Kto był w Ojcowskim Parku Narodowym, na pewno jest pod wrażeniem tego pięknego zakątka diecezji sosnowieckiej. A wszyscy ci, którzy nie byli, niech czym prędzej tam pojadą.

Położenie

Ojcowski Park Narodowy leży w województwie małopolskim, w południowej części Jury Krakowsko-Częstochowskiej i obejmuje środkową część Doliny Prądnika, część Doliny Sąspowskiej oraz kilka mniejszych dolinek i wąwozów, wraz z przyległymi fragmentami wierzchowiny jurajskiej. Są tam: skały, jaskinie, groty, zamki, kapliczki, las, świeże powietrze, piękny krajobraz. Wprost trudno uwierzyć, że Park Narodowy jest tak blisko naszych domów.

Jak to z parkiem było

Historia uzdrowiska w Ojcowie zaczyna się w roku 1855, kiedy to właściciel pobliskich Jakimowic, lekarz Lucjan Kowalski, przeniósł stamtąd niewielki zakład hydropatyczny, umieścił go w willi "Sybilla" u stóp Panieńskich Skał i podjął się leczenia chorych. Nowy właściciel Ojcowa Aleksander Przeździecki dążył do uporządkowania Doliny Prądnika i rozwijającej się w niej stacji lekarsko-klimatycznej. Dzięki niemu powstały kolejne obiekty uzdrowiskowe: łazienki zdrojowe nad Prądnikiem, hotel "Pod Łokietkiem" - dziś Muzeum OPN i karczma "Wesele w Ojcowie" .

Powstanie styczniowe przyczyniło się do zahamowania rozwoju stacji klimatycznej. Dopiero kolejni właściciele Ojcowa przywrócili temu miejscu charakter uzdrowiskowy. W końcu XIX w. wzniesiono tu kilka pensjonatów oraz dom zdrojowy "Goplana". Jednak nie były to obiekty mogące swym standardem zadowolić kuracjuszy. Dalszy rozwój uzdrowiska miał miejsce dopiero po roku 1918, kiedy rozporządzeniem władz państwa Ojców uznany został za miejscowość uzdrowiskową. W 1923 r. założona została Spółka Akcyjna Uzdrowisko Ojców, która kierowała całością stacji klimatycznej. Plany utworzenia w Dolinie Prądnika rezerwatu spowodowały, że zakłady lecznicze postanowiono przenieść na Złotą Górę. Nowo powołany Komitet Rozbudowy Osiedla Uzdrowiskowego Ojców miał zająć się sprawami regulacji przenoszonej stacji klimatycznej. Właścicielka Ojcowa Ludwika Czartoryska przekazała obszar o powierzchni 100 ha na Złotej Górze pod powstające osiedle. Niestety, komitet napotykał na wiele trudności i po kilku latach rozpadł się. Zbudowano jedynie istniejące do dziś wille: "Zosia", "Maria" i "Rój". Uzdrowisko pozostało zatem w dolinie, stając się z biegiem czasu miejscowością wczasową. Po II wojnie światowej planowano przywrócenie Ojcowowi charakteru stacji klimatycznej, lecz po uzyskaniu przez Polskę uzdrowisk na Ziemiach Zachodnich oraz po utworzeniu Nadleśnictwa i Parku Narodowego planów tych zaniechano. Na szczęście dzięki energicznym staraniom prof. Szafera i wielu innych ludzi rozporządzeniem Rady Ministrów z 14 stycznia 1956 r. utworzono najmniejszy, bo liczący wówczas 1570, 59 ha powierzchni Ojcowski Park Narodowy. Zaś w grudniu 1981 r. Rada Krakowa podjęła uchwałę o utworzeniu Zespołu Jurajskich Parków Krajobrazowych oraz strefy ochronnej OPN, tzw. otuliny o powierzchni 7000 ha, która po zmianie granic Parku w 1997 r. obejmuje obszar 6777 ha.

Szlaki turystyczne

Zwiedzanie Ojcowskiego Parku Narodowego ułatwiają nam szlaki turystyczne, których na tym małym zakątku ziemi nie brakuje. Najciekawszy z nich to Szlak Orlich Gniazd oznaczony kolorem czerwonym. Jego trasa wiedzie (12 km na terenie Parku) przez Kraków - Giebułtów - Prądnik Korzkiewski - Ojców - Grodzisko - Młynnik - Pieskową Skałę - Rabsztyn - Bydlin - Smoleń - Pilicę - Ogrodzieniec - Morsko - Bobolice - Mirów - Ostrężnik - Złoty Potok - Olsztyn do Częstochowy. Dalej przechodzi w Szlak Jury Wieluńskiej. Niebieski Szlak Warowni Jurajskich (8 km na terenie Parku) wiedzie przez Rudawę - Dolinę Będkowską - Jerzmanowice - Czajowice - Wąwóz Ciasne Skałki - Bramę Krakowską - Ojców - Grodzisko - Skałę - Wolbrom - Smoleń - Ryczów - Ogrodzieniec - Zawiercie - Morsko - Łutowiec - Przewodziszowice - Suliszowice - Mstów. Kolejna żółta trasa to Szlak Dolinek Podkrakowskich (10 km na terenie Parku) rozpoczyna się w Krzeszowicach i biegnie przez Dolinę Eliaszówki - Dolinę Racławki - Dolinę Będkowską - Dolinę Kobylańską - Dolinę Bolechowicką - Jaskinię Wierzchowską Górną - Murownie - Dolinę Prądnika - Dolinę Sąspowską - Sąspów - Wąwóz Sokolec do Pieskowej Skały. 4-kilometrowy szlak zielony biegnie przez Dolinę Sąspowską - Złotą Górę - Park Zamkowy - Igłę Deotymy - Jaskinię Ciemną - Górę Koronną - Górę Okopy - Wąwóz Smardzowicki - Bar "Okienko". I szlak czarny do Jaskini Łokietka. Jego trasa wije się przez Złotą Górę - Park Zamkowy - Skałę Jonaszówkę - Drogę "Nad Styr" - Chełmową Górę, by dotrzeć w końcu do Jaskini Łokietka.

Kościoły i kaplice

Będąc na terenie parku, nie można przegapić okazji do refleksji i modlitwy w kaplicy "Na Wodzie" pw. św. Józefa Rzemieślnika w Ojcowie. Świątynia jest otwarta w niedziele i święta między nabożeństwami. Warto zobaczyć również kościół i pustelnię bł. Salomei w Grodzisku oraz kościół Księży Zmartwychwstańców w Prądniku Korzkiewskim.

Zamki

Ruiny zamku w Ojcowie można zwiedzać codziennie od kwietnia do maja oraz w sierpniu i wrześniu od godz. 10.00 do 16.45, w czerwcu i lipcu: do 17.45. Zaś zamek w Pieskowej Skale otwarty jest od wtorku do soboty, od godz. 10.00 do 15.30. W niedziele i święta od godz. 10.00 do 16.30, w dni poświąteczne nieczynne. Dziedziniec zewnętrzny można zwiedzać od godz. 8.00 do 20.00.