowym w Warszawie rozpoczął się proces tzw. grupy Witolda. Rotmistrz Pilecki został oskarżony o: nielegalne przekroczenie granicy, posługiwanie się fałszywymi dokumentami, brak rejestracji w Rejonowej Komendzie Uzupełnień, nielegalne posiadanie broni palnej, prowadzenie działalności szpiegowskiej na rzecz Andersa oraz przygotowywanie zamachu na grupę dygnitarzy MBP. Prokuratorem oskarżającym Pileckiego był mjr Czesław Łapiński, przewodniczącym składu sędziowskiego ppłk Jan Hryckowian (obaj byli dawnymi oficerami AK), sędzią kpt. Józef Bodecki. Skład sędziowski (jeden sędzia i jeden ławnik) był niezgodny z ówczesnym prawem.

Zarzut o przygotowywanie zamachu Pilecki stanowczo odrzucił, zaś działania wywiadowcze uznał za działalność informacyjną na rzecz II Korpusu, za którego oficera wciąż się uważał. Podczas procesu przyznał się do pozostałych zarzutów.

15 marca 1948 r. rotmistrz został skazany na karę śmierci. Prezydent Bolesław Bierut nie zgodził się na ułaskawienie. Wyrok wykonano 25 maja w więzieniu mokotowskim przy ul. Rakowieckiej, poprzez strzał w tył głowy.

Pilecki pozostawił żonę, córkę i syna. Miejsce pochówku rotmistrza nigdy nie zostało ujawnione przez komunistyczne władze; prawdopodobnie zwłoki zakopano na tzw. Łączce, czyli w kwaterze „Ł” na Cmentarzu Wojskowym na stołecznych Powązkach. Od 2012 r. w tym miejscu Instytut Pamięci Narodowej wspólnie z Radą Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa prowadziły prace archeologiczno-ekshumacyjne, których celem jest zlokalizowanie kości ofiar represji komunistycznych straconych w więzieniu mokotowskim w latach 1948-1956. Do tej pory nie natrafiono jednak na szczątki Pileckiego.

Do roku 1989 wszelkie informacje o jego dokonaniach i losie podlegały w PRL cenzurze. Naczelna Prokuratura Wojskowa w 1990 r. podjęła rewizję procesu grupy rtm. Pileckiego. Pierwotnie wniosek przewidywał rehabilitację, wywalczono jednak anulowanie wyroków. Unieważnienie wyroku nastąpiło w 1991 r.

W 2002 r. przeciwko prokuratorowi Czesławowi Łapińskiemu oskarżającemu w procesie rotmistrza prokurator IPN wniósł akt oskarżenia. Do wyroku jednak nie doszło wobec śmierci oskarżonego w roku 2004.

Witold Pilecki został pośmiertnie odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (1995) i Orderem Orła Białego (2006).

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem