Audiencja zbiegła się z 300-leciem ogłoszenia bulii In apostolicae dignitatis solio, którą papież Benedykt XIII zatwierdził Instytut i Regułę zgromadzenia (26 stycznia 1725 r.). Wizyta w Watykanie przypada także w 75. rocznicę ogłoszenia św. Jana Chrzciciela de La Salle’a „niebiańskim patronem wszystkich wychowawców” przez papieża Piusa XII.

Papież w swoim przemówieniu zwrócił uwagę na dwa aspekty historii Braci Szkolnych: wrażliwość na rzeczywistość współczesną oraz służebny i misyjny wymiar nauczania we wspólnocie.

Pedagogiczna rewolucja

Św. Jan Chrzciciel de La Salle, założyciel zgromadzenia odpowiedział na apel o pomoc w utrzymaniu „szkół dla ubogich”. „Wasz Założyciel dostrzegł znak Boży w tej prośbie o pomoc, przyjął wyzwanie i zabrał się do pracy. W ten sposób, wykraczając poza własne zamiary i oczekiwania, stworzył nowy system nauczania” - wskazał Leon XIV.

Przypomniał, że szkoły chrześcijańskie – bezpłatne i otwarte dla każdego – były dziełem nowatorskim. Do „pedagogicznej rewolucji” należały: nauczanie w klasach; zastąpienie łaciny językiem francuskim jako językiem wykładowym, zrozumiałym dla wszystkich; zajęcia w niedzielę, w których mogli uczestniczyć także młodzi zmuszeni do pracy w dni powszednie; zaangażowanie rodzin w proces edukacyjny. Leon XIV dodał: „Problemy, które pojawiały się po drodze, zamiast go zniechęcać, stymulowały go do poszukiwania kreatywnych rozwiązań i odkrywania nowych, często nieznanych ścieżek”.

Wyzwania współczesnej młodzieży

Mówiąc o współczesnych problemach w procesie wychowania ludzi młodych, Ojciec Święty wskazał na izolację, która rodzi się z powszechnych zjawisk nacechowanych powierzchownością, indywidualizmem i niestabilnością emocjonalną. Kolejnym negatywnym aspektem są schematy myślenia osłabione przez relatywizm oraz styl życia bez miejsca na słuchanie, dialog i refleksję co prowadzi do samotności.

Papież wskazał, że poważne wyzwania mogą być punktami wyjścia do „odkrywania dróg, opracowywania narzędzi i wprowadzania nowego języka [komunikacji], aby nadal trafiać do serc uczniów, pomagając im i zachęcając do odważnego pokonywania wszelkich trudności, by w życiu dawać z siebie to, co najlepsze, zgodnie z Bożym planem”.

Ewangelizować wychowując i wychowywać ewangelizując

Ojciec Święty Leon XIV podkreślił znaczenie troski o formację nauczycieli oraz tworzenie wspólnot wychowawczych. W nich „wysiłek dydaktyczny jest ubogacany przez wkład wszystkich”.

Papież przypomniał także inny istotny aspekt rzeczywistości Braci Szkolnych – „nauczanie przeżywane jako posługa i misja, jako konsekracja w Kościele”. „Św. Jan Chrzciciel de La Salle nie chciał, aby wśród nauczycieli Szkół Chrześcijańskich byli kapłani, lecz jedynie «bracia» – po to, by wszelki wasz wysiłek, z pomocą Bożą, był skierowany na wychowanie uczniów” - zaznaczył.

„Tak więc charyzmat szkoły, który przyjmujecie wraz z czwartym ślubem — ślubem nauczania — jawi się także dziś, obok bycia służbą wobec społeczeństwa i cennym dziełem miłości, jako jedno z najpiękniejszych i najbardziej wymownych form wyrazu tego kapłańskiego, prorockiego i królewskiego zadania (munus), które wszyscy otrzymaliśmy na chrzcie” - dodał Papież.