Reklama

Barść - miasto, którego nie ma

2013-02-15 15:06

Ks. Adrian Put
Edycja zielonogórsko-gorzowska (Aspekty) 7/2013, str. 4-5

Ks. Adrian Put
Zniszczony most Długi łączący Forst z dzielnicą Berge, dziś Zasieki

Być może byłoby jednym z większych miast województwa lubuskiego. Po wojnie ostało się w nim mieszkań dla 15 tys. osób. Jak na owe czasy było nowoczesnym miastem, choć niepozbawionym problemów urbanizacyjnych. Tak naprawdę było powojenną polską częścią niemieckiego miasta Forst (Lausitz), które jeszcze w 1944 r. liczyło sobie 44 tys. mieszkańców. Dziś miasta Barść nie znajdziemy już na mapach. Nie chodzi nawet o zmienioną nazwę. Tego miasta już nie ma.

Droga do... nikąd

Jadąc od strony Lubska i Brodów w kierunku na przejście graniczne w Zasiekach, miniemy niewielką miejscowość Mariankę (ile razy przejeżdżałem przez tę miejscowość z moim pierwszym proboszczem, dziekanem z Lubska ks. kan. Marianem Bumbulem, ten zawsze się śmiał, że to jego „Mariana” miejscowość). Dalej ku granicy jedziemy bardzo dobrej jakości drogą asfaltową, pośród młodego lasu. Po kilku kilometrach miniemy tablicę z napisem „Zasieki” i od razu... Droga zmienia się nie do poznania. Zamiast asfaltowej drogi jedzie się teraz szeroką brukowaną drogą, z idealnie zachowaną kostką granitową. Taki bruk to można oglądać w Warszawie lub w Krakowie na Starówce, ale tu... w lesie? Ciągle jedziemy przecież przez młody las, a szeroka brukowana droga co jakiś czas ma skręt w boczne uliczki w lewo i w prawo, które także prowadzą do... lasu. Po kilkuset metrach dojedziemy do ronda im. kard. Wyszyńskiego i dopiero wówczas zobaczymy nieliczne współczesne budynki i kierunek w prawo na przejście graniczne. Teoretycznie jesteśmy w centrum nowoczesnej dzielnicy. Ale tu ciągle są drzewa.

Zasieki

Zasieki leżą w południowo-zachodniej części województwa lubuskiego. Administracyjnie należą do gminy Brody w powiecie żarskim. Zasieki leżą nad Nysą Łużycką. W tym miejscu rzeka stanowi granicę państwową pomiędzy Rzeczypospolitą a Republiką Federalną. Zasieki przez rzekę sąsiadują bezpośrednio z niemieckim miastem Forst.

Reklama

Historia tego miejsca sięga XIII wieku, kiedy zlokalizowano tu łużycką osadę Berge. Jako znaczny majątek ziemski Zasieki przez wieki należały do różnych rodów szlacheckich. W 1921 r. w rozwijającym się gospodarczo Forst wybudowano most na Nysie, który umożliwił rozwój miasta na prawym brzegu rzeki. Nowa dzielnica miasta przyjęła nazwę od istniejącej tu wsi Berge. Ta dzielnica miała gwieździsty układ ulic, które rozchodziły się od mostu Długiego. W latach 30. podjęto decyzję o ulokowaniu w tej części miasta wielkiej fabryki chemicznej. Jej produkcja była związana z przemysłem wojennym. Prace nad fabryką rozpoczęto w 1938 r., a zakończono w 1941. Podczas wojny wiele osób pracowało tu dla potrzeb wojska niemieckiego. Sama fabryka została tak zbudowana, aby jej istnienie było zakryte przed aliantami.

Podczas działań wojennych dzielnica Berge zamieszkiwana przez 15 tys. mieszkańców została tylko nieznacznie zniszczona, choć leżące na lewym brzegu miasto Forst legło w gruzach. Pierwotnie Forst miało zostać nieodbudowane. Dopiero po powstaniu Niemieckiej Republiki Demokratycznej zapadła decyzja o odbudowie miasta. Dzieje prawobrzeżnej dzielnicy potoczyły się inaczej.

Barść w polskich granicach

Nysa podzieliła dotychczasowe miasto Forst pomiędzy dwa państwa. Niezniszczona dzielnica Berge znalazła się w granicach państwa polskiego. 31 maja 1945 r. Bronisław Podhorski - pierwszy pełnomocnik rządu RP na obwód żarski informował o nadaniu miastu Forst - Berge tymczasowej polskiej nazwy Barść lub Barszcz. - Gmina miejska Forst podzielona rzeką na dwie części została objęta administracją tylko w części leżącej na prawym brzegu Nissy (Nysy). Zgodnie ze stanem w dniu 12 maja pozostawiono w gromadach dotychczasowych sołtysów, mianowanych przez Komendę Wojenną. W gminach miejskich Żóraw (Żary), Forst, Gąsin (Jasień) mianowano burmistrzów - Polaków. Niemiecką nazwę miasta zastąpiono polską, tymczasową nazwą Barść lub Barszcz - raportował Podhorski.

Pierwszym burmistrzem miasta Barść został p. Gil, który swój urząd pełnił do połowy 1946 r. Barść znika z wykazu miast w marcu 1946 r. w wyniku działalności Komisji Ustalania Nazw Miejscowości. Nazwa „Zasieki” pojawia się 7 maja 1946 r. zarządzeniem Ministra Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych. Nadal jednak istnieje niezniszczona substancja mieszkaniowa, którą przed wojną zamieszkiwało 15 tys. osób.

Jak zniknęło miasto?

W 1950 r. powstało województwo zielonogórskie, w skład którego weszły także Zasieki. Już po roku - w 1951 r. Wydział Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Wojewódzkiej Rady Narodowej w Zielonej Górze został zobowiązany do realizacji uchwały Prezydium Rządu RP w sprawie akcji rozbiórkowych na pokrycie potrzeb Państwowego Planu Inwestycyjnego. Odbudowujący się ze zniszczeń wojennych kraj potrzebował cegieł i innych materiałów budowlanych. Paradoksem było to, że na odbudowę w tym przypadku nie wystarczyło cegieł ze zniszczonych miast i wsi. Aby odbudować zniszczone miasta, należało rozebrać... niezniszczone miasto. W ten właśnie sposób piękne i nowoczesne miasto stało się wsią o szerokich brukowanych ulicach i kamiennych chodnikach.

W tym miejscu rodzi się słuszne pytanie. Czy w Barści - Zasiekach mieszkali jacyś Polacy? Rozwój miasta po wojnie zatrzymało kilka czynników. Od samego początku nie cieszyło się ono większym zainteresowaniem osiedlających się tu rodaków. Poważnym ograniczeniem był fakt położenia miasta w bezpośredniej strefie przygranicznej. Ważny wpływ na brak zasiedlenia miał także fakt braku stabilizacji społeczno-politycznej w tym rejonie w pierwszych miesiącach po wojnie. Jednak najważniejszą przeszkodą był problem natury technicznej. Miasto posiadało nowoczesną kanalizację, jednak kolektor ściekowy znajdował się po niemieckiej stronie nieodbudowywanego wówczas miasta. Te czynniki zahamowały rozwój miasta. Po wojnie nie zostało więc ono w pełni zasiedlone.

Dziś Zasieki zamieszkuje prawie 400 mieszkańców. Kilka lat temu zlikwidowano tu szkołę podstawową i straż graniczną. Od 1995 r. Zasieki mają opracowany aktualny Plan Zagospodarowania Przestrzennego, a Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Brody zakłada odbudowę miasta Zasieki. Docelowo ma tu mieszkać 5 tys. mieszkańców.

Są na naszym terenie miasta, których nigdy po wojnie nie odbudowano. Tak jest w przypadku starego miasta w Kostrzynie. Ale jest tu także miasto, które wojnę przetrwało, a zniszczono je po wojnie. Kto wie, może i Barść kiedyś odżyje?

Tagi:
Lubuskie miasto

Reklama

To nie jest artykuł pierwszej potrzeby

2019-09-18 08:36

akw
Niedziela Ogólnopolska 38/2019, str. 40

UM Piotrków Trybunalski
Krzysztof Chojniak przekonywał dziennikarzy dlaczego zdecydował się na wprowadzenie ograniczenia w sprzedaży alkoholu

W styczniu 2018 r. Sejm RP uchwalił zmiany w ustawie o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Znowelizowane przepisy umożliwiły samorządom wprowadzenie zakazu sprzedaży napojów alkoholowych w godzinach nocnych w sklepach. Niektóre samorządy skorzystały z tej możliwości. Argumentem było przede wszystkim bezpieczeństwo mieszkańców. Jednym z pierwszych miast był Piotrków Trybunalski Krzysztof Chojniak – prezydent tego miasta w rozmowie z „Niedzielą” mówi: – Chętnie podzielę się naszymi doświadczeniami jako samorządu w zakresie dotyczącym bardzo mocno polityki prorodzinnej, mianowicie troski o trzeźwość. Na mocy nowelizacji ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi wprowadziliśmy w naszym mieście ograniczenie nocnej sprzedaży alkoholu. Już wcześniej mieszkańcy, zwłaszcza mieszkający w pobliżu punktów nocnej sprzedaży alkoholu, sygnalizowali, że tam gdzie jest możliwość kupowania alkoholu przez całą noc, są kłopoty związane z szeroko rozumianym bezpieczeństwem, porządkiem publicznym oraz estetyką i sprawami sanitarnymi. Kiedy w połowie marca 2018 r. weszła w życie nowelizacja ustawy, która dała samorządom nowe możliwości działania, przygotowałem projekt uchwały Rady Miasta w sprawie ograniczenia nocnej sprzedaży alkoholu w sklepach i na stacjach benzynowych. Po konsultacjach skierowałem projekt pod obrady Rady Miasta, która 25 kwietnia 2018 r. przyjęła uchwałę. Kiedy 31 maja – a tak się złożyło, że była to uroczystość Bożego Ciała – uchwała weszła w życie, w nocy wsiadłem w samochód i objechałem punkty, a potem napisałem na Twitterze: „Wreszcie jest czysto, jest spokojnie”. Tak jest do dziś. Korzyści płynące z takiej decyzji są oczywiste. Statystyki policyjne pokazują, że to działanie było słuszne.

Warto się zastanowić, czy dostępność alkoholu nocą w sklepach jest konieczna i czy ograniczenia w nocnej sprzedaży nie pozwolą chociaż w pewnym zakresie zmniejszyć skali szkód, które on powoduje. Piotrkowscy radni uważają, że nie jest to artykuł pierwszej potrzeby i zachęcają innych do skorzystania z możliwości, które daje samorządom znowelizowana ustawa.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Ona by tak chciała służyć ze mną - ministranci stworzyli muzyczny hit!

2019-12-09 09:40

Red.

“Ona by tak chciała służyć ze mną” to pierwsza amatorska superprodukcja Ministranckiej Wytwórni Muzycznej - która od wczoraj podbija Internet! Zrealizowana została na terenie parafii pw. św. Szczepana w Katowicach - Bogucicach i parafii pw. św. Antoniego z Padwy w Dąbrówce Małej.

youtube.com

Utwór w jeden dzień zdobył 120 tyś wyświetleń na serwisie Youtube. Jak piszą sami twórcy ministranckiego hitu: Nasza parodia została stworzona w celach humorystycznych przez prawdziwych ministrantów, a nie jakichś podrabiańców i nie ma na celu nikogo obrazić.

Ministranci stworzonym hitem ukazują, że nie wstydzą się wiary i służby liturgicznej. W humorystyczny sposób dają piękne świadectwo radosnego życia w Kościele.

Utwór "Ona by tak chciała służyć ze mną" spotkał się z bardzo dobrym przyjęciem słuchaczy, poniżej zamieszczamy kilka ciekawych komentarzy:

- Chciałbym to oficjalnie ustanowić hymnem Ministrantów

- chłopaki mam nadzieje ze to dopiero poczatek i jeszcze cos nagracie!

- A jednak ktoś mnie jeszcze zaskoczył XD

- Nooo takie "Ona by tak chciała" to ja rozumiem. Po prostu rewelacja! Świetna robota kochani gratulacje!

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Metropolita częstochowski, paulini i pielgrzymi złożyli Niepokalanej hołd z kwiatów

2019-12-09 09:43

mir/Radio Jasna Góra / Jasna Góra (KAI)

- Niepokalana, zwyciężaj w życiu naszych wspólnot, zwłaszcza, gdy w naszym czasie na polskiej ziemi zagrożona jest źle pojęta i źle użyta wolność, godność kobiety i matki, godność i przyszłość dzieci prosił abp Wacław Depo metropolita częstochowski podczas hołdu z kwiatów złożonego Niepokalanej na wzór rzymski. Hołd z kwiatów w uroczystość Niepokalanego Poczęcia NMP w duchowej łączności z papieżem Franciszkiem to już zwyczaj praktykowany na Jasnej Górze od 2009 r., kiedy to poświęcona została nowa figura.

B.M. Sztajner

Zobacz zdjęcia: „Hołd z kwiatów” na Jasnej Górze

Tegoroczne uroczystości odbyły się na Jasnej Górze także w łączności z kościołem Ducha Świętego w Warszawie, skąd wyrusza Warszawska Pielgrzymka Piesza na Jasną Górę i gdzie rozpoczęła się modlitwa w obronie życia, Duchowa Adopcja Dziecka Poczętego. Świątynia od uroczystości Niepokalanego Poczęcia NMP stała się Sanktuarium Jasnogórskiej Matki Życia. – Będzie ona też naszym punktem odniesienia w dzisiejszych zmaganiach z kulturą śmierci. Będziemy odkrywać to misterium życia; Bożego., duchowego i tego ludzkiego, które dziś tak lekką ręka się traktuje – podkreśla przeor warszawskiego klasztoru o. Marek Tomczyk.

- Maryja Matka Życia zaprasza nas, byśmy dziękowali za Boga, żyjącego w nas i szanowali dar życia - mówił podczas składania hołdu z kwiatów dla Niepokalanej przeor Jasnej Góry o. Marian Waligóra. - Chcemy modlitwą i przez konkretne rozwiązania stać na straży życia szczególnie w rodzinach – zachęcał paulin.

Pod przewodnictwem abp. Wacława Depo dokonany został akt zawierzenia Maryi. – Maryjo obroń nas od nienawiści, pogardy i wszelkich podziałów. Obroń Kościół na ziemi polskiej, aby miał odwagę głoszenia Prawdy w porę i nie w porę! - mówił metropolita częstochowski.

Po czym główny celebrans na podnośniku wozu strażackiego przygotowanego przez Państwową Straż Pożarną w Częstochowie został uniesiony na wysokość figury, gdzie złożył wiązankę z białych kwiatów. Za przykładem arcybiskupa także wierni złożyli na cokole przed figurą przyniesione przez siebie kwiaty.

Uroczystość jest nawiązaniem do rzymskiego zwyczaju tzw. omaggio floreale (hołdu z kwiatów), który sięga 1938 r., kiedy to papież Pius XI polecił Papieskiej Akademii Niepokalanej przygotować 8 grudnia na placu Hiszpańskim w Rzymie uroczysty akt oddania czci Matce Najświętszej. Odtąd każdego roku Ojciec Święty składa Maryi wieniec z kwiatów. W częstochowskim sanktuarium kwiaty składa nie tylko arcybiskup, ale i pielgrzymi.

Z parafii Imienia NMP w Międzylesiu w diec. warszawsko-praskiej z roku na rok przyjeżdża coraz więcej wiernych. Jak podkreśla Mariusz Talarek, to tu na Jasnej Górze wymodlono dla parafii powołanie kapłańskie, czy babcie wyprosiły narodziny upragnionych wnucząt. Jak podkreśla „hołd z kwiatów to taki symboliczny wyraz wielkiej wdzięczności Maryi za liczne cuda za Jej wstawiennictwem. Piękna tradycja”.

Na Jasnej Górze hołd Maryi składany jest pod figurą Niepokalanej na placu przed szczytem. Figura stoi pośrodku placu, gdzie do 1917 r. znajdował się pomnik cara Aleksandra II. W stanie wojennym pod tą figurą układany był krzyż z kwiatów i zniczy na znak jedności Polaków, pamięci o aresztowanych i prześladowanych, z prośbą o wyzwolenie z komunistycznej niewoli. Pod rzeźbą Niepokalanej przez cały rok trwa modlitwa pielgrzymów, którzy wchodzą na Jasną Górę od strony Alei NMP. W sezonie pielgrzymek pieszych pątnicy składają Maryi tysiące kwiatów.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem